• "Padişahlık süresi sekiz yıldan beş gün eksik idi. Güzel huyu ve şefkatli tutumuyla her yanda şöhret yapmıştı. Adet edindiği şekilde dileyenlere nafakalar dağıtır, her Cuma günü fukarayı doyurur, ihtiyaç sahiplerine gereken yardımı yapar, hesapsız hediyelerle kırık gönülleri sevindirirdi. Allahü Teâlâ şanlarını yüce etsin Haremeyn (Mekke ve Medine)'de konuklayanlara her yıl sayıya gelmeyecek ölçüde mal gönderirdi..."
  • Bir suyun üzerinde yürürken elinde yanan mumla gördüm onu, üzerinde gri belki füme bir paltoyla, özenle taranmış sağa yatırılmış saçları vardı. Gidip gelişi, bir duvardan öteki hududa, beni inanılmaz etkilemişti. Ateşi muhafaza edişi, bundaki sabrı, azmi. Basit, belki sıkıcı görünüyordu bilmiyorum ancak beni belki de çok ihtiyacım olan bir dönemde karşıma çıkışıyla etkilemişti, Andrei Gorthchakoff. Belki Tarkovsky, belki de Domenico. Bilmiyorum seçemiyorum işte, ancak hepsi birden iyi gelmişti. Salt bir birey değil, yalıtılmış bireysellik de iyi gelmişti bunun yanında.

    Tarkovsky’yi biraz araştırdığımda bu filmi çekimi esnasında İtalya’ya sürgün edildiğini öğrendim. Burada bilinçli bir benzerlik duygusunu yaşadım ve Andrei’de Tarkovsky’yi izlemeye başladım, nihayetinde her eser biraz sahibinden izler taşırdı. İzler taşımak ne kelime, belki de bu film onun otobiyografik sinemasıydı. Kitap okurken karakterleri hayatımdan insanlara, izlediğim filmlerden oyunculara benzetmeyi severim, yani böylesi daha içime sinen bir şey olur. İnce Memed’i okurken de bildiğim birini düşünerek, İnce Memed’de onu okurum. Bir insan okur olurum o sıra, İnce Memed’le birlikte, İnce Memed’den ziyade. Film izlerken de beklediğim şey bir kitap okumaktır. Bu iki öğe iç içe girmezse hep eksik kalır. Kullanılan materyallerin amacını, bir çağrışımını beklerim, filmi unutacaksam da o metaforu unutmak istemem… Nostalghia’da bu vardı, edebiyat vardı; roman vardı bilhassa. Belki de romandan çok daha fazlası vardı.

    Bir kiliseye tercüman olan kadın gelir, Eugenia bir çevirmendir, bu sırada bir kadının Meryem Ana’dan çocuk istediğini görürüz. Kadının üzerinde dantelli bir hırka vardır, bol kısa kolları olan. Çocuk isteyen kadın yapışkanlı bir fermuarı açar; içinden cıvıldayan serçeler çıkar, belki de türü başkadır ve verdiği mesaj da, ardından sürgün edilen tarih uzmanı Andrei bir gün sisli bir arazide görünür. Bir müddet görüntü buralarda dolanıyor, alabildiğine yeşil bir arazi; koyu yeşil. İşte ben bu görüntüyü izlerken kafamda Yaşar Kemal burayı tasvir etti, inanın bunu yapmam olanaksız. Ben yalnızca bir Yaşar Kemalseverim, asla onu taklide bile giremem. Andrei bir su birikintisinin önündedir ayakkabılarından başlar görünmeye, dantel kumaşın çamura bulandığı o yerde omzuna bembeyaz bir kuş tüyü gelir; belki de çocuk isteyen kadının uçurduğu kuşlardandır; bilinmez. –Beyaz bir kuş görmüş olmasam da başka yerlerde çocuk dileyen ve beyaz bembeyaz güvercinler uçuran duacılardandır belki de-
    Andrei ve Eugenia bir aradadırlar. Eugenia şiir okur, bir çeviri şiir. Çeviri şiir üzerine söyledikleri takdire şayandı; şiirin tercüme edilemeyecek bir sanat olduğundan söz ediyordu. Öyle, öyle, öyle içten katıldım ki. Buna sözcükler yetmez. Hem zaten duygulardan kelimelere de bir çeviri vardır; duyguları ifade etmeye; duyguları çevirmeye kelimeler yetmez; duygu sanatını bozar bu yaptığım. Kelimelerin yetersizliği, anlaşılamamak üzerine öyle güzel bir vurgudur ki bu sahne benim için sanıyorum bunu beş kere üst üste izledim. Ara sıra açıp izler, aynı derdi, aynı sıkıntıyı yaşayan ve yalnız olan, o bireyselliğin anlatılamaz ve anlaşılamaz sancısını bir başkasıyla ama hiç başkası olmadan, tam manasıyla kendimiz kalarak, bir yandan da paydaş olarak izlerim.

    Domenico’yla konuşmak isteyen Andrei, bir kapıdan girer, bir kapıdan bambaşka bir dünyaya; bambaşka bir doğaya açılan bir yol bulur. –Ne inanılmaz bir görüntü şöleni!- Domenico ona seslenir ve bir dilim ekmekle şarap ikram eder. Bu şarabı ve ekmeği nerden bulur bilinmez, ancak kendisi de bir dilim ekmek yer; ekmeği ısırırken aynaya bakar; yavaş yavaş çiğnerken uzun uzun kendisine bakar. Hemen arkasında Andrei vardır, aynı odadalardır.
    Farklı bir zamanda, bir başka gün Andrei çok tenha bir sokaktadır, kapısı aynalı bir dolap vardır burada. Aynaya bakınca önce birkaç saniye kendisini görür ardından Domenico’yu. Domenico’yu görür görmez, aynadan çekilir. İşte burada anlarız ki aynı kişileri farklı formlarda izliyoruz. Domenico da odur, Eugenia da, bırakıp geldiği karısı ve belki çocukları da. Yaşlı kadın da. Hatta müzisyen olan Povel Sosnovsky de. Hepsi kendisidir; hepsi Bir’den çıkmış parçalardır.

    İşte anlattığı temayı karakterlerinde kendimce anlamlandırdığım Bir meselesi, Nostalghia’da kendisine geniş bir çizgi çiziyor;

    Andrei, Domenico’nun evindedir ve suların yükselmiş olduğu bu odalardan çıkmak üzereyken duvarda bir yazı bütün izleyicilerin gözüne sokulur; 1+1=1 İşte bu argümanı desteleyen bir cümle daha kurar bize Tarkovsky; “Bir damla, bir damla daha iki damla etmez, daha büyük bir damla eder.” Hepimiz Bir’den çıkan Bir’icikleriz, bir parçayız birbirinden türeyen. Nazım Hikmet’in 1+1=1 şiirini açıp okumalık bir sahnedir burası.

    Filmde net manada gördüğüm su,sis, ateş, kağıt, şiir, İtalyan mimarisi Andrei’nin bir odada; dizine kadar suyun olduğu o yerde sigara içtikten sonra şiir kitabını yakışıyla anlam bulur. Dumanında sis, dumanının kaynağında ateş ve o dumanın az ötesinde su vardır. Bütün bunlar İtalyan mimarisi bir yapının içinde geçer. Kitap zaten; kağıttan ve şiirden müteşekkildir.

    Filmin ismiyle ilgili olarak ise Tarkovsky, yetersiz, diyor. Nostalghia yetersiz bir isim. Nostalghia kelimesine baktığımızda “nostos” ve “algos” kelimelerinden oluştuğunu görüyoruz. Nostos, geçmişe dönme; algos ise acı manasını taşıyor. “Geçmişe dönmenin acısı.” Tarkovsky bu ismin yetersiz olduğunu düşünüyor, banaysa oldukça etkileyici gelen film ve isim arasındaki bağlantı oldukça kararlı duruyor. Tarkovsky’e de hak vermeden edemiyorum, kelimeler, asla tam manasıyla bizi anlatmaya yetmezler, bütün kelimeler yetersizdir, bütün görüntüler yetersizdir, bizi anlatmakta ve anlaşılmakta.
  • 164 syf.
    ·1 günde·Beğendi·10/10
    Öncelikle; yaşadığım bu hayatta bana eşlik etmiş olan, zamansız kaybettiğim dostum Derviş'e ardından da buradaki bütün yalnız ruhlara ithafen...

    Yıllar sonra bir şekilde ulaştığım, tekrar okuduğum ve bana yaşanmış o duyguları tekrar yaşatan bu kitabın ardından, kendisinin de bunu istediğini bilerek; "Her insan kendinden kaçar kaçar kaçar, kendinden ne kadar da uzaklaştığını düşünse bile, en son ulaşacağı yer yine kendisidir."

    https://www.youtube.com/watch?v=7GXGxO9xTgI

    Benim ismim Ömer, bazılarınız beni burada yazdıklarım ile tanıyor. Okuduğum kitaplardan, yaptığım alıntılardan...
    Bazılarınız ise gerçek hayatta tanıyor. Eski dostum ise beni "gerçekten" tanıyanlardan birisi ve bu da onun hatırasıdır.

    Yıllar yılı yalnız yaşamış, "bir ruhu bulunduğunu yıllar sonra fark eden" , "doğumdan ölüme kadar uzanan tek bir yolda" yalnız başına yürüyen, bu dünyada dolaşan sessiz bir ruh olan dostuma, onun da o bütün sessiz haykırışlarının içerisinde, "kendi içerisine saklanması"nın ardında, "konuşmaya muhtaç olan" dostuma.

    O da bunların okunmasını, ruhunun yalnız olmadığını ve de hüznünün paylaşıldığını bilmek isterdi. Bu yüzden hatırasını sizlere aktarıyorum. Sabahattin Ali, Raif Efendi ve Derviş gibi nicelerinin hikayesi bu...

    Bir şubat akşamı, hiç bilmediğim bir şehrin hiç bilmediğim bir ilçesinde, dostumu ziyarete gittim. Halletmem gereken birkaç iş ve uğramam gereken birkaç yer olmasına rağmen, kendisiyle buluşmak ve güzel bir gece geçirmek niyetindeydim. Otobüs öğle vakitlerinde gara vardı ve yanımda getirdiğim birkaç parça eşyayı ve de kitapları küçük bir sırt çantasına doldurmuştum. Sırtladığım gibi çantayı, usul usul indim otobüsten. Ilık bir kış güneşi ortalığı ısıtıyordu.

    Kendisine geleceğim vakti haber vermemiştim ve elimi cebime attım. Telefonda numarasını çevirdikten sonra birkaç saniye içerisinde telefonunu açtı. Kendisi işteydi ve bulunduğu iş yerine gitmemi istedi. Bulurum diyerek kapattım telefonu. Her bir ruhun kaybolduğunu bilemezdim.
    Hiç bilmediğim bir şehrin hiç bilmediğim bir sokağında onu aramaya başladım. Kendisini yarım saat bir saat içerisinde bulmuştum. Aslında onu, yıllar önce kaybettiğimin farkına yıllar sonra varacaktım.

    Sessizdi odasına girdiğim zaman, masasının üzerine yığılmış defterler ve kitapların arasında dalıp gitmişti. Hoş bir gülümsemeyi yüzüme takınmamın ardından koşarak sarıldım.
    Birkaç saat daha işi olduğunu söyledi kısa bir sohbetin ardından, ben de beklemeye başladım.
    İşlerini bitirmesi sonrasında da beraber yemek yemeye çıktık. Oradan da evine geçtik.

    Kendisini burada nasıl anlatacağımı bilemiyorum. Aslında onun nasıl baktığını, nasıl göründüğünü ya da nasıl yürüdüğünü anlatmama gerek var mı onu da bilmiyorum. Her insan zaten hayatında bir kere bile olsa onunla karşılaşmış olamaz mı zaten...

    Kendisini her zamanki gibi sessiz bulmuştum. Öyle yanı başımda otururken, uçsuz bucaksız denizlerde kaybolmaya gidiyormuş gibi hissediyordum hep. Sanki hiç ulaşamadığı bir denizin hiç ulaşamadığı bir kıyısına varmak istiyor gibiydi.

    Küçük yaşından beri kitap okurdu, neden okumaya başladığını sormamıştım ama onun da bir ruhu olduğunu ve yalnızlığını kitaplarla unuttuğunu biliyordum. Soğuk ve üşüten havanın dağılması için kitaplardan bahsetmek istedim. Birkaç isim birkaç alıntı söyledim.
    Kimler geçmiş bu dünyadan dedim,kimler...

    Soğuktu, sanki yanımda değilmiş gibi, uzaklara bakıyordu.
    Dünyaya yalnız başına gelmiş ve yalnız başına göçeceğini biliyor gibiydi.
    Suskunluğunun içerisinde sanki yıllar vardı. Sanki "Şu koskocaman dünyada onun kadar yapayalnız dolaşan bir insan daha" yoktu.

    Sanki bütün kederi bütün sessizliği içten içe bir şeyler anlatıyordu.
    Duymak istiyordum, neden bu kadar sessiz olduğunu, hiç açılmayan ağzından duymak istiyordum.

    -Birazcık gülsene be adam! dedim.
    Yüzüne hafif bir tebessüm yayıldı. Ardından da dönerek gözlerime baktı ve şöyle dedi:
    -"Dünyada bana hiçbir şey, tabiattan melül bir insanın zorla gülmeye çalışması kadar acı gelmemiştir."

    -Güzel sözmüş,kim söyledi acaba dedim.
    -Sabahattin Ali dedi. ve tekrar güldü.

    Cevap vermedim, ikimiz de derin bir sessizliğe daldığımız sırada fısıltı ile böldü sessizliğimizi;
    -Biliyor musun onun kitaplarını tekrar okuyamıyorum.

    Ne dediğini anlamamıştım ama üzücü durumlar canımı sıkardı. Ben zaten üzüntülerin de adamı değildim ki be!
    Konuyu değiştirmeye çalıştım ve gecemiz de bu şekilde bitmiş oldu.

    Ne çok isterdim oysaki o gecenin son bulmayışını, ve onunla sonsuza kadar konuşabilmeyi...

    Sabah olduğu zaman beni gara kadar bırakmak istedi. Eski dostum ile eski zamanlardaki gibi yürümek hoşuma gideceğinden gülerek, "Olmaz mı ya!" dedim.

    Otobüse binerken kolumdan tuttu,
    -Sana sadece sana...
    -Ne demek istiyorsun be adam! dememe kalmadan elime küçük bir kitap tutuşturdu. Donakalmıştım.
    -Benim için oku, benim için...

    Sessiz bir kabulleniş vardı gözlerimde, kitabı aldıktan sonra otobüsün içine doğru yürüdüm. Kitabın kapağına bakmamıştım ama okumak için can atıyordum.
    Koltuğa oturduktan sonra otobüs hareket etmeye başladı. Ben de Derviş'in bana hangi kitabı verdiğini merak ederek kitaba baktım.

    Kürk Mantolu Madonna, Sabahattin Ali...

    Dün konuştuğumuz yazardı ve kitabı okumaya başladım.
    Okudum okudum okudum.
    Yol boyunca okudum.

    Kitabı sevmiştim. İlk defa karşılaştığım bir yazardan ilk defa karşılaştığım bir hikayeyi okumuştum. Güzeldi.

    Kitabın son sayfasına iliştirilmiş küçük bir yazı vardı. Alelacele kitaba kazınmış gibi duran bu yazıda "Beni Bul!" yazıyordu.

    Derviş'i aradım, bunu kimin yazdığını sorduğum zaman öğreneceksin dedi. Öğreneceksin...

    Kendisini zorlamaya gelemezdim hiçbir zaman. Zaten de inatçı bir tarafı vardı. Tamam deyip kapattım. Haftalar sonra evime mektup yollamış.

    Açıp okumaya başladım. İşte dostumun hikayesi de burada başlamış ve burada sonlanmış.

    26 Aralık 2015
    Yaşadığım bütün bu hayatı sessizlik içerisinde yaşarken, onun birden bire karşıma çıkmasını beklemiyordum.
    "Benim de bir ruhum olduğunu göstermesini" de...

    Ne kadar da trajikomik, "... içim derin bir hüzünle doluyor!" bu satırları yazarken.
    "... benim hiç kimseden bir şey beklediğim yoktu. " yıllar sonra ise sadece senden istiyorum bunu Ömer.
    Beni anlamanı istiyorum. Beni bulmanı...

    İnsanlardan uzakta yaşadığım bu hayatta, tüm o kaçışlarımın ardında tüm insanlardan uzaklaşmamın ardında tek bir şey vardı; "Zaten muhitimden uzak duruşumun, vahşiliğimin bir sebebi de kitaplarda tanıştığım ve benimsediğim insanları muhitimde bulamayışım değil miydi?" Bulamıyordum Ömer,bulamıyordum.

    Koskoca bir dünya vardı ve ben yalnızdım Ömer.Tüm o duvarlarının, tüm insanların ve bütün kahkahaların ardında yalnızdım.

    26 Aralık 2015, o hiç unutmadığım gece vaktinde, telefonumdan gelen cılız bir sesle irkildim. Komik bir şekilde kafamı kazıttırmıştım. Neden bilmiyorum sorma da zaten, biliyorsun arada esiyorlardı bana.

    -Oo, üniversiteli abimiz! Doğru değil mi, geçen yıl mezun oldun?

    Hayatımın ortasında, yapayalnız başımayken, birden bire karşıma çıkmıştı. Mesajı kimin yazdığına baktım.
    Kısacık saçları vardı. Turuncuya çalan ve kırmızının en derin tonlarındaki saçları...
    Gülümsemesi ise koskoca bir gökyüzünün ortasında tek başına süzülen bir yıldız gibiydi, tüm hayatımı aydınlatacak.

    -Aynen :D
    -İsim olarak bilmiyordum da görüyordum hep :D

    Birazcık düşündüm, bu kızı nereden tanıyordum acaba? Sonradan aklıma geldi, lisedeyken katıldığım saçma sapan kulüplerden birisinde hiç umursamadığım bir kızdı. Her saniye karşılaştığımız, sokaklarda yan yana ve çarpışmadan geçtiğimiz insanlardan birisiydi sadece benim için...

    Hayatlarımız sanki hiç çarpışmayacak gibiydi. Bilemezdim...

    -Hasan hocanın görev yaptığı kulüp vardı. Ben başkan olurum diyen sen miydin acaba :D
    -Evet :D Aa sen de vardın hatırladım.

    İnsan hayatı nerede başlar diye sorarsak herkes doğum anını söyler değil mi? Aslında insanların hayatının nerede başladığını da nerede sonlanacağını da bilemeyiz. Tıpkı benim de hayatımın o an başlayacağını bilemediğim gibi...

    Gece vaktiydi ve durmadan konuştuk,konuştuk, konuştuk...
    Yıllar yılı beklemenin ardından ansızın birbirlerine kavuşmuş yalnız ruhlar gibiydik. Beklemiştik ve işte olmuştu, geçen onca yılın ardından birbirimize ulaşmıştık. Bir olmuştuk...

    Kulağına taktığı küpelerden bahsetti. Düşünsene be Ömer, gitmiş çengelli iğneleri kulaklarına takmış. Ne deli kız yahu!
    Neyse, ne diyordum. Hah işte biz o gece sabaha kadar konuştuk. Ertesi gün yine konuştuk. Sonraki gün yine, yine ve yine...

    Birbirimizi bulmuştuk çünkü.

    Bir gün "neden ben?" diye sordum. Yani dünyada o kadar insan varken neden ben?
    "Sanata ilgin var diğer erkeklerde olmayan bir şekilde..." demişti.
    Konu sonra da kitaplardan açılmıştı ve bana en sevdiği kitabı söylemişti. Kürk Mantolu Madonna...
    "Birkaç saat işim var, sonra konuşuruz." diyerek o an sohbetimizi bitirmiştim.

    Sürpriz yapacaktım aslında, internetten hızlıca kitabın pdfsini buldum ve okumaya başladım. 3 saat sonra ona mesaj attım.
    "Maria Puder'e çok benziyorsun..."
    Şaşırmıştı, bu kadar hızlı nasıl okuduğumu ve ona ne kadar çok değer verdiğimi anlayamamıştı. "Maria Puder..."

    Sanki yıllar yılı aradığım ve bir anda bulduğum hayat ışığımdı.
    Biliyor musun, sanki "İçimde, bir yolculukta tanışıp alıştığım, fakat pek çabuk ayrılmaya mecbur olduğum bir insana veda eder gibi bir his vardı."

    Bu dünyada bana onun kadar yakın başka birisi yoktu ama bir taraftan da onun kadar uzağı da...
    Gökyüzündeki bir yıldızdı sanki, oradaydı işte! Görüyordum ama dokunamıyordum.

    Bir gece sohbet ederken bana saçları uzun halini attı. İçimde, sol yanımda bulunan ufak bir et parçasının ilk defa attığını hissettim.
    Aşık olmaktan da öte bir şeydi bu. "Bir kalbim bulunduğunu ancak o zaman fark etmiştim."

    "Benimle evlenir misin? diye sordum. Çocuktum belki daha, üniversitedeydim ama onunla tüm dünyaya karşı çıkabileceğimi hissediyordum. Yeter ki el ele tutuşalım yeterdi.

    Bir anda sorduğum bu soruya şaşırıp kalmıştı. Saçma sapan konuşmaya başladık, nasıl evleneceğimiz hakkında.

    Sabaha kadar konuştuk ve güneşin yıpranmış yurt perdelerimin arasından sızmasıyla zamanın akıp geçtiğinin farkına vardık.
    "Hayatımda hiç bu kadar çok mutlu olmamıştım." demişti o gece için.

    Öğleden sonra kalkıp okula gittiğim zaman mutluydum. Tüm o mutsuzluklarımın ardından hayat bana sanki "Artık sen de mutlu ol." demişti. Ve ben de mutluydum işte.

    Ta ki O mesaj atana kadar...
    "Bana bir daha bu şekilde bakma tamam mı?"
    "Biz hep arkadaş olarak kalalım."

    Hayatımda onu bulmuştum. Nasıl bir his anlatamam ama bulmuştum işte be! Bir anda neden böyle söylüyordu. Oradayken ve yanı başımdayken ona dokunmama neden izin vermiyordu?

    İçten içe sakladığım o yabancılığımın tekrardan doğduğunu ve içimi kapladığını hissediyordum. Oracıkta bitmişti konuşmalarımız.

    Aradan bir ay geçmesinin ardından memlekete gitmiştim. Ablamların evinde otururken aklıma birden o geldi. Mesaj atma isteği ile doldum ve "ne kaybederim sanki!" diyerek mesaj attım.

    Tüm o kaçışların, uzaklaşmaların ve soğukluğun hiç olmayışı gibiydi konuşması. Bir gün bana bütün mutluluğu ve sevecenliği ile yaklaşırken, bir gün derin bir okyanus gibiydi içinde boğulacağım.

    -Ee, buluşalım bari bu kadar yakınken :) dedi.
    Üstüme kabanımı giyer giymez evden çıktım. Onu, tüm hayatımın tek parlayan yıldızını ilk defa görecektim. Ve ilk defa gözlerine bakacaktım. Sokakları ve köşeleri hızlı hızlı adımlarken o noktaya vardım. Kaldırımdaydı ve bana doğru yürüyordu. Adımlarım ile beraber kalbim de hızlanıyordu sanki...

    Ne yapacağımı ne söyleyeceğimi bilemiyordum. Ve işte o an! İşte karşımda durduğu o an, elimi uzattım.

    "Tokalaşmakta ne ya!" diyerek uzattığım elime vurdu. Donakalmıştım.
    Kollarını hızlıca açtı ve bedenime sardı. Sanki beni sarıp sarmaladı.

    Sarılmıştı bana, bütün o sıcaklığıyla... Sanki kalbinin atışını hissediyordum.
    Sanki bütün o vücudunun sıcaklığını ve bütün o kalbinin çırpınışlarını içimde hissediyordum.

    Donakalmıştım ve ellerimi bile kaldıramamıştım. Gülmeye çalıştım ve birbirimizden ayrıldık. Gel uzaklaşalım buradan dedi ve yürümeye başladık.

    Üzerime giydiğim kalın bir kaban ve kazınmış saçlarımı kapatan beremin arkasında, ağzımdan çıkan nefesin soğuk hava ile çarpışarak buharlaşmasını ve gökyüzünde kaybolmasını seyrederken, bana dönerek; "Sen de amma yakışıklıymışsın!" dedi.

    Hiç beklemiyordum bunu. Güldüm ve yürümeye devam ettik.
    Birkaç dakika sonra oturabileceğimiz bir bank bulduk. Soğuk kışın ortasında banka oturamazdık tabii. Ayakta dikilmeyi tercih ettim ama o hızlıca oturuverdi banka. Tüm o hayatın karşısında sanki tek başına dimdik duruyordu. Bütün umursamazlığı ve yüzüne yayılan o tatlı gülümsemesiyle...

    O oturuyordu ben ise yanı başında dikiliyordum. Telefonunu çıkardı ve bizim suskun iki insan olduğumuzu ve utancımızdan konuşamadığımızı bildiği için video açıp suskun ortamı dağıtmaya çalıştı. Cem Yılmaz'ın eskilerinden biriydi ve ikimiz de o günlerde çok gülüyorduk ona. Ayakta bekleyişime hafif bir sitem ile yana kaydı ve "Bak sana ısıttım burayı" diyerek çekildiği yeri işaret etti.

    Gülümseyerek oturdum ve videoyu izlemeye başladık. Omuzlarımız ve kollarımız birbirine değiyordu ama sanki tek vücut olmak isteyen iki insandık.

    Birazcık utandım ve ayağa kalktım. Gözleri ile beni takip etti ve karşısında kala kaldım. Telefonu hafifçe yana bırakırken gözlerimiz birbirine kenetlenmişti sanki.

    Tüm dünya sanki bir an durmuş ve bizi izliyordu. Sanki tüm gezegenler bizim etrafımızda dönüyordu.
    Zaman durmuştu.

    Ufacık bir kıpırtı, tek bir hareket yeterdi aslında birleşmemize. Ben ise utanıyordum.
    Kalkalım hadi üşürsün sen burada dedim. Üşüyordu gerçekten ve ben ona kıyamazdım.
    Tekrardan adım adım yürürken artık burada ayrılalım dedi.
    Sarılamıyordum, sevdiğimi söyleyemiyordum. Sadece ayakta öylece duruyordum.

    Tamam görüşürüz diyerek farklı yollara saptık. Koşa koşa eve vardım ve telefonu çıkardıktan sonra mesaj attım.

    Utanıyordum ama utancım telefonla mesajlaşırken daha da azalıyordu. Birbirine kavuşmaya çalışan iki denizdik sanki. Dalga dalga yakınlaşırken birbirimize dokunmaya utanıyorduk.

    "Seninleyken kalbim hiç atmadığı kadar hızlı attı." dedim.
    "Duygularımız karşılıklıymış." dedi.

    Şaşırmıştım. Tüm o okuduğum kitapların ardından bir insanın bir insanı gerçekten de sevebileceğini düşünmemiştim. Karşılık bulabileceğini ise hiç...

    Ve bir anda olmuştu işte! Birbirine açılan iki tane kalp vardı ve birbirini için atmak istiyorlardı.

    Ertesi gün tekrar buluşmak için sözleştik. Bin bir türlü heyecan ile buluşacağımız yere gidip bir banka oturdum. Onu bekliyordum ve birden arkamdan uzanıp beremi başımdan aşağıya, çeneme kadar çekti.
    Bu tarz el şakalarını sevmezdim ama gülümsedim. Ellerinin sıcaklığını hissetmem affetmem için yeterdi bile. Kahkaha atarak yanıma oturdu.
    O da benim gibi utanıyordu. Biz artık sevgili miydik yani?

    - "Bak şimdi benim bi' işim var. Şu karşıdaki ev dayımın ve onun için evindeki kaloriferleri kontrol etmem lazım. Sen burada bekle ben geleceğim." dedi.
    Tamam dememe kalmadan kalktı ve bana bakarak ters ters yürümeye başladı.
    -"Popoma bakma ha!" dedi. Güldük ikimiz de.

    Onun kadar samimi ve içten birisi yoktu. Ve ben gidişini seyrettim.
    Birkaç dakika sonra telefonum çaldı, arayan oydu.

    -"Ne yapıyorsun soğukta orada tek başına? Gelsene buraya hadi!" dedi.
    -"Tamam geleyim." dedim ve banktan kalktım.

    Çekiniyordum aslında, yani onu orada tek başına bulacaktım. Ve aramızda bir şeyler yaşanmasından korkuyordum. Herhangi bir isteğim olmadan sevmek istiyordum onu. Sadece sevmek..
    Başka erkekler gibi olmadan, içten duygularla sevmek.
    Merdivenlerden çıkarken her bir basamakta kafamda farklı farklı hikayeler kurguluyordum. Bir yandan da korkuyordum aslında, adımlarımı sessiz sessiz atıyordum.

    Tam tıklatacağım zaman kapıyı yavaşça açtı ve içeri girmemi söyledi. Etrafıma bakarak içeriye girdim ve kanepeye oturdum.
    "Kahve yapayım mı?" diye sordu ve dolapları karıştırmaya başladı.
    Dolaptan bulduğu iki bardağı masaya koyup suyu dökerken yardım amaçlı yerimden kalkarak yanına gittim.
    Bardakları alıp oturduğumuz yere götürdüm ve yanıma oturmasını bekledim.
    Usulca yanıma oturdu ve kahvelerimizi yudumladık. Ellerinde eldivenleri vardı ve onları tutmak istedim. Sessizliğin ortasında kalakalan iki kişiydik ve ellerimiz buluşmalıydı.

    Çekinerek ellerini tuttum. Ellerini ellerimden ayırdı ve ben ne yapıyor acaba bile düşünemeden eldivenlerini çıkardı ve ellerimi tekrar tuttu. İnsanın kalbine uzanan sıcaklığın ellerden geçtiğini o an hissettim.
    Kafasını omzuma koydu ve ben elleriyle oynamaya başladım. Yaratılan ne güzel ellerdi bunlar Tanrım!
    Saçlarımı neden kazıttığımı sordu. Hayatım sanki "ondan önce" ve "ondan sonra" diye ikiye ayrılıyordu.
    -"İnsanların beni sevmesini istemiyordum. "dedim "Çirkin olursam sevilmem."

    Hızlıca bana döndü ve gözlerime baktı.
    -"Sakın bir daha böyle düşünme!" "Ben hep yanındayım."

    Kafasını tekrar omzuma koyduğunda düşündüğüm tek bir şey vardı: Keşke o anda tüm dünya donsaydı. Keşke sonsuz zamanın orta yerinde biz, ikimiz öyle el ele tutuşurken zaman donsaydı.
    Sonsuzluk içerisinde birbirimizin olsaydık keşke...

    Kahvelerimizi içip evden çıktık. Yolları adımladık el ele, evine kadar bıraktım. Akşam bana mesaj attı, şöyle diyordu:
    "Seni seviyorum... Deli gibi değil, gayet aklı başında olarak seviyorum..."
    Gülümsedim, Kürk Mantolu Madonna'dan alıntı yapıyordu. Hayatlarımızın da bir kitaptan ibaret olduğunu anlamak istemezdim.

    Günler geçip gidiyordu, mutluyduk. Ailesiyle beraber köye gitti,1 hafta orada kalacaktı. Durmadan konuşuyorduk ama, kardeşiyle kar topu savaşı yaparken fotoğraf atıyordu. Kardan Adam yaparken de...

    Özlüyordum, evet "Tesadüf onu önüme çıkarmasaydı, gene aynı şekilde, fakat her şeyden habersiz, yaşayıp gidecektim." ama onunla beraber farklı bir hayatım olmuştu.
    "O bana,dünyada başka türlü bir hayatın da mevcut olduğunu, benim bir de ruhum bulunduğunu öğretti. "

    1 hafta sonra köyden döner dönmez buluşacaktık. İlk el ele tutuştuğumuzun evin karşısındaki bir bankta oturuyordum. Kafamı gömmüştüm ve içimde kötü bir his vardı. Kaybetmenin hissi...

    Yanıma geldi ve konuşmaya başladı. Hiçbir zaman benim olmayan bir gökyüzünün kaybolup gidişini seyrediyordum.

    "Sana çok fazla zaman harcıyorum." diyordu. Ben ise gülüyordum. Anlam veremiyor, yaşananları kabul etmek istemiyordum. Hayatıma bir anda gelip girdiği gibi bir anda da çıkıp gitmemeliydi.

    Ve bitmişti. Bir anda ve yoktu artık. "Hayat ancak bir kere oynanan bir kumardı, ben onu kaybetmiştim." Ben kaybetmiştim.

    Günler ve aylar geçmeye çalışıyordu yavaş yavaş. Ben ise onunla başkalaşan hayatımın onsuz nasıl devam edeceğini idrak edemiyordum.
    Kör bir adamdım ve bana gökkuşağını göstermişti. Şimdi nasıl dönebilirdim karanlıklarıma?
    Sevmeyi, sevilmeyi, mutlu olmayı tekrar nasıl yaşayabilirdim?
    Dünyanın renkli olduğunu ve nefes almanın da bir çeşit yaşamak olduğunu nasıl hatırlayabilirdim?

    Ben tek başıma kalmıştım.

    (Burada birkaç satır yazı var ama okuyamıyorum.)

    Aylar sonra bir gün tekrar mesaj atmıştı. Arkadaşımla beraber memlekete dönecektim ve garda yemek yiyorduk. Şaşırmıştım, kavrayamıyordum kelimeleri, düşünceleri.
    Parmağımdaki yüzüğü sormuştu, kıskanıyor muydu acaba beni?

    Memlekete vardığım zaman buluştuk. Arkadaşıyla beraber gelmişti yanıma. Sanki geçen bütün o aylardan sonra sıcaklığını ve samimiyetini hiç kaybetmemişti. Dizlerini dizlerime dokunduruyordu.

    Bütün acizliğim ve kararsızlığımla işte karşısındaydım. Neden o istediği anda yanında olup istediği anda onu sevmemi istiyordu?
    Her saniye sevebilecekken neden zamanın kafesine giriyordu kalbimiz?

    Evine bırakıyordum, koca şehrin küçük bir sokağında yan yana yürüyorduk. Hiç kimse yoktu sanki ve o an, işte o an!
    İkimizden birisi önce davranmadı,birbirimize bakmadık, göz göze gelmedik ya da anlaşma yapmadık.
    Sadece oldu.
    Ellerimiz bir anda birbirine kavuştu. O da önce davranmamıştı ben de.
    Sanki tüm dünya bizim el ele tutuşmamızı sağlamıştı. Elleri,avuçlarımın arasındaydı.

    Bazı zamanlar çılgınca davranırdı. "Beni sırtında taşır mısın?" diye sormuştu.

    Kaldırıma çıkartıp "Atla bakalım!" demiştim. Sırtıma atlamıştı ve o küçücük sokakta biz, ikimiz varken, öylece kahkahalarla yürümeye başlamıştık.
    Sırtımdaydı ve o kadar mutluyduk ki!

    Evine yaklaştığımız zaman benden durmamı istedi. Hiç beklemediğim bir anda hiç beklemediğim bir şekilde yanağımdan öptü. Beni kimse öpmemişti.

    Kaybolup gittiğini düşündüğümüz anda, hayat tekrardan ortaya çıkıyordu işte tüm ihtişamıyla...

    Evime döndüğüm zaman akşam olmuştu ve saatler geçmesine rağmen onu, tüm hayatımın merkezini, tekrardan görmek isteyerek sokağa çıkmıştım. Adımlar beni fark etmeden evinin önüne kadar götürmüştü.

    "Çıksana balkona!" diye mesaj atmıştım.
    Elinde su şisesi ile çıkıp gülümsemişti. Gülümsemesi, sanki dünyaya açılan bir kapıydı...

    Öyle bakakalmıştım güzelliğine. Hiçbir canlı bu kadar güzel olamazdı.
    Hiçbir tabloda göremediğim ve hiçbir ressamın çizemediği
    Hiçbir rengin ulaşmadığı ve hiçbir yıldızın parlayamadığı kadar ışıltıyla
    işte orada, oracıkta parlıyordu.
    Bütün o güzelliği ve gülüşüyle....

    Öyle gözlerine takılı kaldığım sıra şisedeki suyu başımdan aşağı dökmüştü. Yapmıştı yine yapacağını, gözlerine baka baka evimin yolunu tutmuştum.

    Günler geçip gidiyordu. Anlayamıyordum, "Nasıl oluyor da bir insan diğer bir insanı bu kadar çok mesut edebiliyor?" diye sorup duruyordum. Onun nefes alması beni mutlu ediyordu.
    Hangi insan bir başka insanın nefes alışıyla mutlu olurdu ki?

    Bir gece vakti öylece bitti. Ben artık yapamıyorum demişti.
    Buluşmadan, gözlerime bile bakmadan bitirmişti. Tek bir mesajla...

    "Bir insana bir insan herhalde yeterdi." Ben ona yetememiş miydim?

    Koskoca bir kuyunun içinde bulmuştum kendimi, nefes alamıyor hareket edemiyordum. Boğuluyordum, aldığım her nefes ciğerlerime saplanan birer bıçaktan ibaretti.

    "Ben hayatta yalnız başına yürüyebilecek bir insan değildim." ve "Dünyada tek bir insana inanmıştım." tek bir insana...
    Beni nasıl bırakıp gidebilirdi? O kadar mesut etmişken, nasıl!

    Koşarak çıkmıştım evimden. Ne gece olduğu umrumdaydı ne de üstümdeki giysiler. Onu görmek istiyordum, sadece bir kez olsun yüzüme bakıp gerçekten bitirmek istediğini söylesin yeterdi.
    Günlerce evinin önünde bekledim. "Çık balkona" dediğim her mesaja hemen çıkardım.
    "Çıkar mısın?" diye defalarca dememe rağmen hiç çıkmadı. Bir daha o güzel gülüşünü hiç göremedim.

    O balkona hiç çıkmadı.

    Bir anda hayatıma nasıl girdiyse, yine bir anda kaybolup gitmişti.
    "Irmak bana bir ruhum bulunduğunu öğretmişti..."
    İnsanların da birer kalbi olduğunu, ve o et parçasının atmaktan başka bir insanı da sevmeyi sağlayabileceğini göstermişti.
    Irmak bana yaşanacak bir dünyanın orada beklediğini ve gülmenin de en güzel başkaldırı olduğunu öğretmişti. Yaşanacak nice güzel gün olduğunu...
    "Ben de yaşayacağım... Ama nasıl yaşayacağım!.."
    Her hikaye son mu bulur Ömer, peki ya benim hikayem?
    "Tamamen yalnızım... Ama Berlin'de değil... Bütün dünyada yalnızım..."

    Ve yıllar sonra şu soruyu soruyorum:
    "Neden hala yaşıyorum?"

    Mektup burada bitiyor. Gözyaşlarıyla ıslattığım avuçlarımın içindeki bu mektubu bir kenara bırakıyorum.

    Derviş'e bir daha ulaşamadım. Nerede olduğunu ya da ne yaptığını bilmiyorum.
    Hikayesinin nasıl son bulduğunu da...

    Kitaplar arasında yaşayan insanlar tanıyorum. Mutluluğu kitaplarda arayan, yaşadığı dünyada mutluluk bulamayan insanlar,
    Yalnızlığı ile baş başa kalan ve her gece kafasını yastığa koyunca saatlerce düşünen durmadan düşünen insanlar,
    Yıllar önce yaşadığı küçük bir hatıra ile temenni bulan insanlar,
    Biliyorum, her hayat bir kere yaşanır ve her insan bir kere sever.

    Seveceğiniz insanları da sonsuza kadar sevin. Sevmek en güzel duygudur!
    ve sevmek insanlara verilen en güzel armağandır.

    Bütün mutsuzluklara, bütün üzüntülere ve bütün ölümlere rağmen, dünyadan geriye kalanlara bakın.
    Hala oralarda, gökyüzünün ücra bir köşesinde parıldamakta olan yıldızların olduğunu bilin.

    Ve sizlerin de o yıldızlardan birisi olduğunuzu...
    "Maria Puder, Raif Efendi, Derviş, Irmak ve niceleri..."
    Bu hikayeyi yaşayan insanların sadece bir kısmı onlar. Daha görülmemiş, keşfedilmemiş nice insan,nice yaşam var.

    Sevmeyi unutmayın. Kalbinizin taşlaştığını da hissediyorsanız, yanınızdan küçük bir şiir kitabını eksik tutmayın.

    Sevgilerle...
  • MESNEVÎ

    Mevlânâ'nın Mesnevî'si "mesnevî”34 tarzıyla yazıldığı için bu adla anılmaktadır. Mevlânâ, Mesnevî'sinde eserini "Mesnevî" / "Hüsâmî-nâme" / "Saykalü’l-ervâh” (Ruhların Aynası) gibi sıfatlarla anmasına rağmen, ona özel bir isim vermemiştir. Buna rağmen Mesnevî-yi Ma’nevî eserin tam ismi olarak kabul edilir; Mesnevî-yi Şerîf ismiyle de bilinir.

    Mesnevî, Mevlânâ'nın en yakın mürid ve dostlarından Çelebi Hüsâmeddîn'in ricâsı üzerine yazılmaya başlanmıştır, Rivâyete göre, Çelebi Hüsâmeddîn bir gün Mevlânâ'ya, âşıkların (müridlerin) Hakîm Senâîinin, Ferîdüddîn-i Attâr'ın kitaplarını okuduklarını, gönlünün buna râzı olmadığını; onlar için tarîkati ve tasavvufu anlatan bir eser yazma zamânının geldiğini arz etti. Esâsen aynı şeyler Mevlânâ'nın da aklından geçen düşüncelerdi. Mevlânâ sarığının arasından Mesnevî’nin ilk on sekiz beyitinin yazılı olduğu bir kâğıt parçası çıkardı ve Hüsameddîn Çelebi'ye uzattı. Mevlânâ râzı olmuştu, fakat bir şartı vardı: O söyleyecek, Hüsameddîn Çelebi yazacaktı. H. Çelebi bunu canla başla kabul etti ve hemen işe koyuldular.35 Gece gündüz demeden, Mevlânâ söylüyor, Hüsâmeddîn Çelebi yazıyordu. Böylece birinci cilt tamandandı (660/1262).36

    Mesnevi’nin ikinci cildine hemen başlanmadı. Çünkü bu esnâda Çelebi Hüsâmeddîn'in hanımı vefat etmişti. İkinci cilde, iki yıl aradan sonra, 662/1264 yılında başlandı ve fâsıla verilmeksizin, 666/1268 yılına gelindiğinde Mesnevî'nin VI. ve son cildi 37 tamamlanmıştı. 38 Yazılan yerler Mevlânâ'ya arz ediliyor, gerekli düzeltmeler yapılarak metinlere son şekli veriliyordu.

    Mesnevî, hikâyelerden oluşmaktadır. Mevlânâ, tasavvufî düşüncesini ve tarîkat anlayışını bu kısa, bazan da uzun hikâyeler yoluyla aktarmaktadır ki, bilhassa kısa hikâyecilik modern edebiyatta bile çok tutulan39 bir edebî yazım türüdür. Bu tür eserler İslâmî kültürün bir parçası mâhiyetindedir.

    Hakîm Senâî'nin (v. 525/1131) Hadîkatü’l-Hakîkat'i,
    Ferîdüddîn-i Attâr'ın (v. 627/1230) Mantıku’t-Tayr'ı,
    Şeyh Sâdî-i Şirâzî'nin (v. 691/1292) Bostan ve Gülistan'ı ve İlâhî-Nâme'si40

    gibi eserler Mevlânâ'nın Mesnevî'si ile aynı türdendir. Ancak, Abdülbâkî Gölpınarlı Mesnevî'nin diğerlerinde olmayan üç özelliği hâiz duğunu belirtir.
    1-Mesnevî'de beyitler arasında konu bütünlüğü vardır. Beyitler rastgele söylenmiş ve o anda kaleme alınmış şairâne ilhamlar değildir. Dolayısıyla, Mesnevî beyitleri belli bir maksat için söylenmiştir.
    2-Mesnevî'de diğerlerinin tersine, şiir vezne değil, aksine, vezin şiire uymak zorundadır.
    3-Dil tamâmiyle halk dilidir 41

    Mesnevî'de hikâyelerin düzenli olarak nakledildiği gözlenmez. Bir hikâyeye başlanır, araya başka bir hikâye girebilir; önceki hikâyeye geçilir... sonunda o hikâye arada başka hikâyeler veya anlatımlar girmiş olduğu halde tamamlanır.42 Hikâyelerin bir dış yüzü, bir de orada verilmek istenen mesaj vardır ki, Mevlânâ'nın Mesnevî'den maksadı da hikâyelerin bu iç yüzleridir. Bir başka ifâde ile onun hikâyede kullandığı unsurlar, vermek istediği mesaj için birer semboldür. 43 Aslında Mevlânâ herkesin bildiği konuları, belki de herkesin bildiği hikâyelerle dile getirir, fakat asıl önemli olan Mevlânâ'nın hikâye içinde yakaladığı ve vermek istediği mesaj ile o hikâyeleri edebî ve ebedî kılan yorumlarıdır. Şu da var ki, Mesnevî sadece didaktik (öğretici) bir eser değildir. Orada dînî, ahlâkî ve tasavvufî fikirler ve tarîkat usûl, âdâb ve erkânı; insanı kimi zaman heyecanlandıran, coş turan, ilâhî muhabbetin doruklarına ulaştıran, kimi zaman da duygulandıran, ağlatan, vuslat ateşiyle kavuran formlarda sunulur. Mesnevî'nin her türlü kültür birikimini yansıtması dolayısıyla, istisnâsız herkes onda kendinden çok şey bulduğunu derinden hisseder. Mesnevî, spiritüel (rûhânî) bir kitap, beşerî ve ilâhî bir komedi (komedya?), İslâm tasavvuf şiirinin doruğudur. Bu öyle bir eserdir ki, beşerî varlığın kökeni, düşünce ve hayâtı üzerinde yapılacak olan genel bir inceleme için gerekli unsur onda eksik değildir. 44 Onu okuyanlar veyâ dinleyenlerden her biri, kendi kabiliyet ve nasîbine göre ondaki derin mânâlı hikmetlerden, nüktelerden rûhânî zevkler, ledünnî işâretler alacaklardır.45

    Mesnevî altı ciltten ve 25.600 civârında beyitten oluşur. Mehmet Zeren'in tesbîtine göre toplam âyet ve hadîs yorumları hâriç, 264 hikâye, kıssa, olay... anlatılmaktadır.

    Mesnevî Şark-İslâm Edebiyâtı'nda çok üstün ve eşsiz bir yere sâhiptir. Şark kültürünü şiir hâlinde sunan muazzam bir kültür hazînesi ve kaynağıdır. 47 Kendisinden sonra "Mevlevî Edebiyâtı” adıyla anılan bir edebiyat türünün doğmasında büyük pay sâhibidir.48 Anadolu'da yazılan en eski Türk eserlerinde, Mesnevî'nin te'siri çok büyük ölçüde göze çarpar.49

    Umûmiyetle muhtevâsı ve mesajları ile herkesin beğeni ve takdîrini cezbetmesi sebebiyle, Mesnevî'yi okumak ve okutmak bilhassa Osmanlı kültürünün ayrılmaz bir parçası olmuş, Dârü'l-Fûsûslarda Fusûsu'l-hikem okutulduğu gibi, Dârü'l-Mesnevîlerde ve Mesnevî-hânelerde de kültürün yüksek seviyeden bir parçası hâline gelen Mesnevî kırâati "Mesnevî-hân” pâyesini taşıyanlar tarafından nesilden nesile aktarılmıştır. Eskiden vâizlerin anlattıkları konuda âyet ve hadîs zikrettikten sonra mutlakâ Mesnevî'den de bir beyit zikretmesinin gelenek hâlini aldığı ve cemâatin vâizden bunu beklediği söylenir. Mesnevî, Osmanlı kültürüne öylesine nüfûz etmişti ki, Osmanlı'nın son, Türkiye'nin ilk dönem kuşağından olan ünlü şâir Yahyâ Kemâl, önceki nesillerin medeniyetinin, hayat tarzının ne olduğu kendisine duğunda, bu soruya Mesnevî’nin kültürümüz içerisindeki önemini yerini veciz bir şekilde dile getiren şu cümlesiyle cevap verir:

    "—Medeniyetimiz, pilav ve Mesnevî medeniyeti idi."

    Ecdâd, pilav yiyerek maddî cihâd için güç toplarken, tasavvufta buyük cihad diye tarif edilen nefsle mücâhede için ise gıdâsını Mesnevi'den alıyordu.50

    Sözlerimizi bir Mesnevî nüshasının dış kabına yazılan şu ifâdeler le bitirmek istiyoruz:

    Ben, Mesnevîyi ezberlemek için söylemedim; bilakis, bir mânâ merdiveni olarak, Hak âşıklarını göklerin tepesine çıkarmak için söyledim. Mesnevî hakîkat mi'râcımn merdivenidir.51

    Onunla gönül âleminin doruklarında seyran edilir. Gönül arzularına onunla nâil olunur.


    ¬------------------------------------------------------------------------

    34. Edebî bir nazım türü olarak mesnevî, her beyiti birbiri ile kafiyeli manzûmelere denir. Mesnevîde iki mısra aynı kafiyededir; vezin bakımından beyitler arasında birlik vardır, fakat beyitler arasında kafiye açısından birlik şart değildir. Yani, gazel gibi, kasîde gibi her beyitin sonunda revî ile biten kafiye bulundurmak mecbûriyeti yoktur. Bunun için nazım şekillerinin en kolay "tanzim edilenidir, (Fazla bilgi için bkz, Tâhirü'1-Mevlevi, Edebiyat Lügati haz.; Kemal Edip Kürkçüoğlu, İstanbul-1999, s; 99.)

    35. Mesnevînin ilk cildinin yazılmaya başlandığı tarih kesin olarak bilinmemekle beraber, bunun 659/1260 yılı olduğu tahmin edilmektedir. (Bkz. Fürûzânfer, Mevlânâ Celaleddîn s.147, 212.)


    36. Gölpınarlı birinci cildin 656/1258'den önce bittiği kanâatindedir. (Bkz. Gölpınarlı, Mevlânâ Celâleddîn, s. 121.)

    37. Burada Mesnevînin "YEDİNCİ CİLDİ" mes'elesinden de bir nebze bahsetmek istiyoruz. Kahir-i ekseriyetle Mesnevî 6 cilt olarak kabul edildiği halde, Mesnevî'ye yaptığı şerhin kıymeti dolayısıyla "Hazret-i Şârih” ünvânıyla anılan İsmâîl-i Ankaravî (Rusûhî Dede) Mesnevînin VII. cildi adıyla bir cild bulmuş (1035/1625) ve onu şerhetmiştir. Ancak, onun bulduğu ve şerh ettiği bu VII. cild, aralarında A. Avni Konuk (bkz. Konuk, A. Avni, Mesnevî Şerhi, Mevlânâ Müzesi Ktp., nr.: 7668, VI. cild, 28. Defter, s. 5) ve B. Fürûzânfer'in de yer aldığ (bkz. Fürûzânfer, Mevlânâ Celâleddîn, s. 214-217) Mesnevî ve Mevlânâ uzmanları tarafından şiddetle reddedilmiş ve bu cildin Mevlânâ'nın bir eseri ve Mesnevînin bir devamı olamayacağı çeşitli yönlerden delillendirilmeye çalışılmıştır. (Bu konudaki tartışmalar ve fikirler için bkz. Yetik, Erhan, İsmâîli Ankaravî, Hayatı Eserleri ve Tasavvufi Görüşleri, İstanbul-1992, s. 68-75.)

    38. Fürûzânfer bu bilgiyi Sahîh Ahmed Dede'ye istinâden verir. (Bkz. Fürûzânfer, Mevlânâ Celâleddîn, s. 212.) Ancak, bu tarih üzerinde de şüpheler vardır. Zîrâ, Mesnevî tamamlandıktan sonra Mevlânâ'nın yorulduğu ve daha sonra da hastalanıp vefat ettiği rivâyet edilir ve bu tarih ile Mevlânâ'nın vefat târihi arasında 5 yıl gibi uzun bir süre vardır. Bu da Mesnevînin mezkûr tarihte bittiği konusundaki şüpheleri artırmaktadır.

    39. Ayan, Gönül, "Mesnevî ve Kısa Hikâyecilik” 5. Millî Mevlânâ Kongresi Tebliğleri, Konya-1992 s, 57.

    40. Bu tercümenin önsözünde Abdülbâkî Gölpınarlı, Attâr’ın hikâye tarzı ile Mevlânâ'nın ki arasında bir kıyaslamada da bulunur. (Bkz. Gölpınarlı, Abdülbâkî, İlâhî-Nâme (Önsöz), İstanbul-1985, s. XI vd.)

    41. Gölpınarlı, Abdülbâkî, Mevlânâ'dan sonra Mevlevilik, İstanbul-1953, s.441-442.

    42. Mehmet Zeren Mesnevî’nin her ci1dinde geçen hikâyeleri biraraya getirmiş ve yınlamıştır. (Bkz. Zeren, Mehmet, (hazırlayan), Mesnevi'de Geçen Bütün Hikayeler , İstanbul-1998

    43. Mevlânâ üzerindeki araştırmaları ile ünlü Nicholson'a göre Mevlânâ'nın bu sembolizminin ilk örneklerine ünlü İranlı sûfî Ebû Saîd-i Ebu'l-Hay’da rastlanmaktadır, (Bkz. ocak, A Yaşar, Osmanlı İmparatorluğu'nda Marjinal Sûfilik: Kalenderîler, Ankara-1992, s. 22.)

    44. Meyerovitch, a.g.e., s. 11.

    45. Şefik Can, a.g.e., s. 376.

    46. Mehmet Zeren, a.g.e., s. 5-12.

    47. Gölpınarlı, Mevlânâ Celâleddîn, s. 269,

    48. Mevlevî Edebiyâtı hk. bkz, Gölpınarlı, Mevlânâ'dan Sonra Mevlevilik, s. 441-454,

    49. Köprülü, a.g.e., s. 229.


    50. Bkz. Demirci a.g.e., s.30


    51. Şefik Can a.g.e., s.379
  • 2142 syf.
    ·Beğendi·10/10
    EĞER DEĞER GÖRÜRSENİZ İSTEDİĞİNİZ ZAMAN,İSTEDİĞİNİZ YERDE BU YAZIYI KULLANABİLİRSİNİZ.PAYLAŞIN ARKADAŞLAR,İSTEDİĞİNİZ YERDE PAYLAŞIN Kİ BU KİTABI OKUSUN HERKES,EKSİK KALMASIN HİÇKİMSE.ADIMI KULLANMANIZA DA GEREK YOK.SAYGILAR...


    “Önce içindeki, yüreğindeki zinciri kopar, başkaldır. Sonra dünyanın bütün zincirlerini kır, tekmil kötülüklere başkaldır, iyilik getir. Getirdiğin iyilikler de, belki bir gün insanlar için kötülük olur, kendi iyiliğine de başkaldır. Eeeeey, insanoğlu, sen solucan, sen karınca, sen böcek değilsin. Allah seni bir tek şey, bir tek, bir tek şey için yarattı, başkaldırman için yarattı. Allah sana büyük bir hazinesini, tek kıymetli varlığını armağan etti, yüreğindeki umudu verdi sana… Başkaldırman için umuttan daha değerli bir şey, bir silah veremezdi sana. Onun verdiği umutla, sen eğer başkaldırmayı öğrenseydin, ölümü bile yenerdin.”

    Umudunuz hiç bitmesin,yitmesin...Her ne olursa olsun umut etmeye devam edin.Başınızda hiç eğilmesin...Okuyan arkadaşlar,hepinize teşekkürler,sevgiler saygılar,keyifli okumalar...

    Bu yazı Yaşar Kemal ve İnce Memed'in hakettikleri bir yazı olmadı,olamaz da,zaten dünya üzerinde ''benim'' diyen hiç kimse bunlara hakettikleri bir yazı yazamaz.Elimden geldiğince çizdim bir şeyler,aslında ben de yapmadım bunu ben sadece kalemi tuttum,kalem kendisi gitti kağıdın üzerinde...Kalem ve kağıt bile o kadar özlemiş ve istemiş ki Yaşar Kemal ve İnce Memed hakkında iki kelam yazmayı...Yaşar Babam Huzur İçinde Uyu,Ardında Bıraktıklarına Değer Biçilemez!


    ------------------------------
    “Uğraşmak haktır”
    ------------------------------


    İNCE MEMED BİR ROMAN DEĞİL BİR BAŞKALDIRI ŞİİRİDİR...PROLETER DESTANIDIR...EDEBİYAT ve İNSANLIĞA SUNULMUŞ EN BÜYÜK HİZMETLERDEN BİRİDİR...

    Aşksız ve paramparçaydı yaşam
    bir inancın yüceliğinde buldum seni
    bir kavganın güzelliğinde sevdim.
    bitmedi daha sürüyor o kavga
    ve sürecek
    YERYÜZÜ AŞKIN YÜZÜ OLUNCAYA DEK

    Aşk demişti yaşamın bütün ustaları
    aşk ile sevmek bir güzelliği
    ve dövüşebilmek o güzellik uğruna.
    işte yüzünde badem çiçekleri
    saçlarında gülen toprak ve ilkbahar.
    sen misin seni sevdiğim o kavga,
    sen o kavganın güzelliği misin yoksa...


    Üzüldün Yaşar Baba,çok üzdüler seni ve "Keşke yazmasaydım dediğim kitaplarım arasında İnce Memed var" dedin...Dedin ama...Seni ''sen'' yapan,beni de ''ben'' yapan bu romanı yazmasan olmazdı...OL-MAZ-DI!
    Toroslar'dan Akdeniz'e uzanan Dikenliözü'ndeki Değirmenoluk köyünün İnce Memed'i.Ben seni okumasam olmazdı...OL-MAZ-DI!
    Ve sakın bana " Ben sana hiçbir şey öğretemem oğlum, Bütün çarelerini kendin yaratacaksın." deme Yaşar Baba.Öğrettin...Dizginlenmemeyi,her şey için her zaman umut olduğunu ve başkaları için verebileceğim bir nefesin onlar için bin nefes olabileceğini öğrettin...


    Dünyanın bütün kötülüklerine baş kaldır. Bazen senin iyiliğin başkasının kötülüğüne de olabilir. Kendi iyiliğine de baş kaldır..


    Yalan olmasın ya 12 ya da 13 yaşlarındayım ve babamın kütüphanesinden çekip çıkardığım,tamamıyla okuyup bitirdiğim ilk roman İnce Memed (2 ciltti ) öylesine merak edip bir bakayım demiştim...Dolaylı da olsa yönlendirme ile.İşte!Demiştim...
    (10 yaşlarındayken yine o kütüphaneden merak edip rastgele kitap seçmişliğim vardı ve her seferinde elime bir kitap aldığım da ''o kitabı yerine bırakırmısın''dendi bana.Ne güzel adamdı babam :( Bu kitabı almamı bekliyordu,bundan eminim,çünkü daha sonraları farkettim ki bu kitabın yeri hep bir önce ki yerine bırakmamı istenen kitabın yerine geçerdi.Bu kitapla başlayayım istedi taa içimde hissediyorum,sevdi Memed'i hem de çok sevdi ve kendi Memed'ini yetiştirmek istedi. ;( Keşke sen gitmeden önce farkedebilmiş olsaydım Babam,ya da hiç gitmemiş olsaydın,ne güzel bir öğretmen olurdun bana :( Neler konuşurduk kimbilir seninle...)


    Dedim dedim ama öyle kalmadı,iyi ki de kalmadı,okumaya başladığımda vaktin nasıl geçtiğini havanın nasıl karardığını anlamamıştım bile,kaç saattir okuduğumu inanın bilmiyordum.Ve...Yaşar Kemal ve onun isyankar edebiyatı ile böyle tanıştım.Şu an da şu akıl ve mantık yapısı ile eminim ki eğer bu kitap değil başka bir romanla başlasaydım okuma serüvenine bu kadar istekli ve uzun soluklu olmayacağına inanıyorum bu serüvenin.


    Muhtemelen bu yazıda İnce Memed yorumu bekleyeceksiniz ancak alabileceğinizi pek sanmıyorum...Bir kaç satır da kitaptan ve içeriğinden bahsedeceğim tabi ama bu kitabın sadece bana değil dünyaya verdiği haz ve okuma isteğinin üzerinde durmaya çalışacağım.Ne kadar anlatabilirim bilmem çünkü iş Yaşar Baba'yı anlatmaya gelince pek bir yeteneğim olmadığı ortaya çıkıveriyor.Yaşar Kemal eserlerine yorum yapmayı kendime yakıştıramadım bir türlü affedin...
    Biraz benden,biraz alıntı yine biraz benden,böyle böyle bu destan için ufak bir yazı çıkarmaya çalışacağım.Olmayacak biliyorum ama Yaşar Kemal'in İnce Memed'i zaten anlatılamaz...Kendinizi Memed'in yerine koyup onunla birlikte yaşamalısınız,o zaman BELKİ biraz anlarsınız...


    Dedik ya: “Uğraşmak haktır” Kaçma,duy,o acıyı yaşa!Pragmatistler,Anarşistler,Hümanistler onlarca yüzlerce yıldır bir anlam,bir kavrama arayışına girmişler felsefenin üzerinden hep kendilerine sormuşlardır:Nedir yaşamın anlamı??Amaçsızca yaşamak mı,yoksa başkaları için bile olsa acı duyacağını,kayıplar vereceğini bilerek bir amaç edinmek mi?O-KU-YA-CAK-SIN!Felsefi bir düşünce eseridir İnce Memed bu bağlamda ve Yaşar Kemal bunu anlatmıştır en baba felsefeciden bile daha net olarak...Bakalım:Abdi ağa ölür, köylüler kurtulur. Kitaba bir göz atalım; köylüler her yıl çift sürmezden önce düğün bayram yapar, çakırdikenliği ateşe verir, bu ateşle birlikte Alidağın tepesinde bir top
    ışık patlar… Peki, mutlu son mu? Değil!Olmaz! Yaşam mücadele alanıdır, devinim bitmez, çatışma
    bitmez. Abdi ağa gider, yerine Hamza ağa gelir. Onca bela, onca eziyet, mücadele, kayıp, çile
    yeniden başlar.
    “Sonunda Abdi Ağayı öldürdüm, fakir fıkara kurtulsun deyi. Kurtuldu da… Abdi Ağa öldükten
    sonra millet şadlık şadımanlık etti, olmaya gitsin. Toprağı paylaştı. Köylü de ben de hep böyle
    gidecek sandık… Sonra ne oldu? Sonra Kel Hamza geldi, Abdi’den bin beter. Eli kanlı. Kan
    kusturdu millete. Eee, bunun sonu ne olacak? Abdi gitti, Hamza geldi. Bir Hamza, bin Abdi etti…
    Eeee, benim emeklerime, çektiklerime ne oldu, nereye gitti? Büyük aklınız, büyük hüneriniz var,
    çok gün görmüşlüğünüz var, söyleyin bakayım ben ne yapayım? Bir akıl verin bana.”
    Koca Süleyman:
    “Hep öyle oldu,” dedi. “Ali gitti, Veli geldi. Deden gitti, baban geldi. Baban gitti, sen geldin. Sen
    gideceksin, oğlun gelecek…”
    “Öyleyse niye uğraşıyoruz, canımızı dişimize takmışız, sen, ben, Ali, Yel Musa?”
    “Uğraşıyoruz,” dedi güvenli. “Uğraşmak haktır.”
    İşte Yaşar Kemal felsefesi.Bir cümle çoğu zaman bir çok soruya verilebilecek en iyi cevaptır,tam buradaki gibi.


    Bir kitap okuyacaksın kardeşim,öyle bir kitap okuyacaksın ki,hayatın boyunca aklından çıkmayacak,senin enlerinden biri olacak,sana çok şey öğretecek bir kitap.Hiç pişman olmayacaksın...


    Bir avuç toprak alıp ağzınıza atın ve başlayın çiğnemeye,yapın bir deneyin,bakalım ne hissedeceksiniz...Yapanlara sözüm şimdi de:işte tam o his ağzınızda değil taa yüreğinizin içinde olacak!Çöreklenecek oraya.Ve hiç bir zaman unutmayacaksınız...
    Memed'le birlikte yol alırken sık sık vazgeçmeyi düşüneceksiniz,sıkılacak,isyan edecek,darlanacaksınız,kitabı masada bırakıp pencereye gidip dışarıyı izleyeceksiniz ve size en uzak dağları görmeye çalışacaksınız,belki Memed'i de görürüm diye.


    Memed'le birlikte dağlara çıkmak haksızlıklara,zulümlere karşı koymak ve kurşun sıkmak isteyeceksiniz,hele ki Memed'deki onuru gururu vicdanı ve canlı sevgisini gördüğünüzde bir daha hiç yanından ayrılmak istemeyeceksiniz.Hangi çağda hangi tarih de olursanız olun bir Memed olmak isteyecek ve onun başkaldırışını kendinize rehber edineceksiniz.


    Okutmayacak direnecek kitap size,karşı koyacaksınız ve tıpkı Memed gibi ta ciğerini söküp almayı,onu yaşamayı,içinizde hissetmeyi,bir kuşu bile vuramazken bütün haksızlıkları,kötülükleri savaşarak öldürmeyi öğreneceksiniz.Ve...Ölmeyeceksiniz...Hiç bir zaman ölmeyeceksiniz...Memed'le birlikte sonsuzluğa...


    Okuduğunuz İnce Memed romanını bir daha hiç kaybetmeyeceksiniz,kimseye vermeyeceksiniz,bir emanet gibi saklayacaksınız.''Çocuklarım da okuyacak bu kitabı'' diyeceksiniz.Ve o kitap nesillerce sizde kalacak ve nesillerce Memed'le dostluğunuz devam edecek...Sıcak olacak sımsıcak,kitap sizin yüreğinizi ısıtacak ve elinizde olduğu müddetçe hiç üşümeyeceksiniz.Eğer hala almadıysanız zararı yok,şimdi alın ne farkeder ki?Hem aldığınızda sadece bir roman da almayacaksınız,İnce Memed bir roman değil ki Cumhuriyetin ilk yıllarının,ofkenin,isyanın,ezilmişliğin,kimsesizliğin,sevdanın,insanlığın ve en önemlisi her şeye rağmen umudun ve umut için savaşmanın destanıdır,şiirsel bir tarihdir,hayatınızın öyküsü,çocuklarınızın masalıdır İnce Memed.Sadeliktir,temizlik,masumiyet,samimiyet,adalet,inançtır.Bir dersdir,görkemli bir yapıt,nesilden nesile aktarılacak bir efsane,dilden dile değişmeyecek bir eser ve Türk edebiyatının yüzakıdır İnce Memed...

    Bir şeyler için başka şeyler vermek gerekir bazen,değerli şeyler sevda gibi,aşk gibi,yürek gibi,hayat gibi değerli şeyler,Memed'de verdi en değerli hazinesini,sevdasını ölümün kucağına bıraktı ama sevdasını verirken azraile,yanında insanlara umut,inanma hissi,adalet duygusu,yaşama gücü verdi.Memed bir sevda kaybetti ama insanlar bin umut kazandı.İşte Memed'in bu yüceliğini böyle anlattı Yaşar Kemal,anlatılamaz hissedilebilen bir şekil de...

    İnce Memed'de yaşadıkları dünyayı tanımayan,onun farkında olmayan,dünyayı sadece sürdükleri ırgatlık yaptıkları toprak bilen,ezilmeye,aşağılanmaya alışmış,alıştırılmış bir toplumun dayatılan düzene hiç ses çıkarmadan boyun eğişi,kabullenişi ve bir adamın,içlerinden birinin adalet arayışına şahit olurken uyanmalarını ve nasıl bir kahramana dönüştüğünü görmelerini anlatır.

    Bu kitabı okumaya başlarken Yaşar Kemal yazmış diye başlamayın,bırakın yazar kitap bitene kadar anonim kalsın,Yaşar Kemal'in içinde bulunduğu sosyal ve kültürel yapı dikkate alınmadan hakkı verilerek okunsun.Önyargı olmasın...Üslubun sadeliği ama aynı oranda da derinliği ve zenginliği anlaşılsın.Gerektiğinde otoriteye şiddetle karşı koyarak,başkaldırarak aynı otoritenin sömürülerden beslenmesine karşı çıkılmasının,rejimin adaletsiz gücünün nasıl anlatılabileceğinin örneğinin görülmesi olsun bu kitap.

    İnce Memed adaletsizlik karşısında manevi arayışını ,sorgulamalarını,kayıplarını kendisi için değil başkaları için,yarar için,iyilik için,insanların ezilmemesi,sömürülmemesi için yaptığının anlaşılmasını ister ve hayranlık duyulur.

    Yalnızlığı yalınlığı anlatır size İnce Memed.Konformist camia tarafından sürdürülen baskı ve zulüm önce kişiyi sonra da bütünü nasıl başkaldırıya iter?İşte bunu izletirken kışkırtır sizi.Felsefesi anlaşılmalı dikkatli okunmalıdır,zaman zaman ideolojik yönlendirmeler gelebilir size.Kısaca İnce Memed'de kimliksizlerin,hiçlerin kimliklerinin tanınması ve insan olarak kabul edilmelerini görürsünüz,işte burada da durumsal karşı çıkışı öğrenirsiniz.

    Daha iyi anlaşılabilmesi açısından İnce Memed'den önce gönül isterdi ki haberdar olayım ve Eric J. Hobsbawm'ın Eşkıyalar kitabını okuyayım ama olmadı,çok da bir şey kaybetmedim aslında,ilk okuduğumda İnce Memed bir kahramandı gözümde ama o kitaptan sonra tekrar okuduğumda Sosyal Eşkıyalık kavramı ile tanıştım ondan sonra İnce Memed'in Devrimci değil Reformcu olduğunu öğrendim.Bu kahramanlık etiketini değiştirdimi?Kesinlikle hayır.
    Hobsbawm'a göre Sosyal Eşkıya'nın hedefi sömürünün tam olarak ortadan kalkması değil,adil ölçüyü aşmaması ve güçlünün güçsüzü makul sınırların dışında ezmemesi,ancak bu şartların dışına çıkıldığında ki bu her çağda her coğrafyada olabilir,o zaman İnce Memed'ler eşkıya olarak adlandırılır,aynı zamanda da bir Robin Hood'a eşkıya demeye utanır bu adı verenler...

    ''Dostoyevski’yi okudum, ondan sonra hiç huzur kalmadı bende.''
    Bunu demiş Cemal Süreya demek ki bulmuş Kitabını ve yazarını.Oku oku aramak gerekir bazen yıllarca binlerce kitap arasından bunu bulmak için,ne büyük şansdır bilmezsiniz belki,bu aramalar olmadan karşınıza çıkıvermesi sizi derinden etkileyecek,yaşamınıza yaşam ekleyecek,sizi düşündürecek ve hakkı haklılığı öğretecek,ruhunuzu isyan ateşi ile anarşistleştirecek,size istediğiniz şey için onurluca savaşmayı gösterecek bir yazar ve kitabıyla tanışmak.

    Evet Yaşar Kemal anarşist,gururlu,karşı koyulmaz,ne olursa olsun dinlemez,dizginlenmez,ille de haklının yanında,bağıra çağıra isyan edebilen,bu yanlış diyebilen,seçmeyi öğrenen ve yanlışı görünce ne ve kim olursa olsun arkasına hiç bakmadan çekip gidebilen asi bir ruh verdi bana,yoğurdu beni,şekillendirdi,yonttu ve bana ruhumun derinliklerinde bir eşkıya olmayı öğretti.Vicdan denen şeyin hiç bir zaman unutulmaması gerektiğini ve her zaman içimde en iyi en değerli köşeye koyulması gerektiğini söyledi.İyi ki de yaptı,bana karakter armağan etti,her okuduğum eserinde bir şeyler üfledi ruhuma,ve hiç bir zaman doğru bildiğinden şaşma burnunun diki diye bir yol var o yoldan da ayrılma evlat dedi.

    Her insanın bir kitabı,bir yazarı vardır.ne şanslıyım ki ben bunları ilk okuduğum romanla buldum.Sizin de kendinizinkini bulmanız dileğiyle...

    -------------------------------------------------------------------
    -------------------------------------------------------------------

    İNCE MEMED: HAKLI İSYANIYLA BÜTÜN MECBUR İNSANLARIN İDOLÜ OLAN EŞKIYA!

    II. Adnan Menderes hükümeti görevde. Mecliste sert tartışmalar sürüyor. CHP'nin İstanbul şubesi mühürleniyor. Dünyada ve Türkiye'de tarih, sessizce kendini yazıyor.

    Avrupa Birliği'nin 4 ay içinde kurulacağı haberleri çıkıyor. 1953 Nobel Edebiyat Ödülü İngiltere Başbakanı Winston Churchill'e veriliyor. İngiltere veliahtı Prens Charles 5 yaşında henüz. Cemiyet haberlerinde yayımlanan resminin altına "Annesi Kraliçe Elizabeth tarafından çok sevilen Prens Charles sıkı bir terbiye altında yetiştirilmektedir" notu düşülüyor. Rita Hayworth'ın "Miss Sadie Thompson" adlı filmi Birleşik Amerika'nın birçok şehrinde sansüre uğruyor. Filmin prodüktörü Columbia şirketi bile şehvet rollerini fazla realist bulduğunu kabul ediyor. Öte yandan Atıf Yılmaz'ın İtalya'da çektiği ve Sansür Kurulu tarafından, filmin geçtiği garı Mussolini'nin yaptırması ve Mussolini heykellerinin gözükmesi nedeniyle kuşa çevrilen "Hıçkırık" filmi ilk defa Ankara'da Cumhurbaşkanı Celal Bayar ve hükümet erkanının katıldığı gala ile davetlilere gösteriliyor.Dünyada ve Türkiye'de tarih, sessizce kendini yazıyor.

    Yıl 1953... Kore Savaşı bitmiş. Elvis Presley fırtınası gün sayıyor. Beckett'in "Godot'yu Beklerken"i Paris'te sahneleniyor ilk kez. Türkiye-Amerika telefon hattı açılıyor. Atatürk'ün naaşı Anıtkabir'e taşınıyor. Gazetelerin manşetleri günlerce bu taşınmayı yazıyor. İstanbul'un efsanevi kışı da başlıyor o yıl. Hava 'buz gibi'... Bu deyim değil. Sahi...Tuna'dan Karadeniz'e akan dev boyutlu buz tabakaları Büyükdere, Çengelköy, Kanlıca ve Ortaköy kıyılarını bir buz pistine çeviriyor. O kadar ki, insanlar İstanbul Boğazı'nın bir yakasından diğerine, denizin üstünden yürüyerek gidiyor. Poyrazköy'den çıkıp yola, buzların üzerinde ilerleyerek Rumeli Kavağı'na varılabiliyor. Deniz trafiği duruyor, vapur seferleri iptal ediliyor. İstanbul tek kelimeyle donuyor. Bu durum Mart 1954'e kadar sürüyor.O günlerde Beşiktaş Serencebey'de küçük bir apartman dairesinde de bir 'tarih' yazılıyor.Sessizce.

    Birkaç yıl önce evlenen Yaşar ve Thilda Kemal çifti, yeni yapılmış ve bazı bölümleri henüz tamamlanmamış bu dairede yaşıyor. Yaşar Kemal'in Cumhuriyet gazetesine yaptığı röportajlarla hayli ünlü olduğu bir dönem bu. Ne var ki Thilda Kemal işten atılmış; aile, gazetenin verdiği 180 lirayla geçinmeye çalışıyor. Geçinemiyor. Kömürün kilosu 15 kuruş o vakitler. Kış da fena bastırdığından kömür darlığı sözkonusu. 1 ton kömür alacak olsalar gitti bir maaş... DONDURUCU 1953 kışı Bakıyor ki olacak gibi değil, gazetenin yazı işleri müdürü Cevat Fehmi Başkut'a gidiyor Yaşar Kemal. 1951'de İstanbul'a geldiğinde yanında getirdiği, kafasında çoktan yazdığı, hatta ilk satırlarını 1947'de kaleme aldığı ama henüz bütününü kağıda dökmediği "İnce Memed" romanından söz ediyor Başkut'a. "Bu romanı yazmak istiyorum. Ama paraya ihtiyacım var" diyor, "Bana romanın tefrikası karşılığı avans olarak 1000 lira verirseniz..."Hemen muhasebeye gönderiyor Başkut, Yaşar Kemal'i...

    Dünyalar Yaşar Kemal'in oluyor.İşte o avansın ardından tutuluyor Serencebey'deki çini sobalı ev. Hayat dergisine verdiği bir öyküsünün telifi olan 50 lirayla 1 aylık odun alıyor. Ama ev yeni olduğu için ısınmıyor da doğru düzgün. Alt katın bacası, Kemal çiftinin oturma odasındaki duvarın ortasından geçiyor, bereket. Thilda Kemal, sırtını yaslayıp bu duvara, kitabını okuyor. Yaşar Kemal de, üstünde kat kat giydiği ceketler, "İnce Memed"i yazmaya başlıyor.Türk edebiyatının olduğu kadar dünya edebiyatının da unutulmaz kahramanlarından İnce Memed, işte o muazzam 1953 kışında, Yaşar Kemal'in Erzurum'dan aldığı ve yazarken taktığı eldivenli ellerinde hayat buluyor. Çini sobalı ev de 3 ay sürüyor yazması...

    1953 kışında başladığı "İnce Memed", İstanbulluların Boğaz'ın üzerindeki buzlarda resim çektirdiği o karlı günlerden birinde bitiyor. Bir de yaptığı anlaşma var Cevat Fehmi Başkut ile. Roman beğenilirse 1800 lira daha alacak Yaşar Kemal. Ama beğenilmezse 1000 lirayı geri verecek.

    Dosyayı teslim alan Başkut bir ay sonra Yaşar Kemal'i odasına çağırıyor."Önceki gece romanına başladım, ancak bu sabah bitirdim. Elimden bırakamadım," diyor.Bundan sonra romana yazarın ismi konulsun mu konulmasın mı tartışması başlıyor. "Olmaz Cevat Bey, ben bu romana adımı koymayacağım," diyor Yaşar Kemal: "Çünkü ben bu romanı para için yazdım. Üstelik de üç ayda. Benim iyi romanlarım bundan sonra yazılacak."Başkut ısrarlı: "Adını koyacaksın. Üstelik de o baştaki uzun Çukurova tasvirini çıkarmazsan gene basmam romanını gazetede."

    Yaşar Kemal 30 yaşında henüz. Ama Yaşar Kemal yine bildiğimiz Yaşar Kemal; ilkeli, tavizsiz. "Vermem o zaman romanımı" diyor Başkut'a: "Başka gazeteye götürür, size borcumu öderim." "ROMANA ADIMI KOYMAM!" Araya Nadir Nadi giriyor ama Yaşar Kemal kararından dönmüyor. Durumdan Dünya gazetesinin sahibi Bedii Faik haberdar oluyor ve Yaşar Kemal'den romanı kendisine getirmesini istiyor.Romanı inceleyen Bedii Faik on gün sonra çağırdığı Yaşar Kemal'i uyarıyor "Böyle bir romana adını koymazsan çok pişman olursun!"Romana Yaşar Kemal imzasının konulmasında ısrar edenler cephesi biraz daha genişliyor böylelikle. Onlardan biri de Thilda Kemal. Uzun uzun tartışıyor Yaşar Kemal ile, o kadar ki kavgaya kadar varıyor iş.Sonunda ikna oluyor Yaşar Kemal. Ama gene de kararlı: "Romanımdan tek satır atmam!" Bedii Faik'ten bir telefon alıyor o günlerde. Faik, Cumhuriyet'in romanı basmayı çok istediğini, Doğan Nadi'nin Yaşar Kemal'in bütün şartlarını kabule hazır olduğunu söylüyor.Elinde "İnce Memed", Cevat Fehmi Başkut'a gidiyor Yaşar Kemal.Başkut soruyor: "Adını romana koyuyor musun, eşkıya?"Ve "İnce Memed", Yaşar Kemal imzasıyla Cumhuriyet gazetesinde tefrika edilmeye başlıyor.

    1955 yılında da iki cilt olarak yayımlanıyor.Refik Erduran ve Ertem Eğilmez'in kurdukları Çağlayan Yayınları'ndan çıkan "İnce Memed" kısa sürede tükeniyor.1956'da da sürüyor "İnce Memed"in başarısı. Seçici kurulunda Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Nurullah Ataç, Reşat Nuri Güntekin, Ahmet Hamdi Tanpınar ve Suut Kemal Yetkin'in de bulunduğu jürinin oy çokluğuyla, Varlık Roman Armağanı "İnce Memed"e veriliyor. "İnce Memed"in dünya dilleriyle ilk buluşması 1957'de Bulgarcaya çevrilerek oluyor. 1959'da ise Rusça çevirisi çıkıyor. Bu çevirinin ardındaki isim Nâzım Hikmet. İngilizce çevirisini Edouard Roditi ve Thilda Kemal, Fransızca çevirisini ise Güzin Dino'nun yaptığı "İnce Memed" 1961'de İngiltere'de, ABD, Fransa ve İtalya'da yayımlanıyor.

    Ertesi yıl ise Almanca ve İspanyolca çevirileri çıkıyor. Çeviriler birbirini izliyor ve "İnce Memed", 40'ı aşkın dile çevriliyor. Körler için Braille alfabesiyle de yayımlanıyor. Bütün bu başarılarla birlikte giderek zorlaşıyor Yaşar Kemal'in hayatı. O kadar ki yıllar sonra "Keşke yazmasaydım dediğim kitaplarım arasında İnce Memed var" diyor üzülerek: "İnce Memed birden patladı. O zamana kadar, çok az roman çevrilmişti başka dillere. Hiçbiri de hiçbir ülkede tanınma olanağı bulmamıştı. İlk olarak 'İnce Memed' 'bestseller' oldu dünyanın birçok ülkesinde... İşte bu da benim canıma okudu. Ülkemde kanıma ekmek doğrayacak insanlar çoğaldı." İnce Memed yüzünden çekmedik sıkıntısı kalmayan Yaşar Kemal'in başına gelenler, kitabın filme çekilme öyküsünde de sürüyor.

    Bu, trajikomik anekdotlarla dolu upuzun bir hikâye aslında. 1965'teki Demirel kabinesinde Kültür Bakanlığı yapan Nihat Kürşat örneği bile her şeyi anlatmaya yetiyor tek başına. Kürşat, "İnce Memed"in film haklarını satın alan 20th Century Fox'a bir mektup yazıyor: "Eğer Yaşar Kemal'in filmini Amerikalılar çekerse Amerika ile ilişkimiz çok zarar görecek..."Bin bir badire atlatan ve sansür kurullarından asla geçmeyen filmi, Peter Ustinov 1984'te Yugoslavya'da çekiyor.. Film Amerika'da çok beğeniliyor, çok para kazanıyor. Ah bir de Türkiye'de oynasa...Hem o zaman filmin geliri Yaşar Kemal'in hesabına yatacak...Bakanlar Kurulu toplanıyor ve filmin oynanmamasına karar veriliyor. Ne var ki, filmin korsanının Türkiye'de çıkmasına engel olunamıyor; "İnce Memed" o yıl Türkiye'de en çok seyredilen film oluyor.

    Bakanlıktan ültimatom Memed'in öyküsünü 1987'ye kadar devam ettiriyor Yaşar Kemal. Toplam 4 cilt olarak tamamlıyor romanını."İnce Memed"in devamını yazarken çok uğraşıyor. İkinci kitabı yazmadan önce defalarca birinci kitabı okuyor. İstiyor ki romanın dili devam kitabında da aynı yapıda kalsın. Başarıyor da... Üçüncü kitabı yazarken de aynı kaygılarla başlıyor işe. Yine ilk kitabı defalarca okuyor. Ortak dil üç kitapta da korunuyor. Ama dördüncü kitapta bundan vazgeçiyor. Sonuçta daha olgun ve daha görkemli bir dil ile bitiyor "İnce Memed" efsanesi.Toroslar'dan Akdeniz'e uzanan Dikenliözü'ndeki Değirmenoluk köyünün İnce Memed'i...

    Feodalitenin baskısından bunalıp 'isyan bayrağını' açan, haklı isyanıyla bütün 'mecbur' insanların idolü olan Memed... Onun, herkesin özgür yaşadığı bir dünya özlemi... Düzene karşı çıkışının eşkıyalığı kadar uzanışı... Efsaneler, ağıtlar, halk hikâyeleri içinde dev bir roman kahramanı! O ince yapılı yoksul köylü çocuğundan dünyanın en bilinen roman karakterlerinden birini yaratan Yaşar Kemal'in 34 yıla yayılan bu unutulmaz romanı

    Alıntı- Yaşar KEMAL'in Hatıralarından
    ----------------------------------------------------------------------------
    ----------------------------------------------------------------------------

    Yaşar Baba Konuşur :
    ------------------------------------

    “Yaratıcılığın kaynağı üstünde düşünürken, orasını çok aydınlık, ışık içinde görüyorum. Orada çok umut görüyorum. Orada bizim yaşama bu kadar bağlanmamızın gizi var sanıyorum. O aydınlığa, o umuda tutunuyorum. Karanlığın yaratıcı gücü olabilir mi, diye soruyorum hep kendi kendime. Bizi bu dünyaya, bu yaşama böylesine bağlayan ne? Romanlarımda hep korkunun, korktuklarının üstüne yürüyen insanlar bulacaksınız. Ben hep korkunun, korktuklarımın üstüne yürürüm. Bu, benim huyumdur sanıyordum. Sonra öğrendim ki, çok insanın da huyuymuş. Yaratıcılığın kaynağına doğru, ondan beri de neye rast gelirsek… Yeni Sofokleslere, yeni Cervantes’lere, yeni Moliere, yeni Shakespeare’lere. O zaman dünyamız daha mutlu olacak.”

    “Bir karanlıktan gelip bir başka karanlığa düşüyorsak da bu çok çok acıysa da ben aydınlığın türkücüsüyüm. Ben bir karanlıktan gelip bir karanlığa düşüyorsam da ben aydınlığı gördüğümden, bu vazgeçilmez yaşam sevincini duyduğumdan dolayı doğaya minnettarım. Ya doğmasaydım, ya bu görkemli dünyayı yaşamasaydım ne olurdu? Hep birden, bir sevinç türküsü olup, dünyayı sevinç, kardeşlik türküleriyle doldurmalıyız. Yaşama minnetimizi her olanakta söylemeliyiz. Madem ki dünyaya geldik güzellikleriyle tadını çıkarmalıyız.”

    “İnsanların içindeki yaşama sevinci ölümsüzdür. Ben ışığın, sevincin türkücüsü olmak istedim her zaman. İstedim ki benim romanlarımı okuyanlar sevgi dolu olsunlar, insana, kurda kuşa, börtü böceğe, tekmil doğaya.”

    "Bir, benim kitaplarımı okuyan katil olmasın, savaş düşmanı olsun. İki, insanın insanı sömürmesine karşı çıksın. Kimse kimseyi aşağılayamasın. Kimse kimseyi asimile edemesin. İnsanları asimile etmeye can atan devletlere, hükümetlere olanak verilmesin.

    Benim kitaplarımı okuyanlar bilsinler ki, bir kültürü yok edenlerin kendi kültürleri, insanlıkları ellerinden uçmuş gitmiştir.
    Benim kitaplarımı okuyanlar yoksullarla birlik olsunlar, yoksulluk bütün insanlığın utancıdır. Benim kitaplarımı okuyanlar cümle kötülüklerden arınsınlar." (Ömrüm boyunca dinleyeceğim seni ama savaşmamın gerektiği yerde de savaşmayı senden öğrendim)

    İşte böyle büyük bir insan dı Yaşar Kemal.Sevgi dolu cesur ve asi yüreğiyle İçimizden biriydi.

    Bir Barış Savaşçısı,yoksulun,ezilenin,sömürülenin en yakın dostu,
    İnsanlığın,İnsan olmanın onurunu yaşatan bir değer Yaşar Kemal...

    “Türklerin en Kürdü, Kürtlerin en Türkü” demiş Sait Faik ve hediye ettiği kitabın kapağına böyle yazmış. O hiç bir zaman ırkçı olmadı. Olması gerektiği gibi oldu. “İnsan”dı onun için değerli olan, ırk değil.

    Haydi Hep birden, bir sevinç türküsü olup, dünyayı sevinç, kardeşlik,sevda türküleriyle dolduralım. Yaşama minnetimizi her olanakta söyleyelim. Madem ki dünyaya geldik güzellikleriyle tadını çıkaralım.Gerektiği yerde de Gerektiği gibi başkaldıralım...

    Memed atını dağlara doğru sürer ve o günden sonra Memed’den haber alınmaz.
    O gün bu gündür Dikenlidüzü Köylüleri, çift koşmadan önce çakırdikenleri ateşe verirler. İşte tam o günlerde Alidağ’ın doruğunda bir top ışık patlar, üç gün üç gece yanar durur.

    Okuduğunuz için teşekkür ederim...HOŞÇAKALIN...
    Öyle bir sessizlik ki benimkisi..
    Dışım sükut, içim kıyamet..
    Ne kimseye ses edecek tınım var, ne kimseye doğru yürüyecek dermanım..
    Almış yüreğimi gidiyorum..
    Ardımda kalan umut ve düş kırıklıklarımadır eyvahım...

    Birkaç Alıntı Bırakalım:
    --------------------------------------------

    Konuşan insan, öyle kolay kolay dertten ölmez. Bir insan konuşmadı da içine gömüldü müydü, sonu felakettir.
    --------------------
    İnsanlarla oynamamalı. Bir yerleri var, bir ince yerleri, işte oraya değmemeli.
    --------------------
    İnsanları sözleriyle değil, hareketleriyle ölç! Ondan sonra da arkadaş olabileceğin insanı seç. İpin ucunu bir verirsen ellerine yandığın günün resmidir.
    -------------------
    Zulme sessiz kalan bir gün zulme uğrar, haksızlığa karşı durmak insanın onurudur.
    -------------------
    Vicdanın karışmadığı iş yoktur. Hayır gelmez. İlle de vicdan...
    -------------------
    Insanlarla oynamamalı. Bir yerleri var, bir ince yerleri işte oraya değmemeli.
    ------------------
    Bir insan ne kadar korkaksa o kadar yüreklidir.
    ------------------
    Allah kulu kul yaratmış, kulu kimseye kul yaratmamış. Diretmeyen insan Allah'a karşı insandır.
    ------------------
    İnsan soyu canavar olmuş da bizim haberimiz yok...
    -----------------
    yürek bir sırça çiçektir. Bir kere kırılınca o çiçek bir daha öyle bir çiçek olur mu, olmaz.
    -----------------
    şu dünyaya kim bilir ne kötü, ne alçak, tanıyınca ne kadar utanacağımız insan gelmiştir, kim bilir?
    -----------------
    Dünyada her şey olmak kolay ama insan olmak zor .
    -----------------
    İnsanlara umut vermek iyidir de, o umudun altından kalkamamak kötüdür. Umudun ölmesi, insanın ölmesinden daha beterdir.
    ----------------
    Önce içindeki, yüreğindeki zinciri kopar, başkaldır. Sonra dünyanın bütün zincirlerini kır, tekmil kötülüklere başkaldır, iyilik getir.
    ----------------
    Dünyanın bütün kötülüklerine baş kaldır. Bazen senin iyiliğin başkasının kötülüğüne de olabilir. Kendi iyiliğine de baş kaldır..

    Zülfü Livaneli - Ince Memed Türküsü
    https://www.youtube.com/watch?v=zSSLdnTXqm0

    -------------------------------------

    Yeryüzü Aşkın Yüzü Oluncaya Dek - Adnan Yücel - Yaşar Kemal'in Cenaze Töreni
    https://www.youtube.com/watch?v=tH5L4pYdc9M
  • FAULKNER OKUMAYA GİRİŞ

    1-BİYOGRAFİ

    “Savaş. Ensest. Irkçılık. Nekrofili. Zihinsel hastalık. İntihar.

    Romanlarından, kısa öykülerinden ve şiirlerinden oluşan kitaplarında William Faulkner, sıradandan sansasyonelliğe kadar, Amerika'nın güneyindeki yaşamın neredeyse her yönünü ele aldı. Yirminci yüzyılın en saygın romancılarından biri olan Faulkner, viskiye düşkünlüğü ve parçalı anlatılarıyla tanınan (Faulkner on yedi yaşında yoğun bir şekilde içmeye başladı) parlak, yenilikçi ve dikkat çekici ilginç bir adamdı. Hayatı boyunca, Faulkner, küstahlığı ve kendisiyle ilgili hikayeler icat etme eğilimi nedeniyle ün yapan bir uyumsuzluk yaşadı.

    Bununla birlikte, yazarlık kariyerinde Faulkner'ın tuhaflığı büyük başarılara imza attı: biçim ve tarzdaki yeni tekniklere öncülük ederek, Faulkner "anlatı" nosyonunda devrim yarattı ve bu sırada Amerikan edebiyatının en büyük eserlerinden bazılarını üretti. Hikâyesi, liseden hiç mezun olmadığı düşünülürse daha da çekici bir hâle gelen Faulkner birçok ödül aldı, ancak hayatının çoğunu belirsizlik içinde yaşadı; Neredeyse elli yaşına gelene kadar gerçek önemi olan bir yazar olarak görülmedi. Buna ek olarak, kişisel hayatı karmakarışıktı - sürekli alkolizm, borç ve aldatma nöbetleri ile mücadele etti. William Faulkner'ın hayatının öyküsü, sebat, başarısızlık, yaratıcılık ve başarı öyküsüdür.

    Yapıtlarında, William Faulkner, Amerika'nın güneyindeki yaşamın en kalıcı ve ayrıntılı portrelerini yarattı. Aile dinamiklerini, ırkları, cinsiyetleri ve sosyal sınıfları araştıran romanları, altmış yıldan uzun süredir okurlarını ikonik karakterleri, karmaşık komplo çizgileri ve sayısız zaman kaymasıyla perçinledi. Gabriel Garcia Marquez, Joyce Carol Oates, Albert Camus, Jose Luis Borges, Toni Morrison ve Cormac McCarthy de dahil olmak üzere yirminci yüzyılın en büyük yazarlarından bazıları, Faulkner'ı çalışmalarında önemli bir etki olarak nitelendirdi. A noktasından B noktasına hareket etmeyen, A noktasından Z noktasına T noktasına gidip yeniden A noktasına dönen bir kitap okuduysanız okumaya devam etmelisiniz. Faulkner işte bunu ilk yapanlardan biridir.

    William Faulkner dünyaya, 60 yıl sonra dünyadan ayrılacağı yerden yaklaşık 40 mil uzaklıktaki New Albany, Mississippi'de girdi. 25 Eylül 1897'de doğan William Cuthbert Falkner (eksik olan "u" harfine biraz sonra geliriz) hiçbir zaman güney köklerinden uzak kalmaz. New York City ve New Orleans'taki geçirdiği kısa süreler hariç, Faulkner hayatının büyük çoğunluğunu Mississippi topraklarında geçirerek, Mississippi havasını soluyarak ve Mississippi halkı hakkında yazarak yaşadı. Faulkner'ın Manolya Eyaleti ile olan bağları derindir: büyük büyükbabası William Clark Falkner (yerel olarak "Eski Albay" olarak bilinir), Mississippi'de ünlü bir avukat, demiryolu finansmanı, köle sahibi ve İç Savaş gazisi idi. Yazar William Faulkner ismini aldığı selefle hiç tanışmadı - Eski Albay 1889'da bir iş rakibi tarafından öldürüldü - yaşlı Falkner büyük torununun hayal gücünde, yazısını ve Güney vizyonunu biçimlendiren büyük bir etkendi.

    Ailesinin demiryolu sektöründeki payının bir sonucu olarak, William Faulkner maddi olarak rahat, ancak her zaman mutlu olmayan bir evde büyüdü. Babası Murry, çok içiyordu (alkolizm Faulkner'ın hayatında bir değişmezdi) ve aileye, zalim bir biçimde hükmediyordu, ve bazen günlerce eve uğramıyordu. Bağımsız, dik kafalı bir kadın olan anne Maud ve babası sık sık kavga ediyordu. Genç Billy beş yaşındayken, büyükbabası – ("Genç Albay" ) aniden aile demiryolu şirketini sattı ve Murry'i başka yerde iş aramaya zorladı.

    Falkner ailesi Oxford, Mississippi'ye taşındı ve burada Murry bir ahırda istikrarlı bir iş buldu (at arabası arabası 1902'de patlıyordu!). Oxford'da Falknerlar, Billy'yi ve üç küçük erkek kardeşini yetiştirmeye yardım etmesi için Afrika kökenli Amerikalı bir dadı olan Caroline Barr'ı tuttu. Çocuklara "Annecik Callie" olarak bilinen Barr, köle olarak doğdu ve Faulkner'a kendi kişisel deneyimleri hakkında sayısız hikaye anlattı, şüphesiz bunlar daha sonra yazarın yaratacağı kurgusal dünyayı şekillendirmeye yardımcı oldu. Billy, Annecik Callie'ye karşı büyük bir yakınlık hissetti. Faulkner, 1942 tarihli romanının Kurtar Halkımı Musa’yı Barr’a ithaf etmiştir. Yazarın romanlarındaki ırk temasını işleyişi kadar insan hakları konusundaki görece ilericiliğinin kökünde muhtemelen Barr’a duyduğu bu yakınlık yatmaktadır.

    Faulkner, küçük yaşlardan itibaren hikâye anlatmayı seven birisiydi. Kuzenlerinden biri, “Billy sana bir şey söylediğinde, gerçeği mi yoksa uydurduğu bir şeyi mi anlatıyor asla bilemezdiniz” demiştir. Gençliği boyunca Faulkner, doymak bilmez bir klasik edebiyat ve şiir okuru oldu. Evde algısal, yaratıcı bir çocuk olmasına rağmen, Billy okulda ilgisiz, vasat bir öğrenciydi. Futbol ve silahlar yerine sanat ve yazı tutkusu , minyon yapısı ve korsesi (annesinin duruşunu düzeltmek için giymeye zorluyordu), onu tarafından sık sık alay konusu yaptı. Faulkner'in en iyi arkadaşı, ergenliğinin çoğunu beraber geçirdiği bir kızdı (Estelle Oldham). Billy ve Estelle, uzun yıllar boyunca çok yakındı; aslında Estelle, dadısına bir gün Billy ile evleneceğini söylemişti.

    Lise ikide Faulkner dikkat çekici bir şair ve Ole Miss (Mississippi Üniversitesinin halk arasındaki adı) mezunu olan Phil Stone ile tanıştı. Stone, Billy'ye şiirin temellerini öğretti. Billy, Stone ile buluşmayı ve Romantik şairlerden İç Savaş tarihine, Mississippi politikalarına kadar her şeyi tartışmayı severdi ve bu gayri resmi eğitimin hayatta gerçekten ihtiyacı olan her şey olduğunu hissediyordu. On birinci sınıftan sonra, Billy - ebeveynlerinin isteklerine karşı - liseden ayrıldı ve dedesinin sahip olduğu bir bankada muhasebeci olarak işe başladı. Bankadaki görev süresi boyunca Faulkner alkol denemeye başladı ve yaşamı boyunca devam eden bir alkol zevki geliştirdi. Faulkner bu dönemde daha ciddi şekilde şiir yazmaya başlasa da, hayatında çok az yeri vardı şiirin. Bankada değilken, Billy, Oxford'daki sokak lambalarına idrar yapmasıyla tanınan bir sarhoştu.

    Bu nedenle, on sekiz yaşına gelindiğinde, genç Billy Falkner (sosyal uyumsuz, okulu bırakmış ve alkolik olmaya giden yolda adımlar atan birisi olarak) hayata iyi bir başlangıç yapamamıştı.

    2-HAVA KUVVETLERİ VE MISS OLE

    Liseden ayrıldıktan sonra, Billy Oxford'daki yaşamından memnun görünüyordu. Zamanını bankada çalışarak, şiir yazarak ve Ole Miss'de ders alan Estelle'le takılarak geçirdi. Ancak, Faulkner'ın dünyası, Estelle'in ailesinin müdahalesiyle 1918 kışında altüst oldu. Cornell Franklin, yakışıklı bir Ole Miss mezunu ve Ulusal Muhafızda Binbaşıydı. Faulkner uzun zamandır onun ve Estelle'nin bir gün evleneceğini varsayıyordu ve haberler onu bir depresyon ve ağır içki sarmalına yolladu. Estelle de mutlu değildi; düğününden önce bütün gece ağladı, "Cornell'i sevip sevmediğimi ya da onunla evlenmek istediğimi bilmiyorum" diyordu.

    Nisan ayında, Estelle nişanlandıktan sonra Billy Oxford'dan ayrılmaya ve Yale'de hukuk okuyan arkadaşı ve akıl hocası Phil Stone ile kalmaya karar verdi. Amaçsız ve kederli olan Faulkner, I. Dünya Savaşı'nda hizmet etme ümidiyle İngiliz Ordusu'na katılmak için bir plan yaptı. Haziran 1918'de, Stone ile İngiliz aksanıyla çalıştığı aylar sonra, William Faulkner, soyadına bir "u" ekledi- daha otantik ve İngiliz görünmek için - New York City'deki İngiliz konsolosluğuna gitti ve Kraliyet Hava Kuvvetleri'nde (RAF) göreve hazır bir İngiliz olarak başarıyla denemeleri geçti. Toronto'da uçak eğitimi için üç hafta içinde teslim olması istendi!

    Toronto’da iken, Faulkner, bir Doğu Yakası yatılı okulu öğrencisi ve Yale’in yeraltı öğrencisi olarak askerlik hayatı hakkında hikayeler uydurmaya devam etti. Bir uçağın içine hiç girmese bile, annesine yolladığı mektuplarda ( bunlardan çok vardı - Faulkner sık sık annesine yazıyordu), hava kuvvetleri eğitimi aldığını iddia etti. 1918 Kasım'ında ateşkes ilan edildiğinde, savaş sona erdi, Faulkner gerçek askeri bir harekat görmeyi umuyordu. Bununla birlikte, genç "usta" evine sahte sakatlık ve savaş yaralarıyla geri döndü.

    1919'da, RAF'tan taburcu olduktan kısa bir süre sonra Faulkner, günlerini yazı yazıp ve gecelerini içerek ve parti yaparak geçirdiği New Orleans'a gitti. Zor yaşamına rağmen, Faulkner'ın edebi çabaları, 6 Ağustos 1919'da, Yeni Cumhuriyet'in şiirlerinden birini yayınlamayı kabul ettiği 6 Ağustos 1919'da, "L'Après-midi d'un Faun" ilk ürününü verdi (şiirin konusu Estelle'ye olan sevgisinden ilham alıyordu). Faulkner'e çalışmaları için sadece 15 $ ödenmesine rağmen, Faulkner büyük gurur duyuyordu ve bir arkadaşına, "Sana ünlü olduğumda şüphesiz oldukça değerli olacak bir resim gönderiyorum" şeklinde bir not yazarak övünmüştü.

    Ole Miss, 1919 yazında, önceki eğitim deneyimlerinden ayrı olarak gazileri lisans öğrencileri olarak kabul edeceğini açıkladığında, Faulkner, üniversiteden ders almak için Oxford'a dönmeye karar verdi (büyük ölçüde annesinin isteklerini yerine getirmek içindi bu). Okuldayken, Faulkner ilk düzyazı eseri - "Şansa İniş" adlı kısa bir hikayeyi yazdı, Faulkner'ın bir yazar olarak güvenini güçlendiren bir başarı olan eser Mississippian'da yayınlandı. Ancak Faulkner'ın güveni kısa sürede kibire dönüştü; Bu sahte İngiliz aksanı ve giyimdeki pahalı tadıyla birleştiğinde, onu Ole Miss'te alay konusu yaptı. Öğrenciler Faulkner’ın kibirli havasıyla dalga geçiyor, okul gazetesinde çıkan yazılarda Faulkner’ın yazdığı şeyler küçümseniyordu. Okuldan bezen ve örgün eğitimin anlamsız olduğuna ikna olan Faulkner, Kasım 1920'de Ole Miss'den ayrıldı.

    Yine de Faulkner, Oxford'da yazmaya devam etti. Zamanının çoğunu Estelle için kaleme alınan “Spring in Vision” adlı bir aşk şiirleri koleksiyonuna adadı. 1921 yazında Faulkner, kayıp aşkına, "kalbim, kırılan eski kalbim" olduğunu ilan ettiği şiirlerin bir kopyasını verdi. Faulkner, 1921 sonbaharında New York City'e taşındı ve burada bir kitapçıda işe başladı. Büyük Elma’da (New York City sembolü) kaldığı süre boyunca, Faulkner diğer sanatçılarla bağlantı kurdu ve yoğun bir şekilde içti, çoğu gecesini Greenwich Village odasında sızarak geçird. Evden ayrıldıktan sadece birkaç ay sonra, Faulkner'ın bohem yaşam tarzı işten kovulduğunda aniden sona erdi. Annesi ve Phil Stone'un çağrısı üzerine, hevesli yazar bir kez daha Oxford'a geri döndü (Faulkner, memleketinin çekiciliğinden asla kaçamadı).

    Oxford'da Faulkner, Ole Miss'in posta müdürü olarak yeniden işe girdi. Maalesef kampüsteki posta göndermek veya almak isteyen herkes için, Faulkner işinde kesinlikle berbattı. İki yıl süren başarısızlık sonunda, posta müfettişi Faulkner'e Amerika Birleşik Devletleri Posta Servisi ile geçirdiği zamanın sona erdiğini bildirdi: "alışılmış bir kitap ve dergi okuyucusu olduğunuzu; ve müşterileri bekletecek kadar uzun süre okumayı bırakmakta isteksiz gözüküyor, şu anda basılmış bir kitabınız var, büyük kısmı da posta iadresinde görevdeyken yazılmış, bazı müşterilerimiz size güvenmeyeceği şeklinde postalar iletiyorlar.” Faulkner gerçekten işinden tiksindiği için ve görevlerini aktif bir şekilde yerine getirmediğinde şikâyet edemedi. Kovulduktan sonra, Faulkner şöyle demiştir: “Sanırım hayatım boyunca hep başkasının parasının emrinde olacağımve Allaha şükürler olsun ki bir daha asla pul almak için iki kuruşu olan bir orospu çocuğuna hizmet etmeyeceğim”.

    3- FAULKNER VE EVLİLİK

    Faulkner tembel bir posta çalışanı olmasına rağmen, çok çalışkan bir yazardı. 1922'de ilk güneyli yazarların eserlerini içeren bir edebiyat dergisi olan The Double Dealer'da ilk şiirini yayımlandı. Sadece iki yıl sonra, Faulkner ayrıca (Phil Stone'un maddi desteğiyle) The Marble Faun adlı bir şiir koleksiyonu yayınladı. Ancak kısa sürede gerçek gücünün şiir değil, düzyazıolduğunu keşfetti. 27 yaşında, New Orleans'a taşındı ve burada Winesburg, Ohio'lu saygın yazar Sherwood Anderson ile tanıştı. İki adam hemen anlaştı - Faulkner kısa bir süre Anderson ve karısıyla birlikte kaldı - ve ilişki yaratıcı bir atılım yarattı. Anderson’un danışmanlığında, Faulkner’ın yazısı çiçek açmıştı. 1924'te savaştan eve dönen bir gazi hakkında bir roman olan “Aşk ve Ölüm” (Soldier’s Pay) üzerine çalışmaya başladı.

    New Orleans’ta yoğun bir şekilde içmeye devam etmesine rağmen, Faulkner özenle yazdı ve roman üzerinde çalışmaya başlamak için her sabah saat yedide uyandı. Aslında, Faulkner yazılarından o kadar emindi ki, eski arkadaşı ve akıl hocası Phil Stone ile teması kesildi. 1925 baharında, Stone ona bir telgraf gönderdi: "NE OLDU? METRESİN Mİ VAR?", Faulkner cevap verdi: "EVET VE 3.000 KELİME KADAR." New York'ta bir yayın şirketine kitabı teslim eden Faulkner cebinde 70 $ 'la Avrupa gezisine çıktı. Sonunda Paris'e yerleşti, burada bir oda kiraladı ve bir sonraki kitabının ilk birkaç bölümünü yazmaya başladı. Bununla birlikte, 1925 sonbaharında Faulkner, Soldiers 'Pay'in yayınlanacağına dair bir haber aldı (Sherwood Anderson bunu güvenceye almada büyük rol oynadı) ve kendisine 200 $' lık bir avans verildi. Eve dönme zamanı gelmişti.

    Soldiers 'Pay, pozitif yorumla (The New York Times da dahil olmak üzere) kazandı ve Faulkner, ikinci çalışması Mosquitoes'un (Sivrisinekler) taslağını bitirmek için bu durumdan ilham aldı. New Orleans’ta geçen roman 1927’de basıldı, ancak eleştirmenlerden ve okuyuculardan genelgeçer bir tepki gördü. Faulkner, kurgusal Sartoris ailesinin dünyasına açılan “Flags in the Dust” adlı başka bir roman üzerinde çalışmaya başladı . “Flags in The Dust” sırasında, Faulkner'ın kariyerinde, birçok eserde ortaya çıkacak karakterleri yaratmaya başlaması anlamında önemli bir değişiklik meydana geldi. 1927 sonbaharında Faulkner, romanda bugüne kadarki en büyük eser olduğuna inanarak “Flags in The Dust”ı yayın şirketine bıraktı. Ancak yayıncısı aynı fikirde değildi; kitabın “olay örgüsü ya da karakter geliştirme anlamında dağınık ve birbiriyle bütünleşemeyen bir çalışma olduğunu " söylüyordu. Faulkner nihayetinde bir anlaşması yapmayı başardı. daha kısa bir roman haline getirilmiş olması şartıyla kitap kısaltıldı ve Sartoris adını aldı.. Bu noktada, Faulkner'ın yazma kariyeri hâlâ para getirmiyordu; yazar iki yakasını bir araya getirmek için bir golf sahasında serinletici içecekler sattı, boyalı tahta evler ve tabelalar sattı.

    Bu profesyonel başarısızlıkların ortasında, Faulkner'ın yaşam boyu kişisel hedeflerinden biri - Estelle Oldham'la evlenmek - nihayet meyve verdi. 1929 baharında, Estelle kocasını boşadı ve Faulkner'la tekrar bağlantı kurduğu Oxford'a geri döndü. İki sevgili, 20 Haziran 1929'da evlendikten sonra Mississippi sahilinde bir plaj "balayına" yöneldi. Fakat Faulkner ve Estelle'nin hayalini kurmuş olduğu efsanevi romantizm de bu değildi. Hem Faulkner hem de karısı bu zamana kadar yoğun şekilde içiyordu ve alkolizmleri öfkeli tartışmalara ve sorumsuz davranışlara yol açmaya başladı. Evlendikten kısa bir süre sonra Estelle, yalnızca bir komşusu tarafından kurtarılmak üzere, sarhoş bir şekilde okyanusa girerek intihar girişiminde bulundu. Faulkner, yaşamının ilerleyen zamanlarında Estelle ile evlenmesinin öncelikle bir görev ve suçluluk duygusuyla onu harekete geçirmiş bir eylem olduğunu söyledi. Hala Franklin'le evliyken Faulkner Estelle'i hamile bıraktığını ve kürtaj yaptırdığını söyler. (Kendi biyografisindeki olayları uydurmaya düşkün olan yazarın gerçekten bunun yapıp yapmadığını bilmek zor.) Faulkner, Ole Miss enerji santralinde amir olarak görev yapmak üzere Oxford'a geri döndü. Haziran 1930'da Faulkner, "Rowan Oak" adını verdiği büyük, Sivil Savaş öncesine ait bir ev satın aldı. Arazi karmakarışık olmasına rağmen (elektrik veya su tesisatı yoktu ) Faulkner, evi önceki görkemine geri getirmek için istekliydi.

    5- FAULKNER VE YOKNAPATAWPHA İLÇESİ

    Yenilenmiş Rowan Oak'ın odalarında, Faulkner, yedi yıl boyunca - 1929 - 1936 yılları arasında - en ünlü ve saygın romanlarından dördünü yazdı: “Ağustos Işığı” , “Ses ve Öfke”, “Döşeğimde Ölürken” ve “Abşalom, Abşalom!”. Bu kitapların yazılma hızı, anlatıların karmaşıklığı ve dilin zenginliği göz önüne alındığında şaşırtıcıdır. Dört eser de, Mississippi'deki Faulkner'ın yerli Lafayette ilçesi halkına ve yerlerine yakın, kurgusal bir dünya olan Yoknapatawpha İlçesi'nde tamamlandı. Faulkner'ın tasarladığı gibi, Yoknapatawpha ilçesi gerçek bir evrendi, kendi coğrafyası, tarihi ve birbiriyle ilişkili anlatılarla doluydu. Faulkne,r kitapları için özel bir araştırma yapmadı. Bunun yerine kendi deneyimlerini, onun yanında çocukken dinlediği ve yaşadığı hikâyeleri edebi hayal gücünün yakıtı olarak kullandı. Faulkner çocukluk döneminden beri güney tarihine - özellikle Falkner klanının tarihine - hayran kalmıştı, bu yüzden bu korkunç romanların dördünün de İç Savaş sonrası kimlik, aile, ırk ve cinsiyet konularıyla ilgilenmesi şaşırtıcı bir olgu değildir. Derin güneyin diğer yazar Robert Penn Warren'ın Faulkner için söylediği gibi, “O; tarihe, kendisine ve etrafındaki insanlara emanet edildi. Tarih içinde yaşadı ve tarih o oldu.”

    Daha önce, Nisan 1928'de Faulkner, ilk "büyük" romanı olarak kabul edilen “Ses ve Öfke” ile sonuçlanan kısa bir hikâye üzerinde çalışmaya başladı. Faulkner yayıncıya sahip olmadığı için (Sartoris'in piyasaya sürülmesinden sonra yayın şirketi yazarı bırakmıştı), yazısı organik olarak akıyordu, karakterleri hayâl gücünden özgürce çıktı. “Ses ve Öfke” – bu isim Macbeth'in bir dizesine referanstır - Faulkner'ın ayırt edici özelliklerinden biri haline gelen ve genç yazarı büyük bir edebi yenilikçi olarak belirleyen, geleneksel olmayan, doğrusal olmayan bir yapıya sahipti. “Ses ve Öfke” iyi karşılandı, ancak ekonomik bakımından Faulkner'ın zamanlaması daha kötü olamazdı; Kitap, 1929’da tarihi Wall Street çöküşünün ortasında yayımlandı, Amerikalıların iki yakasını bir araya getirmek için mücadele ettiği Amerikalıların garip, deneysel bir roman satın almaları pek mümkün değildi.


    “Ses ve Öfke”nin piyasaya sürülmesinden sonra, Faulkner sadece 47 günde tamamladığı “Döşeğimde Ölürken” adlı kitabı için yazmaya başladı. “Ses ve Öfke” gibi, “Döşeğimde Ölürken”de birden fazla anlatıcı (onbeş ), elli dokuz bölüm ve doğrusal olmayan bir grafik çizgisi vardır. Faulkner, Ağustos ayında 1932’de “Ağustos Işığı” ile sınırları zorlamaya devam etti. Romanın ana karakteri Joe Christmas, belirsiz (ve nihayetinde bilinmeyen) ırksal mirasıyla mücadele ediyordu. Faulkner'ın burada ırksal kimliğin bulanık sularına dalma girişimi romanı en kalıcı eserlerinden biri yaptı. Bu romanların üçü de Faulkner'ın yetenekli bir sanatçı olarak kendini ortaya koymasına yardım ederken, ancak 1936'da “Abşalom, Abşalom”un yayımlanmasından sonra Faulkner, yirminci yüzyılın gerçekten büyük yazarlarından biri olarak statüsünü kabul ettirdi (dünya bunu on yıl boyunca tam olarak kabul etmedi). Bir cinayet gizemi olarak kurulan roman, yoğun ve bazen de maceracı yapısıyla Yoknapatawpha İlçesinden birkaç farklı aileyi ve onların gerçeği araştırması üzerine ilerliyordu.

    Bu yedi yıllık verimlilik döneminde Faulkner, Yoknapatawpha İlçesinde yer almayan iki roman üretti: “Tapınak” ve “Pylon”. “Pylon “ çok az başarı getirirken, “Tapınak”, hem mali hem de profesyonel anlamda Faulkner için önemli bir romandı. Gerçekten para kazandıracak bir kitap yazma baskısı altında, borçlu bir insan olarak Faulkner, genç bir üniversite öğrencisinin iktidarsız bir psikopat tarafından kaçırıldığı ve bir mısır koçanı ile tecavüze uğradığı bu sansasyonel romanı kaleme aldı. Dikkat çekici bir şekilde, ırklarla ilgili konusuyla “Tapınak”, “Ses ve Öfke” ve “Döşeğimde Ölürken”den sadece üç haftada daha fazla kopya sattı. Bununla birlikte, kitap, Faulkner'ın memleketi Oxford'da öfkeye yol açtı ve genç yazar için çok fazla olumsuz sonuçlara yol açtı . Bir eleştirmen, “Tapınak”ın "-kitabın- şehvetli zulmünden bedensel bir şekilde kustuğu izlenimini bırakan, yıkıcı, insanlık dışı bir canavarlık" olduğunu söyledi. Kırıcı eleştiriler bir yana, roman en çok satan Faulkner kitabı ve yazara kitabın film hakları sayesinde ihtiyacı olan paraya ulaşma şansı da sağlamış oldu.

    6- FAULKNER: OXFORD’DA BAZI SORUNLAR

    Yaratıcı ürünlerine ve “Tapınak”ın ticari başarısına rağmen, Faulkner'in kişisel hayatı sürekli kargaşa içindeydi. 1920'lerin sonunda alkol meselesi kontrolden çıktı. 1929'da “Ses ve Öfke” ile ilgili revizyonlarını bitirdikten sonra, Faulkner bir gün kapıyı kilitledi ve kendinden geçip bayılana dek içti. Faulkner'ın periyodik olarak içme oranı azalsa bile, bir çoğu sanatoryuma yatırılmasıyla sona eren aşırı alkol kullanımı bitmek bilmedi. — bu durum otuz yıl sürdü. Faulkner, alkol kullanımını uç noktalara taşımasına sebep olan iki trajedi yaşadı: erken doğumla doğmuş olan kızı Alabama'nın ölümü (muhtemelen Estelle'nin hamilelik sırasında içmesi nedeniyle) ve erkek kardeşi Dean 1935’te uçak kazasında ölümü. Dean’in ölümü Faulkner’ı çok sert bir şekilde etkiledi; Küçük erkek kardeşini havacılığa tanıtan Faulkner, kaza için kendisini suçladı ve yıllar sonra bile kaza konusunda kâbuslar görüyordu.

    Faulkner'ın aşırı alkol kullanımın ikinci kurbanı 1933'te dünyaya gelen ikinci kızı Jill'dir. Jill on iki yaşındayken, babasından kızını düşünmesini ve içkiyi bırakması için söz vermesini istedi; Faulkner’ın cevabı “Kimse Shakespeare'in çocuklarını hatırlamıyor” demek oldu.

    Faulkner'ın içki problemi zamanla ciddi anlamda arttı. 1952'de Faulkner kendini hezeyan ve idrar kaçırma noktasına getirmiş ve editörü "bir insanın kendini hakiki anlamıyla yok ettiğine" tanık olduğunu söylemiştir.

    Faulkner'in Estelle ile evlenmesi sadece yazarın yaşadığı zorlukları arttırdı. İlişkileri değişkendi (büyük ölçüde alkol bağımlılığı nedeniyle) ve gittikçe artan bir şekilde sevgisizlik yaşanıyordu. Aralık 1935'te Hollywood'da çalışırken, Faulkner Meta Carpenter adında genç ve çekici bir kadınla tanıştı; ikisi kısa bir süre sonra tutkulu bir ilişki yaşadılar. Yeni mutluluğuna rağmen, Faulkner Estelle'den ayrılmayı reddetti. Meta, 1937'de başka bir erkekle evlendiğinde, Faulkner yaşadığı acıyla o kadar içti ki New York City otel odasındaki bir buhar borusundan dolayı haşlandı. Üçüncü derece yanıklarını tedavi eden doktor ona neden bu kadar içtiğini sorduğunda, Faulkner, "Çünkü içmeyi seviyorum" demek olmuştu. Faulkner’ın Meta ile ilişkisi on yıldan fazla devam etti.

    1950'de Faulkner, başka bir genç kadınla bir ilişki daha başlattı; bu sefer yazarın sevgilisi Bard College öğrencisi ve gelecek vaat eden bir yazar olan Joan Williams'dı. Faulkner Joan Williams’ın hem sevgilisi hem akıl hocasıydı. Artık ellili yaşlarında olan Faulkner kendisinden otuz yaş küçük olan Williams’a kapılmıştı, ikili New York'ta sık sık (ve gizlice) buluştu. Estelle onların aşk mektuplarından birini yakaladığında çok sinirlendi ve Williams'ın ailesine haber verdi. Estelle'nin çabaları ilişkiye son vermediyse de, Faulkner'ın zaten kaotik kişisel yaşamını kesinlikle daha karmaşık hale soktu.

    Yetişkin yaşamının çoğu boyunca Faulkner maddi sıkıntılar yaşadı. Durum o kadar kötüydü ki, Ocak 1941'de, tüm zamanların en iyi Amerikan romanlarından bazılarını yazıp yayınladıktan sonra Faulkner, 15 dolarlık elektrik faturasını bile ödeyemeyecek durumdaydı. Rowan Oak'ı korumak, Estelle ve Jill’i geçindirebilmek için Faulkner, film senaryosu yazmak zorunda kaldı. 1932'de Faulkner, film senaryoları üzerinde çalışmak için MGM ile ilk sözleşmesini imzaladı (haftada 500 dolar alacaktı). Önümüzdeki on beş yıl boyunca Faulkner, popüler “Ya Hep Ya Hiç” (Faulkner'ın edebi rakibi Ernest Hemingway’in romanı) ve “Büyük Uyku” gibi birçok senaryoyu yazdı. Ancak Faulkner, işten nefret ediyordu ve 1940'ların ortalarında Warner Brothers'ın durumu bozulduktan sonra Hollywood için çalışmayı bıraktı.

    7- NOBEL ÖDÜLLERİ VE ÖLÜM

    1945'te William Faulkner, halen basılmış olan on yedi romanından sadece bir tanesi piyasada bulunan yarı zamanlı bir senaryo yazarı ve tam zamanlı bir alkolikti. “Abşalom Abşalom!”u yayınladıktan sonra, roman yazmaya devam etti, ancak The Saturday Evening Post gibi gazetelerde ("Emily'ye Gül", "Kırmızı Yapraklar") gibi öyküler yazarak mali açıdan ayakta kaldı. Faulkner'ın dehasının yurtdışında bilinmesine rağmen - Jean-Paul Sartre, “Fransa'nın gençleri için Faulkner bir tanrıdır” derken, kendi ülkesinde görece belirsiz bir romancı olarak kaldı. Ancak, 1945'te, önde gelen edebiyat eleştirmeni ve The New Republic'in editörlerinden Malcolm Cowley, Faulkner'ın çalışmasını desteklemeye başladığında, her şey değişti. Cowley, kendisi ve Faulkner'ın, yazarın romanlarından alıntılar, Yoknapatawpha İlçesi'nin aileleriyle ilgili bilgileri ve bazı kısa kurgularını içeren bir Faulkner antolojisi üzerinde çalışmasını önerdi. Cowley, 1946 yılında yayımlanan “The Portable Faulkner” adlı kitabın editörü oldu. “The Portable Faulkner”ın yayımlanması, eskiden gözden kaçan yazarın tanınmaya başlamasını sağladı. Antoloji olumlu eleştiriler aldı ve birçok Amerikalıyı Faulkner'ın usta hikâye anlatımı ve devrimci tekniklerle tanıştırdı. “Portable Faulkner”ın başarısından sonra, Cowley, “Ses ve Öfke” ve ”Döşeğimde Ölürken” in yeniden yayımlanması için girişimlerde bulundu. Bu durum büyük bir ilgi yarattı. 1949'da Faulkner, kendisine zor kazanılmış bir ün ve çok ihtiyaç duyduğu paraya ulaşmasını mümkün kılan (30.000 $ 'a kadar) Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazandı. 1950’deki kabûl konuşmasında Faulkner, “Bu ödülün bana bir insan olarak verilmediğini, benim çalışmalarına verildiğini hissediyorum - insan ruhunun ıstırabı ve teriyle elde edilen bir yaşamın çalışmasına verildiğini hissediyorum: şöhret için değil, kâr için değil, ama insan ruhunun materyallerinden daha önce var olmayan bir şey yaratmak için. ” Nobel Ödülü'nü aldıktan sonra Faulkner yazmaya devam etti, ancak asla “Ses ve Öfke” veya “Abşalom, Abşalom!”a rakip bir şey üretemedi . Bununla birlikte, çalışmaları eleştirel beğeni topladı ve “A Fable” (1955) ve “The Reivers” (1963) ile Pulitzer ödülünü kazandı. Haziran 1962'de, Faulkner, Rowan Oak'da ata binerken düştü ve sırtını fena halde yaraladı. Ağrısı neredeyse dayanılmazdı; kendisini yatalak bırakan acısını hafifletmek için çok miktarda alkol, ağrı kesici ve sakinleştirici aldı. Faulkner haftalar sonra zihni karışmış ve konuşmaları anlaşılmaz bir şekilde uyandığında geçmişte alkol krizlerinden kurtulmak için yattığı Wright Sanatoryumuna götürüldü. 6 Temmuz'da, hastaneye kabul edildikten sekiz saat sonra William Faulkner kalp krizi geçirdi ve öldü. Faulkner'ın vefatı neredeyse herkes için bir şok oldu; Sonuçta Faulkner sadece 64 yaşındaydı. Ölümü edebiyat topluluğu için büyük bir kayıp teşkil etmesine rağmen, Faulkner yenilikçi, üretken bir yazar olarak edebiyata damgasını vurdu ve dünya üzerinde silinmez bir iz bıraktı. Faulkner, hak ettiği şöhreti elde etmek için yıllarca beklemek zorunda kalsa ve birçok zorlukla başa çıkmak zorunda kalsa bile sanatsal mirasının gerçekleştiğini görecek kadar yaşadı. İtalyan romancı Alberto Moravian artık bir efsane olan güneyli yazardan şöyle söz eder: "Faulkner'ın parmak izlerini her yerde görebilirsiniz: bu izler bazen görünür ve bazense görünmezler”.

    ***
    Yazının tamamı shmoop sitesinden çeviridir.