Anlama ve anlamlandırma çabası olan bu esere kitap demenin haksızlık olduğunu düşünüyorum. Cemil Meriç başyapıtım demiş, bence başyapıt değerinde bir ansiklopedi. Çoğu sayfanın yazı miktarı az ama öylesine hızlıca okunup geçilebilecek türde bir eser değil. Bilmediğimiz/anlamlandıramadığımız kavramlarla dolu olduğu için bolca araştırma yaparak okunmak istiyor. Hakkıyla okumak gerçek bir genel kültür edinmeyi sağlıyor.
Gönlüm ister ki bu kitabı okullarda okutabilelim, okutalım ki nesillerimiz Batı'nın gerçek yüzünü görsün, Doğu'nun bir canavar olmadığını anlasın. Nereden geldiğimizi ve ne değerli bir tarihe sahip olduğumuzu idrak edebilsinler.
* " İnananlar kardeştir. aynı şeyleri sevmek, aynı şeyler için yaşamak ve ölmek. Türk'ü, Arap'ı, Arnavut'u düğüne koşar gibi gazaya koşturan bir inanç; gazaya yani irşada. Altı yüzyıl beraber ağlayıp beraber gülmek. sonra by muhteşem rüyayı korkunç bir kabusa kalbeden meşum bir salgın: Maddecilik. Tarihin dışına çıkan Anadolu. Heyhat, bu çöküşte kıyametlerin ihtişamı da yok, şiirsiz ve şikayetsiz.