Sonsuzluk iradesi, hiç şüphesiz, ahlâk sistemlerinin koymuş oldukları nice sözde ahlâk ilkesiyle engellendi. Fayda, mutluluk, içgüdü, toplum... bunların hepsi de insanın kurtulması gereken insani esaret şekilleridir. Hayatın bütün kuvvetleri hareket edenin içinde ve dışındaki bu çarpışmaya sarfedildiği ölçüde ahlâklıdır. Çarpışmanın sonunda insan, kainatı dolduran hayalleri küçümseme noktasına ulaşır ve kendisini kainattan daha büyük hisseder. Kendisinin ve Sonsuz'a, yani Allah'a uzanan hareketinin dışında var olan her şey artık hayalden ve vehimden ibarettir. Bu, hâl, kendi birliğine kavuşmak için bir çeşit din değiştirmedir. Böylece kemale eren benlik, birliğin yolu üzerine çıkan her engele karşı koyar. Bu mücadeleden işte hareketi, şu sözde ifadesini bulan tam bir ahlâkî hareket fışkırır: "Hakikat benim: Ene'l Hakk."