"Havâtır", sözlükte "aklına gelmek, hatırlamak, içine doğmak" anlamına gelen hutûr kökünden türeyen hâtır kelimesinin çoğuludur. Kavram olarak ise, insanın iradesi dışında zihnine gelen veya kalpte hissedilen iyi veya kötü duygu ve düşünceler anlamında kullanılmaktadır.
Tasavvufta, sâlikin kalbine Hak'tan, melekten, nefisten veya şeytandan gelen hitaplar, sesler anlamına gelir. Hiçbir vasıta olmadan doğrudan doğruya Allah'tan gelen hitaba rabbâni veya hakkâni hâtır, melekten gelene melekî hâtır veya ilham, nefisten gelene nefsâni hâtır veya hâcis, şeytandan gelene şeytâni hâtır veya vesvese denilir.