İstisnalar kaideyi bozar mı?
İstisnalar, bilimsel anlamda genel dağılımın en çok tekrar eden sırasını yani eğilimini bozmayabilir fakat onu haraca bağlayacağı kesindir, yani istisna olan bilimsel olanı ehlileştirir ve hakikate yaklaştırır...
Toplumsal, bireysel davranış modelinde ise bireydeki aykırılık, iyi-kötü ayırt etmeksizin hem fikre hem de topluma zenginlik ve yaratıcılık katacaktır. Yani aykırılık 1 ve 0'ları ortadan kaldıramaz fakat besler... İyi insandır dediğimiz insan genel karakter eğilimine aykırı olarak hata da yapabilir, bu hataların kötü sonuçları da olabilir. İyiliklerin dahi kötü sonuçları olacaktır.. Fakat biliyoruz ki hatasız insan yoktur.. Buna rağmen insanın hata yapması iyidir, çünkü yaratıcı olduğunu gösterir. Sürekli doğruları icra eden kişide yaratıcılıktan bahsedilemez.. Mükemmel olanın yaratıcılığı yoktur, icra ettiği tekrarları vardır. Kaldı ki mükemmel diye bir şey yoktur. Sadece ortalamaya göre "en iyisi" vardır.
Sonuç olarak analitik bağlamda bilim, genellemeler ile ilerler fakat genellemeler ara toplamda istisnayı dışlamadan genelin eğilimini göstermektedir. Bu bağlamda istatistik yöntemler istisnaların ve aykırılıkların her zaman olacağına dair iyi birer kanıttırlar. Bu da bir yandan bizi hakikate yaklaştıracaktır.
-İskender S. 9.9.2024