Harabât müellifine göre şâirliğin iki şartı vardır.
A) İnsanın doğuşla getirdiği kabiliyet, yani günümüze âit pedagojik terimle "istidat".
B) İlim ve maârif tahsili.
Ziyâ Paşa'da adının unutulmaması için büyük bir arzû vardır; bunu sağlayacak değerde eser vücûda getiremediğinin de farkındadır. Kıtmîr, hayvân olduğu hâlde erbâb-ı kemâle hizmet etmek suretiyle bu dünyada nâmına "ikba" etmenin yolunu bulmuştur. Ziyâ Paşa da kâmil insanlara hizmet ederse ayni neticeye varacaktır. Devlet ve edebiyat adamı olan Paşa, birinci sıfatında ümîdi kestiği veya kesmek mecbûriyetinde bırakıldığı yıllarda, adını devâm ettirecek edebiyat fâaliyeti cümlesinden olmak üzere Harâbât'ı hazırlıyor.