Fuarda bu kitabın satıldığı Kaos yayınlarının standında görevli hanım efendi (aynı zamanda çevirilerin yazım kontrollerini de yapmakta) bu kitap için "Tolstoy'un anarşist olduğunun kanıtıdır" demişti. Ancak ben aynı sonucu çıkaramadım. Bu kitapta Tolstoy şiddete, savaşa, zorunlu askerliğe, kiliseye ve devlete karşı olduğunu nedenleri ile birlikte çok detaylı olarak ifade ediyor. Haklı da...
Ancak kiliseyi eleştirirken uygulama ile İsa'nın öğretisini ayırıyor. Uygulamadaki Hristiyanlığı yerden yere vuruyor. Kaldırdığı devletin yerine ise kendi anladığı şekliyle İsa'nın öğretisini koyuyor. Özellikle "dağdaki vaaz" üzerinden yeni bir dünya düzeni kuruyor.
Bütün eleştirileri tutarlı ancak eleştirdiği devletin yerine yine Tanrı'yı koyması kendisinin anarşist olmadığını göstermektedir.
Yorum için geç oldu ama Tolstoy'un anarşist olduğunu çok ufak bir araştırma ile Tolstoy'ub anarşizmin fikir babalarından olduğunu görürsünüz.
"Aklımızı başımıza almanın, uyanmanın vakti geldi! Vakti geldi çünkü insanların, yani bizlerin, çektiği acılar ve en önemlisi de yozlaşmamiz büyüdükçe büyüyor ve korkunç sonirlara ulaşmış durumda.
Adına imparator denilen bir cani veya adına bakan
denilen bir alçak, adi amaçları için başka
devletlerin küçük uluslarını kendi devletine bağlama fikriyle ortaya çıkacak ve savaş çıkaracak, böylece yüz binlerce insan kardeşini öldürecek ve
çarpışmalarda ölecek." -TOLSTOY
Jack London'ın eserlerinin büyüsüne kapılmamak imkansız. Yazarın kalemi, anlatım tarzı ve işlediği konular beni her zaman derinden etkilemiştir. Ancak bu kitap benim için tamamen farklı bir deneyim oldu. İlk defa, Jack London'ın bir kitabına karşı önyargılıydım ve bu kitabın beni etkilemeyeceğini düşünüyordum. Ancak kitabı elime aldığımda, hızla içine çekildim. Sadece 130 sayfa okumuşum ve farkına vardım ki kitabın neredeyse yarısını bitirmişim. Aniden, bu tarifsiz lezzeti bir sonraki güne saklamak istedim.
Günün birinde ya çıldıracağız, ya dünyaya hâkim olacağız. Şimdilik bir rakı parası bulmaya çalışalım ve parlak istikbalimizin şerefine birkaç kadeh içelim.