• ŞİİRİN EYLEYENİ: MUTMAİN OLUŞ YAHUT ALİ URAL’IN ŞİİRİNDE İMGE EVRENİ

    Karabatak

    ıslak kanatlarını açarak güneşi bekleyen kara kuşa bak

    kırılmış dalgalara karşı dalgakıranda tüneyen sarhoşa bak

    kömürden kollarını uzatıp çekiyor bulutun yakasından

    tam yırtarken gömleğini bir örümcek iniyor da arkasından

    yükleyip sırtına güneşin küllerini uçuruyor

    bir örümcek

    tüylerinin içinde bir rozet kadar sıcak



    bu homurtuyu ancak dik duran bir avcı çıkarabilir

    bu belalı harcı kancalı bir karga karabilir

    şamandıralar kopmuş kim açılabilir

    kapanan gökten zinciri bırak



    kanadından bir tüy koparttı ve onu büyüttü

    bir tüy daha koparttı ve sonra bir tüy

    deniz yılanlarından sağdı bu sütü

    servi köklerinde bir karabatak



    aklın sınırında vurulan nöbetçinin soluğu kesilmez derinde

    bin yıl sonra verilen nefesin keskin dişlerinde

    çırpınan balıkların gözleri hala parlıyor

    daldığı yer ölüm çıktığı yer aşk



    kara batsaydı gözleri gibi kardan adamın

    böyle üşümezdi dalgakıranda

    eli boş dönen balıkçıların

    lanetiyle kararmayarak

    Ali Ural





























    Ali Ural



    1959’da Samsun Ladik’te doğdu. 1989’da Merdiven Sanat dergisini çıkardı (24 sayı) 2005-2007 yılları arasında Merdiven Şiir; 2012’den bu yana da Karabatak dergisini çıkaran Ali Ural Fatih Sultan Mehmet Vakfı Üniversitesi’nde “Özgün Yazarlık” derslerini verdi. Bu çalışmalarını yayınevi bünyesinde de devam etti. 2010’da Türkiye Yazarlar Birliği “Deneme Ödülü”ne; Gizli Buzlanma ile 2013’te Türkiye Yazarlar Birliği “Şiir Ödülü”ne ve son olarak da “Uluslararası Abdullah Tukay Büyük Şiir Ödülü”ne layık görüldü.



    Eserleri:

    Şiir:

    Körün Parmak Uçları (1998)

    Kuduz Aşısı (2006)

    Gizli Buzlanma (2013)



    Öykü:

    Yangın Merdiveni (2000)

    Fener Bekçisinin Rüyaları (2011)



    Deneme:

    Posta Kutusundaki Mızıka (1999)

    Makyaj Yapan Ölüler (2004)

    Resimde Görünmeyen (2006)

    Güneşimin Önünden Çekil (2007)

    Satranç Oynayan Derviş (2008)

    Tek Kelimelik Sözlük (2009)

    Ejderha ve Kelebek (2010)

    Bostancı Bahane (2010)

    Peygamberin Aynaları (2016)



    Tercüme/ Araştırma

    Divan / İmam Şâfiî’nin Şiirleri (2002)

























    “Kendine ayna olmuş yüreğin

    Başbaşa yaptığı karanlık ve duru söyleşi!”

    Charles Baudelaire



    Mutlak’ın örselendiği modernitenin çıkış noktalarından biri de bilgiye ulaşmadaki dolaylılığın çeşitlenmesi ve hakikate varacak yolcunun mesafesinin uzamasına bir katkı olsun yapabilmesidir. Ama gözden kaçan bir şey var ki o da yolculuk ne kadar uzasa uzasın mesafeleri seyre dalan şairin varlığıdır! Şair, artık çöllerde yitip giden biri olmayacak kadar temkinli bir duruşu beraberinde getiren sestir. O halde şiiri bir temkin aracı olarak görmenin sakıncası yoktur. Uzaklara yahut kurbağalara bakmaktan usanmış bir şairin görecek keskinlikteki gözünün gördüklerini aktarması da tam da bu noktada oldukça tehlikelidir.

    Temkinle tehlike arasındaki ilişkide, soyutlanmış bir dünyanın varlığı, en çok temkini yaralayacaktır. Bu yüzden şair, olabildiğince geniş bir şiir evreninde temkini her dem tetikte tutacak bir imge alanına sahip olması gerekir. İmge işçiliğinden ziyade deneyimleriyle tümüyle soyut ya da somut olmayan bir dünyanın varlığını da yine modernitenin ‘bu dünya’ imgesinden yola çıkarak elde edecektir.

    Her şiirin bir imge evreninden yani muhayyileden (imgelem dünyası) söz ederken imgenin hiyerarşik yapılanmada arketip, sembol ve metafor ile alegoriden sonra gelen en görünür tarafta olduğunu hesaba katmamız gerekir. İmgenin kaynaklandığı hayal ufku ya da muhayyile, bir itici gücün ısrarıyla ortaya çıkar. Kimi zaman sararmış bir yaprak, kanadı kırık bir kuş, koşan bir çocuğun düşmesi gibi sıradan bir olay ya da vak’a parçası, şairin muhayyilesinde yeni bir bağdaştırmaya yahut çağrışım evrenine kapılarını açar. Buna eklemlenen tarih, felsefe gibi entelektüel birikim de birlikte düşünüldüğünde imge evreni genişler ve arketip ile sembole nazaran daha dar bir anlam alanına sahip imgenin bunların zenginliğine ulaşması mümkün görünür. Hayal, şiiri canlı tutan, yeniye çağıran bir tazeliktir.

    Muhayyilenin bir şubesi olarak imge oluşumlarının baktığımızda görünen o ki modern şiirimizde imge, özellikle II. Yeni’yle başlayan süreçte nesneyle olan ilişkisiyle belirlenir. Daha ötede dünya şiirinde olduğu gibi bizde de düşünüş biçimlerinin evrilmesiyle imgenin yalnızca şairin iç dünyasıyla sınırlı kaldığını söyleyebiliriz. Anahtarı yalnızca şairde olan bir odadan söz ediyoruz demek ki. Gül, modernlik ağrısı içinde artık sembolik yahut mazmun değerini yitirmiş; her şairde hatta aynı şairin farklı şiirinde farklı kılıklar içinde karşımıza çıkmaktadır.

    Bu minval üzre 1990 yıllardan itibaren birçok türde ürünler veren Ali Ural’ın şiirlerine baktığımızda şairin imge evreninin bu yılların genel retoriği içinde şekillendiğini söyleyebiliriz. Düşüncemizi daha da açarsak genel olarak şairlerin dünyasında 1980 sonrası apolitik bir düşünce ya da ‘ideoloji’ve ‘dünya görüşü’ ayrımının getirdiği okumaların bir noktaya yöneldiğini görürüz: Modernlik karşıtı söylem! Bir anlamda Baudelaire’in yücelttiği şehir, alaşağı edilirken George Orwell’ın 1980 adlı romanı modernliğin en büyük eleştirisi olarak okunur. Ancak Doğu’ya ait metinleri kendi dilinden okuyabilmesi bir şairi farklı kılar. Bu sebeple ki modernlik karşıtı söylemi, Daryush Shayegan’ın ifadesiyle ‘yaralı bilinç’ olarak değil kendi kusurlarını da gören bir yaklaşımla geliştiren şairin daha ileriye doğru atılması gerekir.

    Ali Ural da kör bir adamın dokunuşlarıyla açıkladığı ‘bu dünya’ algısını Körün Parmak Uçları adlı ilk kitabıyla tanımladı. Kitabın ana damarını oluşturan şiirlerde şehrin mutantan elbisesi, soğuk nesneleri, bir körün parmak uçlarında hissiz birer algıyken öte yandan Baudelaire’in tiksindiği tabiat, şairin imge evreninde sığınılacak tek mekân oluverir. Bu açık çatışma, uğultularla tanımlanan adres defterleriyle, isimleri çizilmiş ölülerin matemleriyle tasvir edilirken yaşamanın bir anafora benzetilmesi doğal bir sonuçtur: ah bu nasıl anafor/ ne çekiyor bu parmakları/ uçlarıyla dokunuyor/ ağaca, güneşe, taşa/ uçlarıyla kazıyor toprakları/ ah bu nasıl bir fosfor (Körün Parmak Uçları)

    Bu şiirin ve kitabının farkı da işte bu noktadadır. Hem modernliğe karşı olanların körlüğü hem de bir ‘kör’ün bile fark edebileceği bir duyarlılık! İki ucu da zehirli bir değnek! Yalnızca bir açıdan bakmayan geniş imge evreninde şiirsel özneler, gerek kelime dağarcığı ve gerekse şiirin iç sesine yaptığı vurgusuyla dış dünyanın kırılmış, kenarları keskin deneyimlerine yaslanır. Kimi zaman bir ‘buzlu ses’le örselenen söylemler, tabiatın da paslanan taraflarına atıfta bulunur: yeşil ciğerleri yosun tutan bir orman/ teneke ciğerleri pas tutan şair/ biliyor su kaç derecede kaynar/ biliyor bir gövde nelerden ibarettir (Muhteva)

    Tabiata yabancılaşmanın getirdiği şeyler bununla sınırlı kalmaz. Şehrin her şeyin taklidini öngördüğü dünyasında büyüyenler için de söylenecek bir söz vardır: bir göl nasıl uyandırılır bilmem/ beni karşısında görmek ister mi/ rüzgâr eğmişse kaşlarını/ kapısı mı vurulur (Bir Göl Nasıl Uyandırılır). Modernliğin bütün emareleri, çoğu kez dokunsal duyular aracılığıyla verilirken nedensizliğin, nesneler gibi birbirinden kopuk ilişkiler ağının öne çıkarıldığı görülür. Bu imge dünyasının genişliği kadar ilişkisizliğini de gündeme getirir: işte oyun odasında/ kolu kopmuş bir bebek (Oyun)

    Kuduz Aşısı, şairin ikinci kitabı. En az ilki kadar yaralı bir imgeyi barındıran bu adın gerisinde yine şairin etrafındaki her şey noksandır. Lirik duyarlılığın içsel sesini öne çıkaran şu şiirde olduğu gibi yaralı oluş, varlığı inciten bir eksikliğe dönüşür: bir mevsimi eksik duvara güven olmaz/ gölgesiyle zehirler, devrilebilir göğse/ meydanda omuz omuza veren tuğlalar/ bir kuş uçsa yıkılır nefes değse (nefes darlığı). Tabiattaki her şeyin ama aslında varlığın eksikliği, hemen her şiirin imge evreninin temel niteliğini oluşturur. Şairin buna dair önerileri vardır kuşkusuz. Çünkü yalnızca yanlışları dile getirmenin hamasetine sığınmak bir kolaycılıktır: ey büyüyüp küçülen, yer değiştiren can/ ne çıkar kaybolsan dokusunda ağacın/ iri dallar kollarınla örtsen yüzünü/ teyemmüm ederken girsen toprağa/ hayattan korksan su gördüğünde/ bir kapı olsa artık bütün yeryüzü/ açılırken kapanan, kapanırken aralık/ tetikle parmak arasında mesafe (Keskin Nişancı) Aynı kaygı bir başka şiirde bu kez Akira Kurusawa’nın Düşler filmindeki sahneyle hatıra getiriliyor: buyurun beraber söyleyelim, haydi hep beraber/ bu asmalar buhar gibi yükselip zeminden/ avizeler asıyor tavanına kırların/ değerek dudaklarımıza ama sadece değerek/ eşlik ediyorlar o tuhaf şarkıya hem/ bağbozumu boşanırken güzün gümrah garından/ haydi vakit daralıyor ve haydi hep beraber/ tünelden bir köpek sıçrayabilir her an (Hemzemin Geçitte Tuhaf Bir Şarkı)

    Kaygı, tek yanlı yani herhangi bir karşılık verilmediğinde çoğalan, psikoza dönüşen bir hastalıktır. Modern insandaki bu temel eksiklik, tatmin edici bir karşılık bulmalıdır. Her iki tarafın konuşabildiği ilişkilerde kaygıdan söz edilmez bir diğer deyişle. Ali Ural’ın şiirlerindeki uyarıların, tembihlerin her an karşımıza çıkması fıtrî bir tutum olarak sorumluluğun öne çıkması, kaygıları ortadan kaldıracak muhatapların varlığı bir teminat gibidir: melekleri rahat bırakmayacak gökte/ her şeyi bilen adamlar, her şeyi söyleyen ve/ resimlerinden sıfatlar sarkan/ her akşam leblebi kavuracaklar camekânların önünde/ vestiyere emanet, parlak ve nâdân (Gala)

    Kimi zaman şairlerin ilk kitaplarından itibaren bir seyir izlediğini ve bunun da bilinçli bir tercih olduğunu düşünürüm. Bir sıra halinde okunduklarında hangi imgelerin peşinde olduklarını görmek keyif verir.

    Ali Ural’ı birbirinden beslenen denemeleri ve mektupları gibi hikâyeleriyle bir bütün halinde görmek, şiirini de çözümleyebilmenin anahtarını verir. Birbirini tekrar etmeyen imge evreninin yanında çok farklı okumalara açık oluşu, bir ayna misali okuyucunun da buna bir karşılık vereceği anlamına gelir. Okuyucu da bu imgelerden yola çıkarak kendi imge evrenini oluşturur.

    Şairin son kitabı Gizli Buzlanma, baştan beri açık alaylamaya kaçmadan derinlikli bir ironinin penceresinden bakışın öznesidir. Dahası önceki kitaplarında sorulan sorulara karşın mutmain olmuş, kaygılarını geride bırakmış bir şiirsel öznenin de varlığını hissederiz. Sancısız ama bir o kadar da mutmainliğiyle gönenen bir bilincin Mustafa Kutlu’nun Yola Düştü Mürit adlı hikâyesinde olduğu gibi önünde açılan binaların yahut caddelerin de farkında olması doğaldır. Bu yüzden kırk kişinin doyduğu bohçasını kapattığında yine eksilmeyen bir şey olsa gerektir mutmainliktir bu.

    İmge evreni, belirli olaylar, kişiler ya da durumlarla sınırları belirlendiğinde doğrusu şiir, bir olay-şiiri olmaktan kurtulamaz. Onu genişleten şey, imgenin yaslandığı kültürel temeldir. Bu katman –birbiriyle ilişkisini koparmadan elbette- çoğaldıkça kendine özgü bir okurun da varlığını kabul etmek zorundadır. Her dizede açılan yeni cephe, imge bütünlüğünün bir parçasıdır. Okuyucu bu bilinçle hem imgelerin hem de şiirin bütünlüğünü gözetir. Ve nihayet şiiri okuduktan sonra şiire dair yeni bir imge alanı açar kendine. Turgut Uyar’ın Göğe Bakma Durağı bu açıdan şanslı bir şiirdir. Her okur, durup bir kez olsun göğe baktığında bu şiiri hatırlar.

    Ali Ural, hem okuyuş bütünlüğü hem de akıcılığıyla imgeleri bir çatı altında toplayan poetik bir arka plana sahipken şiirinin gizli bahçelerini okuyucuya açmaktan geri durmaz. bu bahçeye girince güller yerin dibinde/ kızarıyor örsünde can çekişen nalları/ nerede birkaç adım birkaç adam seğirtse/ yüklerinin altında çürüyen omuzları/ gözlerinden anlarım kaçmak isterler ordan/ yaşlanıyor insan bu bahçeye girince (Bahçe) Şiirinin lirik bahçesi, türlü zenginliğe ve genişliğine rağmen her anlamı kendine çağırmaz. Dilin naif duruşu, bu şiirlerin birer madalyasıdır. İçe dokunan, içi sarıp sarmalayan bir dildir. Çoğu kez okuyucunun tarafından bakmayı öğütleyen bir dil.

    Telmih alanı geniş ancak herkesin kendine ayna tutacağı kadar aralık duran bir kapıdan bahçeye bakarken şiir, her okuyuşta yeni bir yorumla çıkar karşımıza. Bu, bir şiir için önemli bir kazanımdır. şiir dedikleri sen misin peçen dalgalanıyor sayhamla/ karşıya geçireceğim karşı kıyıdaysa kiraz ağacı seni/ karşı kıyıdaysa kulaç at boynuna sarılmadan önce/ kim öldürdü yaşarken cenneti seyrederek sonsuzluğunu/ sarraf ol can verme girmeden güzellik menziline (Şiirin Kıyısında)

    Bu şiiri, hem şiirin serüveni hem de fıtratın tembihlediği hallerimizin bir ifşası olarak okuduğumuzda doğrusu bir farklılık göze çarpmaz. Özellikle son iki dizede yoğunlaşan hükümler, birer deneyimin yanında doğruluğu tartışılamaz öngörülere de pencere açar.

    Sona doğru gelindiğinde eğer dostluğun bir şiiri varsa, bunu şairinde yalın ve hesapsız fazlasıyla görürüz. Yok eğer şiirin bir dostluğundan söz ettiysek işte o vakit dosdoğru bir dostluk görürüz yine. Dahası, Ali Ural’ın şiirleri bizim bize dostluğumuzu öngörür. İnsanın kendisiyle barışık olmasını salık verir. Güler yüzlü bir karşılaşma olmalıdır elbet. Çünkü insanın en çok kendisine ihtiyacı vardır. Bu sebeple Ali Ural’ın şiirleri daha çok bir ayna vazifesi görür okuyucusu için. Yıkıcı bir dünya tasavvuru yerine inancın, hakikatin, mutmain oluşun şiirlerdir bunlar. Bu sebeple lirik edasında kendine ait geniş bir odası hatta bahçesi vardır. Rengârenk ve sıcak bir bahçe. Kopardığınız meyvenin yerine bir meyve daha peyda olur. Bir anlam, bir anlam daha. Ve anlamlar çoğalır, çoğalır bütün etrafımızı kaplar.

    Temmuz Dergisi S.4 Kasım 2016
  • Yaradanı hangi kelimelerle tanımladığımız, kendimizi nasıl gördüğümüze ayna tutar. Şayet Tanrı dendi mi öncelikle korkulacak, utanılacak bir varlık geliyorsa aklına, demek ki sen de korku ve utanç içindesin çoğunlukla. Yok eğer aşk, merhamet ve şefkat anlıyorsan, sende de bu vasıflardan bolca mevcut demektir.
  • Yaradan'ı hangi kelimelerle tanımladığınız, kendimizi nasıl gördüğümüze ayna tutar. Şayet Tanrı dendi mi öncelikle korkulacak, utanılacak bir varlık geliyorsa aklına, demek ki sen de korku ve utanç içindesin çoğunlukla. Yok eğer, tanrı dendi mi evvela aşk, merhanet ve şefkat anlıyorsan, sende de bu vasıfladan bolca mevcut demektir.
  • Birinci kural: Yaradanı hangi kelimelerle tanımladığımız, kendimizi nasıl gördüğümüze ayna tutar. Şayet Tanrı dendi mi önce korkulacak, utanacak bir varlık geliyorsa aklına, demek ki sende korku ve utanç içindesin çoğunlukla. Yok eğer, Tanrı dendi mi evvela aşk, merhamet ve şevkat anlıyorsan sende de bu vasıflardan bolca mevcut demektir.
    Elif Şafak
    Sayfa 51
  • 203 syf.
    ·Beğendi
    BEKLEYİŞ
    "Neydin Sen? Bir rüzgar mıydın da, şöyle bir esip geçtin? Bir ayna mıydın ki gözlerimi kaybettim içinde ve şimdi ne seni ne de kendimi görebiliyorum.Bir şiir miydin? İçimi dolduran gizemli mısralarınla, intizarınla. Neydin Sen?"
    Bir yanda imkansız bir aşk bir yanda ebediyet için verilmiş, ahirete kalmış bir söz...Bir yanda oğlunun ölümüne sebep olmuş ve bu sebebiyetten ötürü çıldırmış bir baba, bir yanda sevdiğinin acı anılarıyla yanan bir sevgili... Öte yanda da aşklar, bekleyişler, hayal kırıklıkları ve çırpınışlar içinde birbirine tutunmaya çalışan benlikler... "İntizar..."
    Bir aşk kaç kişinin hayatını değiştirebilir? Anne, baba, oğul, eş, sevgili...
    Bu kadar acı çekmeye gerek var mıydı? Peki imkansız bir aşkın peşinde koşmaya? Kadere mahkum mu olmalıydılar yoksa kaderi değiştirmek onların elinde miydi? Ona sunulan bu hayata razı olup imkansız bir aşkın peşinde divane olmasaydı yine de bu olaylar yaşanır mıydı? Bu kaderin bir oyunu muydu yoksa aşkın soğuk yüzü mü? Kendi evliliklerinde mutlu olmayı başaramazlar mıydı? İlla da nefse yenik mi düşeceklerdi? Bir Yunus ve bir Emre, bir Yunus Emre olabilseydiler, "Yaratılanı sev yaradan dan ötürü" diyebilseydiler belki de sevmeye çalışsaydılar ilahi aşkın ışığında hayata karşı dimdik durabilirlerdi. Fani ve sonlu bir aşk yerine ebedi olan ilahi aşkı seçseydiler, harama gözleri kaymasaydı yine de bu acıyı çekerler miydi?
    Küçük Bağ: hem dert ortağı hem de en büyük yaranın sebebi... Hem gönülde ki günah fitilinin başlangıcı hem de günah meyvesinin ve bir kişinin hayatının sonu... Olanlardan önce, yemyeşil, hayat dolu olan bu yer kendi yok oluşuyla Emreyi de bu ölüme sürükleyen bir cehenneme dönüşmesinden olanları bu yere mi, insanın içinde vesvese veren şeytana mı yoksa bunları kendi iradesiyle gerçekleştiren insana mı yüklenmelidir bütün suç?.. İnsanların büyük hataları sonucu başına gelenlerin anlatıldığı, yaptığı hatalar sonucu oğlu için acı çeken bir babanın aklını yitirmekle cezalandırıldığı, saf ve temiz bir sevgiyle sevdiğinden ebediyet için söz almış bir oğlun ölümü ile sonuçlanan, akıcı olduğu gibi bir o kadar da acı olan, Nurullah Genç'in kaleme aldığı İntizar: İnsanlara yapılan kötülüklerin aslında kendimize yaptığımız bir kötülük olduğunu, bunun ahirette veya dünya da mutlaka cezalandırılacağını anlatan, sevginin ne kadar güzel bir şey olduğunu aynı zamanda da yanlış tarafa çekildiğinde neler doğurabileceğini gösteren mükemmel bir roman.. Keyifli okumalar dilerim..
  • 160 syf.
    Bİrinci Bölüm// HATTAT VE PADİŞAH

    Hat Ve Rasat
    İrili ufaklı odalarda tam on beş rasıt çalışıyor. Rasıt eve gider ve bu defa, kağıdın üzerine düşmeden donuveren damlacıklara dönmeden içim, yazabilecem der. Evvela gelirken gördüğü çiçeği anlattı. Baharın ilk gülünü nasıl beklediğini... Ömrünün, baharın ve İstanbul’un has bahçesi bir defter doldurur. Ardından onu insan kıkan acıları anlattır. Kendisinden, bir ölüm fermanı yazmasını istedikleri gün saraydaki hattatlığından nasıl ayrıldığını anlatır. Bir defter de bunlarla dolar. Sonra düşlerini yazmaya koyulur. İnsan olmaya çalışan bir peri kızını, "gerçek nedir" üzerine tartışan bir karı-kocaya ağlayan bir bebeği göstererek dşye seslenmişti bu peri kızı ve dileği gerçek olup insan olmaya hak kazanmıştı. Yazdıkça yazıyordu hattat. Hokkada mürekkep azalmıştı o da yorulmuştu son deftere de aşkını yazıp uyuyakalır. Uyandığı da padişaha dilekçe yazması gerektiğini düşünür. Defterlerini padişaha vererek "bu defterlerde hiç kimsenin daha evvel görmediği ve bilmediği şeyler var" der ve uzaklaşır. Padişah sabaha kadar o defterleri okur. Ertesi sabah padişah emir buyurur , hattatı-rasıdı saraya getirirler. Defterleri bir defa da ona okutur. Rasıt çok güzel, içten okur, padişah ona ne istediğini sorar. Hattat-rasıt, bütün halkınıza okumak isterdim, der. Padişah seni ben anladım yetmez mi der o da hayır bunalr onlar için yazıldı der. Padişah da istediği kabul eder. Meydanda tüm Osmanlı ahalisinin karşısında okur yazdıklarını ama sesi padişaın yanında okuduğu gibi çıkmaz. Meydan da tek başına kalır ama yine de okumaya devam eder. Ve şöyle der kendi kendine, "bütün gece sabaha kadar defterimi padişaha okurken, sesim ne kadar güzeldi, her şey ne kadar güzeldi"der. Sesini, padişahtan başka kimseciklere duyuramayan hattat-rasıt bir adamın başından geçenleri gözlerinden akan yaşlar eşliğinde yazmaya başlar eve gittiğinde.

    Kayıp Padişah
    Burada Hattat-Rasıt'ın cariyeye olan aşkı anlatılıyor.

    İri Kara Bir Leke
    Hattat-Rasıt'ın cariyeye olan aşkından sonra kağıdındaki kara lekenin büyümesi anlatılmaktadır.

    Ayine-i Mücellada Nihanız
    Hattat'ın pişmanlığı anlatılmaktadır.

    İkinci Bölüm// GENÇ MEZARLIK BEKÇİSİ, GENÇ KALFA VE SON PADİŞAH

    Ahter-Suhte, Hu Ve Lale
    Birinci bölümde Genç kalfa'nın, Enderun Ağası'na olan aşkı, ikinci bölümde ise Genç Mezarlık Bekçisi'nin , Genç Kalfa'ya olan aşkı anlatılmaktadır.

    O yakamoz O Yıldız
    Genç Mezarlık Bekçisi, ince ve mavi bir hayale aşık olur. Türbedar oda arkadaşına kızı istetti. Bu teklifi kalfaya ilettiler. Kız hiç bir şey demez. Onlar da bundan vazgeçer. Ancak bekçi kızın karşısına onın için gül yetiştirip dikecekti. Böylece kız bekçinin aşkını anlayacaktı. Bekçi kendini şiirlere ve ney üflemeye verir. Kısa zamanda Genç Mezar Bekçisi'nin aşkı dillere dolaşır. Genç Bekçi durmadan yazılar ve mektuplar biriktiriyordu. Bir yıl sonra yetiştirdiği ilk çiçek açtı. Ancak gğl diye yetiştirdiği fidan sarı yapraklı garip bir çiçekti. Mezar Bekçisi fidanı ayağının altında ezer. O gece sarı çiçeğin açtığı yere kar yağar. Mahallenin yaşlısı ve türbedarı onunla konuşmak için yanına gittiğinde ikisi de onu birçok mektup ve zamanı gelmeden açan sarı çiçeklerle görür. Size aşkımı anlatıyorum, siz de birilerine anlatın yoksa bu aşk beni boğacak,diyordu
    Bekçi şiirler yazarak acısını dindirmeye çalışır. Daha sonra yazdığı şiirleri bir Hattat'ın önüne fırlatır. Bunları benim için yazmalısın der. Hattat, bekçinin yazdığı şiirlerden acısını anlar.
    Daha sonra önüne çıkan ilk sahafa gidip yazdıklarını önüne gelen herkesle paylaşmasını, duyurmasını ister. Herkes acısını anlamalıydı. Zamanla tüm İstanbul onun şiirlerini okur. Herkes ona ağlar. Şimdi ise bekçi, o şiirler kimsenin okumasını istemiyor. Tüm yazdıklarını meydanda yakar.
    Genç Bekçi , şeyhine gidip çile çıkarmak istediğini söyler. Dayanamayıp çileyi bırakır. Ardında mavi ılıklı bir yıldız onu takip ediyordu... Genç Kalfa ise cama çıktığında mavi bir yıldızın parladığını görür.

    Onların Son Öyküleri
    Genç Kalfa ile Mezarlık Bekçisi kovuşur. Ancak Mezar Bekçisi aşkını Kalfa'ya açıkladığı için hata eder. Artık yazacak şiir de bulamıyordu. Bitmez sandığı aşkı bitmişti. Şimdi geride büyük bir boşluk kalmıştı. Dergaha yürür ve şeyhin huzurun çıkmak ister. Şeyhten geçici olanı değil kalıcı olanı diledi.
    Son padişah olduğunu bilmeyen padişah mutsuzdu. Allah'a kendisi için değil halkı devletsiz bırakmaması için dua eder. Ama halkı onu hiçbir zaman anlamayacaktı. Çünkü o tek halkı ise çoktu. Onun acısı daha fazla olacaktı.

    Nakkaşın Yazılmadık Hikayesi
    Yazar, okuyucuya kahramanlarıyla ilgili bilgi verir. Nakkaş hakkında epey bilgi yer almaktadır. Ayna, ışık, sevgili gibi semboller kullanılmıştır.

    SON BÖLÜM//DİĞERLERİ
    Bahçeli Tarih
    Yazar kendi tez dönemine değinmiş olup, hayal ile gerçek arasında kalmış bir anlatımla Makbet, Leonardo Tablosu, Mona Lisa'ya göndermeler yapmıştır.

    Akşam Ağası
    Yazarın yolda karşılaştığı kişinin aslında onun öyküsünde yazdığı kahraman olduğunu görmekteyiz. Yazar bu kahramana hesap sorar.

    Kara Yağmur
    Yazar sevgiliye seslenmektedir.

    VE NİGAR HANIM, SEVGİLİ
    Nigar Hanım, Sevgili
    On dokuzuncu yüzyıl şahsı Nigar Hanım için yazılmış bir bölümdür. Bir yandan yazar editöre seslenir. "Cihan Harbi"ne ve Enver Paşa'nın ordularına gönderme yapar. Hatice Sultan, V.Murat, Beyazıt, tramvaylar bölümde yer alan unsurlardır.
    Cadde-i Kebir, Divan Yolu, Beyoğlu anılan mekanlardır.

    Değerlendirme
    Hattat ve Rasıt bölümünde padişah, gerçek aşkın sembolü iken cariye geçici olandı. Biz de daima geçici olanın peşinden gidiyoruz maalesef, gerçek olanın ne olduğunu bile bile.

    Kitapta en çok etkilendiğim taraf, Genç Mezarlık Bekçisi'nin sevgisi oldu. Genç Mezarlık Bekçisi hayat ve ölüm arasındaki kalmışlığın en güzel temsili oldu. Kitapta birbirinden haberi olmayan aşklar için dua edilmesi de kitabı etkileyici kılmıştır. Aşkın maşuka kavuşmaktan çok maşuka kavuşuluncaya kadar yaşanılan duyguların öneminden ve içte yaşanılan aşkın dışa vurulandan daha çok değerli ve zor olduğunu anlatan etkileyici bir kitap.

    Nazan Bekiroğlu kitapta edebiyat ve bilgilendirici yazın arasındaki kalmışlığa da değinmektedir.


    Yazdığı hikayelerdeki kahramanların gözünden kendini eleştirmektedir. Aynı zamanda kitabın biyografik tarafının olduğunu şu sözlerden anlayabiliriz:Nakkaşın hikayesini yazacaktım. Kim bilir yine hangi yangını sermaye, ve nakkaşı bahane edip, ruhumdan söz açacaktım."(93. Syf)

    Hattat-Rasıt bir sanatkardır. Sanatkar, sanatının görülmesini, anlaşılmasını ister. Ama ne yazık ki çoğu zaman sanatçıyı anlayanların sayısı bir elin parmaklarını geçmez. O zaman bir sanatkarın çok sayıda insan tarafından anlaşılması ya da anlaşılmayı istemesi bir hayalden ibarettir. Hikayede Hattat-Rasıt'ı anlayan padişah sanattan anlayan, ona kıymet veren kişilerden biri olarak düşünülebilir. Hattat-Rasıt'ı dinlemeye gelen kalabalıklar da gerçek sanatkarın kıymetini bilmeyen, sanattan anlamayan kişiler olarak düşünülebilir. Hattat-Rasıt'ın gönlünü kaptırdığı ve uğruna padişahtan vazgeçtiği cariye kulun Allah’a ulaşmasına engelleyen unsurları, padişah da Allah’ı temsil ediyor olabilir.

    Kitapta verilmek istenen mesaj, insanın içindeki "anlaşılma isteği" ya da "anlaşılmama" bunların ikisi arasında gidip geliş.

    "Aynamızı yitirmiş olmakla, yitirdiğimizin bir ayna bile olmamış olduğunu anlamak arasındaki fark sevgiliyi değil ama aşkı yitirmiş olmakla açıklanamayacak bir bilmeceydi"...