Charlotte Bronte'nin şaheseri...
Kitaba nasıl bir inceleme yazsam acaba diye sabahı sabah ettim. Yine de kitabın mükemmelliğini ve Jane Eyre'den ne kadar etkilendiğimi anlatacak cümleler kurabileceğimi düşünmüyorum.
Charlotte Bronte, Bronte ailesinin üçüncü çocuğu. Çok küçük yaşta annelerini kaybeden Bronte kardeşler, kısa süre teyzelerinin bakımına bırakılmış; sonra ise yatılı okulda eğitim görmüşler. Fakat okulun koşulları çok kötü olduğu için iki küçük kardeşini tüberküloz dolayısıyla kaybeden Charlotte, artık diğer üç kardeşiyle babasının kütüphanesinde zaman geçirmeye başlar. Daha iyi koşullarda öğrenim gördüğü bir okulda eğitimini tamamladıktan sonra burada öğretmenlik de yapar. Yazar olan iki kardeşi ile birlikte Brüksel'e giden Charlotte teyzesinin ölümü ve çalıştığı okuldaki müdüre aşık olması sebepleriyle tekrar İngiltere'ye döner. Art arda üç kardeşinin hayata gözlerini yummasıyla Charlotte'ın yanında sadece babası kalmıştır.
Yazarımızın biyografisini uzun uzun yazdım çünkü kitap karakteri Jane'in hayatıyla birebir uyuşan yerler var. Jane'in küçük yaşta anne ve babasını kaybetmesiyle yengesi ona bakmak zorunda kalır. Yengesinin gazabından kaçıp bir yatılı okulda ders alan Jane, hastalık sebebiyle birçok arkadaşını kaybeder. Daha iyi koşullarda öğrenim gördüğü bir okuldan mezun olduktan sonra aynı okulda öğretmenlik yapar. Mürebbiyelik için gittiği malikanenin efendisi Edward Rochester'a aşık olur. Karşılıklı bir aşk olmasına rağmen arada aşılmaz bir engel vardır.
Yazarımız, Jane'in yetim olması dolayısıyla karakterindeki kusurları çok iyi anlatmış. Jane her ne kadar mükemmel bir kişiliğe, çeşitli yeteneklere ve üst düzey bir zekaya sahip olsa da hiçbir zaman kendisine tam anlamıyla güveni olmayan, toplulukta ağzından yanlış bir kelime çıkar düşüncesiyle konuşmamayı tercih eden ancak karşısındaki kişiye güven duyarsa gerçek düşüncelerini rahatlıkla söyleyebilen bir karakter.
Velhasıl kelam Charlotte ve Jane'in hayatı birbirine çok benzer.
19.yüzyılda, kadınlara zerre değer verilmeyen bu dönemde, Bronte kardeşler isimlerini cinsiyetlerini gizleyecek şekilde değiştirip kitaplarını yayımlamışlardır. Kardeşlerin bu cesareti Charlotte'ın yarattığı karakterde de var. Kadınların yemek yapmak, çocuk bakmak dışında bir görevi olmadığı dönemde; bu genç öğretmenimiz kadın haklarını da savunuyor. Zaten Jane Eyre kitabı kadın haklarını savunan ilk kitap olarak kabul ediliyor.
İnceleme çok uzadı. Yazarın süslü dilinden, şahane betimlemesinden bahsetmiyorum bile. Okuru anlatıma öyle bir çekiyor, öyle gerçekçi anlatıyor ki olayları üçüncü bir göz olarak izleyebiliyoruz.
Satır alarında güldüğüm, fazlaca duygulandığım, okudukça okumak istediğim, her sayfada merak uyandıran bu klasik elbette tavsiye edilir...
·
17 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.