Mutluluğa vesile olan bilgiler
Kutadgu Bilig (Mutluluk Veren Bilgi), 11. yüzyılda Yusuf Has Hacib tarafından Karahanlılar döneminde yazılmış, Türk edebiyatının ilk siyasetname tarzındaki eseridir. Türk edebiyatı açısından çok önemli bir geçişin göstergesidir bu kitap. Kutadgu Bilig, hem İslam etkisindeki ilk Türk İslami eserlerden biri olarak hem de aruz ölçüsünün Türk edebiyatında kullanılmaya başlandığı ilk büyük eserlerden biridir.
Yani bir yandan Türk dili, diğer yandan da İslam kültürü ve edebi geleneği bu eserde birleşmiş diyebiliriz. Eser, hem ahlaki öğütler hem de devlet yönetimine dair bilgiler içerir. Yusuf Has Hacib bu eseri Balasagun’da yazmış, Kaşgar’da tamamlamıştır. Eser, Uygur alfabesiyle yazılmıştır ve dört ana karakter üzerinden diyologlar halinde mesajlarını bizlere iletir:
Kün Togdı (Hükümdar – Adalet),
Ay Toldı (Vezir – Mutluluk),
Ögdülmüş (Vezirin oğlu – Akıl),
Odgurmış (Derviş – Akıbet, kanaat, ölüm).
Kutadgu Bilig, bir öğüt kitabı değil, dönemin sosyal yapısını, devlet anlayışını ve bireysel erdemleri de yansıtan derin felsefi bir eserdir. Toplumun huzur ve mutluluğa ulaşabilmesi için adaletin, aklın, mutluluğun ve kanaatin bir arada bulunması gerektiği vurgulandığı eşşiz bir eser. Bireysel gelişime,kamusal yönetime ışık tutarak yön veren başucu kitabı. Özellikle Türk kültüründe devlet ve birey ilişkisini anlamak için eşsiz bir kaynaktır. Ülke yöneticilerinin özellikle okuması gereken eser..
Her ne kadar başucu kitabı olsa da Dedem Korkut, Kutadgu Bilig ve bir sürü böyle değerli dediğimiz eserlerde kadınları aşağılayıcı söylemler, düşmanlıklarını sözlere dökmeleri eseri gözden düşürüyor. O sayfaları da " kişi kendinden bilir işi", "Dervişin fikri ne ise zikri de odur" diyerek okumuyorum... O zamanda da öylemiş savını da kabul etmiyorum. Kitapda iyi arkadaş seçimine dair güzel sözler mevcut ben kadını aşağılayan biriyle yoldaş olmam,birini sırf cinsiyeti farklı diye kötüleyenden ne eş olur, ne yoldaş, adının iyi anılmasını istiyorsan da iyi işler yap diye nasihatlar yolumuza ışık ve ben Kutadgu Bilig ve diğerleri büyük üstad da olsa her daim iyi yazdıklarınından önce bu yazdıkları satırları hatırımda tutup sonrası iyi taraflarını dile getireceğim. Buna dayanarak da bu şekilde düşünen insandan, Allah'ın bir kulunu överken diğerini kötüleyen insandan da yoldaş olmaz.. Kul, kuldur cinsiyet farketmeksizin. Biz kadınları da aynı Tanrı yarattı. Bacı, Eş, Yoldaş, Anayız...Bunu yazdığımı okuyan olursa incelememi eleştirebilir ama kitapda özü, sözü doğru ol nasihatını dinledim.. Özüm neyse sözüm de odur.
Türk töresinde Kadın el üstünde tutulur, ki Hz. Muhammed'de kadınları el üstünde tutmuşken bilgili de olsalar bu değerleri yazanlar bu konuda sanırım küçük dünyaları ile sınılı kalmışlar.. Geçmiş de neyse günümüzde de durum aynı maalesef...
·
77 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.