Kitap,modern bireyin kimlik arayışını felsefi ve psikanalitik düzlemde derinlemesine sorgulayan, kısa ama yoğun bir anlatı. Romanın ana karakteri Moscarda’nın yaşadığı varoluşsal kriz, özellikle Hegel’in efendi-köle diyalektiği ile Lacan’ın ayna evresi teorisi bağlamında okunmaya son derece uygundur.
Moscarda’nın kimlik çözülmesi, küçük ve sıradan bir gözlemle başlar: Karısı, onun burnunun yamuk olduğunu söyler. Bu anekdot, Moscarda için bir kırılma anıdır; çünkü ilk defa, kendisine dair başkalarının farklı ve bağımsız imgeler taşıdığını fark eder. İşte bu fark ediş, Hegel’in tanınma arzusunu merkezine alan efendi-köle diyalektiğini çağrıştırır. Hegel’e göre özne, kendini tanımak için ötekinin tanımasına ihtiyaç duyar; fakat aynı zamanda bu tanınma, özneyi ötekinin hükmü altına da sokar. Moscarda, artık kendi gözünden değil, başkalarının gözünden kim olduğunu sorgular hale gelir. Ancak bu bakışlar birbiriyle çelişkilidir ve sabit bir kimlik sunmaz. Dolayısıyla tanınma arzusu, onu parçalanmış bir benliğe sürükler.
Bu çatışma Lacan’ın ayna evresi teorisiyle daha da anlam kazanır. Lacan’a göre özne, ilk olarak kendini başkasının bakışı ve yansıması aracılığıyla bir bütünlük içinde deneyimler; ancak bu bütünlük yanılsamadır. Moscarda da kendisine dışardan bakmaya başladığında, kendi benliğini hep eksik ve dağılmış halde bulur. Kendisini yeniden kurmaya çalıştıkça, bu kez de “binlerce başkasının” gözündeki yansımalarla karşılaşır.
Moscarda’nın yolculuğu, modern öznenin “ben kimim?” sorusuna hiçbir sabit yanıt bulamadığı, yalnızca boşluğa açılan bir sorgulama olarak kalır. O artık kimliksizliğin özgürlüğünde yaşamaya çalışan bir hayalettir.
·
65 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.