Eğitimde ödül ve ceza tartışması, yıllardır süren bir denge arayışıdır. Kimi eğitimciler, cezanın disiplin için vazgeçilmez olduğunu savunur; kimileri ise ödülün davranışı kalıcı hale getirdiğini söyler. Özgür Bolat gibi bazı düşünürler ise her iki yöntemi de reddeder. Ona göre hem ödül hem de ceza, çocuğu dışarıdan kontrol etmeye dayanır ve içsel motivasyonu zedeler. Çocuk, “doğruyu doğru olduğu için” değil, karşılığında bir şey alacağı ya da kaybedeceği için yapar. Bu da onu davranışının anlamından uzaklaştırır.
Ancak bu düşünce ne kadar doğru olsa da, gerçek sınıf ortamı çoğu zaman bu kadar ideal değildir. Kalabalık, gürültülü ve sınav baskısı altındaki sınıflarda öğretmen, yalnızca “anlam” üzerinden düzeni kurmakta zorlanabilir. Bu durumda çözüm, ödül ve cezayı tümüyle kaldırmak değil; onları bilinçli, ölçülü ve dönüştürülmüş şekilde kullanmaktır. Ödül, bir şeker ya da not değil; çabaya verilen anlamlı bir takdir olabilir. Ceza ise bağırmak değil; davranışın doğal sonucuyla yüzleşmektir.
Gerçek eğitim, dışsal kontrol değil, içsel denetim kazandırmakla ilgilidir. Öğrenci, davranışının sonucunu anladığında ve öğretmeniyle güvene dayalı bir ilişki kurduğunda, artık dışsal bir ödüle ihtiyaç duymaz. Öğretmenlik, ödül ya da ceza vermekten çok, her öğrencinin içsel motivasyonunu keşfetmesine rehberlik etmektir. Çünkü en kalıcı öğrenme, korkudan ya da menfaatten değil, anlamdan doğar.
19 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.