“Dagon”, Lovecraft’ın deniz mitolojisi ve kozmik korku temasını ilk kez bir araya getirdiği öyküdür.
Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra akıl sağlığını yitirmiş bir deniz subayının anlatımıyla ilerleyen hikâye, hem insanın doğa karşısındaki küçüklüğünü hem de aklın bilinmeyene yenilişini anlatır.
Lovecraft’ın anlatıcısı, Pasifik Okyanusu’nda bir deniz kazasından kurtulduktan sonra, deniz tabanının yükselmesiyle ortaya çıkan eski ve uğursuz bir kara parçasına ulaşır. Burada, yüzeyi garip hiyerogliflerle kaplı bir taş anıt ve Dagon adını taşıyan dev bir deniz tanrısı ile karşılaşır. Bu karşılaşma, insan aklının sınırlarını parçalar.
Kozmik Önemsizlik:
Lovecraft burada, insanın evrendeki yerini bir hiçlik olarak gösterir. Deniz, sonsuz bilinmeyenin simgesidir; insan uygarlığı ise onun karşısında geçici bir dalgadan ibarettir.
Bilinmeyenin Dehşeti:
“Dagon”da korku, yaratığın kendisinden çok, onun varlığının ima ettiği şeydedir — insan merkezli evren anlayışının çöküşü.
Mitoloji ve Yabancılaşma:
Dagon ismi, hem Mezopotamya hem de Filistin mitolojisinde deniz tanrısı olarak bilinir. Lovecraft bunu kendi “Cthulhu Mitosu”nun temellerine dönüştürür; denizin derinliklerinde yaşayan eski tanrılar, insanın bilmediği bir tarihin kalıntılarıdır.
Delilik:
Anlatıcının çöküşü, Lovecraft’ın klasik temasını yansıtır: Gerçek bilgi deliliğe yol açar.
Lovecrafta gore İnsan ne kadar çok öğrenirse, evrenin korkunç düzenini o kadar çok fark eder ve aklını yitirir.
“Dagon”, Lovecraft’ın daha sonra yazacağı “Cthulhu’nun Çağrısı” ve “Deliliğin Dağlarında” gibi eserlerin öncüsüdür.
Burada korku, fiziksel şiddetten değil, varoluşun anlamsızlığını fark etmekten doğar.
Denizin derinlikleri, bilinçaltının ve evrenin bilinmeyen karanlığının alegorisidir.
Son cümledeki sessiz çöküş, Lovecraft’ın tüm edebiyatında yankılanan bir gerçeği dile getirir:
“İnsanın en büyük korkusu, evrenin umurunda olmamaktır.”
·
39 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.