Nefsle Kurulan Sessiz Mücadele
İmam Gazâlî, 'İki Şehveti Bastırmak' adlı eserinde nefsin tabiatını anlamaya çalışan sakin ama derin bir anlatım kurmuş. Buradaki iki şehvet; "yeme-içme arzusu" ve "c*nsel arzu"dur. Gazâlî’ye göre bu iki alan, insanı hem hayata bağlayan hem de ölçüsüz bırakıldığında ruhu ağırlaştıran temel dürtülerdir.
Eserin merkezinde “bastırmak” kelimesi olsa da, Gazâlî’nin asıl vurgusu yok saymak ya da inkâr etmek değil. Şehvetin varlığını kabul ediyor; fakat onu aklın ve kalbin rehberliğine teslim etmeyi öğütlüyor. Çünkü ona göre insan, arzularını yönetemediğinde onların hizmetkârı hâline gelir.
Kitap boyunca en dikkat çeken nokta denge fikriydi. Gazâlî aşırılığın her türlüsünü tehlikeli buluyor. Çok yemek nasıl bedeni hantallaştırıyorsa, ölçüsüz arzunun da ruhu bulanıklaştıracağını savunuyor. Bu nedenle şehvet, düşman değil; terbiye edilmesi gereken bir güç olarak ele alınmış. Gazâlî'nin bakışına göre nefsin eğitimi, insanın kendisiyle kurduğu en zor ama en gerekli ilişki.
Şahsi fikrim bu eserin günümüzde de karşılığını rahatlıkla bulduğu yönünde. Tüketimin, hızın ve doyumsuzluğun normalleştiği bu çağda, eser okura
gerçek gücün arzuyu yok etmekte olmadığını; ona hükmedebilmekte gizli olduğunu gösteriyor.
Yine de en başlarda Gazâlî tamamen aç kalmamızı ve nefsimize zulmetmemizi öğütlüyormuş gibi düşünebilirsiniz:) Aldanmayın, kitabın sonuna dogru denge mantığı daha net bir şekilde kendini gösteriyor.
Kitapla, sevgiyle ve sağlıkla kalın
·
59 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.