Klara ile Güneş
Bu roman yüksek sesle değil, fısıltıyla etkiliyor. Büyük dramatik patlamalar yok; içsel bir hüzün var.
Eğer karakter odaklı, melankolik ve düşünsel romanları seviyorsanız çok etkileyici olabilir.
Roman, yapay zekâya sahip bir “Yapay Arkadaş” (AF) olan Klara’nın anlatımıyla başlar. Klara, bir mağazada sergilenmektedir ve çocuklara arkadaşlık etmek için tasarlanmıştır. Güneş enerjisiyle çalışır ve Güneş’i neredeyse ilahi bir güç olarak görür.
Klara, hasta ve içine kapanık bir kız olan Josie tarafından satın alınır. Yakın gelecekte geçen hikâyede bazı çocukların genetik olarak “yükseltilmiş” (akademik başarı için genetik müdahaleye uğramış) olduğu anlaşılır. Ancak bu işlem sağlık riskleri taşır ve Josie de bu risklerin sonuçlarını yaşamaktadır. Bu yükseltilmiş çocukların neler yaşayıp yükseltilmiş olduğu ve eğitimin nasıl işlediğini Ishiguro çok detaylı anlatmıyor, fakat yükseltilmiş çocukların geleceklerinin daha iyi bir eğitim alıp, hayatta daha iyi yerlere gelebileceği vurgulanıyor bunu Rick ile anlıyoruz.
Josie’nin annesi, kızının hastalığının kötüleşmesi ihtimaline karşı Klara’yı yalnızca bir arkadaş olarak değil, daha karanlık bir amaçla da kullanmayı planlamaktadır: Eğer Josie ölürse, Klara onun yerini alabilecek şekilde programlanabilir mi?
Klara, Josie’yi kurtarmak için Güneş’e “dua eder” ve bir fedakârlık yaparsa Josie’yi iyileştireceğine inanır ve bir inşaat makinesini bozarak onu kurtaracağına inanır ve bu süreçte kendinden bir parça vererek yapar ve bundan dolayı bilişsel yetisinde sorunlar yaşar bunu kitap boyunca da hissederiz. Roman boyunca Klara insan davranışlarını gözlemler, sevgiyi, fedakârlığı ve insan olmanın anlamını anlamaya çalışır. Klara’nın Güneş’e duyduğu inanç, bilimsel bir dünyada bile metafizik bir umut ihtiyacının sürdüğünü gösterir.
Sonunda Josie iyileşir, büyür ve kendi hayatına devam eder. Klara ise yavaş yavaş işlevsizleşir ve bir hurdalığa bırakılır. Orada geçmişi düşünerek varoluşunu sessizce tamamlar.
Klara bir makine olmasına rağmen romandaki en saf ve empatik karakterdir. Ishiguro burada “insanlığı” biyolojiyle değil, şefkatle tanımlar.
Ishiguro’nun anlatımı bilinçli olarak sade ve mesafelidir. Klara’nın dünyayı algılama biçimi bölünmüş görseller, eksik çıkarımlar ve saf yorumlarla verilir. Bu, romanın duygusal etkisini artırır çünkü trajediyi Klara tam olarak kavrayamaz; okur kavrar.
Bilim kurgu unsurları arka plandadır. Roman teknolojiden çok duyguya odaklanır. Eğer daha sert, politik bir distopya beklentisiyle okunursa yavaş ve “olaysız” bulunabilir. Ancak karakter merkezli bir anlatı olarak oldukça güçlüdür.
·
38 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.