Peygamberin Şarkısı romanı, okuru rahat ettirmek gibi bir niyeti olmayan kitaplardan biri. Hikâye ilerledikçe insanın içine yerleşen şey bir merak değil daha çok ağır bir baskı hissi. Sayfaları çevirdikçe olayların nereye varacağını değil, insanın ne kadar dayanabileceğini düşünüyorsunuz.
Romanın en çarpıcı tarafı, büyük politik kırılmaları anlatırken bunu devasa tarih sahneleriyle değil, bir ailenin daralan hayatıyla göstermesi. Devletin dili değiştikçe evin içindeki sessizlik de değişiyor. Bir sabah kapıya gelen bir memur, bir kayboluş, bir belirsizlik… Bunlar büyük olaylar gibi görünmeyebilir ama Lynch bu küçük kırılmaları birikerek büyüyen bir felaketin parçaları haline getiriyor.
Kitabı okurken benim aklıma sürekli şu düşünce geldi, otoriter rejimler bir anda kurulmaz, gündelik hayatın içine yavaş yavaş sızar. Bir gün “istisna” diye kabul edilen şey, ertesi gün kural olur. Lynch bunu o kadar doğal bir şekilde anlatıyor ki roman bir noktadan sonra distopya gibi değil, olası bir haber bülteni gibi hissettirmeye başlıyor.
Dil meselesi de ayrıca ilginç. Lynch klasik paragraf düzenini bile zaman zaman bozuyor; cümleler akıp gidiyor, karakterin zihninden çıkamıyorsunuz. Bu teknik bazen okuyucuyu yoruyor ama aslında bilinçli bir tercih gibi duruyor. Çünkü karakterlerin yaşadığı kaosun düzenli ve sakin bir anlatıyla verilmesi zaten sahte olurdu.
Romanın merkezinde Eilish var. Onu kahraman gibi okumak bana doğru gelmedi. Daha çok bir insanın sınırlarıyla karşı karşıya kalışını görüyoruz. Ne tamamen güçlü ne de tamamen çaresiz. Bazen doğru karar veriyor, bazen de korkunun insanı nasıl köşeye sıkıştırdığını görüyorsunuz. Bu yüzden karakter bana çok gerçek geldi.
Kitabın en rahatsız edici tarafı ise şu: Hikâye İrlanda’da geçiyor ama aslında herhangi bir yerde geçebilir. Lynch sanki okuyucuya şunu söylüyor “Bunun sizin ülkenizde olmayacağını nereden biliyorsunuz?” İşte o noktada roman sadece bir hikâye olmaktan çıkıyor, zihnin arka tarafında kalan bir ihtimale dönüşüyor.
Benim için Peygamberin Şarkısı, politik bir roman olmanın ötesinde, düzenin ne kadar kırılgan olduğunu hatırlatan bir kitap. Medeniyet dediğimiz şey bazen sandığımız kadar sağlam bir yapı değil biraz korku, biraz propaganda ve biraz da sessizlikle çatlayabiliyor. Kitap bittikten sonra insanın içinde tuhaf bir his kalıyor: hikâyeyi kapatıyorsunuz ama soruyu kapatamıyorsunuz. Çünkü Lynch’in anlattığı dünya çok uzak bir gelecekten değil, bizim zamanımızın gölgesinden çıkmış gibi duruyor.
·
47 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.