Bilim tarihini yalnızca teoriler ve formüller üzerinden okumaya alışkın olanlar için Astronom ve Cadı oldukça sarsıcı ve ufuk açıcı bir çalışma olmuş gerçekten çok beğendiğimi söylemeliyim️
Çoğumuz Kepler’i elips yörüngeler, gezegen hareketleri ve modern astronominin temel taşlarıyla hatırlarız. Ancak bu kitap, Kepler’i bilimsel başarılarının ötesinde, son derece insani bir bağlamda ele alıyor: cadılıkla suçlanan annesini savunmak zorunda kalan bir oğul olarak.
Tarihçi Ulinka Rublack, bizi teleskopların ve matematiksel hesapların ötesine taşıyarak 17. yüzyıl Almanya’sının sosyal ve kültürel atmosferine götürüyor. Dönemin batıl inançlarının, söylentilerinin ve toplumsal korkularının bir insanın hayatını nasıl tehdit edebildiğini oldukça ayrıntılı bir biçimde gözler önüne seriyor.
Kitabın merkezinde ise Kepler’in annesi Katharina Kepler yer alıyor. Yetmiş yaşındaki bir kadının yalnızca komşularının şüpheleri ve dedikoduları nedeniyle cadılıkla suçlanması, modern Avrupa’da akıl ile cehalet arasındaki dengeyi çarpıcı biçimde ortaya koyuyor.
Okurken beni en çok etkileyen şey, bilimsel aklın yükseldiği bir dönemde bile toplumsal histerinin ne kadar güçlü olabildiğini görmekti.
Kepler gökyüzünün düzenini matematiksel olarak açıklayabilmiş bir zihin; fakat aynı zihin, annesini insanların korkularından ve önyargılarından korumak için hukuk mücadelesi vermek zorunda kalıyor…
Bu durum ister istemez insanın içini burkuyor.
Rublack’ın çalışması yalnızca bir dava hikâyesi anlatmıyor. Aynı zamanda dönemin gündelik hayatını, dedikodu kültürünü ve mahkeme süreçlerini de ayrıntılı biçimde ortaya koyarak okuyucuya güçlü bir tarihsel perspektif.
Bu nedenle Astronom ve Cadı, bir bilim insanının biyografisinden çok daha fazlası.
Gökyüzünü anlamaya çalışan bir aklın, yeryüzündeki karanlıkla mücadelesinin hikâyesi…
Ve bu hikâye yer yer oldukça hüzünlü.
·
33 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.