·119 syf.····Okunma: 12 Nisan 2022 00:00 Asıl adı François La Rochefoucauld olan, 17. yüzyılın meşhur ahlakçılarından kendisi. 2016’da Alliya İzzetbegoviç adına düzenlenen Malatya Kitap Fuarı’nda, Doğu-Batı standından satın almıştım; böylesine bir anısı var, söz etmek istedim.
17.yüzyıl, fikirler tarihine hakim insanların bileceği gibi, hem aydınlanma çağı hem de ahlâkçıların yoğunlukta olup, eserler yazdığı bir dönem. La Rochefoucauld - Özdeyişler’i de fikrine önem verdiğim birisinin önerisiydi, tavsiye ettiği kadar varmış. “Toplum, insan, tutumlar ve davranışlar” üzerine yazılar bulacaksınız. Montaigne ile kıyaslanan epey yazı okudum, aklınızda bulunsun.
Andre Gide, bir zamanlar basmayı reddettiği “Kayıp Zamanın İzinde” için; “hayatımın en büyük pişmanlığı” diye söz etmişti. 1918’de La Rochefoucauld’yu “yalnızca izzetinefisle” suçlamış, daha sonra pişman olduğunu dile getirecekti. Bir aforizma ustası kitabı Özdeyişler, bir alıntıyla yorumu bitirmek istiyorum:
“İnsanların iyilikleri ve yaralayıcı sözleri unutmaya meyilli oldukları gibi, kendilerini bir şeylere mecbur kılanlardan nefret eder, ama hakarete uğratanları unuturlar. Onların nazarında, iyiliğe karşılık vermek ve kötülüğün öcünü almak katlanamayacakları bir bayağılıktır.”