Bu inceleme metniyle, Stephen Jay Gould, özellikle “kafatasçılık” düşüncesini savunan şahısların düşüncelerinin alaya, ironiye vardıracak kadar gülünçlüğünün ayırdına vardırıyor. Okuma sonrası antropolojiye neden “kirli el” denildiğini de iyice kavrıyorsunuz.
Liderler ve entelektüellerin ırksal düşüncesi, siyahların ve kızılderililerin herkesin altında yer aldığı düşüncelere sahiptiler. Irksal özellikler, iki biçimde vuku bulmuş. Monojenizm; insanın tek bir kökene (Adem-Havva) sahip olduğu, yani tek bir ortak atadan geldiğini savunan görüş. Polijenizm ise, bunun tersini savunmakta idi. Ralp Waldo Emerson’ın siyasi bağımsızlık konuşmaları sonrası, sıra entelektüel özgürleşmeye gelmişti. Emerson bile, başta halkların eşitliğini savunurken, sonradan zenci kölelerin beyazlarla eşit olamayacağını savunmuş. Louis Agassiz ise, “ırkların melezleşmesene” karşı çıkarak, Hitler dönemi “öjenik” (saf ırk) çalışmalarının tohumu atmıştı. Irklar arası liyakatı savunuyordu. Samuel George Morton’sa, 1820’de 1851’e değin “bini aşkın kafatası” toplamış ve ırkçılığı kafatası deneyleriyle kanıtlama niyetine girişmişti. Üstüne üstlük, beklediği sonuçlar çıkmayınca, sahtekâr pozitivist düşünceli sosyal bilimciler gibi, istatistikleri verilerini doğrulamak adına değiştirdi.
Paul Broca, zekânın beyin büyüklüğüne bakılarak çözülmesi gerektiği kanısına vardı. Öyle ki, ölü insanların beyinlerinin tartılması meslek halini almıştı. Walt Whitman’ın beyni 1282 gram, Anatole France, 1924’te 1017 gram ve Turgenyev ise 1000 gramla az farkla geri zekalı olmaktan kurtulmuştu. George Elliot, Middlemarch’ı yazdığı dönemde, bu tartışmaları kitabına taşımış.
Cesare Lombrosso, İtalyan doktorun “atavizm” (suçlu insan) kuramı çokça ses getirmişti. Düşüncesine göre, suçlu doğuştan geliyordu; yüksek elmacık kemikleri, öne çıkan kaş kemerleri, göz çukurlarının aşırı büyüklüğü, kulakların kulp şeklinde olması vb. kişinin suçlu oluşunun göstergesi idi. Bu düşünce, birçok insanın haksız yere mahkemede kanıtlara dayanmadan, fiziksel görüşü yüzünden tutuklanmasına sebebiyet vermişti. Kuram, Tolstoy’un “Diriliş” romanının mahkeme sahnelerinde eleştirilmiş. Yine aynı şekilde Bram Stoker’ın Dracula’sında geçer.
·
14 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.