Spinoza bana şunu öğretti: Tanrı bir kral değil, her şeyin kendisi.
Çoğumuz Tanrı'yı yukarıda bir yerde, hayatımıza müdahale eden bir güç olarak hayal ederiz. Spinoza ise tam tersini söyler — Tanrı zaten burada, şu an, bu nefeste, bu yasalarda, bu düzende. Ayrı bir varlık değil; evrenin bizzat kendisi.
Ve sonsuzluk? Ölümden sonra başlayan bir yer değil. Şu an yaşadığın bu anın tam içinde, düşüncenin en berrak olduğu o kısa sürede.
Peki biz insanlar? "Günahkâr", "eksik", "düşmüş" değiliz. Doğanın matematiksel bir parçasıyız. Hata değil, denklemin ta kendisiyiz.
Ama asıl vurduğu yer burası —
Özgürlük, kurallardan kaçmak değil. Yasaları o kadar derin anlamak ki, artık onlar seni yönetmiyor; sen onlarla birlikte hareket ediyorsun. Sürüklenen bir araç olmaktan çıkıp kendi gücünü bilen bir varlığa dönüşüyorsun.
İyi ve kötü bile kişisel yargı değil, evrensel bir işleyişin parçası oluyor Spinoza'da.
Bunu ilk okuduğumda bir şey içimde oturdu yerine. Sanki uzun süredir sezdiğim ama söze dökemedğim bir şeyi biri nihayet net biçimde söylemişti.
Seninle de böyle bir şey yaptı mı?
#keşfet #keşfetteyizzz #felsefe #ulusbaker #spinoza #spinozafelsefesi #felsefekulübü #düşün #özdönüşüm #bilinç
·
205 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.