10 Yorum
Lütfen giriş yapınız.
1966 yılında Mao’nun Kültür Devrimi başladığında, romanda anlatılanların aynısı yaşandı. Kendilerine "Kızıl Muhafızlar" diyen radikal üniversite öğrencileri, Lao She’yi "rejime muhalif" ve "burjuva yazarı" ilan ederek günlerce dövdü ve aşağıladı. Yazar, bu ağır psikolojik ve fiziksel şiddete dayanamayarak Pekin’deki Taiping Gölü’ne atlayarak intihar etti (bazı kaynaklara göre ise öldürülüp göle atıldı). Kendi yazdığı distopya, sonunu hazırlayan gerçeklik oldu.
Kitaptaki en parlak ve absürt hicivlerden biri eğitim sistemine yöneliktir. Kedi Ülkesi'ndeki okullarda karmaşayı ve reform yükünü azaltmak için harika (!) bir çözüm bulunmuştur: Öğrencilere okulun daha ilk gününde üniversite diploması verilir. Yazar bu ironiyle, bilginin ve liyakatin içinin boşaltılıp sadece statü peşinde koşan dönemin yozlaşmış eğitim bürokrasini ve rüşvetçi sistemini tiye alır.
Roman, dönemine göre oldukça cesurdur. 1930’larda bu kadar sert siyasi ve toplumsal eleştirileri doğrudan yazmak riskliydi. Bu yüzden Mars ve kediler bir “maske” görevi görür.
Çinli yazar Lao She tarafından 1932–1933 yıllarında yayımlanan, bilimkurgu ile distopyayı birleştiren önemli bir romandır. Eser, Çin edebiyatının ilk ve en etkili karşı-ütopyalarından biri kabul edilir.
Lao She, romandaki kedi insanların konuştuğu dili (Felinese / Kedice) tasarlarken dilbilimsel bir kara mizah yapar. Kedice, sadece 400-500 kelimeden oluşan son derece ilkel bir dildir. Soyut kavramların, fiillerin veya derin düşüncelerin bu dilde karşılığı yoktur. Kedi insanlar kendilerini ifade edemediklerinde ya da derin bir konudan bahsetmek istemediklerinde jest ve mimiklere başvururlar; gözlerini devreye sokarlar, boyunlarını bükerler. Yazar bu dille, dönemin basitleştirilmeye çalışılan modern Çin edebiyat dilini ve entelektüel sığlığı sert bir şekilde hicvetmiştir.
Reklam
Kitaptaki “Büyülü Yaprak” bağımlılığı dikkat çekicidir.Kedi toplumunun büyük bölümü “Büyülü Yaprak” adı verilen bir maddeye bağımlıdır. Bu durum, Çin’in 19. yüzyıldaki afyon sorununa bir gönderme olarak yorumlanır.
Ülkede sürekli yeni siyasi akımlar, "izm"ler ve devrim iddiaları ortaya çıkar ancak bunların hepsi içi boş birer tabeladan ibarettir. Siyasetçiler ve nüfuzlu kedi aristokratları (Büyük Akbaba gibi karakterler), "halkın iyiliği" maskesi altında sadece kendi afyon (yaprak) stoklarını büyütmenin peşindedir.
Lao She, Kedi Halkı'nın uyuşukluğunu, geçmişteki büyük medeniyetleriyle övünüp bugünün sefaletini görmezden gelişlerini tasvir ederken, aslında afyon savaşları sonrası çökmekte olan, Batı ve Japon emperyalizmi karşısında teslimiyetçi bir tavır sergileyen 1930'lar Çin'ini ameliyat masasına yatırır.