Şairine ait olmayan dizeler deyince bundan eç çok nasibini alanların başında Ömer Hayyam ve Rubaiyat gelir kanımca. Amin Maalouf Semerkant adlı eserinde binlerce rubai söz konusu olsa da Nicolas bunlardan dört yüz kadarını çevirmişti, ama kesin kanıt arayanlar bunların – o da muhtemelen şerhiyle- sadece yüz kadarının Hayyam’a ait olabileceğini kabul ediyorlar. Hatta bazı Doğu bilimciler, kesinlikle Ömer’e atfedilebilecek bir tek Rubai bile olmadığını öne sürerler diyor.
Hayyam ve tarihçeyi hayatı ile ilgili önemli veriler Moğol istilası sırasında tamamen yakılıp yok edilse de tarihi hafızayla günümüze ulaşanlar biraz irdelendiğinde atfedilen rubailerin ne kadar çelişkili olduğu benim gibi uzman olamayanlarca da görülebilir.
Hali hazırda piyasada onlarca farklı yayın evinden düzinelerce rubai elden ele gezerken sosyal medya da bir Rubaiyat çöplüğü halinde.
Her ne kadar Hayyam’ın tedbirsiz gençlik yılları rubaileriyle olgunluk dönemi rubaileri arasında bile göze çarpan farklılıklar olsa da kaynağı yok olmuş bir eserin ağızdan ağza, kulaktan kulağa tarih boyunca epeyce bir değişime uğramış olma olasılığı çok yüksek. Uydurulanları hiç saymıyorum. Yine de bununla ilgili biyografi ve tarihçeler içeren farsça, İngilizce ve Türkçe çeviri dörtlüklerin bulunduğu uzman görüşleri zenginleştirilmiş kaynak eserler yok değil. İşte bu onlardan biri...
·
7 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.