102 syf.
Yaşar Kemal sevdiğim bir yazar oldu. Bu okuduğum ikinci kitabı. Toplumu bir tahlil laboratuvarı gibi kullanıp insanı çok iyi gözlemliyor. Bu bakış açısına gerek Kemal Tahir’de gerekse günümüz yazarı, Ahmet Ümit’te de rastlıyorum. Bana göre bir yazar; içinden geldiği toplumun aynası olmalı ve o toplumu, kapıldığı girdaptan çıkarmak için çözümler aramalı. Toplumdan beslenip ve kendisi de beslendiği ölçüde, ait olduğu toplumu beslemeli. Her neyse geleyim kitaba…

Kitabımızın azmettirenleri ve kurbanları var. Hasan da kurbandır, Esme Kadında. Biri masumiyetinin kurbanı, diğeri ise güzelliğinin kurbanıdır. Kitapta Esme’nin istemediği bir adam Halil ile kaçırılarak evlenmesi, toplumda günümüzde de var olan bir olgu. Çocuğu olduktan sonra yuvasını, benimsemesi, analık içgüdüsünden gelen bir haslettir. Severek evlenmek yahut görücü usulü ile evlenme mevzuna girmeyeceğim. Zira her iki durumunda iyi ve kötü örnekleri oldukça fazladır. Halil’in Abbas tarafından öldürülmesinden dolayı Eseme ve çocuk Hasan üzerinde gerek büyükana’nın gerekse köy ahalisinin çok fazla baskısı var. Bizde bir söz vardır “bir şeyi kırk defa söylersen olur” diye. İşte küçük Hasan’a yaptıkları da esasen budur. Aklına girip, ruhunu kirletmişlerdir. Anlatılan uydurmalar, dolduruşlar yüzünden Hasan'a babası, kimi zaman yılan, kimi zaman gamlı baykuş olarak görünmekte. Ve babasının katili, azmettireni anası olarak söylenmektedir. Bu da bir evlada bir anayı öldürtmektedir. Kimileri buna töre diyor anane diyor vs. Hayır arkadaşım bu töre değildir. Ne İslâm töresidir nede Türk töresidir. Bu geri kalmışlıktır, savsataları kendine değer edinmekten, cehaletten başka bir şey değildir.

Aslında kitap psikolojik tahlil açısından da değerlidir. Bireyin kişiliği üzerinde çevrenin azımsanamayacak ölçüde etkisi var. Hele ki bu birey henüz çocuk ise bu etki oldukça fazla. Çünkü çocuklar yetişkinlere göre duyduklarını, gördüklerini daha fazla kuruyorlar zihnide. Hasan’ın babasını türlü türlü hayvanlar olarak görmesi de bu sebepledir. Buradan da şu sonuç çıkıyor. Çocuklarımızı yetiştirirken gerçekten iyi örnek olmalı anne baba. Çünkü çocuklar da; öncelikli rol model, anne ve babadır. Tabi sadece anne ve baba da iş bitmiyor temiz bir çevre de gerekir. Ama maalesef günümüzde ferah, temiz bir toplum teşkil eden çevremiz yok. Neyse enseyi karartmayalım yarınlar güzel olur inşallah.