1945-1950 Cumhuriyet, Çok Partili Yaşam
Iktidar tarafından yapılan her işin karşısında yer almanın, çok partili sistemde muhalefetin ana şartlarından biri olduğu zannediliyordu. Bu siyasi acemiliğin yanısıra, iktidarın kendini sınırsız güç sanması, toplumun bu konulardaki yetersizliği, müdahalenin duygusal yaklaşımla yapılması gibi acemice düşünce ve eylemler büyük devlet kimliğini zedeledi. Ölümle sonuçlanan bedellerin ödenmesi gibi ağır tarihsel kayıplar oluştu.
İktidar ve muhalefet olarak, altyapının ve geçiş devrelerinin zaman platformuna oturtulması gerekirdi. Geçmişimizde denenmemiş, toplu- mumuza tamamen yabancı bir sistemi, dışarıdan birden alıp, uygulamaya kalkmak zorunluluğu vardı. Bu incelikleri icradan önce iyi değerlendirememiş olmanın önemini bir kenara yazmak isabetli olur. En azından belli bir süre geçiş devresi planlanır, bilgi gelişmesi sağlanır, uygulama görülür, yapısal sosyolojik kaymalar realize edilirdi. Tüm yabancı sistemlerin yeni alınması karşılığı daima bir bedel ödenir. Ama bu kadar acı ve pahalı olmayabilirdi...