• Ruhuma bir kefen bezi yeter de,
    Yetmez aç nefsime sırma ve ipek.
    Çare yok yüzünden düştüğüm derde;
    Yesem de "toprakla karışık kepek..."
  • ABD Savunma Bakanı John Dulles, Kore savaşı sırasında, “müttefik güçler, en ucuz askeri Türkiye'den temin ediyor, bir Türk askerinin maliyeti 23 cent'e denk geliyor” demişti.
    Bu sözler üzerine Nazım 23 Sentlik Askere Dair şiirini yazar.

    mister dallas,
    sizden saklamak olmaz,
    hayat pahalı biraz bizim memlekette.
    mesela iki yüz gram et alabilirsiniz,
    koyun eti,
    ankara'da 23 sente,
    yahut bir kilodan biraz fazla mercimek,
    elli santim kefen bezi yahut,
    yahut da bir aylığına
    yirmi yaşlarında bir tane insan
    erkek,
    ağzı burnu, eli ayağı yerinde,
    üniforması, otomatiği üzerinde,
    yani öldürmeye, öldürülmeye hazır;
    belki tavşan gibi korkak,
    belki toprak gibi akıllı,
    belki gençlik gibi cesur,
    belki su gibi kurnaz,
    (her kaba uymak meselesi)
    belki ömründe ilk defa denizi görecek,
    belki ava meraklı, belki sevdalıdır.
    yahut da aynı hesapla mister dallas,
    (tanesi 23 sentten yani)
    satarlar size bu askerlerin otuzbeşini birden
    istanbul'da bir tek odanın aylık kirasına,
    seksen beş onda altısını yahut,
    bir çift ıskarpin parasına.
    yalnız bir mesele var mister dallas,
    herhalde bunu sizden gizlediler.
    size yirmi üç sente sattıkları asker,
    mevcuttu üniformanızı giymeden önce de,
    mevcuttu otomatiksiz filan,
    mevcuttu sadece insan olarak,
    mevcuttu,
    tuhafınıza gidicek,
    mevcuttu
    hem de çoktan mı çoktan
    daha sizin devletin adı bile konmadan.
    mevcuttu, işiyle gücüyle uğraşıyordu,
    mesela mister dallas,
    yeller eserken yerinde sizin new york'un,
    kurşun kubbeler kurdu o,
    gökkubbe gibi yüksek,
    haşmetli, derin.
    elinde bursa bahçeleri gibi nakışlandı ipek.
    halı dokur gibi yonttu mermeri
    ve nehirlerin bir kıyısından öbür kıyısına
    ebem kuşağı gibi attı kırk gözlü köprüleri.
    dahası var dallas,
    sizin dilde anlamı pek de belli değilken henüz
    zulüm gibi,
    hürriyet gibi,
    kardeşlik gibi sözlerin,
    dövüştü zulme karşı o,
    ve istiklal ve hürriyet uğruna
    ve milletleri kardeş sofrasına davet ederek
    ve yarin yanağından gayri her yerde,
    her şeyde,
    hep beraber
    diyebilmek için,
    yürüdü peşince bedrettin'in…
    o, tornacı hasan, köylü memet, öğretmen ali'dir,
    kaya gibi yumruğunun son ustalığı,
    922 yılı 9 eylülü'dür.
    dedim ya, mister dallas,
    herhalde bütün bunları sizden gizlediler.
    ucuzdur vardır illeti.
    hani şaşmayın,
    yarın çok pahalıya mal olursa size
    bu 23 sentlik asker,
    yani benim fakir, cesur, çalışkan milletim,
    her millet gibi büyük türk milleti.

    Nazım Hikmet Ran

    16.07.1953
  • Ruhuma bir kefen bezi yeter de,
    Yetmez aç nefsime sırma ve ipek.
    Çare yok yüzünden düştüğüm derde;
    Yesem de "toprakla karışık kepek..." Güneşle bir tutsam girmez hızaya;
    Dar bulur, sığmam der dipsiz fezaya.
    Kuyruk sallar sonra hırlar ezaya;
    Benim nefsim, benim nefsim ne köpek!...
    Necip Fazıl Kısakürek
    Sayfa 151 - Büyük doğu yayınları
  • Ruhuma bir kefen bezi yeterde,
    Yetmez aç nefsime sırma ve İpek.
  • Ruhuma bir kefen bezi yeter de;
    Yetmez aç nefsime sırma ve ipek.
    Çare yok yüzünden düştüğüm derde,
    Yesem de toprakla karışık kepek...

    Güneşle bir tutsam girmez hizaya,
    Dar bulur sığmam der dipsiz fezaya.
    Kuyruk sallar, sonra hırlar ezaya,
    Benim nefsim, benim nefsim ne köpek!
  • 23 Sentlik asker

    Mister Dalles,

    sizden saklamak olmaz,

    hayat pahalı biraz bizim memlekette.

    Mesela iki yüz gram et alabilirsiniz,

    koyun eti,

    Ankara'da 23 sente,

    yahut iki kilo kuru soğan,

    yahut bir kilodan biraz fazla mercimek,

    elli santim kefen bezi yahut,

    yahut da bir aylığına

    yirmi yaşlarında bir tane insan.

    erkek,

    ağzı burnu, eli ayağı yerinde,

    üniforması, otomatiği üzerinde,

    yani öldürmeğe, öldürülmeğe hazır,

    belki tavşan gibi korkak,

    belki toprak gibi akıllı

    belki gençlik gibi cesur,

    belki su gibi kurnaz

    (her kaba uymak meselesi) ,

    belki ömründe ilk defa denizi görecek,

    belki ava meraklı, belki sevdalıdır.

    Yahut da aynı hesapla Mister Dalles

    (tanesi 23 sentten yani)

    satarlar size bu askerlerin otuz beşini birden

    İstanbul'da bir tek odanın aylık kirasına,

    seksen beş onda altısını yahut

    bir çift iskarpin parasına.

    Yalnız bir mesele var Mister Dalles,

    herhalde bunu sizden gizlediler:

    Size tanesini 23 sente sattıkları asker

    mevcuttu üniformasını giymeden önce de,

    mevcuttu otomatiksiz filan,

    mevcuttu sadece insan olarak

    mevcuttu, tuhafınıza gidecek,

    mevcuttu hem de çoktan mı çoktan,

    daha sizin devletinizin adı bile konmadan.

    Mevcuttu, işiyle gücüyle uğraşıyordu,

    mesela, Mister Dalles,

    yeller eserken yerinde sizin New-York'un,

    kurşun kubbeler kurdu o

    gökkubbe gibi yüksek,

    haşmetli, derin.

    Elinde Bursa bahçeleri gibi nakışlandı ipek.

    Halı dokur gibi yonttu mermeri,

    ve nehirlerin bir kıyısından öbür kıyısına

    ebemkuşağı gibi attı kırk gözlü köprüleri.

    Dahası var Mister Dalles,

    sizin dilde anlamı pek de belli değilken henüz,

    zulüm gibi,

    hürriyet gibi,

    kardeşlik gibi sözlerin,

    dövüştü zulme karşı o,

    ve istiklal ve hürriyet uğruna

    ve milletleri kardeş sofrasına davet ederek,

    ve yarin yanağından gayrı her yerde,

    her şeyde,

    hep beraber,

    diyebilmek için,

    yürüdü peşince Bedreddin'in

    O, tornacı Hasan, köylü Mehmet, öğretmen Ali'dir.

    kaya gibi yumruğunun son ustalığı:

    922 yılı 9 eylülüdür.

    Dedim ya Mister Dalles,',

    Herhalde bütün bunları sizden gizlediler.

    ucuzdur vardır illeti.

    Hani şaşmayın,

    yarın çok pahalıya mal olursa size,

    bu 23 sentlik asker,

    yani benim fakir, cesur, çalışkan, milletim,

    her millet gibi büyük Türk milleti.

    (1953)
  • Mister Dalles,
    sizden saklamak olmaz
    hayat pahali biraz bizim memlekette
    mesela iki yüz gram et alabilirsiniz
    koyun eti,
    Ankara'da 23 sente
    yahut iki kilo kuru soğan
    yahut bir kilodan biraz fazla mercimek
    elli santim kefen bezi yahut,
    yahut da bir aylığına
    yirmi yaşında bir tane insan
    erkek,
    ağzı burnu, eli ayağı yerinde,
    üniformasi, otomatigi üzerinde
    yani öldürmege, öldürülmeye hazır
    belki tavşan gibi korkak
    belki toprak gibi akıllı
    belki gençlik gibi cesur
    belki su gibi kurnaz
    (her kaba uyma meselesi)
    belki ömründe ilk defa denizi görecek
    belki ava meraklı, belki sevdalıdir
    yahut da aynı hesapla Mister Dalles,
    (tanesi 23 sentten yani)
    satarlar size bu askerlerin otuz beşini birden
    İstanbul'da bir tek odanın aylık kirasina
    seksen beş onda altısına yahut
    bır çift iskarpin parasına
    Yalnız, bir mesele var Mister Dalles,
    herhalde bunu sizden gizlediler
    Size tanesini 23 sente sattıkları asker
    mevcuttu üniformanizi giymeden önce de
    mevcuttu otomatiksiz filan
    mevcuttu sadece insan olarak
    mevcuttu
    tuhafiniza gidecek
    mevcuttu
    hem de çoktan mi çoktan
    Mevcuttu, işiyle gücüyle uğraşıyordu
    Mesela, Mister Dalles,
    yeller eserken yerinde sizin New York'un
    kurşun kubbeler kurdu o
    gökkube gibi yüksek
    haşmetli, derin
    Elinde Bursa bahçeleri gibi nakışlandı ipek
    Halı dokur gibi yonttu mermeri
    ve nehirlerin bir kıyısından öbür kıyısına
    ebemkuşağı gibi attı kırk gözlü köprüleri
    Dahası var Mister Dalles,
    sizin dilde anlamı, pek de belli değilken henüz
    zulüm gibi
    hürriyet gibi
    kardeşlik gibi sözlerin
    dövüştü zulme karşı o
    ve istiklal ve hürriyet uğruna
    ve milletleri kardeş sofrasına davet ederek
    ve yarin yanağindan gayri her yerde
    her şeyde
    hep beraber
    diyebilmek için
    yürüdü peşince Bedrettin'in
    O, tornaci Hasan, köylü Memet, öğretmen Ali'dir
    kaya gibi yumruğun son ustalığı
    922 yılı 9 eylülüdür
    Dedim ya, Mister Dalles,
    herhalde bütün bunları sizden gizlediler
    Ucuzdur vardır illeti
    Hani şaşmayın
    yarın çok pahalıya mal olursa size
    bu 23 sentlik asker
    yani benim fakir, cesur, çalışkan milletim
    her millet gibi büyük Türk milleti

    (Geçenlerde gazetede yazdi: ABD'nin Dışişleri Bakanı Mister Dalles, Atlantik Pakti'na en ucuz askeri Türkiye'nin sağladığını söylemiş. Bir Türk askeri 23 sente mal oluyormuş. Bu meselenin üzere şiir yazdım.)