• 3 asker 1 Tüfek

    İttihatçılar orduyu da modernleştirmiş oldukları için beklemeleri ve saldırıya uğrarlarsa saldırmaları gerekirdi. İlla ki bir tarafa katılmanın manası olmadığı gibi Almanya gibi zayıf kalan bir kuvvetle ittifak etmek çok lüzumsuzdu.

    Biz Almanya’yla ittifaka ve harbe girdiğimiz zaman Almanya’nın başarılı olamayacağını akıllı kurmaylar her yerde söylüyordu. Mesela İsmet (İnönü) daha önce de işaret ettiğimiz bir raporunda “Marne Cephesi’ndeki duraklamasından sonra Almanya’ya güvenilmez” diyordu.

    Almanların Tannenberg’de Rusları yenmiş olması çok anlamlı değildi, zira, Ruslarınki çok mücehhez bir ordu sayılmazdı.

    O sırada Rusya’nın berbat bir kumanda kademesi vardı ve tıpkı İkinci Dünya Sâvaşı’nda olduğu gibi üç asker bir tüfekle harbe giriyordu. Böyle bir orduyu, kumandanları da iyi olmayınca, Tannenberg bataklıklarında çevirmek zor olmamıştı. Hindenburg’u küçümseyemeyiz, ama Marne Cephesi’nde doğudan batıya asker sevk edilmesine rağmen muvaffak olunamamıştı. Özetle Osmanlı İmparatorluğu İngiltere’yi oyalamak için Almanlar tarafından harbe alınmıştır.