Bir Devrin Romanı
Halide Nusret ZorlutunaYazar:
Halide Nusret Zorlutuna
Tahmini Okuma Süresi:
9 sa. 57 dk.
Sayfa Sayısı:
351
Basım Tarihi:
13 Aralık 2018
İlk Yayın Tarihi:
1978
Yayınevi:
Panama Yayıncılık
ISBN:
9786052221440
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Halide Nusret’i “pek”sevdim...Edebiyat
Eserin türü otobiyografik roman.Başlangıçta adını “Dört Mevsimden Yapraklar”olarak kurgulayan Nusret geçkin bir yaşta eseri kaleme aldığından dört mevsimini ele alamama endişesiyle bu ismi vermiş.Okurken kimi yerlerde de bunu o kadar hissediyorsunuz ki sanki ölümüne bir kala yazarın anlatacağı şeyler o kadar birikmiş ki birini anlatsa diğerini anlatamamaktan korkmakta ya da bazı yerlerde bunu bu kadar uzattığımın kusuruna bakmayın deyip okuyucusuyla da ikili bağ kuruyor. Halide Nusret’in(1901, İstanbul - 10 Haziran 1984 ) doğumundan evlendiği yıl olan 1930 yılına kadarki otobiyografisini anlattığı otobiyografik roman tarzında bir eser. “Trablusgarp Harbi’ni, 31 Mart Vak’ası’nı, Birinci Cihan Harbini, Cumhuriyet yıllarını ve sonrasında Türk modernleşmesinin en sancılı” günlerini anlatan belgesel nitelikli bir öz geçmiş ve hatırat kitabıdır. Dönemin önemli yazar ve şairlerinin kendisine yazmış olduğu kimi mektupları da içinde barındırıyor.Çok beğendiğim bana büyük katkısı olan bir eser oldu.
Bize duymak istediklerimizi söyleyen kitapları da yazarları ayrı bir severiz ya hani işte bu kitap da yazar da beni öyle içine çekti diyebilirim. Âdeta bir Çalıkuşu hikâyesi gibiydi. Yazarın kalemi o kadar akıcı ve o kadar içten ki eline alınca bırakamıyorsun su gibi akıp gidiyor. Yazar bu eserinde çocukluk yıllarından başlayıp gençlik, yetişkinlik, meslek hayatı, evliliği ve dönemin çarpıcı gerçeklikleri olmak üzere birçok konuya yer vermiştir. Anlayacağınız üzere eseri anı türünde kaleme alınmıştır. Eserde aynı zamanda dönemin tarihsel sahnesine dair izler de bulabilmek mümkün. Ayrıca birçok değerli yazara da ve onların mektuplarına da yer vermesi açısından çok ilgi çekici olmuş. Hele o mektuplardaki üsluplar ve içtenlik beni benden aldı diyebilirim. Ne kadar nahif ne kadar seviyeli anlatamam. Kesinlikle bu şaheseri herkes okumalı. "Kadın Yazarların Annesi" iyi ki yazmış iyi ki muallime olmuş.♡
Puan vermedi·351 syf.·
2023 9. kitabı
Halide Nusret Zorlutuna'nın zarif kalemini okumayı çok seviyorum. Öğretmenlik anılarını sanki ondan dinliyormuş gibi bir his bıraktı bende. Okuduğum ilk kitabı değildi, son da olmayacak gibi görünüyor.
Hatırat tarzında yazıldığı için çok akıcı bir kitap ama tarihi olaylara şahitlikten ziyade özellikle ikinci bölümde kendi öğretmenlik hatıralarını anlatmış yazar, bu anlamda ismine bakıp yanılmamak gerek.
Bir Devrin Romanı, Halide Nusret Zorlutuna’nın Osmanlı’dan Cumhuriyet’e geçiş dönemindeki toplumsal ve bireysel değişimleri anlattığı bir roman. Edebi bir değer taşımasının yanı sıra, o dönemin ruhunu anlamak ve toplumsal değişimleri görmek isteyen okurlar için önerilebilir. Tarihsel ve sosyolojik arka planıyla ilgileniyorsanız, keyifle okuyabilirsiniz.
Bağ-ı dehrin hem hazanın hem baharın görmüşüz
Biz neşatın da gamın da ruzigârın görmüşüz.
Nabî
Osmanlı dönemin son yapraklarını döktüğü zamandan başlayarak Cumhuriyet dönemiyle derinleşen bir otobiyografi. Otobiyografi deyip geçmemekte fayda var zira arka planda tarihin tozlu yıllarından nefes aldıran yıllara da tanıklık ediyor. Kitabın her sayfası biz okuyucuyu, o içinde olan ana götürüp tarihe tanıklık ettiriyor.
Kitabın eşsiz bir diğer özelliği de isimlerine herkesin aşina olduğu yazar/şairlere yer vermesidir. Yazar, bu anlatıları kimi mektuplarla daha bir tatlı hâle getirip okuyucuyla bir nevi edebiyat dedikodusu yapmakta.
Türk Dili ve Edebiyatı öğretmenliği/bölümünü okuyan ve de edebiyata meraklı olan kimseler için güzel bir çalışma…
İmparatorluğun son dönemleri ile Cumhuriyetin ilk yıllarında ki büyük tarihsel olaylara ilk elden şahitlik ederken toplumun kurtuluş azmine nasıl özveri ile katkıda bulunulduğunu görmek kitabın okunması için çok haklı bir gerekçe oluşturuyor
Daha önceki incelemelerimde değinmiş olmalıyım. Ben günlük, anı, hatırat tarzı yazı şekillerini oldukça severim. İnsanların hayatlarının o döneminde hissettiklerini okumak beni onlara görünmez bir arkadaş kılar ve bende o anı yaşarım bilirim ki bu an bir zamanlar gerçekti.
İşte öyle bir eser. Çok sevdiğim bir yazar kendisi.
H. Nusret Zorlutuna....
Ve daha küçücükken yaşadığı şeyleri kısa kısa güzel güzel anlatan bir kitap. Tarihin akışında olanlara tanık olacaksınız. II. Meşrutiyet dönemi babasının yaşadıkları.. Kendi çocukluğu, annesinin çektikleri. İçinde bulunduğu sosyal ortam...O dönemde yaşananları birde küçük Halide'nin gözünden okuyup anlayacaksınız. Türk Edebiyatında şahane şeyler var dostlar. Gelin bu tarafa doğru seveceksiniz eminim.
Bir öğretmen hikayesi ve Osmanlı bakiyesi bir öğretmenin yeni Türkiye Cumhuriyetine fedakarlıkları bir arada verilmiş. Aynı zaman da idareci olan babasının doğudan batıya şahsi tekamüllerini nasıl şekillendirdiği hoş bir dille anlatılmış.
Biyografi ve hatıra kitaplarının beni çektiğini düşünüyorum.Ne zaman kitaplara el atsam mutlaka bu iki türden birini seçiyorum.
Hiç okumadığım bir yazar hakkında elbette okunacak ilk kitaplarından biriydi. Üzerimde inanılmaz bir etki bıraktığını söyleyemem hatıraları ile. Yer yer sıkıldım çünkü fakat dili yalın ve basit. Milli mücadele dönemini yaşamış , öğretmenlik yapmış ve mesleğini çok seven biri olarak “ortak noktamız” da çok .
Halide Nusret yer yer de beni güldürdü .Karşısına evlenebileceği ve beğendiği kişiler çıkmış fakat annesinin lafına bakıp evet diyememiş ve sonunda evlendiği adamın dişlerinin olmayışı”evlendikten üç hafta sonra fark edişi “ saçlarının beyazlaşmış ve on yaş fark oluşu . Ah hayat nelere kadirsin :D
Yazar Hakkında
Halide Nusret ZorlutunaYazar · 10 kitap
"Kadın yazarların annesi" olarak anılır. Hece ölçüsünde hamasi şiirleri ve konuşulan Türkçe ile yazılmış romanları vardır. Romancı Emine Işınsu'nun annesi, Pınar Kür'ün teyzesidir.
Yazımının dönemi 1901 yılında İstanbul'da doğdu. Babası Erzurumlu Zorluoğullarından gazeteci Mehmet Selim, daha sonraki adı ile Avnullah Kazımi Beydir. Ünlü gazeteci Süleyman Tevfik Özzorluoğlu ise amcasıdır. Halide Nusret'in babası Avnullah Kazimi Bey, 1908 yılında "Fedekeran-i Millet Cemiyeti" adlı bir siyasi parti kurup muhalefete başladığı için İttihat ve Terakki Partisi yönetimi tarafından yıllarca sürgün ve zindan hayatı yaşamak zorunda bırakılmıştı; bu nedenle Halide Nusret çocukluğunda babasını çok az görebildi. Avnullah Bey bir süre siyasetten çekilmeyi kabul edip Kerkük'te mutasarrıf olarak görevlendirildiğinde ailecek Kerkük'e gittiler. Halide Nusret, bu dönemde özel hocalardan ders alarak Arap ve İran dillerindeki bilgisini geliştirdi. Kerkük'teki çocukluk yıllarını Bir Devrin Romanı adlı anı kitabında aktardı.
Aile, I. Dünya Savaşı'nın başladığı sırada İstanbul'a dönünce Halide Hanım Erenköy Kız Lisesi'ne devam etti. Bu okulda orta tahsilini yapmakta iken babasını kaybetti. Babasının ölümü üzerine yazdığı "Ağlayan Kahkahalar" adlı yazısı 1917 yılında Talebe Defteri adlı derginin yarışmasında birinci olup yayımlanınca edebiyat dünyasına adım atmış oldu.
Lise öğrenimini tamamladıktan sonra bir süre İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı bölümünde eğitim gördü. Ekonomik koşullar nedeniyle çalışmak zorunluluğu doğunca Darülmuallimat sınavlarına girdi ve öğretmen olma hakkını elde etti. Öğretmenlik mesleğini çok sevdi ve kendisinin öğretmen olmak için yaratıldığı inancını her zaman ifade etti. İstanbul'da öğretmenlik yaparken bir yandan İstanbul Darülfünun'da Tarih Bölümü'ne devam etti, özel olarak İngilizce öğrendi.
Öğretmenlik Hayatı
Halide Hanım, 1924'te Edirne Muallim Mektebi'nde başladığı öğretmenlik görevini sırasıyla Kırklareli, Kars, Ardahan, Urfa, Karaman, İstanbul ve Ankara gibi yurdun çeşitli yerlerindeki liselerde yıllarca sürdürdü. 1926 yılında süvari yarbayı Aziz Vecihi Zorlutuna ile evlendi. Evlilik hayatı, eşinin 45 yıl sonraki vefatına kadar sürdü. 1930'da oğlu Ergün, 1938'de kızı Emine dünyaya geldi. Çok severek yaptığı öğretmenlik görevinden 1957'de Ankara Kız Teknik Öğretmen Okulu'nda çalışmaktayken kendi isteğiyle emekliye ayrıldı. Öğretmenlikle ilgili anılarını "Benim Küçük Dostlarım" adlı kitabında topladı.
Edebi Hayatı ve Faaliyeti
Halide Nusret, Küller adlı ilk romanını 19 yaşında iken kaleme almıştı. Milli Mecmua, Türk Kadını, Kadınlar Dünyası, Aydabir, Salon Mecmuası, Çınaraltı, Çağrı, Hilal, Defne, Hisar, Ayşe, Töre, Türk Edebiyatı dergilerinde ve Vakit, Zafer, Kudret, Haber, Yeni İstanbul, Sabah, Hürriyet gazetelerinde yazılar yayımladı. 1923'te yayımladığı Hanım Mektupları adlı eseri ile edebiyat dünyasında ilgi uyandırdı.
Şiir yazmaya mütareke yıllarında başladı. Kurtuluş Savaşı'nın etkisi ve heyacanıyla milli edebiyat akımına katıldı. Milli duygularla kaleme aldığı 'Git Bahar" adlı şiiri tanınmasını sağladı. Milli edebiyat akımı içinde değerlendirilen şiirlerinde hececi anlayışa bağlı kaldı. Ünlü şair Yahya Kemal'in şiirlerini ezberlediği ender şairlerden birisi olarak bilinir.
Halide Nusret'in sahnelenmemiş ancak basılmış piyesleri de vardır. Bazılarının adları şunlardır: Hatırsaymaz Kaymakam, Peçe ve Kafes, Rüzgardaki Yaprak, Suçlu Kim?, Asıl Aşk, Ali Usta'nın Torunları, Gecekondu Gülleri.
Sosyal Hayatı ve Faaliyeti
Halide Nusret, genç yaşlarından itibaren sosyal kuruluşlarda ve hayır cemiyetlerinde çalıştı. Türk Kadınlar Birliği, Türk Ocakları, Halkevleri, Muallimler Birliği, Yardım Sevenler Derneği, , Söroptomistler, Çocuk Haklarını Müdafaa Cemiyeti ve Çocuk Esirgeme Kurumu(Himaye-i Etfal Cemiyeti) yönetim kurullarında uzun yıllar hizmet verdi. 1959'da Türk Anneler Derneği'ni kuruluşuna öncülük etti. Türk Dil Kurumu'nun da kurucu üyelerindendi.
1975 yılı Birleşmiş Milletler tarafından 'kadın yılı' olarak ilan edildiğinde 'Kadının Sosyal Hayatını İnceleme ve Araştırma Derneği' tarafından düzenlenen sergi ve toplantıda Halide Nusret'e 'Ümmü'l-Muharrirat' (kadın yazarların annesi) unvanı verildi. 1983 yılında ise Basın Yayın Genel Müdürlüğü ile Türk Basın Birliği tarafından 'Basın Mesleği'nde 50 Yıl Şerefli Hizmet' belgesiyle plaket verildi.
Halide Nusret Zorlutuna, 10 Haziran 1984 günü İstanbul'da hayatını kaybetti.
