Doğu-Batı Divanı

9,5/10  (2 Oy) · 
7 okunma  · 
3 beğeni  · 
846 gösterim
Ötüken, okuyuculara dünya edebiyatının en güzîde eserlerinden Doğu Batı Divanı'nı takdim ediyor. Büyük Alman mütefekkir ve şairi Goethe'nin en olgun tefekkür meyvelerinden sayılan Doğu Batı Divanı, Faust ile birlikte, kalp atışları misali birbirini tamamlayan iki kemâl zirvesinden biri olarak kabul ediliyor. Faust'un cihanşümûl şöhretine, hakkında yapılmış çok sayıda araştırmaya ve yayına mukabil Doğu Batı Divanı, maalesef Türk aydınlarının dikkatinden uzak kalmış, lâyıkıyla okunup üzerinde teemmül edilmemiştir. Hâlbuki Doğu Batı Divanı'nın kaleme alınması çok ilginç bir Şark geleneğine dayanıyor: Goethe bu büyük eserini, başta Hafız, Şeyh Sadi, Nizâmî ve Mevlânâ gibi klasik İslam şairleri olmak üzere birçok Müslüman şair, devlet adamı ve nüktedanlarına bir nazire olarak kaleme almıştı. Bu eserde Goethe, birçok klasik İslam şairi, devlet adamı, sanatkârı ve mütefekkirini klasik şark şiirinin diliyle değerlendirmiş, onları eserleri ve tefekkür tarzlarıyla birlikte Batıya tanıtmaya çalışmıştır; bu açıdan Doğu Batı Divanı, sadece doğuyu ve batıyı değil, Klasik İslam tefekkür ve kültürünü anlayabilmemiz için rehber bir eserdir.

Eseri Türkçeye kazandıran mütercim Senail Özkan, eserin giriş kısmında yer alan etraflı ve dikkate değer bir tanıtma yazısıyla Goethe'nin din anlayışını, dünya görüşünü, felsefesini, tefekkürünü, Doğu'ya ve İslam'a, bakışını, özellikle de klasik İslam düşüncesi, şiiri ve kültürüyle alakasını Türk okuyucusuna takdim etmektedir; bu mukaddimede Doğu Batı Divanı'ndaki şiirlerin hangi ilhamla, hangi kaynaklardan beslenerek kaleme alındığı da araştırılmış, Goethe'nin tercih ettiği mecaz ve şifrelerin anlam ve yorumları ana kaynaklara müracaatla mukayeseli tarzda izah edilmiştir.

İki yüz yılı aşkın bir süredir, şaşırtıcı bir şekilde Türk kültür dünyasının dikkatlerinden uzak kalan Doğu Batı Divanı'nın hak ettiği alakayı göreceğine inanıyor, bu mühim eseri Türk irfânına armağan etmekle gurur duyuyoruz.
(Tanıtım Bülteninden)
  • Baskı Tarihi:
    Nisan 2009
  • Sayfa Sayısı:
    530
  • ISBN:
    9789754377125
  • Çeviri:
    Senail Özkan
  • Yayınevi:
    Ötüken Neşriyat
  • Kitabın Türü:
Gökhan Aktaş 
17 Ağu 19:40 · Kitabı okudu · 16 günde · Beğendi · 9/10 puan

Okuduğum ve incelediğim Kitap, İyi Adam Yayınevinin basımını yaptığı versiyondur. Bu basımı seçme sebebim, eserin ilk Türkçe çevirisi olmasıdır. Çevirmen Dr. Bayram Yılmaz, Goethe'ye ait bazı metruk şiirleri esere dahil etmemiştir. Bazı diğer yayınevlerinin çıkardığı versiyonlar daha fazla/az içerik barındırıyor olabilir.

Eserin içeriğine dönecek olursak, kitap İlk olarak 1819 yılında neşredilmiştir. Goethe eserinde, Doğu kültüründe yer alan tasavvufu ve İslam inancının vahdaniyet açısından ele alınmış şekli üzerine divan tarzında şiirler yazmıştır.

Goethe aslen doğu diyarlarını görmemiştir. Doğuya seyahat eden bazı gezginleri dinlemiş, tasavvufi eserleri okumuş ve bu bilgiler ışığında eserini kaleme almıştır. Bu yazımı sırasında da özellikle; Hafız, Şeyh Sadi Şirazi, Mevlânâ Celaleddin Rumi ve Nizami'ye yer vermiştir. Zuleyha konusuna pek çok şiirinde değinmiş, İslam inancı ve Hz. Muhammed s.a.v'e methiyeler etmiştir.

Eser Batı'da tanınsa da, Doğu kültür ve medeniyetlerinde hak ettiği ilgiyi görememiştir. Ayrıca tavsiye olarak: Alman diline hakim okurlar eseri kendi orjinal dilinde okurlarsa, sanırım harmoniyi daha iyi yakalayabileceklerdir. Keyifli okumalar dilerim.

Kitaptan 13 Alıntı

Gökhan Aktaş 
 16 Ağu 17:13 · Kitabı okudu · İnceledi · Beğendi · 9/10 puan

Biz hissetdiklerimizi kalbden söyleriz.

Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (İyi Adam Yayınevi, Dr. Bayram Yılmaz)Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (İyi Adam Yayınevi, Dr. Bayram Yılmaz)
Gökhan Aktaş 
 16 Ağu 03:41 · Kitabı okudu · İnceledi · Beğendi · 9/10 puan

Evet arkadaş! Benim bu kalbim,
İçinde kendini gördüğün bir aynadır

Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (İyi Adam Yayınevi, Dr. Bayram Yılmaz)Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (İyi Adam Yayınevi, Dr. Bayram Yılmaz)

Bakışlarını çağlara çevirenler ve uğraşanlardır, münhasıran konuşulmaya ve nazmedilmeye değer olanlar.

Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (Sayfa 412)Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (Sayfa 412)

Şimdi artık ayrılık gecesi gölge saldı. Bakalım, geceleyin giden hayal yolcularından ne doğacak?

Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (Sayfa 387)Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (Sayfa 387)

Ah dünya! Ne garazkâr, ne utanmazsın! Birlikte besler, büyütür ve öldürürsün.

Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (Sayfa 402 - Firdevsi ( Şehname ))Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (Sayfa 402 - Firdevsi ( Şehname ))
Gökhan Aktaş 
06 Ağu 21:09 · Kitabı okudu · İnceledi · Beğendi · 9/10 puan

Muganni Bahsi
Öl ve ol! İşte
Bunu bilmiyorsan
Zavallı bir misafirsin
Şu karanlık yeryüzünde.

Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (İyi Adam Yayınevi, Dr. Bayram Yılmaz)Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (İyi Adam Yayınevi, Dr. Bayram Yılmaz)
Gökhan Aktaş 
 16 Ağu 16:12 · Kitabı okudu · İnceledi · Beğendi · 9/10 puan

Kutsal vasiyetde meğer şunlarmış yazılı olan: Olursa kardeşçe yaşama arzusu, ibret alınırsa maziden. Zahmete katlanılır, hizmete sabır gösterilirse Lüzum kalmaz vahy-i İlâhiye.

Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (İyi Adam Yayınevi, Dr. Bayram Yılmaz)Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (İyi Adam Yayınevi, Dr. Bayram Yılmaz)

Şâir/Dichter
Hafis, drum, so will mir scheinen,
Möchte ich dir nicht gerne weichen:
Denn, wenn wir wie andere meinen,
Werden wir denn andern gleiche.
Und so gleich ich dir vollkommen,
Der ich unsrer heil'gen Bücher
Herrlich Bild an mich genommen,
Wie auf jenes Tuch der Tücher
Sich des Herren Bildnis drückte,
Mich in stiller Brust erquickte
Trotz Verneigung, Hindrung, Raubens
Mit dem heitern Bild des Glaubens.

Hâfız, bana öyle geliyor ki, bu yüzden,
Senden farklı düşünmek istemem:
Zira başkaları gibi düşünürsek biz,
Aynen başkalarına benzeriz.
Oysa ben sana benzerim tümden,
Ben ki mukaddes kitaplarımızdaki
O ulvî simgeyi, örtülerin örtüsü üzerine,*
O ilâhî sûretin basılması gibi,
Üzerime aldım da, bağrıma bastım,
İnkâr etmek, engel olmak ve
Kapıp almak istemelerine rağmen,
İnancın huzur veren o hayâliyle,
Kalbim sükûnetle yatıştı.

* İfadeyle ilgili açıklamalar için: Veronika'nın Örtüsü

Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (Sayfa 187 - Senail Özkan Tercümesi)Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (Sayfa 187 - Senail Özkan Tercümesi)
Gökhan Aktaş 
06 Ağu 20:50 · Kitabı okudu · İnceledi · Beğendi · 9/10 puan

Murakabe Bahsi
Nereden gelmişim? Al işte bir soru daha!
Yolumun buraya nasıl düştüğünü ben bile bilmem halâ!
Feleğin göz-gönül açan şu günlerinde, kim bilir ne hikmetle
Neşe ile keder, sanki iki hısım, karşılaşıyor birbiriyle.
Âh, bir uzlaşsalar, ne hoş saadet olurdu yek diğeriyle,
İnsanlardan uzakken, tek başına kim güler, kim ağlar?

Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (İyi Adam Yayınevi, Dr. Bayram Yılmaz)Doğu-Batı Divanı, Johann Wolfgang Von Goethe (İyi Adam Yayınevi, Dr. Bayram Yılmaz)
2 /