Yazar:
Attila İlhan
Tahmini Okuma Süresi:
3 sa. 24 dk.
Sayfa Sayısı:
120
Basım Tarihi:
1959
Yayınevi:
Dost Yayınları
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
Duvar
1.406 okunmaİş Bankası Kültür Yayınları · Mart 2017 · 190 s.
Duvar
137 okunmaBilgi Yayınevi · Ekim 2000 · 212 s.
Duvar
96 okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · Ekim 2005 · 189 s.
Duvar
71 okunmaDost Yayınları · 1959 · 120 s.
Duvar
80 okunmaİş Bankası Kültür Yayınları · 6 Haziran 2024 · 184 s.
Duvar
16 okunmaBilgi Yayınları · 1973 · 210 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Puan vermedi·120 syf.··
Beğendi
·2021 118. kitabı
·1 saatte okudu
·Okunma: 10 Şubat 2021 22:53
Girişde şu not yer almaktadır,
— bu şiir İkinci dlinya savaşı İsinde
kahredilen bütün dünya duvarlnrı
İşte yanılmıştır —
Özgürlük, eşitlik ve mutluluk ideali üzerine yazılmış, toplumsal gerçekçi ilk şiirler. 2. Dünya Savaş'ına şiirlerde değinilmiş.
Hürriyet SavaşıEdebiyat
Kendini dünyayla ve tüm insanlarla birlik beraberlik içerisinde hisseden, kendi ülkesinde kendi insanlarına reva görülenlere isyan eden gencecik bir şairin sesini dinleyip çağrısının duyulduğu eser
Atillâ İlhan'in 3. Kitabını okudum benim için 3 kitap içersinde en beğenmediğim Duvar kitabı oldu. Şiir konusunda Cemal Süreya ve İsmet Özel tarzı şiirleri sevdiğimden kaynaklı olabilir.
Kitapla ilgili konuşacak olursak; Attila İlhan'ın ilk şiir kitabı. Biraz arka tarafından çalıntı gibi olacak ama daha çok özgürlük, eşitlik ve mutluluk ideali üzerine yazılmış, toplumsal gerçekçi ilk şiirler. Beni etkileyen en fazla olarak savaşlar üzerine yazılmış olması. Hele hele 2. Dünya Savaş'ının üstüne baya düşmüş. Çok etkilendiğimi söyleyemem ama içerisinde elbetteki çok güzel örneklerden faydalandım. Sizlere de tavsiye ederim.
Daha çok özgürlük, daha çok eşitlik ve mutluluk… Atilla İlhan’ın derdi bu. Duvar, onun diğer kitaplarına göre benim için daha çok ses taşıyor. Sanki tek bir yerden değil, farklı zamanlardan konuşuyor.
“Dumanlar boğuyor ne mümkün nefes almak” dediği yerde gerçekten nefes daralıyor. Ardından “o çağ bu çağ / toprak yine kan kusuyor” diye sesleniyor. Okurken insanın aklından şu geçiyor: Yıllar değişmiş ama yük aynı kalmış. Toprak hâlâ kanla, insanlar hâlâ acıyla sınanıyor.
Duvar bende, geçmişle bugün arasında hiç kapanmayan bir yerden durup bakma hissi bıraktı. Okudukça insan kendi zamanını da sessizce sorguluyor. Keyifle okuyun efendim..
Atilla İlhan'ın kitaplarını ne zaman okusam,ismini duysam,aklıma dünyanın en komik,en keyifli adamı;üniversite yıllarımdaki kadim dostum Nasuh gelir.Sebebini anlattıktan sonra ve biraz da
Attila İlhan'ın ilk kitabı buna rağmen yine ustaca. Bu kitabında genel olarak Anadolu'yu, hürriyeti, insanlığı, II. Dünya Savaşı'nı işlemiş.
Attila İlhan’ın sanırım ilk eseri olan bu şiirleri, bir süre önce okuduğum “bela çiçeği”nden çok daha fazla sevdim. Niyeyse her şiirde emek, çaba ve yaşanmışlık var gibi geldi. Kitabın başında İlhan’ın 1959 da 2. Baskıya yazdığı önsöz de okunmaya değer, sanat zevki aşılıyor insana adeta. Tabi ki kitabın sonunda yine şiirlerinin hikayelerinin vermesi en sevdiğim kısımlardan biriydi. Toplumcu gerçekçi şiirleri pek sevmememe rağmen yine de sıkılmadım okurken. 2. Dünya savaşı hatta belki de öncesi Türkiye’sini şairlerin dilinden görmek, çok güzeldi. Sizlere de tavsiye ederim. İyi okumalar.
Puan vermedi·189 syf.·
2022 589. kitabı
Attila İlhan 'ın ilk şiir kitabı. Lise öğrencisi iken yazdığı şiirleri de mevcut, kitapta. Kitabın son bölümünde, şiirlerle ilgili notları var ki şiirleri daha iyi anlamamızı sağlıyor.
"karanlığın insanı delirten bir ihtişamı vardır
yıldızlar aydınlık fikirler gibi havada salkım salkım
bu gece dağ başları gibi yalnızım"
Yalnızlık şiirinden alıntı. Sahife 109.
Duvar Attila İlhan'ın ilk şiir kitabı.
Attila İlhan'ın 1959'da yazdığı "başlangıçta daima şairler vardı"(bir nevi önsöz diyebiliriz) kısmında yazar duvar kitabını şu şekilde tanımlıyor:
Attila İlhan'ın bu ilk kitabı şairin henüz çok gençken bile söze, söyleşiye üstün bir yeteneğinin olduğunu açıkça gösteriyor. İkinci Dünya Savaşı döneminde bir yandan savaş psikolojisi, bir yandan tek parti yönetimi altında gelişen toplumcu-devrimci düşünce yapısı, bir yandan da Nazım Hikmet etkisiyle şair toplumsal gerçekçilik, özgürlük, enternasyonalizm, aşk ve zaman zaman da şehir yaşamı temalarıyla yoğrulmuş, biçim olarak da halk şiirinden modern batı şiirine uzanan geniş skalada kendi özgünlüğünü bulan şiirlerini bir araya getirmiş.
Şiirlerin yanı sıra kitabın sonuna eklenen "meraklısı için notlar" bölümünü de ben çok sevdim. Bu bölümde İlhan, kitaptaki bütün şiirlerin arka planını anlatıp okura şiirleri okurken takip etmesi gereken izleği sunuyor. Bu açıdan sadece Attila İlhan'ı değil, aynı zamanda dönemin genel atmosferini ve bu atmosferde gelişen yeni şiiri de anlamak için okunması gereken bir kitap.
Yazar Hakkında
Attila İlhanYazar · 61 kitap
Attilâ İlhan (15 Haziran 1925 - 10 Ekim 2005), Türk şair, romancı, düşünür, deneme yazarı, gazeteci, senarist ve eleştirmen. Aydın çalışmalarıyla Türk edebiyat ve düşünce dünyasına önemli katkıları olmuştur.
15 Haziran 1925'te İzmir, Menemen'de doğdu. İlk ve orta eğitiminin büyük bir bölümünü İzmir ve babasının işi dolayısıyla gittikleri farklı bölgelerde tamamladı. İzmir Atatürk Lisesi'nin birinci sınıfındayken mektuplaştığı bir kıza yazdığı Nazım Hikmet şiirleriyle yakalanmasıyla 1941 Şubat'ında, 16 yaşındayken tutuklandı ve okuldan uzaklaştırıldı. Üç hafta gözaltında kaldı. İki ay hapiste yattı. Türkiye'nin hiçbir yerinde okuyamayacağına dair bir belge verilince, eğitim hayatına ara vermek zorunda kaldı. Danıştay kararıyla, 1944 yılında okuma hakkını tekrar kazandı ve İstanbul Işık Lisesi'ne yazıldı. Lise son sınıftayken amcasının kendisinden habersiz katıldığı CHP Şiir Armağanında Cebbaroğlu Mehemmed şiiriyle ikincilik ödülünü pek çok ünlü şairi geride bırakarak aldı. 1946'da mezun oldu. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ne kaydoldu. Üniversite hayatının başarılı geçen yıllarında Yığın ve Gün gibi dergilerde ilk şiirleri yayımlanmaya başladı. 1948'de ilk şiir kitabı Duvar'ı kendi imkânlarıyla yayımladı.
Paris yılları
1948 yılında, üniversite ikinci sınıftayken Nâzım Hikmet'i kurtarma hareketine katılmak üzere ilk kez Paris'e gitti. Bu harekette faal olarak yer aldı. Fransız toplumu ve orada bulunduğu çevreye ilişkin gözlemleri daha sonraki eserlerinde yer alan birçok karakter ve olaya temel oluşturmuştur. Türkiye'ye geri dönüşünde başı sık sık polisle derde girdi. Sansaryan Han'daki sorgulamalar ölüm, tehlike, gerilim temalarının işlendiği eserlerinde önemli rol oynamıştır. Şair bu gerilim havasını ilk şiirlerinde olmasa da özellikle Bela Çiçeği gibi kitaplarında eski günlerini yâd ettiği ya da eleştirdiği şiirlerini yayımladı. Birkaç kez gözaltına alındı.
Attilâ İlhan, "Kaptan" lakabının kendisine Paris yıllarında bir dönem sakal bırakması üzerine arkadaşları tarafından yakıştırıldığını belirtmiştir. Lakabın yayılmasında beş bölümden oluşan Kaptan şiiri etkili olmuştur.
İstanbul-İzmir-Paris üçgeni
1951 yılında Gerçek gazetesinde bir yazısından dolayı soruşturmaya uğrayınca Paris'e tekrar gitti. Fransa'daki bu dönem, Attilâ İlhan'ın Fransızcayı ve Marksizmi öğrendiği yıllardır. 1950'li yılları İstanbul-İzmir-Paris üçgeni içerisinde geçiren Attilâ İlhan, bu dönemde ismini yavaş yavaş Türkiye çapında duyurmaya başladı. Yurda döndükten sonra, Hukuk Fakültesi'ne devam etti. Ancak son sınıfta gazeteciliğe başlamasıyla beraber öğrenimini yarıda bıraktı. Sinemayla olan ilişkisi, yine bu dönemde, 1953'te Vatan gazetesinde sinema eleştirileri yazmasıyla başlamıştır.
Sanatta Çok Yönlülük
1957'de gittiği Erzincan'da askerliğini yaptıktan sonra İstanbul'a dönüş yapan Attilâ İlhan, sinema çalışmalarına ağırlık verdi. On beşe yakın senaryoya Ali Kaptanoğlu adıyla imza attı. Sinemada aradığını bulamayınca, 1960'ta Paris'e geri döndü. Sosyalizmin geldiği aşamaları ve televizyonculuğu incelediği bu dönem, babasının ölmesiyle birlikte yazarın İzmir dönemini başlattı. Sekiz yıl İzmir'de kaldığı dönemde, Demokrat İzmir gazetesinin başyazarlığını ve genel yayın yönetmenliğini yürüttü. Aynı yıllarda, şiir kitabı olarak Yasak Sevişmek ve Aynanın İçindekiler dizisinden Bıçağın Ucu yayımlandı. 1968'de Biket İlhan ile evlendi, 15 yıl evli kaldı.
İstanbul'a dönüş
1973'te Bilgi Yayınevi'nin danışmanlığını üstlenerek Ankara'ya taşındı. Sırtlan Payı ve Yaraya Tuz Basmak'ı Ankara'da yazdı. 1981'e kadar Ankara'da kalan yazar Fena Halde Leman adlı romanını tamamladıktan sonra İstanbul'a yerleşti. İstanbul'da gazetecilik serüveni Milliyet (2 Mart 1982 - 15 Kasım 1987) ve Gelişim Yayınları ile devam etti. Bir süre Güneş gazetesinde yazan Attilâ İlhan, 1993-1996 yılları arasında Meydan gazetesinde yazmaya devam etti. 1996 yılından 2005 yılına kadar köşe yazılarını Cumhuriyet gazetesinde sürdürdü. 1970'lerde Türkiye'de televizyon yayınlarının başlaması ve geniş kitlelere ulaşmasıyla beraber Attilâ İlhan da senaryo yazmaya geri döndü.
Sekiz Sütuna Manşet, Kartallar Yüksek Uçar ve Yarın Artık Bugündür halk tarafından beğeniyle izlenilen diziler oldu.
İlk romanı Sokaktaki Adam yayımlandığında 10 roman yazmıştı. Bunlar hiç gün ışığına çıkmadı. Attilâ İlhan bunun sebebini bir söyleşide şöyle açıklıyor: "... birçok roman yazdım daha önceden. Ama neden yayınlamadım? Çok akıllıca bir sebebi vardı. Çünkü biliyorum ki yazarlar ilk romanlarında kendilerini anlatırlar. O da romancılık değildir. Günlük tutmaktır." (Düşün, Haziran 1996).
Roman serüvenine başladığında döneminin diğer yazarları daha çok yerel ve kırsal olayları, kişileri işlerken Attilâ İlhan şehir insanını Türkiye'nin yakın dönem tarihini siyasal, ekonomik ve sosyal yanlarıyla ele alan bir yapı içerisinde işliyordu. Sadece İstanbul ve İzmir gibi Türkiye'nin büyük şehirlerini, işlediği dönemin yaşam tarzını, ekonomik ve sosyal sorunlarını kahramanlarının gözüyle yansıtmakla yetinmiyor; aynı zamanda, batı kültürünün Türkiye'ye ne şekilde yansıdığını, olumlu ve olumsuz etkilerini, çizdiği karakterlerle ve Avrupa'daki şehirlerle örtüşen bir yapı içerisinde inceleniyordu.
Hazırlık ve arayış dönemi
Romanda "hazırlık ve arayış dönemi" diye nitelendirilebilecek dönemde, yayımladığı Sokaktaki Adam ve Zenciler Birbirine Benzemez'de yazarın Paris'te yaşadığı yıllara ait deneyimlerinin ve gözlemlerinin karakterlere yansıdığı görülür. Yazıldığı yıllarda Türkiye'deki Batılılaşma uğruna toplumdan kopan kişilerin bocalamaları Sokaktaki Adam'da ele alınırken, Zenciler Birbirine Benzemez'de Avrupa'da komünist ve antikomünist mültecilerle karşılaşan, hayal kırıklığına uğramış bir devrimci anlatılır. Her bölümün farklı bir karakterin ağzından aktarıldığı Sokaktaki Adam, Attilâ İlhan'ın edebiyatımıza getirdiği yeni bir söylem olarak alınabilir. Daha sonraki romanlarında da görüleceği gibi, diyalektik bir yaklaşımla işlenen olaylarda kahramanlar güçlü ve zayıf yanlarıyla okura ulaşır; birbirlerini suçlamaz ve okuyucuda ön yargı oluşturmazlar. Attilâ İlhan, Zenciler Birbirine Benzemez için şunları söylemiştir: "Kitap 'soğuk savaş'ın en belalı döneminde yazıldı, yayınlandı. Çok ikircikli bir sorunu tartışıyordum. Romanın kahramanı, İstanbul'daki ve Paris'teki 'solcu' çevrelerle düşüp kalkıyor, bunlarla ilişkilerini ve tartışmalarını anlatıyordu, her şeyi olduğu gibi yazmak, romanın yayımlanmasından vazgeçmekle eşitti. Bu bakımdan, içeriğine hafif flu bir hava verdim."
Romanın dilinin farklılığını ise yazıldığı dönem içerisinde yoğun Fransızca çalışmasına bağlayan yazar, bazı cümleleri Fransızca düşünüp Türkçe yazmıştır.
Olgunluk dönemi
Yazarın "olgunluk dönemi" diye tanımlanabilecek edebiyat süreci Kurtlar Sofrası ile başlar. Sokaktaki Adam'da ne istediğini değil, ne istemediğini bilen biri anlatılırken; Zenciler Birbirine Benzemez'de Mehmed-Ali istedikleri ile istemedikleri arasında mütereddit bir karakteri yansıtmaktadır. Oysa Kurtlar Sofrası'nda Mahmud ne istediğini çok iyi bilen bir karakteri çizer. Bu üç romanıyla Attilâ İlhan Türk aydınına farklı açılardan bakar, fikirlerini diyalektik-materyalist bir sentez içinde derleyerek Türkiye için bir sentez önerir – ki sonradan yazdığı yedi kitaplık Aynanın İçindekiler serisi de bu zemine oturmaktadır. Bıçağın Ucu, Sırtlan Payı, Yaraya Tuz Basmak, Dersaadet'te Sabah Ezanları, O Karanlıkta Biz, Allah'ın Süngüleri: Reis Paşa ve Gazi Paşa bu seriyi oluşturan romanlardır. Her romanda yer alan karakterler, Türkiye'nin tarihinde köşe başlarını oluşturmuş dönemlere ayna tutan aydınlardır. Tarihi olaylar, politik ve sosyal dengelerle ele alınır. Birbirleriyle bağlantısı olan karakterlerden her biri bir romanda ön plana çıkar ve olaylar onun gözlemleriyle aktarılır. Bu serinin bütünü irdelendiğinde yine, yazarın Türk aydınına yakın tarihimize bir bakma şansı tanıdığını ve kendi toplumcu-gerçekçi bakış açısıyla önergeler sunduğu görülür.
Ölümü
Attilâ İlhan ilk kalp krizini 1985 yılında geçirdi. Bu tarihten sonra kardiyolojik sorunları devam eden İlhan'ın 2004'ten itibaren sağlık durumu daha da bozuldu. 10 Ekim 2005'te İstanbul'daki evinde geçirdiği ikinci kalp krizi sonucu hayata veda ettiğinde 80 yaşındaydı. Tiyatro ve sinema sanatçıları Çolpan İlhan'ın ağabeyi ve Kerem Alışık'ın dayısıdır.
2003 Sertel Demokrasi Ödülü'ne layık görülmüştür. 1946 CHP Şiir Yarışması İkinciliği, 1974 Türk Dil Kurumu Şiir Ödülü Tutuklunun Günlüğü ile, 1974 Yunus Nadi Roman Armağanı Sırtlan Payı ile, vefatından sonra 2007 yılında kurulan Attilâ İlhan Bilim Sanat Kültür Vakfı çalışmalarına devam etmektedir.
Kaynak: tr.wikipedia.org/wiki/Attilâ_İlhan
