Adı:
Eşeklerin Bilgeliği
Baskı tarihi:
2014
Sayfa sayısı:
256
Format:
Karton kapak
ISBN:
9786055691943
Orijinal adı:
The Wisdom of Donkeys
Çeviri:
Akın Terzi
Dil:
Türkçe
Ülke:
Türkiye
Yayınevi:
Aylak
"Muhteşem bir kitap... Keskin gözlemlerle dolu, samimi ve âlimane... Bu kitap ileride klasikler arasında yerini alacaktır."
-John Berger -

Bu kitap bir yol hikâyesi. Ama bildiğimiz yol hikâyelerinden değil. Çağdaş hayatın hepimize dayattığı açmazlardan, şehir hayatının keşmekeşinden, bitmek bilmez koşuşturmacalardan, gelip geçici heveslerden kurtulmak için yollara düşen bir insanın yolculuk hikâyesi. Üstelik yanında bir de yol arkadaşı, daha doğrusu bir kılavuz var: sevimli, boz bir eşek. İkisi beraber, sükûnete, huzura, dinginliğe, sadeliğe, mütevaziliğe ve hepsinden de önemlisi hakiki mutluluğa doğru yollara düşüyorlar.

Aynı zamanda zihinsel bir yolculuk da bu. Unutulmaz kitaplardan, filmlerden, ilginç tarihi karakterlerden bahseden, okuru masal gibi bir dünyaya davet eden bir yolculuk. Eşeklerin Bilgeliği sanatın, güzelliğin, mutluluğun ve huzurun gerçek anlamının peşinde sakin sakin yol alan, bir filozofun dediği gibi "açık havada hülyalara dalan" bir kitap.
(Tanıtım Bülteninden)
Eşekler insanların en yakın dostları olabilir mi? Elbette. Peki dünyanın dört bir köşesinde yaşayan eşekler aslında hayatın anlamını çözmüş filozoflar olabilirler mi? Kim olmadıklarını iddia edebilir!

Eserde, metropol hayatından uzaklaşarak Fransa'nın kırsal alanlarına yolculuk eden yazarın hikayesi anlatılmaktadır. Yazara bu yolculuğunda Gribouille isimli eşek yarenlik etmiştir. Bu seyahat sırasında yazar, günlük hayatta fark edemeyeceğimiz tabiatı gözlemleme fırsatı bulmuş, bu gözlemlerini oldukça keyifli tasvirlerle okuyucuya aktarmıştır. Başarılı bir örnek için:

"Eşek Culotte güneşli diyarlardan, Fransa’nın güneyindeki lavanta kokulu bölgelerden geliyor. Culotte zeki bir hayvan: Kış soğuğundan hoşlanmaz. O yüzden de “cilalı deriden askılarla böğrüne ve sırtına tutturulmuş, parlak fitilli kadifeden kahverengi bir pantolon giyer.” Uluorta pantolon [culottes] giyen gariban Culotte’la herkes dalga geçer. Her gün alaycı laflara maruz kaldığı gibi kıçına bir de şaplak yer. "

Başarılı tasvirlerin yanında yazar, eşekler hakkında neredeyse tüm yazılı metinleri taramışcasına; Yunan felsefesinden Cervantes'e, modern bilimden kutsal kitaplara kadar örnekler ve açıklamalar getirmektedir. Mesela bu örneklerden birisinde Yunan mitine dair bir efsane anlatılmaktadır;

"Şarap tanrısı Dionysos eşekleri gökyüzüne, Yunanlıların Phatne, yani yemlik diye adlandırdığı bir takımyıldızın iki yanına yerleştirmiş. Böylece eşekler, bu ebedi eşek cennetinde sonsuza kadar yemlenebileceklermiş."

...Diyerek, günümüz konuşmalarında sıkça kullanılan "eşek cenneti" tabirine de izahat getirmiştir.

Eserin oldukça keyifli olduğunu belirtmiştik, bu görüşüme eserin oldukça akıcı bulduğumu ve yer yer başarılı felsefi tespitler yaptığını da eklemek isterim. Şimdiden keyifli okumalar dilerim.
Şehir hayatından uzaklaşmak, kırlarda geziyormuş hissine kapılmak istiyorsanız ve doğanın sessizliğine, hayvanat ve nebatata kulak verip bilgece gözlemler istiyorsanız kesinlikle tavsiye ederim. Kitabı okurken beynimin içinde bir sükunet oluştu gerçekten. Eşeklerden öğrenebileceğimiz şeyler listesinin bu kadar kabarık olduğunu da bilmezdim. Ve kitabın içindeki anektodları çok sevdim. Bilgilendiren, bilgeleştiren bir havası var. Bir çok film ve kitaba yönlendiriş kısmı da hoşuma gitti. Okuduktan sonra hatta okurken siz de bir eşekle dağlarda bayırlarda bir yolculuğa çıkmak isteyeceksiniz.Keyifli yolculuklar ve keyifli okumalar :)
  • Satranç
    8.7/10 (9.843 Oy)9.799 beğeni27.630 okunma2.033 alıntı127.373 gösterim
  • Küçük Prens
    9.0/10 (11.244 Oy)14.071 beğeni36.603 okunma3.875 alıntı155.131 gösterim
  • Dönüşüm
    8.2/10 (9.023 Oy)9.270 beğeni30.575 okunma932 alıntı147.766 gösterim
  • Yabancı
    8.3/10 (4.666 Oy)4.150 beğeni13.846 okunma1.564 alıntı57.076 gösterim
  • Simyacı
    8.5/10 (8.333 Oy)9.328 beğeni27.933 okunma2.997 alıntı122.845 gösterim
  • Hayvan Çiftliği
    8.9/10 (7.876 Oy)8.472 beğeni24.344 okunma965 alıntı96.948 gösterim
  • Kürk Mantolu Madonna
    8.9/10 (16.144 Oy)20.091 beğeni46.148 okunma3.672 alıntı194.499 gösterim
  • Genç Werther'in Acıları
    8.3/10 (2.836 Oy)2.559 beğeni9.362 okunma4.767 alıntı61.701 gösterim
  • Sokrates'in Savunması
    8.5/10 (1.332 Oy)1.253 beğeni4.847 okunma1.279 alıntı31.666 gösterim
  • Suç ve Ceza
    9.1/10 (6.796 Oy)8.268 beğeni22.537 okunma4.832 alıntı138.453 gösterim
Bazı kitaplar vardır. Öylesine karşınıza çıkar ve hiç düşünmeden okumaya başlarsınız. Kitabın kendisini okutmak için tuhaf bir çekim gücü vardır. Biraz okuyup başka okuyan var mı diye kısa bir araştırma yapar, diğerlerinin fikirlerini almak istersiniz. Fakat o kadar da meşhur olmayan bir kitap olduğunu (en azından Türkiye'de veya daha da dar anlamda söylemek gerekirse 1K'da) görürsünüz. Ama okudukça gizli bir cevher olduğunu fark edersiniz. Iyi ki okumuşsunuzdur.

Işte böyle bir kitap benim için Eşeklerin Bilgeliği. Epub kitaplarda okumak istediğim yazarların eserlerini ararken karşıma çıkmış ve o gizli çekim gücüyle kendisini okutmuştu. Burada baktığımda ise (05.11.2018) 22 okunması vardı. Umarım daha da artar.

Andy Merrifield ve eşek dostu Gribouille ile çıktığı yolculuğu kaleme almış diyerek koca kitabı özetlersem sanırım yanlış demiş olmam. Yolculuklarını anlatıyor diyorum ama bu öyle sadece yolu anlatan bir kitap değil. Bu yolculukta yazarın insanın içini ısıtan, okurken yormayan, tam anlamıyla tertemiz diliyle size neler anlatıyor neler. Fransa'nın köy manzaraları geliyor önünüze , New York'un gürültüsü kulaklarınızda çınlıyor, Mısır'ın güneşi sırtınızı yakıyor. Elbette sadece betimlemelerle ilerlemiyor kitap. Bu yolculukta yazar birçok eser, yazar, film, filozof, ressam referanslarıyla sizi araştırmaya teşvik ediyor. Bu isimlerden birkaçı şöyle;
- Milan Kundera- Yavaşlık (kitap)
- Jacques Prévert
- Robert Louis Stevenson’a - Travels with a Donkey in Cévennes
- Robert Bresson - Balthazar
- Dostoyevski - budala
- Saint-Exupery - Küçük Prens
- Cervantes - Don Kişot
- John Fowles - Fransız Teğmenin Kadını
- My Dinner with André (1980 yapımı film)
- Gaston Bachelard
- Spinoza
- Yunan Mitolojisi
- Van Gogh
- George Orwell
- Rimbaud

Ben 15 yaşıma kadar köyde yaşadığım ve bizim de bir zamanlar eşeğimiz olduğu için Gribouille'yi (kitaptaki eşeğin ismi) canlandırmak daha kolay oldu benim için. Eşekler hakkında o kadar çok bilgi var ki, bu sizi korkutmasın, bu bilgileri size aktaran yazar asla sıkmıyor. Şöyle diyebilirsiniz; "Eşekler hakkında bilgim olsa ne olmasa ne. Neden okuyayım ki bu kitabı? Ne katacak bana?" Soruyu sorma da haklı olacaksınız fakat cevabını öğrenmek için 'mutlaka' okumalısınız diyeceğim ben de. Ve şöyle bir cümle bile kuracağım: Okuyun ve pişman olursanız bana ulaşın :)

Unutmadan bana göre kitaptaki tek eksik Nasrettin Hocadan bahsetmemiş olması. Hz. Muhammed, Hz. İsa, Hz. Eyüp, Klopatra, Çin Mitolojisi ve daha fazlası var. Yukarıda da birkaçını yazdım. Ama gözüm Nasrettin Hocayı aradı.

Ve daha da kişisel bir fikrim de; yazarın eşeği zaman zaman metafor olarak kullanmış olduğuna inaniyorum. Bazı bölümler de Gribouille (eşeğin) yerine bir insan figürü koyunca daha da anlamlı hale geliyor. Bütün kitap boyunca yazarın anlatmaya çalıştığı gibi metaforlarda eşeği akılsız, hakaret amacıyla kullanmıyor. Aksine insanlık tarihi boyunca hakkı verilmeyen bu canlıya geç kalınmış bir özür sunuyor bir nevi. Hani insanlara yaptıkları karşısında bazı hayvan isimleriyle hakaret ettiğimizi düşünürken aslında sadece insanlığımızı küçük düşürürüz. Çünkü o hayvanlar insandan daha da insandır. Andy Merrifield iste bunu anlatmaya çalışıyor genel olarak.

Velhasıl zoraki yazılmış, edebiyat yapmak için ağdalı cümleler içinde boğuldugumuz, tabiri caizse gaz vermekten başka işe yaramayan kişisel gelişim kitapları yerine; insanı alıp götüren betimlemelerle dolu, onlarca referansın olduğu, zaman zaman gülümseten, insanla hayvanların bağını samimi bir şekilde anlatan bu kitabı okumamak bana göre eksikliktir.

Son olarak Andy Merrifield'ın az da olsa bahsetmesini beklediğim bir şeyin linkini şuraya bırakıyorum.
https://youtu.be/p1lGR0LC_2s

Kitapla ve en önemlisi sevgiyle kalın.
Bu kitap sayesinde eşekleri pek bi sever oldum. İnsanlar kendini bir hayvana benzetirler bazen. Aslan gibi, koç gibi vs vs.. galiba ben kendimi eşeğe benzetmeye başladım. Ama siz şimdi beni anlamadınız. güldünüz belki... Bu kitabı okuyun o zaman. Çoğunuz kendinizi bir eşekle özdeşleşmiş bulacaksınız...
Bu kitap bir yol hikaysei. Ama bildiğimiz yol hikayelerinden değil. Çağdaş hayatın hepimize dayattığı açmazlardan, şehir hayatının keşmekeşinden, bitmek bilmez koşuşturmacalardan, gelip geçici heveslerden kurtulmak için yollara düşen bir insanın yolculuk hikayesi. Üstelik yanında da bir yol arkadaşı, daha doğrusu bir klavuz var. Sevimli boz bir Eşek
Yazarının muhteşem kalemiyle yazdığı muhteşem bir konusu olan muhteşem bir kitap. Okurken bazen gülümser, bazen hayatınızı sorgular, bazen de kendinizi bulursunuz bu yol hikayesinde. Evet, kitap bir yol hikayesi ve kahramanın yol arkadaşı çok sevdiği eşeği Gribouille. Bu kitabı okurken her satırının altını çizmek isteyeceksiniz.
Ulaşacak idealleri olan, şehir hayatında bir yer edinmeye çalışan, bu idealler için yıllarını harcayan sonunda elde ettikleriyle mutluluğu bulamadığını fark eden pek çok kimse olmuştur ama bu farkındalığı bir eşekle pekiştirip, kitaba dönüştüren herhalde Andy Merrifield'den başkası olmamıştır. Merrifield, usandığı New York yaşantısından sıyrılarak Fransa'da bir seyahate çıkar. Yanında da kiraladığı eşeği Grips vardır. Merrifield seyahati sırasında görüp hissettiklerinden bahsetmekle kalmaz, eşekler ve onların dünyasına ait gerçeklerden de bahseder. Seyahat sırasında hatrı sayılır bir eşek lüteratürü de okuyucuya eşlik eder: şarkılar, filmler, kitaplar, şiirler, yazarlar ve daha fazlası hakkında bilgiler edinir okuyucu. Kitabın benim için ilginç bir akıcılığı oldu. Büyüleyici bir kitap gibi görünmemesine rağmen akıcı bir şekilde okudum. Kitabın sonu da bir film sahnesini andırıyor. Merrifield anlattıklarını gerçekten yaşadı mı? Kedi ve köpek evcil hayvanlar olabilir ama kitabı okuyanlar bir eşek edinmek isteyebilirler.
"Hayatın keşmekeşinden uzaklaşıp yoğun bir şekilde düşüncelere dalarsak ,kendimiz üzerine düşünürsek ,ebediyeti kesfedebiliriz ancak ,diyor Spinoza . Kendimizi dünya denen anlamsız bir çarktaki ufak bir dişli değil ,yüce ve bütüncül bir evrendeki ebedi varlıklar olarak hisseder ve biliriz .Bu zihin seviyesine ,bu huzura ,bu özgürlüğe ulaşmak çok zordur ."Ama zaten mükemmelliğe ulaşmak ," der Spinoza ,"zor olduğu kadar nadirdir de"
Eşeği daha hızlı yürütemezsiniz ; daha hızlı iş gördüremezsiniz. Onun temposuna uymayı öğrenmemiz lazım.
Eşeğin alametifarikalarından biri de anırmasıdır.

Bu ses kimi zaman ta üç-dört kilometre uzaktan bile duyulabilir.

Kitabın basım bilgileri

Adı:
Eşeklerin Bilgeliği
Baskı tarihi:
2014
Sayfa sayısı:
256
Format:
Karton kapak
ISBN:
9786055691943
Orijinal adı:
The Wisdom of Donkeys
Çeviri:
Akın Terzi
Dil:
Türkçe
Ülke:
Türkiye
Yayınevi:
Aylak
"Muhteşem bir kitap... Keskin gözlemlerle dolu, samimi ve âlimane... Bu kitap ileride klasikler arasında yerini alacaktır."
-John Berger -

Bu kitap bir yol hikâyesi. Ama bildiğimiz yol hikâyelerinden değil. Çağdaş hayatın hepimize dayattığı açmazlardan, şehir hayatının keşmekeşinden, bitmek bilmez koşuşturmacalardan, gelip geçici heveslerden kurtulmak için yollara düşen bir insanın yolculuk hikâyesi. Üstelik yanında bir de yol arkadaşı, daha doğrusu bir kılavuz var: sevimli, boz bir eşek. İkisi beraber, sükûnete, huzura, dinginliğe, sadeliğe, mütevaziliğe ve hepsinden de önemlisi hakiki mutluluğa doğru yollara düşüyorlar.

Aynı zamanda zihinsel bir yolculuk da bu. Unutulmaz kitaplardan, filmlerden, ilginç tarihi karakterlerden bahseden, okuru masal gibi bir dünyaya davet eden bir yolculuk. Eşeklerin Bilgeliği sanatın, güzelliğin, mutluluğun ve huzurun gerçek anlamının peşinde sakin sakin yol alan, bir filozofun dediği gibi "açık havada hülyalara dalan" bir kitap.
(Tanıtım Bülteninden)

Kitabı okuyanlar 24 okur

  • İsmail Duran
  • Nuh
  • Ayça Akın
  • Deffne
  • Zeggy Pop
  • Deniz Demirsoy
  • Mahir...
  • Akın Ölmez
  • Kemal Polat
  • emrah beytaş

Kitap istatistikleri

Okur puanlamaları

10
%28.6 (4)
9
%42.9 (6)
8
%14.3 (2)
7
%7.1 (1)
6
%0
5
%0
4
%0
3
%0
2
%7.1 (1)
1
%0