Karartma GeceleriRıfat Ilgaz

·
Okunma
·
Beğeni
·
3.273
Gösterim
Adı:
Karartma Geceleri
Baskı tarihi:
Aralık 2017
Sayfa sayısı:
260
ISBN:
9789753482745
Kitabın türü:
Yayınevi:
Çınar Yayınları
Yıl 1944… İkinci Dünya Savaşı sınırlarımıza kadar dayanmıştır. Hitler faşizminin tüm Avrupa’yı ateşe attığı günler… Türkiye bu savaşa dâhil olmamak için dirense de etkileri tüm ülkede hissedilecektir. Ekmek, şeker, yakacak gibi temel ihtiyaç maddeleri karneye bağlanmış, dışarıdan gelebilecek ani baskınları önlemek amacıyla geceleri her yerde karartma uygulaması başlamıştır. Ülkenin aydınlarına da baskı uygulanan bir dönemdir bu aynı zamanda.
Rıfat Ilgaz, Karartma Geceleri’nde işte bu kapkaranlık günleri anlatır. Bir aydın, şair ve edebiyat öğretmeni olan Mustafa Ural, yazdığı ve toplatılan şiir kitabı nedeniyle aranmaktadır. Sağlık problemleri vardır, bu nedenle de hemen teslim olmak istemez. İstanbul’un soğuk ve karartılmış sokaklarına, eş dost evlerine sığınır. Tutuklandığı zaman savaş bitmiştir, ama savaş yıllarının Türkiye’de bıraktığı izler uzun süre silinemeyecektir.
Rıfat Ilgaz, Mustafa Ural’ın kaçış öyküsünü anlatırken, savaşın etkisindeki ülkemizin 1940’lı yıllarına da ışık tutuyor. Yurdumuzda ve uluslararası yarışmalarda birçok birincilik ödülü alan Karartma Geceleri’nin filmi de romanı kadar büyük bir ilgi görmüştür.

(Tanıtım Bülteninden)
Edebiyat öğretmeni ve aynı zamanda şair olan, yazdığı şiirlerle sistemi eleştiren Mustafa Ural toplatılan şiir kitabı nedeniyle aranmaktadır. Teslim olmak istemez, kaçmaya ve birkaç dostunun evinde saklanmaya başlar. Bu sırada ikinci dünya savaşı sürmektedir ve ülkede sıkı yönetim vardır.
Rıfat Ilgaz'dan okuduğum ilk kitaptı. Yazıldığı dönemi en iyi yansıtan kitaplardan biri. İçinde bol bol Sabahattin Ali ve Nâzım Hikmet barındıran.
Romanın başkahramanı Mustafa Ural şiddet ve baskı ortamında idealleri uğrunda mücadele vermekte.Yıl 1944. Söylemeye bile gerek yok felâket yılları. Dünya birbirine girmiş durumda. Faşizme karşı büyük bir savaş verilmekte. Türkiye savaş dışı kalmayı başarmış başarmasına ama ülkede sefalet diz boyu. Ekmekten çaya her şey lüks, her şey karaborsa.Korkunç da bir baskı ortamı var ülkede. Mustafa Ural bir edebiyat öğretmeni. Daha da önemlisi bir aydın.Yayımlanır yayımlanmaz toplatılan bir şiir kitabı yüzünden aranmakta. Ciğerlerinden hasta. Mevsim kış. Dahası ülkede Alman sempatizanları solculara nefes aldırmıyor. Sözün kısası, tutuklanırsa hali duman. Ne kadar geç yakalanırsa o kadar iyi. Güzel bir roman Karartma Geceleri. Samimi, gerçek.Romanı, yazarın kendi yaşam öyküsünden bağımsız düşünemiyorum Mustafa Ural, Rıfat Ilgaz değil de kim Allah aşkına.

Benzer kitaplar

Karartma geceleri ,Rıfat Ilgaz'ın karatılmış yıllarının güncesi niteliğinde otobiyografik bir roman.
Bir şiir kitabı nasıl sakıncalı bulunur ve toplatılır ?
Öğretmen olan yazarı hakkında nasıl olur da arama,yakalama kararı çıkartılır ?
Neden korkuyorlardı halkını kucaklayanlardan ?Tabii ki bu soruların cevabını,iktidarın hangi mantıkla şiire ve yazarına baktığında bulmak mümkün.
73 yıl geçmesine rağmen,hiç mi değişmez kaçanlarla kovalayanlar ?
Jurnalcilik,adam kayırma neden her devrin trendi olmuş ? Neden karanlığa ışık çakanları cezalandırmışız ?
Aydınlanma peşinde koşan bir avuç idealist yazarı,çizeri zindanlarda çürütmek,ülkenin aydınlık yarınlarını karanlıklara boğmak değil de nedir ?
2.Dünya savaşı yıllarındaki gibi çay olmadığından ıhlamur içilmiyor,karnesiz ekmek de var ama insanlık onuru ve düşündüğünü yazıp söyleyebilme özgürlüğü halen karaborsa.
Dupduru akan bir Türkçe ile kaleme almış yazar anılarını.
Vefanın,vefasızlığın,koşulsuzca sevmenin ve ekmeğini bölüşmenin,bir idealin peşinden koşarken pek çok bedel ödemek zorunda kalmışlığın örnekleri var paragraflar dolusu....
Yakın tarihimize ayna tutan bu değerli esere kitaplığınızda yer açın.
84 ekmek parasına öğretmenlik yapılan sıkıyönetim yıllarında,Toplumcu gerçekçi yazarlarımızın nasıl sindirilmeye çaşıldığını,entrikaları,muhatabının kaleminden okuyun.
Romanın finali bir iyi,bir de kötü sürpriz gelişme ile bitiyor.Okuyup yorumlamayı sizlere bırakıyorum.
Eser,MEB tarafından 100 temel arasına alınarak hak ettiği değere kavuşturuldu 2004 yılında.
Unutmayalım ki Şiirler boşuna değil.
Okuyalım 1000kitap dostları...
1940ların savaş ortamında Türkiye anlatılıyor.Savaşa girmiyoruz ama birçok zararından fazlasıyla etkileniyoruz.Ekmek, kömür karneyle.İnsanlar içmeye çay bulamıyor.Şeker yok karaborsadan bulunursa büyük bir nimet.Aynı şekilde temizlik olayı da ikinci plana atılmış.Bir yandan da sağcılık solculuk gerilimleri var.Yazarlar birbirini ihbar ediyor vb.Yazar bu konuları irdelemiş kendi pencersinden.
1944 yıllarında Alman harbi sırasında her şeyin kıtlığı yaşanmaktadır.O dönemde yazdığı şiir kitaplarından dolayı aranan bir yazarın,yakalanmamak için verdiği mücadeleyi anlatıyor.
Filmi kadar da kitabı da etkilici 12, Eylül cuntası Türkiye'nin karanlık yüzünü anlatıyor. Sevgili yazar Rıfat Ilgaz dili döndüğünce yazmış yalnıs hatırlamıyorsam bu kitap yasaklılar arasındaydı. Hatta icerde yattı malum Türkiye de adalet yok! Adalet hüküm verenlerin iki dudağı arasında. Kitap adı üstünde "karatma geceleri" mesaj içerikli yaşanmış karanlık güçleri anlatıyor! Ama şunu söyleme den geçemiceğim neden darbe olur? Darbe niçin yapılır 12 eylül darbesi kimin projesidir? Siyasi icerikli sol ruhun keskin kalemi Rıfat Ilgaz saygıyla anıyorum e.. Kaleme kelepçe vurulamıyor!
Rıfat Ilgaz’ın kendi hayatından izler taşıyan romanı 1940’lı yıllarda geçiyor. Edebiyat öğretmeni Mustafa Ural yazdığı ve toplatılan şiir kitabı nedeniyle aranmaktadır. Yakalandığı anda onu gözaltında zor günler beklemektedir. Bu yüzden teslim olmak istemez. Kaçar ve birkaç arkadaşının yanında saklanmaya çalışır.

Kitabı baştan sona içimdeki sıkıntıyla okudum. Bir yanım yakalansa da bu kaçış bitse derken diğer yanım yakalandığı anda daha kötü şeylere maruz kalacağını fısıldadı. Birçok insanın başından geçen bu süreci okurken bile bu kadar bunaldıysam bunları gerçekten yaşamak zorunda kalan insanların psikolojisini düşünemiyorum.

Bu arada kitabın Tarık Akan’ın başrolünde olduğu 1990 yapımı bir filmi de var. Birçok festivalden ödül almış, başarılı bir uyarlama. Trajikomik olan ise işkence gören insanları anlatan film, polisleri kötü gösteriyor diye yasaklanmış, sansüre uğramış ve filmin yapımcısı tutuklanarak işkence görmüş. Kitapta, filmde görsek inandırıcı bulmayacağımız, “Böyle şey mi olur ya?” diyeceğimiz olaylar, gerçek hayatta yaşanıyor maalesef.
Lisans hayatımın son yılında Çağdaş Türk Romanı adlı derste didik didik ettiğim, duygusal bağımın olduğu yegâne kitaptır kendisi. Sürükleyici ve bir o kadar da içten yazılmıştır. Tarık Akan'ın başrol oynadığı filmi de vardır. Hemşerim Ilgaz! Nurlar içinde yat...
Karartma Geceleri, Rıfat Ilgaz'ın 'Sınıf' isimli şiir kitabından dolayı hakkında arama kararı çıkarılıp köşe bucak arandığı karartılan günlerinden kalan katran rengi acılarının adıdır.
Bir sıkıyönetim dehşetinin hikayesidir.

Bir şiir kitabından dolayı tutuklanır, ve hatta mahkum olur Ilgaz.

Bu şiir kitabını da okuyun. 'Sınıf'ı.. Dahası hukuk tarihimizin yüz karası olan gerekçeli mahkeme kararını da bulup okuyun. Mahkeme hükmünü kurarken, kitabın hükümet tarafından sakıncalı bulunmasını yeterli görüyor apaçık... Utanç verici! Kararı veren heyetin biri hukuk fakültesi mezunu, ikisi ise asker.

Türkali, 'Güven' romanında üzerinde Nazım'ın şiirini taşıyan ve yakalandığında suçlandırılacağını bilen roman kahramanı Turgut'u ''Suç mu şiir yazmak? Suç olmayan ne var bu ülkede? Niye yıllardır cezaevinde Nazım?'' diye konuşturur.

Anlatılan yıllar tam da Ilgaz'ın Karartma Geceleri'nde geçen zamanlardır üstelik.

Ilgaz, şalterleri indirilmiş bir ülkenin karanlığında çocukların açlığından bahsetti, çalışmak zorunda bırakılmasını yazdı Sınıf'ta. Ve komünizm propagandası yapmak suçlamasıyla zindana tıkıldı!

Güven'de Turgut ''Suç mu şiir yazmak?'' diye sordu. Sonra ''Suç olmayan ne var bu ülkede?'' diye cevapladı kendi sorusunu.

Ilgaz, bu topraklarda yaşamının tam 5 yıl 5 ay 25 gününü hapishanelerde çürüttü.

Sınıf'tan 60 yıl, ölümünden ise 11 yıl sonra devlet onu öğrencilere tavsiye etti.
Karartma Geceleri 100 Temel Eser arasına alındı.

60 yıl önce bir cani gibi köşe bucak aranan bir adamın acıları 60 yıl sonra öğrencilere okumaları için tavsiye edildi yani...
Kitabı ilkokul beşinci sınıftayken okumuştum(bu sitede okuma tarihi en eski olanı seçtim mecburen). Hala; roman kahramanının , gideceği eve polisler gelince sokağın başında gizlice evi gözlerken ki o sahne zihnimde netliğini korumaktadır. Çok etkilenmiştim. Aradan yıllar geçti ve Büyük ustanın oğlu ile sohbet etme imkanını buldum ve bu kitabın yazılmasında Rıfat IlgazI ın yaşadıkları ile Sabahattin Ali ' nin yaşadıklarının etkisinin olduğunu duyunca hem çok şaşırmış hem de ustaya olan saygım bir kat daha artmıştı. Ayrıca Tarık Akan' a da ödül aldırmış bu kitabın filmi o da ayrı bir bilgi ;) Neyse lafı uzatmayım fazla okuyun ne kadar haklı olduğumu anlayacaksınız.
Rifat ilgazin ilk kitabını okuyusum . Fena değildi genelde dili sade bir eser olmuş . Kitabın içerisi fokur fokur kaynıyor adeta 1944 lerdeki türkiye gibi . Yazılmış olduğu dönemden izler taşıyan bir roman . Sol ve sağ görüşün türkiyede ki ilk uyanıslarini kaleme almış subjektif bir şekilde .
“24 Mayıs... Güzel bir bahar günü... Benim için soğuk korkusu kalmadı. Faşistleri muhakeme edebilecek bir mahkemeye çıkacağımı düşünerek Emniyet Müdürlüğü’ne teslim olmaya gidiyorum.” Bu Mustafa Ural’ın yakalanmadan önce cebine koyduğu son not... Kitapta suçunun ne olduğunu dahi anlayamadan iyi niyetten yararlanmak için her dışarı çıktığında cebine teslim olacağına dair bir not iliştiren, neyden kaçtığını, neyden yargılanacağını bilemeyen bir yazarın hikayesine tanık oluyoruz. Okuması kolay, akıcı bir roman. Ve düşüncelerin hücrelere kapatılamayacağını işleyen önemli bir eser. Rıfat Ilgaz’dan okuduğum ilk kitap, belli ki son olmayacak.
"Her şair biraz horoz değil midir, ötmesini bildiği için..."
Rıfat Ilgaz
Sayfa 239 - Kültür Yayınları
Rıfat Ilgaz, eğitimsiz bir toplumda yaşayan bireylerin şiddet ve baskı kullanarak hedeflerine varmak isteyeceklerini vurgulardı her zaman. Sanata, kültüre ve eğitime önem veren toplumların çağdaş olabileceğine inanırdı. Sanatçı onun için toplumun yol göstericisiydi.
Rıfat Ilgaz
Sayfa 1 - Aydın Ilgaz'ın önsözünden.
"Kitabını aç, okumaya başla ki ben de şu eve yararlı olduğuma inanayım!"
Rıfat Ilgaz
Sayfa 95 - Kültür Yayınları

Kitabın basım bilgileri

Adı:
Karartma Geceleri
Baskı tarihi:
Aralık 2017
Sayfa sayısı:
260
ISBN:
9789753482745
Kitabın türü:
Yayınevi:
Çınar Yayınları
Yıl 1944… İkinci Dünya Savaşı sınırlarımıza kadar dayanmıştır. Hitler faşizminin tüm Avrupa’yı ateşe attığı günler… Türkiye bu savaşa dâhil olmamak için dirense de etkileri tüm ülkede hissedilecektir. Ekmek, şeker, yakacak gibi temel ihtiyaç maddeleri karneye bağlanmış, dışarıdan gelebilecek ani baskınları önlemek amacıyla geceleri her yerde karartma uygulaması başlamıştır. Ülkenin aydınlarına da baskı uygulanan bir dönemdir bu aynı zamanda.
Rıfat Ilgaz, Karartma Geceleri’nde işte bu kapkaranlık günleri anlatır. Bir aydın, şair ve edebiyat öğretmeni olan Mustafa Ural, yazdığı ve toplatılan şiir kitabı nedeniyle aranmaktadır. Sağlık problemleri vardır, bu nedenle de hemen teslim olmak istemez. İstanbul’un soğuk ve karartılmış sokaklarına, eş dost evlerine sığınır. Tutuklandığı zaman savaş bitmiştir, ama savaş yıllarının Türkiye’de bıraktığı izler uzun süre silinemeyecektir.
Rıfat Ilgaz, Mustafa Ural’ın kaçış öyküsünü anlatırken, savaşın etkisindeki ülkemizin 1940’lı yıllarına da ışık tutuyor. Yurdumuzda ve uluslararası yarışmalarda birçok birincilik ödülü alan Karartma Geceleri’nin filmi de romanı kadar büyük bir ilgi görmüştür.

(Tanıtım Bülteninden)

Kitabı okuyanlar 463 okur

  • Yasin YALÇIN
  • BilgeSevgi
  • Sena Yıldırım
  • İbrahim Abanoz
  • ulu tahıl
  • Asiye Köse
  • Büşş
  • İpeksu Şerbetçioğlu
  • Gizem Kahraman
  • —kevsa—

Yaş gruplarına göre okuyanlar

0-13 Yaş
%3.4
14-17 Yaş
%5.8
18-24 Yaş
%24.2
25-34 Yaş
%31.9
35-44 Yaş
%18.8
45-54 Yaş
%12.6
55-64 Yaş
%2.4
65+ Yaş
%1

Cinsiyetlerine göre okuyanlar

Kadın
%63.9
Erkek
%35.8

Kitap istatistikleri

Okur puanlamaları

10
%23.7 (32)
9
%30.4 (41)
8
%21.5 (29)
7
%16.3 (22)
6
%3 (4)
5
%3 (4)
4
%0.7 (1)
3
%0.7 (1)
2
%0
1
%0.7 (1)

Kitabın sıralamaları