Orta Zekâlılar Cenneti

8,3/10  (103 Oy) · 
258 okunma  · 
97 beğeni  · 
3.249 gösterim
1991 yılında yayınlanan Orta Zekâlılar Cenneti ile 2010 yılında yayınlanan Sanat Uzun, Hayat Kısa’dan derlenen yazılar elden geçirilmiş yeni baskısıyla okurlarla buluşuyor.

“Orta Zekâlılar Cenneti’ni yazdığım yıldan bu yana, Türkiye’de ve dünyada çok şey değişti ama gözlemlerime göre ‘orta zekâlı’ların iktidar alanı daha da genişledi, neredeyse başa çıkılmaz bir ortak paydaya dönüştü. Toplum kaliteyi –deyim yerindeyse– kusmaya başladı, iyiliğin yerini kötülük, temizliğin yerini pislik, hakkın yerini haksızlık, kibarlığın yerini kabalık, ahlakın yerini ahlaksızlık alma yolunda epey ileri gidildi.

Ne olup bittiğini anlamamıza destek verebilecek böyle bir kitabı yeniden yayınlarken, iki ayrı kitaptan, yani Orta Zekâlılar Cenneti ile daha sonra yayınlanmış olan Sanat Uzun, Hayat Kısa’dan bir derleme yapmayı ve birlikte sunmayı istedim. İçimden öyle geldi. Umarım okurlar bunu uygun karşılarlar.”
Ömer Zülfü Livaneli
  • Baskı Tarihi:
    Aralık 2015
  • Sayfa Sayısı:
    464
  • ISBN:
    9786050930948
  • Yayınevi:
    Doğan Kitap
  • Kitabın Türü:

Bu kitap lisede elime geçmişti. Hayatımı değiştiren, dört kez disipline gitmeme sebep, öğretmenler arasında "Hakan'a bir şeyler oldu, ailesini çağıralım, güzelce konuşalım, çocuğa yazık olacak" dedirtmiş bir kitaptır. Hakan'a yazık oldu gerçekten. Çünkü daha önce askeri düzene, ezbere giden bir eğitim sistemine ayak uyduran Hakan, bu kitaptan sonra merak etti Dostoyevski'yi, Nazım'ı, Edip'i, Cemal'i, Orhan Veli'yi... Çocukluk kitaplarını bu kitaptan sonra bıraktı. Düzenin hatalı olduğunu, bir şeylerin değişmesi gerektiğini anladı. Sonraki Hakan hep isyan etti, üniversiteyi zar zor bitirdi, ilk öğretmenlik yıllarında köylerde çalışmak zorunda kaldı, müdürlerin hegomanyasına çomak soktu. Soruşturma artık hayatının bir parçası oldu, her sene düzenli olarak okul değiştirdi. On yıllık öğretmenlik hayatında on bir okul değiştirdi. İnsanları tanıdı, tanıdığını sandı... Kitapları en büyük dostu belledi. Kitap okuyan insanları dost belleyip, bir süre sonra aslında kitapların insan yetiştirmediğini öğrendi. İnsan basitti, basitliğin içinde anlam kazanmak isteyen aciz bir varlıktı. Esriyen zihnin daha manalı olduğunu anladı çünkü yeryüzü ayık kafayla çekilmiyordu.

Tatile aile ocağına giderken kitaplığımı karıştırdım, bu kitabı gördüm, attım çantaya. Her evde olduğu gibi balkona sığındım yine, balkonsuz ev olmaz bana göre. Hayata dair her şey balkondadır.
Antalya sıcağında tek başıma açtım soğuk bir bira, aldım elime kitabımı, eskiye gidiyorum her bir cümlede. Değişmişim... Görebiliyorum... Belki bu kitabı bir kez daha okuduktan sonra biraz daha değişirim, değişeceğim biliyorum. Kitaplar insanlığın ürettiği en büyük gerçekliktir ve bizler okuduğumuz her sayfada bu gerçekliğe başka anlamlar yükleriz. Seviyorum edebiyatı... En azından insanlardan daha fazla seviyorum...

Otuz yaşını geçmiş bir insan olarak amacım kırk beş yaşımdayken Livaneli gibi bir insan olmak. Ve bu yaşamı anlamak, en azından çok azını anlamak ve özgürce okuyabileceğim, yazabileceğim, kızımın bireysel büyümesini görebileceğim bir dünyada yaşamak.

Merve Yerlikaya 
23 Eki 2017 · Kitabı okudu · 2 günde · Puan vermedi

Arka fonda bülbülüm altın kafestenin,Farid Farjad'ın Golha'sının onu takip ederek Neşet Ertaş'ın Gönül Dağı'nın eşliğinde okudum işte bu kitabı.Üzerinde konuşulması gereken epeyce konu,uzunca bir okumam gereken kitap ve hakkında daha fazla bilgi edinmem gereken olaylar listesi bıraktı bu kitabıyla bana Zülfü Livaneli.

Hiç sağ sol catışmalarının temelinde Fatih kanunnamesi'nde yer alan "Kardeş katli vaciptir" ibaresinin ve ondan çok daha geriye giderek insanlığın ilk suçu olduğuna inanılan Habil ve Kabil'in olabileceğini düşünmüş müydünüz? Obezitenin alabildiğine her şey yiyip vücudun düzenini bozmak olduğunu bildiğimiz halde gün içinde onlarca bilgi,resmin,gürültünün işlendiği ruhumuzun da obez olabileceği aklınıza gelmiş miydi? Ne zaman bir şeyleri bir sınav kaygısıyla değil de safi ilginiz olduğu için,öğrenmek istediğiniz için öğrendiniz? Bizler ne zaman aydın kesimlerden olması gerekirken halkı küçümseyen ünlü tayfasının hayatını merak etmekten ilgi duymaktan ziyade bilime ve sanata ilgi duyacağız? Ne zaman birbirimizi ideolojilerle,etnik kökenle yargılamadan edebiyatta buluşacağız? Ne zaman kadın cinayetleri son bulacak ve ne zaman bu saldırgan ruh halimizden,huzursuz yapımızdan çıkıp karşılıklı saygının,inceliğin hüküm sürdüğü bir ülkeye gözlerimizi açacağız?

Bu sorular uzadıkça uzayabilir.Ve inanın bu sorular da buzdağının yalnızca görünen kısmıydı.Bu kitap benim zannımca okunulması ve yol göstericimiz olması gereken bir kitap.Bilgi sahibi olmadan fikir sahibi olmamak için,sorgulamak için,biz ne ara bu hale geldik sorusunu açık açık yöneltebilmek için,ufku dar insanlardan olmamak için,bir koyun olup güdülmemek ve vahşetten ziyade artık gerçekten güzel şeylerin olabilmesine katkıda bulunmak için.En önemlisi de paranın öneminin kol gezdiği,başarının virüs gibi yayıldığı şu dönemlerde onurlu ve vicdanlı bir insan gibi yaşamanın tüm maddi değerlerden çok daha önemli olduğunu yeniden hatırlamak için okuyunuz,okutunuz..

M. 
 10 Tem 2016 · Kitabı okudu · 2 günde · Puan vermedi

Tabiri caizse karnaval gibi bir kitap, kütüphane gibi bir yazar. Aşk, sanat, müzik, kültür, kitap, şiir, savaş,ölüm...Her şey var. Livaneli demiş ki: "Belki de ileride bu çıldırmış dünyayı kadınlar kurtaracak." Tereddüt etmeden okunması gereken bir eser.

Emine Sevgin 
17 Tem 2017 · Kitabı okudu · 9 günde · 7/10 puan

Öyle bir kitap düşünün ki Tolstoy'dan, Dostoyevski'den, Eco'dan, Borges'ten, Aragon'dan, Berger'den, Beethoven'dan, Miro'dan...; Nâzım'dan, Yunus Emre'den, Pir Sultan'dan, Aşık Veysel'den, Yaşar Kemal'den, Mehmed Uzun'a kadar daha nice yazar, şair, müzisyen, ressam vs. bulursunuz kitabı okurken. Orta Zekâlıların Cenneti'nde her türlü konuya rast gelebilirsiniz. Ve bu konular size çoğu zaman olanla-olması gereken hakkında göz açtırır. Kitabın kalınlığından ve paralel doğrultudaki bazı yazıların "biraz önce bunu okumuştum" hissinden yakınsam da ansiklopedi tadında bir kitap. Herkese iyi okumalar dilerim.

Ebru 
04 Eki 2017 · Kitabı okudu · 4 günde

Kitap Zülfü Livaneli’nin gazetede yazdığı köşe yazılarından oluşuyor. Sanat, edebiyat, tarih, politika gibi birçok konuda yazılmış bu yazıları okumak keyifliydi. Zülfü Livaneli'ni bu kadar geç tanımış olmam üzücü.

şule uzundere 
16 Haz 2017 · Kitabı okudu · 10 günde · 8/10 puan

Orta Zekâlılar Cenneti deneme türünde bir kitap. Kitabın arka kapağında “1991 yılında yayınlanan Orta Zekâlılar Cenneti ile 2010 yılında yayınlanan Sanat Uzun, Hayat Kısa’dan derlenen yazılar elden geçirilmiş yeni baskısıyla okurlarla buluşuyor.” ifadesi var. Yani yazarın daha önce basılmış iki kitabının yeniden düzenlenmiş halini okuyoruz ama konular ve yazılar güncelliğini koruyor, sanki bugün yazılmışlar gibi günümüze uyuyor.

Kitapta her konudan yazıya rastlıyoruz. Farklı başlıklar altında o başlıkla ilgili yazılar toplanmış. Ben en çok kitaplarla ilgili yazıları sevdim. Birçok kitabı öğrendim, okuma listeme ekledim. Hatta ilgilenenler için yazarın “En sevdiğim on kitap” dediği listesini paylaşıyorum. Ben altısını okumuşum, okumadıklarımı da kesinlikle okuyacağım. Siz bu listeden kaç kitap okumuşsunuz?

1. William Faulkner – Ağustos Işığı
2. Dostoyevski – Suç ve Ceza
3. Binbir Gece Masalları
4. Mevlana – Mesnevi
5. Lev Tolstoy – Anna Karanina
6. Gustave Flaubert – Madam Bovary
7. Yaşar Kemal – İnce Memed
8. Garcia Marquez – Kırmızı Pazartesi
9. Cervantes – Don Kişot
10. Ernest Hemingway – İhtiyar Adam ve Deniz

Sonuç olarak Orta Zekâlılar Cenneti başta deneme sevenler olmak üzere her kitap severin okuması gereken bir kitap.

Seval Arslan 
17 Eyl 2017 · Kitabı okudu · 7 günde · Beğendi · Puan vermedi

Zülfü Livaneli ;sanata ,edebiyata değer vermeyen ; kendi köklerinden uzaklaşmayı gelişmek sayan , şiddet düşkünü , nezaketten anlamayan , hayatını başkalarının görme mesafesine odaklayıp kendisi için değil de başkaları için yaşayan , kasasındaki paranın artmasını soyluluk zanneden , taklitçilikle ün kazanmaya çalışan , kendini yarış atı zannedip deli gibi başarı peşinde koşan ne kadar insan varsa eleştiriyor.
Daha iyiye gitmesi umut edilen bir dünyada nereye ait olduğumuzu bir türlü anlamadığımız için orta yerde deli gibi dönüp durduğumuz dan bahsediyor.
Yazar ,bu ülkenin insanlarının magazin dünyasına sahip çıktığı kadar " değerlerine" de sahip çıkmasını kitabın hemen her sayfasında umut ediyor.
İnsanın nihai hedefi mutluluk,huzurlu bir yaşamdır. Bu hedefe ulaşmak için birbirimize kin gütmek yerine hayatın her alanında daha iyiye ve güzele nasıl ulaşılır onu düşünmeliyiz.Türkiye ,tarihi boyunca ayrıştırmalara dayalı şiddet derdinden kurtulup da belini doğrultamamış bir ülke...
Kimi internet sitelerinde belki yazara karşı önyargıdan kaynaklı bazı olumsuz ifadelere yer verilmiş.İçinizde ne varsa okurken onu hissedeceksiniz .Keyifli okumalar diliyorum.

Özcan 
 28 Eyl 2016 · Kitabı okudu · 10 günde · Puan vermedi

Geri zekalilar diyemedigi için olsa gerek ki, kitabın ismini Orta zekalilar olarak koymuş.. Livanelinin köşe yazıları.. Kafada ışıklar çaktiriyor...

kerem erturk 
 27 Oca 08:43 · Kitabı okudu · 6 günde · 9/10 puan

Bugüne kadar birçok kitap oldu beğendiğim , hayran kaldığım , bitmesini hiç istemeyeceğim ama ilk defa bir kitabı bitirdiğimde düşünce yapımın değiştiğini hissedebiliyorum . Kafamda yeni düşünceler oluştu . Bu kitabı okurken gerçekten şunu istedim keşke bütün türk halkı alsa ve bu kitabı okusa ben kimlere bu kitabı okutabilirim diye düşündüm .
Yazar bu kitapta bol bol eleştiri yapmıs . Kısa kısa bölümlerden oluşuğu içinde kitabın sonunu bir anda görüveriyorsunuz. Sadece bazı yerlerde söylediği cümleleri tekrar tekrar söylemis onuda kafamızda iyice yer edinebilmesi için yaptığını düşünüyorum .
Başka bir açıdan bakacak olursam , merak ettim . En fazla Yaşar Kemal ' i . Daha birçok yazarı ve eseri .

Nurten Ulaba 
19 Ağu 2016 · Kitabı okudu · 2 günde · Beğendi · 10/10 puan

Kitabı elime aldım ve birde baktım ki bitmiş.. Çeşitli konular üzerine söyleşi yazsı konular ayrı gibi gözüküyor ama anlatımda sanki birbirinin devamı gibi . Özet şeklinde hemen hemen her konuya değinilmiş. Livaneli'nin kaleminde sihir var gibi değdiği yerde harikalar yaratıyor. Bütün kitapları başlı başına çok güzel. Tam bir hümanist insan arasında hiçbir ayrım gözetmeksizin sadece insanı baz alan bir yazar. Doğruları açık sözlülükle çekinmeden dile getiriyor. Buda gerçek bir sanatçı olduğunu ispatlıyor. Kalemine yüreğine sağlık .

4 /

Kitaptan 302 Alıntı

Sağcı, solcu, milliyetçi, enternasyonalist, tarikatçı, Fenerbahçeli, Galatasaraylı, Beşiktaşlı, genç-yaşlı, kadın-erkek, köylü-şehirli, Doğulu-Batılı, zengin-yoksul olmanız fark etmez.
Yeter ki düzgün insan olun!

Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 25 - Doğan Kitap)Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 25 - Doğan Kitap)
sezen 
12 Haz 2016 · Kitabı okudu · 7/10 puan

Ölüm
Birçokları kendi çocuğu olmadığı sürece bütün çocukları "öldürülebilir nesneler" olarak görüyor.
Devletler, hükümetler, ordular, terör örgütleri durmadan çocuk öldürüyor.
Ne çok isterdim tek bir çocuğun ahının koskoca devletleri tuzla buz etmesini, orduları bozmasını, ölüm kusan savaş uçaklarını düşürmesini. Ama elimizden bir şey gelmiyor. Kahrolarak yaşıyoruz. Benim tek pusulam vicdandır. Vicdanı olmayan her insan Nazi'dir.

Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 166)Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 166)
Songülnd 
31 Tem 2017 · Kitabı okudu · 7/10 puan

"..Sağcı, solcu, milliyetçi, enternasyonalist, tarikatçı, Galatasaraylı, Beşiktaşlı, Fenerbahçeli, genç-yaşlı, kadın-erkek, köylü-şehirli, Doğulu- Batılı, zengin-yoksul olmanız fark etmez.
Yeter ki düzgün insan olun.."

Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 25)Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 25)

Ben Türkiye'de iyi insanlar da tanıdım ama kötü insanların sayısı çok daha fazla, başa çıkılamayacak kadar fazla.
Hem de sağcı-solcu, dinci-laik, eğitimli-eğitimsiz ayrımı gözetmeden.

Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 28 - Doğan Kitap)Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 28 - Doğan Kitap)

Yaşamımın bana öğrettiği en önemli gerçek şu: Türkiye iyi niyetli insanlara göre bir ülke değil. Bir Anadolu türküsünün dediği gibi: " Bizde adet böyledir/ Güzeli ağlatırlar, çirkini söyletirler."
Zaten hep böyle olmadı mı?

Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 28 - Doğan Kitap)Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 28 - Doğan Kitap)

Egoyu öldüren tek şey aşktır.
Gerçek, derin, tutkulu özverili, canını verebilecek, kendi kimliğini silip eritecek, yok edecek kadar büyük bir aşk.

Böyle bir esrimenin karşısında ego yaşayamaz, insan üzerindeki egemenliğini sürdüremez. Yenilmeye mahkumdur.

Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü LivaneliOrta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli
sezen 
11 Haz 2016 · Kitabı okudu · 7/10 puan

Kültür Yozlaşması
Ne kadar görmezden gelirsek gelelim, bu kültür yozlaşması yüzümüze ayna tutacak!
Şiddet eğilimi taşıyan gençlerin içinde yaşadığı ortamı düşünün: Küçük yaştan başlayan, "Sen erkeksin, sen yiğitsin", "Hadi göster oğlum pipini", "Hadi bir küfür et amcana" sapıklıkları, kadınlara marazi bir tutku ve öfke karışımıyla bakan yaban bir erkek dünyası, nezakete, insancıllığa, kültüre hiç önem vermeyen, hatta bu değerleri aşağılayan nihilist bir ortam.

Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 103)Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 103)
Gülden Erdoğan 
31 Ağu 2017 · Kitabı okudu · İnceledi · Beğendi · 10/10 puan

Doğan Kitap
Jean-Paul Sartre ne demişti: "Savaşta ölen tek bir çocuk karşısında benim bütün kitaplarımın ne değeri var?" Evet, yalnız Sartre'ın kitaplarının değil, bütün kitapların, hatta bütün uygarlığın ne anlamı var?
Şunu unutmayalım: En büyük anıt insanlardır.

Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 165)Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli (Sayfa 165)
Seval Arslan 
12 Eyl 2017 · Kitabı okudu · İnceledi · Beğendi · Puan vermedi

Kültür Yozlaşması
Doğal ortamına bırakılsa toplumun dışına itilecek ve kendi kapalı devresinde bin bir pislik içinde ömür tüketecek olan kişiler, televizyonlar sayesinde bu ülkenin kahramanları haline getiriliyor.

Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü LivaneliOrta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli

"İki tip insan yaşıyor bu ülkede. Düzenden yararlanarak köşeyi dönmek isteyenler ve gidişattan acı duyarak toplumu değiştirmeye çalışanlar."

Orta Zekâlılar Cenneti, Zülfü LivaneliOrta Zekâlılar Cenneti, Zülfü Livaneli