Yazar:
Kemal Tahir
Tahmini Okuma Süresi:
8 sa. 30 dk.
Sayfa Sayısı:
300
İlk Yayın Tarihi:
1955
Yayınevi:
Ketebe Yayınları
ISBN:
9786256999152
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
inceleme spoiler içerir
Sağırdere Kemal Tahir’in ilk romanı.
Olayları Çankırı ilinin Kurşunlu ilçesinin Yamören (şimdiki adıyla Yeşilören) köyünde geçmektedir. Zaten Kemal Tahir de bu romanı Çankırı hapishanesinde yattığı
Köyden indim şehre sonra baktım ki, köy de bir şehir de, hayatlar değişse de insanın içindeki yaşam kavgası nerede olursanız olun her an kendi zemininde hayat bulup, insanın yakasına yapışıyor. Köyün ağası, hocası daha nice kendini ilahlaştıran merkep ruhlu insanın arasında yaşam, köylünün verdiği mücadele geldiği şehirde gurbetin acı yüzü, bunlarda yetmezmiş gibi köylü-işçi olmanın sınıfsal çatışması ile sınanması bi yana, komşu komşuyu gurbete hesabına evriliyor. Taşranın tarla sınırı şehirde insanın sabrının sınırına dayandığı anda yaşamın sureti kendini gösteriyor
Sağırdere1000Kitap
Kemal Tahir'in Sağırdere-Körduman
serisinden ilk romanı olan Sağırdereyi inceleyeceğim.
Kemal Tahir'in bu romanı Çankırı Yamören köyünde geçmektedir. Varlıklı sayılabilecek Mustafa adlı
Kemal Tahir’in Sağırdere romanını okurken, Anadolu insanının gündelik yaşamına, ilişkilerine ve toplumsal sıkışmışlığına dair çok canlı bir tabloyla karşılaştım. Roman sadece bireysel hikâyeler
Sağırdere, Kemal Tahir’in hikayecilik ve roman hayatının ilk eserinden biri. Çankırı’da hapishanedeyen yazmaya başladığı bir anadolu romanı. Anadolunun içinde, bir köyde geçen, bu toprakların
Usta’nın, köyü, köy insanının adeta kafasının içinden yazdığı bir başyapıt. Onların fukaralıklarını, zenginliklerini, cahilliklerini, irfanlarını, korkaklıklarını, mertliklerini, kurnazlıklarını, cömertliklerini tüm çıplaklığıyla ve harika bir edebi dille kaleminden akıtmış.
Kemal Tahir ‘in köy romanları bana hep Anadolu’nun insan sermayesini tüketen, balkan harbiyle başlayıp kurtuluş savaşıyla nihayete eren 10 yıllık cephe hayatından geriye kalanların hikayesi gibi gelir.
Cephe savaşlarında yenilgiden yenilgiye koştuktan sonra elde kalan İmparatorluk bakiyesine bu seferde manevi alanda savaş açılmış, yetmezmiş gibi birde sırtına iki dünya savaşı arası büyük buhran ve ikinci dünya savaşının getirdiği fakirlik ve onda doğan mahrumiyet binmiş. Tüm bu şartların zaruri sonucu olarakta kör bir cehalet, yozlaşma ve ahlaksızlaşma Anadolu’nun üstüne çökmüş.
Kemal Tahir bu çürümeyi çok güzel gözlemleyip sonuçlarını adeta romanlarında karakterlere dönüştürerek tüm çıplaklığıyla gözlerimizin önüne sererken ne olursa olsun içlerinde, özlerinde, hamurlarında yer aldığını bildiği meşhur “Anadolu İrfanı’nı” es geçmiyor. Biraz bellerini doğrulttuklarında alttan o irfanın parlayacağını bize anlatmaya çalışıyor. Özellikle kitabın sonunda Mustafa’nın, Hocaların Hasan’ın bakkal borcunu kapatması yazarın o irfana çaktığı selamdır.
SağırdereRoman-Edebiyat
Çankırı'nın Kurşunlu bucağı Yamören köyünden Mustafa'nın romanı. Köyün akşam muhabbetlerini, düğün geleneklerini, ilişkileri akıcı bir üslupla romana işleyen yazar yöresel şiveyle de süslemiş anlatımı. Sevdiği kızdan karşılık bulamayan Mustafa Ankara'ya gurbete çalışmaya gider. Sonrasında burada yaşadıklarının anlatıldığı keyifli bir roman.
Öldüğü gün, o yıllarda yayınlanan 'Yeni Ortam' Gazetesi ölüm haberini; "Tipi dindi" başlığıyla vermiş. Gerçektende Kemal Tahir, Türk edebiyatında romanlarıyla yarattığı soluk kadar, getirdiği tartışmalarla da bir fırtına estirmiş. Düşünce adamı Cemil Meriç’in Kemal Tahir için söylediği söz bunun açık kanıtı değil mi sizce de; "Türk Romanı’nın yüz akı."
Kemal Tahir'in ilk romanı olan Sağırdere, Anadolu insanının zorlu yaşam koşullarını, gelenek ve modernleşme arasındaki çelişkileri ve bireyin toplumla olan karmaşık ilişkisini etkileyici bir şekilde anlatan bir eser. Romanda; Köy-Kent ikilemi, yoksulluk ve sınıf mücadelesi, aşk ve ayrılık, doğa ve insan ilişkisi ele alınıyor. Sağırdere, Türk edebiyatının klasikleri arasında yer alan ve her yaştan okurun keyifle okuyabileceği bir roman. Eser, günümüzde de popülerliğini korumakta ve okuyucuya Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarına dair önemli bir bakış açısı sunmaktadır.
Bir tarafta genç cumhuriyetin inandırıcı olmaktan ırak, “orada bir yer uzakta” diye betimlediği romantik köy ve köylü tanımı var diğer tarafta ise gerçekte ne olup bittiğininin Kemal Tahir tarafından acımasızca anlatıldığı Yamören köyü ve ahalisi var.
7/10
2025 18. kitabı
Kemal Tahir'den okuduğum ilk roman. Şahsen Türk Edebiyatı’na ve içerdiği Anadolu yaşantısı anlatışına aşina değilim. Klasikleşmiş bir yapı olmasına rağmen içine pek girebildiğim bir tema ve konu bütünü değil. Zannediyorum ki, hem dönemin üstünden geçen on yıllar hem de şehir hayatı ile köy hayatının farklarından ötürü içselleştirebilmek kolay olmuyor. Bunu normal karşılıyorum. Bu yüzden de, iki bölüm olarak ele alınan romanın giriş ve gelişmesini içeren, karakterlerin yaşantısına ve birbirleriyle ilişkisine yer veren görece daha yoğun olan ilk bölümde kaybolmuş hissettim. Fakat sonraki bölüm, ki kitabın ikinci yüzde ellilik dilimi diyebiliriz, daha akıcı ve anlaşılır bir anlatıya sahipti. Belki de nedeni, belli bir olay çerçevesine ve bariz bir ana karaktere sahip olmasıdır. Yine de belirgin fikir şu ki, ikinci kısmı rahatça kavrayabilmemizin sebebi de ilk bölümdeki inşasıdır.
Okumayı tercih ettiğim tür ve konu bakımından farklılık gösterdiği ve muhtemelen benim de Türk Edebiyatı'ndaki eksikliğimden ötürü sandığım kadar beğenemedim. Fakat okuduğum için asla pişman olmadığım ve Kemal Tahir ile edebi anlamda tanıştığım için mutlu olduğum bir eserdi.
Yazar Hakkında
Kemal TahirYazar · 68 kitap
