Sufizm, sofuluk denilen kaba ve dış yüzücü dini anlayıştan akılla ve ruhsal bilinçle evrensel içsel idraka dönerek tanrısal hakikat boyutları ve titreşimleriyle birleşip ruhen yücelmeyi, ermeyi amaçlar.
Teorik tasavvuf düşüncesi kıyıda köşede münzevi bir hayat süren zahitlerin, sufilerin değil, esas itibariyle büyük kozmopolit kentlerde yaşayan mutasavvıfların ürünüdür.
Araplardan farklı olarak, Türklerde yüksek bir estetik anlayışı, büyük bir felsefe ve mistisizm aşkı ve geçmişin büyük kültürlerine duyulan saygı vardı.