Halide Edip Adıvar’ın Ateşten Gömlek romanı, Kurtuluş Savaşı’nın hem askeri mücadelesini hem de arka plandaki insani trajedileri anlatan sarsıcı bir eserdir. Hikaye, savaşta yaralanan hariciye memuru Peyami’nin hastane odasında tuttuğu günlükler üzerinden şekillenir. İzmir’in işgaliyle ailesini kaybeden Ayşe, İstanbul’a Peyami’nin yanına gelir ve burada milliyetçi subay İhsan ile tanışır. Bu üç karakter, vatanı kurtarmak amacıyla Anadolu’ya geçerek Kuvayımilliye hareketine katılırlar. Zamanla hem Peyami hem de İhsan, adeta vatanın ve bağımsızlığın bir simgesi haline gelen Ayşe’ye umutsuz bir aşkla bağlanır. Ancak cephedeki zorlu mücadele bu aşkın önüne geçer; süreç içinde İhsan ve Ayşe şehit düşer, Peyami ise kafasındaki kurşunla kaldırıldığı hastanede hatıralarını tamamladıktan sonra ölür. Romanın sonunda, Peyami'nin ölümünün ardından doktorların Ayşe ve İhsan isminde birilerini bulamaması, tüm yaşananların Peyami’nin bir sanrısı mı yoksa savaşın gerçekliği mi olduğu sorusunu okuyucuya bırakır.