okuryanim
@okuryanim
Psikolojik Danışman
Ege Üniversitesi
289 okur puanı
Temmuz 2018 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitap
Bir süredir yakın ilişkilere dair yaptığım okumalara ara verdiğimi fark edince risk almadan daha önce bu konuda yazdıklarına güvendiğim bir isme yönelmenin doğru olacağını düşündüm nitekim yanılmamışım.
Bahar Tezcan bu kitabında, İmkansız İlişkilerden Mümkün İlişkilere kitabında olduğu gibi oldukça sade ve kolay takip edilebilir bir şekilde romantik ilişkilere yönelik farklı dinamikleri terapi süreci içerisinde değerlendirmiş. Bu dinamiklerin hemen hemen herkesin kendisinde veya tanıdığı birilerinde gözlemleyebileceği örneklerden olmasına özen göstermiş
Sırasıyla;
Bağlanma Fırtınası
Hafifletici Sebepler
Erkekliğin Görkemli Yaraları
Cam Kırıklarında Yürümek
Bir Sonbaharda Kefaret
Tuvalde Vals
Sevmeler, Sevişmeler ve Gizemler
isimli bölümlerde bahsettiği yaşantı örnekleri kurgu da olsa sürecin ilerlemesi çok doğal bir akışta olmuş. Bu kadar doğal oluşu bana kalırsa yazarın kelimelerle arasının iyi olmasının yanında zengin mesleki birikimi ile de yakından ilişkili. Siz de romantik ilişkilere yönelik farkındalık kazanmak veya başka bir gözle seanslarda karşılaşabileceğiniz dinamikleri okumak isterseniz okuma listelerinizde Bahar Tezcan’a yer verin derim.
Narrative terapinin kuramsal geçmişine dair gerekli bilgiler çok detaylı olmasa da giriş kısmında ele alınmış. Temel uygulamalara ise genellikle bölümlerde anlatılan vaka kesitlerinin altında açıklama olarak değinilmiş. Bu örnek kesitlerin bizim toplumuza ait kesitler olması da onları çok daha efektif bir hale getirdiğini söyleyebiliriz sanırım. (Üstelik bu şekilde okumak daha keyifli ve kuramı anlamak da çok daha kolay oluyor)
Alanda çalışan Narrative Terapi ile ilgilenen meslektaşlarımın özellikle uygulama haritalarını ve bazı teknikleri kendi yaklaşımlarına uyarlayarak kullanabileceklerine inanıyorum. Nitekim ben psikoeğitim uygulamalarında kullandıkları bazı yöntemlerin bireysel psikolojik danışma oturumlarında da etkili olabileceğini düşünüp okurken bir yandan notlarımı buna göre aldım.
Alanda çalışan bir uzman değilseniz ancak psikoloji ile ilgileniyor ve kendi baskın hikayenize bir de narrative terapi gözünden bakmak istiyorsanız da kendinizden bir şeyler bulabileceğinize inanıyorum. Bölümlerde yaşama dair pek çok kesit ve farkındalık kazanmakta kullanabileceğiniz pek çok soru bulunuyor. Benim en çok hoşuma giden akıllı yön bulma sistemi soruları oldu. Burada hepsine yer veremeyecek olsam da zorluklarla baş etme konusunda ilgili bazı soruları aşağıya ekliyorum.
Hayatında en önem verdiğin değer nedir? Bu değeri en son hangi olayda hissetin?
Sahip olduğun bu değer yaşadığın problemle baş etmene nasıl yardımcı oldu?
Problemin etkilerine dayanmak için attığın ilk adım neydi?
Seni devam etmek için ayakta tutan neydi?
Bu adımları atmanda sana destek olan, yardım eden biri var mıydı? Bu adımları attıktan sonra ne gibi farklılıklar oldu?
Ursula K. Le Guin’in “muhtemelen şimdiye kadar yazılmış en iyi bilimkurgu romanı” yorumundan yola çıkarak başladığım bir kitap olduğundan beklentim en başından beri yüksekti. Üstelik 1984’e ilham verenin Biz olduğu da söyleniyordu. Nitekim hayal kırıklığına uğramadım, ben beklediğimi ve hatta fazlasını buldum.
Biz’de evren insan ruhunun rasyonelleştirildiği, mekanikleştirildiği, bireysellikten arındırıldığı acısız bir dünya atmosferi üzerine kurulmuş. Kitapta geçen karakterler bireyselliklerinden o kadar çok arındırılmışlar ki sadece kodlar ile bilinir, cam evlerde yaşarlar, hepsi aynı kıyafetleri (üniformaları) giyer, aynı şeyleri yer, aynı şeyi dinlerler. Ve hatta pembe biletleri ve doldurdukları formlar ile belli saatlerde sevişirler. Tek Devlet’in ilkesi özgürlük ve bireyselliğin mutlulukla bağdaşmadığı yönündedir.
Öyle midir peki?
Sosyal uyum ile iyi oluş arasında önemli bir ilişki olduğunu biliyoruz. Hatta iyi oluş tanılarının dışında kalan diğer tüm tanıları normdan sapmaya göre belirliyoruz. Ancak bir de madalyonun diğer yüzü var. Mutlu olabilmek için özerkliğe, kendimiz için geçerli olan yaşam anlamını bulmaya, gelişmeye ve elbete kendimiz olabilmeye ihtiyacımız var.
Peki kullanıcı adlarından, sayılardan, bütün yaşamımızın yansıdığı cam ekranlardan bağımsız ne kadar kendimiz olabiliyoruz? Biz’de bahsedilen o distopik evrene kaç sayı kadar uzağız?
Mükemmeliyetçilik ile ilgili Türkçe kaynak bulmakta zorlandığım bir dönemde yazarlarına çok hakim olmasam da bir şans vermek istedim. Genel olarak bilişsel davranışçı terapinin bakış açısıyla uygulamalara ve çalışmalara bol bol yer verse de verdiği bilgiler ve konuyu ele alış şekli ile benim içime sindiğini çok fazla söyleyemeyeceğim. Yayınevi çok bilindik olmamasına rağmen sorunun çeviriden kaynaklandığını sanmıyorum bana kalırsa yazarlar şu an aktif bir şekilde hala mükemmeliyetçilik üzerine çalışıyor olsalar da literatürde artık daha şefkatli ve daha derinden bir şekilde ele alınan bu kavramı biraz eksik bırakmışlar. Mükemmeliyetçiliğin nedenlerine ve doğasına ilişkin açıklamalar özellikle kaygı perspektifinden çok az ele alınmış, buna ek olarak kendisine yardım etmeye çalışan farkındalığı bu konuda yeni yeni oluşmaya başlayan kişiler için de oldukça fazla iddialı katı cümlelere yer vermişler. Bir de elbette bir süre sonra başlayan kitabın kendini tekrar etmesi, aynı çalışma formlarına tekrar tekrar yer vermeleri konusu var. Tüm bunları dikkate aldığımda başlamadan önce tekrar düşünmenizi ısrarla vurgulayacağım bir kitap oldu. Alanda çalışan ya da hali hazırda mükemmeliyetçilik kavramına hakim olan biriyseniz elbette okuyabilirsiniz doğru ve yanlış bilgileri eleme konusunda sizi zorlayacağını sanmıyorum. Ancak bu konu ile ilgili yeni okumalar yapacak kişilere tavsiyem iyi bir başlangıç kitabı olmadığı yönünde olacaktır.
Daha önce incelemelerimde (her ne kadar Dune Çocukları ile ilgili paylaşım yapmayı atlamış olsam da) bahsettiğim dinsel, politik alt metnin en yoğun olarak yer aldığı kitap sanırım Dune Tanrı Imparatoru’ydu. Kitap içerisinde hareketli bir olay örgüsündense gerek Leto’nun günlüklerinde gerekse Solucan’ın diğerleri ile olan iletişiminde sık sık yeni düzenin felsefesi hakkında bilgilendirmeler bulunuyordu. Aslında tam da bu bölümler benim F. Herbert’ın kaleminde en sevdiğim bölümler olsa da bu defa okurken beni zorladığını itiraf etmem gerekiyor. Dune Tanrı Imparatoru’nu bir geçiş kitabı olarak değerlendirmek benim için daha doğru olacak. Bildiğimiz bütün Dune evreni hanedanlar, gezegen yapıları, siyasi-politik ve toplumsal değişimlerin yanı sıra aşina olduğumuz bütün karakterler de 3000 yıl öncesinde kaldığında böylesi daha uygun olacakmış gibi geliyor. Yeni gelen Arrakislilere ve onların motivasyonlarına alışıncaya kadar tanıdık bir yüz görmenin (Duncan Idaho’nun hikayesinin) ise kurguda elbette sarsılmaz bir yeri var. Bir de literatür taramasında Dune Tanrı Imparatoru’nda yer alan Balıklarla Konuşanlar’ın (sadece kadınlardan oluşan güvenlik gücü) 1990’lı yıllarda Amerika’da ordu içerisinde cinsiyetçilik kavramı gibi çok önemli çalışmalarda da kendine yer bulduğunu fark ettim. Bu perspektiften baktığımızda zaten bu kitaba başlarken aksiyon dolu bir kurgu beklemektense bahsedilen toplumsal dinamikleri yakalamaya çalışmak daha keyifli bir okuma deneyimi yaşamanızı sağlayacaktır diye düşünüyorum.
