Beydeba

Beydeba

8.3/10
247 Kişi
·
1.205
Okunma
·
47
Beğeni
·
3.915
Gösterim
Adı:
Beydeba
Unvan:
M Ö I. Yüzyıl Fabl Yazarı
Doğum:
Şam, M.Ö 1
Hayatı

Beydeba’nın hayatı hakkında yeterli bilgi mevcut değildir. Gerçek ismi ve ırkı hakkında birçok farklı görüş ortaya atılmış olsa da, tarihçilerin çoğu, adı Ketku olan bir hint alimi olduğu kanısındadır.[kaynak belirtilmeli] Şam’da doğup, sonraları Çin’e göç ettiği çok rivayet edilir. Vefat yeri ve tarihi üzerine hiçbir bilgi bulunmamaktadır. Fabl türünün en önemli eserlerinden biri olan Kelile Dimne'yi Debşelem isimli bir Hint Hükümdarı döneminde kaleme almış ve eserini hükümdara sunmuştur. Eserin içeriğinde hayatı sisler içerisinde kalan bir Hind Hükümdarı olan Debşelem Şah'ın bir vasiyet üzerine ünlü bilge Beydaba'nın yanına gitmesi ondan hikmetli sözler , öğütler , devlet yönetiminde yardımcı olacak öğretici masallar dinlemesi anlatılmaktadır. Eserde bulunan hikayelerde siyaset, erdem ve eğitim gibi birçok farklı konu işlenmiştir. Kitap 14 bölümden oluşur. Kitap, adını ilk bölümündeki hikayelerin kahramanı olan iki çakaldan almıştır; “doğruluğu ve dürüstlüğü” simgeleyen "Kelile" ile “yanlışlığı ve yalanı” simgeleyen "Dimne". Beydeba, hiç kuşkusuz, Hint edebiyatında eşsiz bir yere ve öneme sahiptir. Eserlerinden biri de "Bülbül ile Bağcı"'dır.

Bir görüşe göre
MÖ 1. yüzyıl civarında yaşadığı düşünülen Beydeba'nın el yazmalarına göre Sarp'ın zamanında yaşamıştır. Büyük İskender, muazzam ordusuyla Çin'e ilerlerken geçtiği yerleri de fethediyordu. O zamanın Hint hükümdarı Fur onurlu biriydi ve ülkesini ne pahasına olursa olsun savunmaya kararlıydı ancak İskender'in kıvrak zekâsıyla baş edememiş ve yenilmişti.
İskender Hindistan'ı topraklarına katıp şehrin başına, güvendiği birini vali atadıktan sonra yoluna devam etti. İskender gittikten bir süre sonra Hintliler ayaklandılar ve İskender'in atadığı valinin yerine Fur'un oğlu Debşelimi hükümdar yaptılar. Ancak Debşelim hükümdar olduktan sonra halkına zulüm etmeye başladı. Zamanın ünlü bilgini Beydeba, Debşelim'in huzuruna çıktı ve ona yanlış yaptığını söyledi. Debşelim, önce Beydeba'ya çok kızdı. Ama daha sonra haklı olduğunu anlayınca yumuşadı.

Diğer bir görüşe göre
Beydeba, MÖ 1. yüzyılda yaşamış olan ünlü Çin yazarıdır.[kaynak belirtilmeli] Mehmet Küşteri adlı bir Türk yazarının Şeceret-ül-Beşer adlı eserinde belirttiğine göre Beydeba, M.S.81 yılında doğmuştur; musikinin mucididir. Nasihat-El-Külliye adında bir eseri Arapça'ya çevrilmiştir.

Kişiliği

Beydeba, döneminin sayılı bilginlerinden biriydi. Kıvrak zekasıyla her işin üstesinden gelen, imkânsız denen ve akıl ermeyen olayları bile çözen bir Hint düşünürüdür. MÖ 1. yüzyıl civarında yaşadığı tahmin edilmektedir.
Gördüm ki insan, dört özelliğiyle hayvanlardan ayrılmış... Bu dört şey, dünyada ne varsa hepsini içine alır. 
Hikmet, iffet, akıl ve adaletten bahsediyorum. 
Bilgi, edep ve kabiliyet, hikmete girer. 
Benliğe hakim olma, sabır ve vakar, akla girer. 
Haya, geniş gönüllülük ve şahsiyetlilik, iffete girer. 
Doğruluk, iyilik, nefs murakabesi ve güzel ahlak ise adalete girer. 
İşte bütün üstün nitelikler, bundan ibarettir...
Mutluluk, sadece yiyip içmek değildir. Gerçek mutluluk erişilmesi güç şeyleri elde etmekle olur.
Beydeba
Sayfa 20 - Antik Yayınları EPUB
Kendi vazifesi dışındaki işlere burunlarını sokanlar üstüne vazife olmayan işe burnunu sokarak sonunda acı bir belaya düşen maymuna benzer.
Yedisinden yetmişine,kadınından erkeğine,amirinden memuruna,öğretmeninden öğrencisine ve daha da ötesine herkesin mutlaka okuması,anlaması ve hayatındada uygulaması gerekenlerin anlatıldığı bir kitap...
Bir solukta okuyabileceğiniz " Kelile ve Dimne " yi tavsiye eder,iyi okumalar dilerim.
Fabl türünde yazılmış, bilinen en eski Hint eseri.Kelile ve Dimne iki çakalın ismi.
İnsanlar arasında geçen iletişim ve konuşmaları hayvanlar arasında ya da bitkiler arasında hikâye olarak kurgularken, bilgeliği, erdemli,dürüst olmayı amaç edinir.

Beydaba eserleri, bizim kültürümüzde okullarda okuma kitaplarında yer bulamazken, La Fonten masallarını bilmeyenimiz yoktur..! Hiç aklımdan çıkmayanı ise, ağustos böceği ile karınca hikayesidir.
İnsanlar da dünya hayatında ya sonsuzlukları içine çalışan karıncadır, ya da zararına nefes tüketen ömrünü saz çalarak bitiren ağustos böceği...
Kesinlikle çocuk kitabı denilip geçilmemeli. Bu eserde özellikle ailevi terbiye ile siyasi terbiyeye önem verilmiş, ahlakî terbiyeyi ilgilendiren prensipler ise dolaylı olarak anlatılmıştır.İçerisinde o kadar nasihat var ki sanki bir hikaye değilde birçok roman okumuş kadar olabiliyorsunuz. İç içe girmiş hikayeler ile bir çok çıkaracağımız dersler var. Türü fabl hep hayvanlarla dillendirilmiş. Ezop Masalları , Binbirgece Masalları ve Mesnevi dahil bu kitaptan örneklerle oluşturulmuş. Tavsiye ederim.
Kelile ile Dimne, adını, dürüstlüğün simgesi "Kelile" ile hilekârlığın simgesi olan "Dimne"den almıştır. Fabl tarzındaki bu eserin ilk bölümünde yer alan iki çakalın adıdır Kelile ile Dimne...

M.Ö. l. yüzyılda yaşadığı rivayet edilen Beydeba'nın Sanskritçe yazdığı bu eseri, döneminde gördüğü ilgiyi daha sonraki yıllarda da korumuş ve pek çok hükümdarın eğitiminde de kullanılmıştır.


Eser, yazarı Beydeba'nın ideal sayılabilecek kişiler yaratılmasında yararlı olabileceğini düşündüğü, ince bir nüktedanlık ve imalar zinciriyle bezediği hikâyelerden oluşur.
Kitabı okumayı düşünenlerin sorularına ikna edici bir cevap olma niteliği taşıması dileğiyle incelememize başlayalım.

Öncelikle Yazarından Bahsedelim
Beydeba: Doğum tarihi, ölüm tarihi, ırkı gibi hakkındaki bilgiler fazla olmamakla birlikte M.Ö. 1.yüzyılda yaşadığı söylenilen ünlü Hint Filozoftur. Beydeba'nın en önemli eseri de kuşkusuz dünya edebiyatında Fabl türünde yazılan ilk eser olarak bilinen "Kelile ve Dimne" dir. Bu eser zamanın hükümdarı Debşelem'e yazılmış ve kendisine sunulmuştur. Kitap genel olarak siyaset ve ahlak üzerine, hayvanlar konuşturularak, karakter analizi yapıldığını söylemek mümkündür.

Kelile ve Dimne ilk hikayede geçen, kral aslanın emrinde çalışan, iki çakalın isimleridir. Kelile, iyiliği, doğruluğu yani iyi karakteri temsil ederken Dimne ise kötülüğü, fesatlığı, arabozuculuğu yani kötü karakteri temsil etmektedir. Kitap yazarın kendi doğruları çerçevesinde (örneğin çok kaderci bir anlayış ve yine kadının küçük düşürülmesi gibi) okuyana öğüt verme niteliğini taşır. Bazı öğütlerine katılmamakla birlikte genel olarak öğütlerini gerçekçi bulduğumu rahatlıkla söyleyebilirim.

Kitap ana hikayeler ve bunlara bağlı alt hikayelerden oluşmaktadır. örneğin Beydeba hükümdara bir durumu açıklamak için bir ana hikaye verir ve bu hikaye anlatılırken canlandırılan hayvanlardan biri diğerine bir durumu açıklamak için yeni bir hikaye anlatmaya başlar sonra o hikayedeki hayvanlar başka bir hikaye anlatmaya başlarlar ve bu şekilde devam edilir. Daha sonra en sondan başlanarak hikayeler bir bir bitirilerek sonuçlar ana hikaye oradan da açıklanmaya çalışılan duruma bağlanır. Bu şekilde bazen bir ana hikayeye 10 veya daha fazla alt hikaye bağlanır. Her hikaye kendi içinde bir öğüt verirken aynı zamanda ana hikayeye de katkı sağlar dolayısıyla diğer hikayelerin ana hikaye ile bağlantılardan kopmamak için dingin bir zihne ihtiyaç olduğunu söyleyebilirim .

Hikayelerde en fazla üzerinde durulan konu akıllı kişinin özellikleri veya belirtilen durumlar karşısındaki davranışlarıdır. Bunun yanında ahmak kişi, alçak kişi, nankör kişi gibi başka kişilik analizlerine de yer verilmiştir.

Bütün bu açıklamalardan sonra son olarak da hikayelerin temelini oluşturan ana durumları tek tek verelim;

1-Birbirlerini sevdikleri halde yalancı ve hilekar birinin aralarını açmasıyla birbirine düşman kesilen iki kişinin öyküsü
2-Birbirine gönülden bağlı dostların bu dostluklarının nasıl başladığını ve birbirileriyle olan ilişkileri
3- Ne kadar dalkavukluk yapıp yalvarsa da kendisine aldanılmaması gereken düşmanın öyküsü
4-Uzun süre dilediği bir şeyin peşinde koşup da elde ettiği anda kaybeden kişinin öyküsü
5-Bir işi iyice ölçüp biçmeden hareket eden ve bu işin nereye varacağını düşünmeyen kişinin öyküsü
6-Düşmanı tarafından kuşatılan, yok olacağını anlayan, bu yüzden de bazı düşmanlarıyla anlaşarak veya dostluk kurarak bu durumdan kurtulmaya çalışan; bu şekilde kurtulup güvenliğe kavuştuktan sonra da anlaştığı düşmanlarına karşı vefalı davranan adamın öyküsü
7-Birbirlerinden uzak durması gereken düşmanların öyküsü
8-Sebepsiz yere cezalandırdığı kişinin gönlünü almak isteyen hükümdarın öyküsü
9-Gücü yettiği halde, başına gelen kötülükler yüzünden başkasına kötülük, eziyet ve düşmanlık yapmayı düşünmeyen kimse ile ilgili bir öykü
10-Hükümdarın saltanatını ve gücünü korumasını sağlayan şeyler
11-Kendine yakışan ve karakterine uyan işi bırakıp da başka bir şeyin peşine düşen fakat bunu da doğru dürüst anlamayarak şaşkın bir şekilde ortada kalan adamın öyküsü
12-Hak etmeyen kişiye iyilik yapıp ondan teşekkür bekleyen adamın öyküsü
13-Eğer kişi, iyiyi ve yararlıyı ancak aklı, ileri görüşü ve tedbiri sayesinde elde ediyorsa, o zaman yüksek makamlar ve çıkarlar elde eden cahil ile başı dertten kurtulmayan akıllı ve bilgili kişilere ne demeli?
14-Aklı kendisine değil başkasına yararlı olan kimsenin öyküsü

ve....ARKA KAPAK
Kelile ve Dimne, adını dürüstlüğün simgesi "Kelile" ile hilekarlığın simgesi olan "Dimne" den almıştır. Fabl tarzındaki bu eserin ilk bölümünde yer alan iki çakalın adıdır Kelile ile Dimne...

M.Ö.I. yüzyılda yaşadığı rivayet edilen Beydeba'nın Sanskritçe yazdığı bu eseri, döneminde gördüğü ilgiyi daha sonraki yıllarda da korumuş ve pek çok hükümdarın eğitiminde de kullanmıştır.

Eser, yazarı Beydeba'nın ideal sayılabilecek kişiler yaratılmasında yararlı olabileceğini düşündüğü, ince bir nüktedanlık ve imalar zinciriyle bezendiği hikayelerden oluşur.

Not: Hakkında inceleme yaptığım eser "Alkım" yayınevine aittir. Başka yayınevleri çok farklı bir şekilde ele almış olabilirler.
Icerisindeki hayvan hikayeleri ile hayata, insanlara ve devlet yönetimine dair pek çok faydalı öğüdün yer aldığı bu dünya edebiyatının en eski ve en çok ilgi gören eserinin öncelikle idarecilere, devlet yöneticilerine ve bütün siyasilere ders olarak okutulması gerektiğine inanıyorum! Hem de defalarca!
Herkesin okuyup ders çıkarması gereken bir kitap. İçerisinde birçok hikaye barındıran bu kitap çocuk kitapları gibi değil, okurken sıkmıyor. Hepimizin hikayeleri fabl tarzında anlatılmış. Yaptığınız veya başınıza gelen olayları mutlaka bu fabllarda bulacaksınız.
Beydeba , hint edebiyatının ezop u bence. Fabl türünde küçük hikayelerin toplamında oluşan bu eseri ilkokulda okumuştum. Çocuklarınıza iyiliğin önemi ni anlatmak icin geceleri okuyabilirsiniz :)
Çocukluğumun büyülü kitaplarından biri. Sakin, merak uyandırıcı ve ders verici. Hangi yaşta olunursa olsun okunması gereken klasik kitaplardandır kendisi. :)
Her yaştan, her kesimden okurların okuyabileceği hatta okuması gereken bir eser. İçinde birçok ders verici hikaye yer alıyor ve aslında birçoğu da bilindik hikayelerden oluşuyor. Ama anlatılanlara sadece birer hikaye gözüyle bakılmadan bilinçli bir şekilde okunması taraftarıyım. Zira ancak bu şekilde hayatımızda kalıcı olumlu değişiklikler gerçekleşebilir. Tekrar tekrar okunabilecek başucu kitaplarından.

Yazarın biyografisi

Adı:
Beydeba
Unvan:
M Ö I. Yüzyıl Fabl Yazarı
Doğum:
Şam, M.Ö 1
Hayatı

Beydeba’nın hayatı hakkında yeterli bilgi mevcut değildir. Gerçek ismi ve ırkı hakkında birçok farklı görüş ortaya atılmış olsa da, tarihçilerin çoğu, adı Ketku olan bir hint alimi olduğu kanısındadır.[kaynak belirtilmeli] Şam’da doğup, sonraları Çin’e göç ettiği çok rivayet edilir. Vefat yeri ve tarihi üzerine hiçbir bilgi bulunmamaktadır. Fabl türünün en önemli eserlerinden biri olan Kelile Dimne'yi Debşelem isimli bir Hint Hükümdarı döneminde kaleme almış ve eserini hükümdara sunmuştur. Eserin içeriğinde hayatı sisler içerisinde kalan bir Hind Hükümdarı olan Debşelem Şah'ın bir vasiyet üzerine ünlü bilge Beydaba'nın yanına gitmesi ondan hikmetli sözler , öğütler , devlet yönetiminde yardımcı olacak öğretici masallar dinlemesi anlatılmaktadır. Eserde bulunan hikayelerde siyaset, erdem ve eğitim gibi birçok farklı konu işlenmiştir. Kitap 14 bölümden oluşur. Kitap, adını ilk bölümündeki hikayelerin kahramanı olan iki çakaldan almıştır; “doğruluğu ve dürüstlüğü” simgeleyen "Kelile" ile “yanlışlığı ve yalanı” simgeleyen "Dimne". Beydeba, hiç kuşkusuz, Hint edebiyatında eşsiz bir yere ve öneme sahiptir. Eserlerinden biri de "Bülbül ile Bağcı"'dır.

Bir görüşe göre
MÖ 1. yüzyıl civarında yaşadığı düşünülen Beydeba'nın el yazmalarına göre Sarp'ın zamanında yaşamıştır. Büyük İskender, muazzam ordusuyla Çin'e ilerlerken geçtiği yerleri de fethediyordu. O zamanın Hint hükümdarı Fur onurlu biriydi ve ülkesini ne pahasına olursa olsun savunmaya kararlıydı ancak İskender'in kıvrak zekâsıyla baş edememiş ve yenilmişti.
İskender Hindistan'ı topraklarına katıp şehrin başına, güvendiği birini vali atadıktan sonra yoluna devam etti. İskender gittikten bir süre sonra Hintliler ayaklandılar ve İskender'in atadığı valinin yerine Fur'un oğlu Debşelimi hükümdar yaptılar. Ancak Debşelim hükümdar olduktan sonra halkına zulüm etmeye başladı. Zamanın ünlü bilgini Beydeba, Debşelim'in huzuruna çıktı ve ona yanlış yaptığını söyledi. Debşelim, önce Beydeba'ya çok kızdı. Ama daha sonra haklı olduğunu anlayınca yumuşadı.

Diğer bir görüşe göre
Beydeba, MÖ 1. yüzyılda yaşamış olan ünlü Çin yazarıdır.[kaynak belirtilmeli] Mehmet Küşteri adlı bir Türk yazarının Şeceret-ül-Beşer adlı eserinde belirttiğine göre Beydeba, M.S.81 yılında doğmuştur; musikinin mucididir. Nasihat-El-Külliye adında bir eseri Arapça'ya çevrilmiştir.

Kişiliği

Beydeba, döneminin sayılı bilginlerinden biriydi. Kıvrak zekasıyla her işin üstesinden gelen, imkânsız denen ve akıl ermeyen olayları bile çözen bir Hint düşünürüdür. MÖ 1. yüzyıl civarında yaşadığı tahmin edilmektedir.

Yazar istatistikleri

  • 47 okur beğendi.
  • 1.205 okur okudu.
  • 16 okur okuyor.
  • 379 okur okuyacak.
  • 17 okur yarım bıraktı.

Yazarın sıralamaları