1000Kitap Logosu
Asmai Yusuf Samih
Asmai Yusuf Samih
Asmai Yusuf Samih

Asmai Yusuf Samih

Yazar
BEĞEN
TAKİP ET
10.0
4 Kişi
10
Okunma
2
Beğeni
28
Gösterim
Hatice Nur
Yazımız'ı inceledi.
174 syf.
Öncelikle kitabı okumama ve inceleme yazmama vesile olan kerhenime teşekkürlerimi sunuyorum. Kitap okurken inceleme yazıp yazmayacağım kendini belli ediyor aslında. Çünkü kafamda kelimelerin ve cümlelerin şekillendiğini hissediyorum. Birkaç hususa dâir cümle kurduktan sonra gerisi gelir diye ümid ederek yazmaya koyuluyorum. Neyse... Önce biraz müellif'ten bahsetmek istiyorum. Adanalı Yusuf Samih Asmaî.. Kendi kaleminden onu bu şekilde tanımak en doğrusu. Asmaî mahlasının nereden mülhem olduğuna dair: "...kendisinin Türkçe muallimliğini, Arapça mütercimliğini, Fransızca, İtalyanca, İngilizce tekellüm ettiğini zikredersek, mahlasının meşhur dilci Asmaî'den mülhem olduğu kabule şayandır." Asmaî mahlaslı müellif birçok Avrupa şehrini gezmiş, seyahatte bulunmuş, bulunduğu yerlere dair teferruatlı bilgiler de vermiştir. Ve kendisini Mısır'da hizmete sevk etmiştir. Mısırdaki yaşantısına dair biraz ayrıntılı malumatı "Mısırda bir Türk Milliyetçisi" başlıklı yazıdan aynen aktarmak niyetindeyim: "Mısır'ın siyasi-ictimaî ve sair tüm cihetleriyle çok hareketli olduğu bir zamanda telif-tercüme, Türkçe-Arapça eserleriyle arzı endam eyleyen Adanalı Asmaî'nin, Mısır'ın ulema, udeba taifesinden birçoklarıyla münasebettar olduğu vakidir..." Kitap nedir, ne değildir biraz da ondan bahsetmek istiyorum. Yazımızın elimizden alınmasının arefesinde Mısır'da yazılıp yayımlanan bu eserin bir tarafı latinize edilmiş, bir tarafı Osmanlı türkçesiyle (aslî yazımızla) neşredilerek bizlere adeta altın tabakta ballı lokma tadıyla sunulmuştur. Takriz kısmında Lütfi Özaydın hocanın da dediği gibi: "Bu kitap, bizim milli varlığımızın neye tekabül ettiğini farketmiş olan düşmanlarımızın niyetlerini bize ihsas ve izah ediyor." Aslî yazımızın ehemmiyetini ilk olarak Lütfi hoca'nın kitabında kavradım.gerçi tam olarak kavradım demek abesle iştigal olur. Ama bu konuya daha bir önem atfettiğim kesindir. Yine Lütfi hoca takriz kısmında diyor ki: "Türkçe'nin İslam harflerinden başka bir yazı ile imlâsı ve ifadesi mümkün olmadığı için Kur'an harflerine rücu etmemiz, lisanımızın geleceği ve selameti cihetiyle artık elzemdir." Asmaî, yazıların aslı, tarihi, coğrafyası, felsefe-i lisan ve imla-yı hurufu ve dilimizi latin harfleriyle yazmak şeklinde beş kısımda önemli malumat arz eylemiştir. Bu bölümlerin her biri hakkında (Asmaî'nin de belirttiği gibi) cildler dolusu malumat yazılabilir. Ancak o dönem için sıcağı sıcağına bir cevap olsun diye "risale-i muhtasar" şekliyle kaleme alınmıştır. Bu milleti İslam harflerinden başka bir yazı ve imlâya mecbur kılmak bu milletin ruhuna, tarihine, edebiyatına, toplumsal iletişimine ve cümle değerlerine pranga vurmakla eş değerdir. Çünkü lisan bir milletin her anlamda her şeyidir. Zira Asmaî syf 87'de şöyle demektedir: "Bir milletin yazısını kaldırmak mazisini, ulum u maarifini, hatta her halini yok eylemek demektir..." Son olarak yazımızın ilgaya 1880'li yıllardan itibaren latinize etme çabasına dair: "Şöyle ki; 1880'lerde Mısır'da nüfusları itibariyle Türklerden az olan ve tesirleri itibariyle Türklere nazaran her hâlükârda pasif olması icab eden İngiliz, Fransız, İtalyan, Rum ve Ermenilerin kendi dillerinde çıkardıkları gazeteler neşriyat hayatını meşgul ederken; resmî gazete vasfını haiz ve dönemin tek Türkçe mecmuası "Ruznâme-i Vekâyi-i Mısriyye" Hidiv hükümeti tarafından ilga edilmiş. Artık eğitim dilinin de İngilizceye döndüğü, Türkçe ve tabiatıyla Türkler aleyhine ciddi mesafelerin katedildiği 1889 yılında Yusuf Samih Asmaî; Türkçe neşriyata da rağbet edecek binlerce nüfusu havi bulunduğundan bunların arzusuna cevaben "Mısır" isminde haftalık bir mecmuanın neşrine başlamış ki, memnuniyet mektuplarıyla mukabele gören bu mecmua Mısır'da Türklerin neşrettikleri ilk gayr-i resmî gazetedir. "Bu bir rezaletin başlangıcına ilk yüksek sesli tepki kitabıdır. Türk dili tarihi açısından burası çok mühimdir. Asmaî'yi okumak, tanıtmak bu yüzden mühimdir."
Yazımız
10.0/10
· 10 okunma
OKUYACAKLARIMA EKLE
8
42