Yazar
Oğuz Atay

Oğuz Atay

Yazar
BEĞEN
TAKİP ET
9.0
25,8bin Kişi
87,1bin
Okunma
17,9bin
Beğeni
314bin
Gösterim
Unvan
Türk Yazar
Doğum
İnebolu, Kastamonu, Türkiye, 12 Ekim 1934
Ölüm
İstanbul, Türkiye, 13 Aralık 1977
Yaşamı
Oğuz Atay (1934; İnebolu, Kastamonu - 13 Aralık 1977, İstanbul), Türk yazar Babası, VI., VII dönem Sinop, VIII. Dönem Kastamonu Milletvekilliği yapan Cemil Atay'dır. 1951'de bugünkü adı TED Ankara Koleji olan Ankara Maarif Koleji'ni, 1957'de de İTÜ İnşaat Fakültesi'ni bitirdi. Üç yıl sonra İDMMA İstanbul Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi (şimdiki Yıldız Teknik Üniversitesi) İnşaat Bölümü'nde öğretim üyesi oldu. 1975'te doçent olan Atay, Topografya adlı bir de mesleki kitap yazdı. Çeşitli dergi ve gazetelerde makale ve söyleşileri yayınlandı. Oğuz Atay, Tutunamayanlar'ın 1971-72'de yayınlanmasından sonra, önemli bir tartışmanın odak noktası oldu. Bu romanıyla 1970 TRT Roman Ödülü'nü kazandı. Türk edebiyatının en önemli eserlerinden biri olan Tutunamayanlar, eleştirmen Berna Moran tarafından, "hem söyledikleri hem de söyleyiş biçimiyle bir başkaldırı" olarak nitelendirilmiştir. Moran'a göre Tutunamayanlar'daki edebi yetkinlik, Türk romanını çağdaş roman anlayışıyla aynı hizaya getirmiş ve ona çok şey kazandırmıştır. Atay'ın büyük etki yaratan eseri Tutunamayanlar'ı 1973'te yayınladığı Tehlikeli Oyunlar adlı ikinci romanı izlemiştir. Hikâyelerini Korkuyu Beklerken başlığı altında toplayan Atay, 1911-1967 yılları arasında yaşamış Prof. Mustafa İnan'ın hayatı konu eden Bir Bilim Adamının Romanı'nı 1975 yılında yayımlamıştır. 1973 yılında yayımlanan Oyunlarla Yaşayanlar adlı oyunu Devlet Tiyatrosu'nda sahnelenmiştir. Atay, beyninde çıkan bir tümör nedeniyle büyük projesi "Türkiye'nin Ruhu"nu yazamadan 13 Aralık 1977'de, İstanbul'da hayatını kaybetmiştir. Edirnekapı Sakızağacı Mezarlığı'na defnedildi. Öldükten sonra 1987'de Günlük, 1998'de ise Eylembilim adlı kitapları yayımlanmıştır. Sağlığında hiçbir kitabı ikinci baskı bile yapamayan Atay'ın kitapları ölümünden sonra büyük ilgi gördü ve defalarca basıldı. Yıldız Ecevit'in hazırladığı Oğuz Atay biyografisi Ben Buradayım... 2005 yılında yayınlandı. Türk edebiyatında yazdığı Tutunamayanlar ile post-modern tarzda eser veren ilk yazar Oğuz Atay'dır. Oğuz Atay, özellikle Tutunamayanlar romanında, modern şehir yaşamı içinde bireyin yaşadığı yalnızlığı, toplumdan kopuşları ve toplumsal ahlaka,kalıplaşmış düşüncelere yabancılaşan, tutunamayan bireylerin iç dünyasını anlatır. Yapıtları eleştiri, mizah ve ironi barındırır.

İletiler

Tutunamayanlara 26 Temmuz 1970
Romanı ilk olarak, Cevat Çapan ve Vüs'at Bener okur. Vüs'at Bener, onun roman yazdığından haberi olmamasına karşın hiç şaşırmadığını söyler: "Onun zekasını biliyordum, içinde taşıdığı yaratıcı gücü seziyordum. Müteahhitlikle falan olacak iş değildi bu. Bir gün Kızılay'da, Kızılırmak Sokağı civarındaki evime, elinde metinle geldi. Benim ilk tepkim, "bu nasıl bir şey böyle," demek oldu. Metin çok kalındı çünkü. "Bir roman," dedi, "bu kitaba ben bütün birikimimi koydum, bundan bir kelime bile çıkarmam." Böyle anlatır Vüs'at Bener, Oğuz Atay'ın 1970 yılında "Tutunamayanlar"ı kendisine getirişini: "Roman olarak gevşekti dokusu, bir dağınıklık hissettim. 'Büyük bir çıkış yapıyorsun, ilk'e imza atmak gibi büyük bir cesaret var bunun içinde. Ama biraz toparlaman lazım metni. Lütfen bunun üzerinde çalış ve kimi yerleri ayıkla,' dedim ona. Benim önerim, romanda değişiklik yapılması yönünde değildi, kısaltılması yönündeydi; uzundu, tekrarlar vardı." TRT Roman Yarışması'na girmek istediğini söylemiştir Vüs'at Bener'e; teslim tarihine daha iki üç aylık bir süre vardır. "Birkaç ay sonra 'Tutunamayanlar' la yeniden geldi bana. Metni elden geçirmiş, yeniden yazmış, ciltlemişti, altı ciltti sanırım. Ne kadar kısalttı bilemem. Sanıyorum, değişiklik büyük ölçüde 'Şarkılar' bölümünde oldu." Oğuz Atay'ın, romanı bir kez elden geçirdiğini arkadaşı Uğur Ünel de doğrular: "Tutunamayanlar' vahşi bir tarla gibiydi, elden geçirildi, ayıklandı, kısaltıldı." Romanı her okuyan, bu alışılmadık metin karşısında önce şaşkınlığa düşüyor, sonra da başını alıp gittiğini düşündüğü kimi bölümlerin dizginlenmesi yolunda çeşitli öneriler getiriyordur. Atay, yakın çevresinin önerilerini göz önüne alarak metni kısaltır, kimi yerleri yeni baştan yazar. 6.8.1970 tarihli günlük notunda, "Bu arada kitabı bitirdim, yani üç yüz sayfa yazdım; onun telaşı vardı," (G.14) diye sözünü eder bu çalışmasından. Romanının son sayfasına düştüğü tarih: 26 Temmuz 1970, "Tutunamayanlar"ın bu ikinci etabının bitiş tarihidir. Bu tarihten sonra bir iki yeri yeniden ele alıp düzeltmeyi/kısaltmayı düşündüyse de bunu gerçekleştirmez. "Bir daha düzeltirsem, bütün samimiyeti yok olacak," der Uğur Ünel'e. Alıntı; Ben Buradayım... s.300-301 Oğuz Atay Tutunamayanlar
6
46