• *Gılgamış Destanı
    *Ardavirafname-Ardaviraf
    *Kayıp Cennet-John Milton
    *HOMEROS
    İlyada Destanı
    Odysseia Destanı
    *HERODOTOS -Tarih
    *DANTE ALİGHİERİ
    Yeni Dünya
    İlahi Komedya
    *Dönüşümler-Ovidius
    *Aenas Destanı-Vergilius
    *Ütopya -Thomas More
    *Binbir Gece Masalları
    *WİLLİAM SHAKESPEARE
    Hamlet
    Macbeth
    Romeo ve Juliet
    Othello
    Bir Yaz Gecesi Rüyası
    On İkinci Gece
    Kral Lear
    Venedik Taciri
    Kış Masalı
    *FRANCİS BACON
    Denemeler
    Yeni Atlantis
    * Robinson Crusoe -Daniel Defoe
    *Gulliver'in Gezileri -Jonathan Swift
    *Clarissa-Samuel Richardson
    *Tom Jones - Henry Fielding
    *JANE AUSTEN
    Akıl ve Turku
    Aşk ve Gurur
    Mansfield Parkı
    İkna
    Emma
    *MARY Shelley
    Frankenstein
    Son İnsan
    *GururDünyası-William Makepeace Thackeray
    *CHARLES DİCKENS
    İki Şehrin Hikayesi
    Oliver Twist
    Kasvetli Ev
    Büyük Umutlar
    *Jane Eyre - Charlotte Bonte
    *Uğultulu Tepeler-Emily Bonte
    *GEORGE ELİOT (Mary Anne Evans)
    Kıyıdaki Değirmen
    Silas Marner
    Middlemarch
    *THOMAS HARDY
    Kaybolan Masumiyet (Tess ismiyle de çevirisi bulunuyor)
    Çılgın Kalabalıktan Uzak
    Adsız Sansız Bir Jude
    *HENRY JAMES
    Daisy Miller
    Bir Kadının Portresi
    Yürek Burgusu
    *Karanlığın Yüreği -Joseph Conrad
    *HERBERT GEORGE WELLS
    Zaman Makinesi
    Ay’da İlk İnsanlar
    *İyi Asker-Ford Madox Ford
    *Howards End-Edward Morgan Forster
    *VİRGİNİA WOOLF
    Deniz Feneri
    Mrs. Dalloway
    Kendine Ait Bir Oda
    *AGATHA CHRİSTİE
    Doğu Ekspresinde Cinayet
    On Küçük Zenci
    *ALDOUS HUXLEY
    Cesur Yeni Dünya
    Krom Sarısı
    Ses Sese Karşı
    * GEORGE ORWELL (Eric Arthur Blair)
    Hayvan Çiftliği
    Bin Dokuz Yüz Seksen Dört -1984
    *Sineklerin Tanrısı -William Golding
    *Otomatik Portakal - John Burgess Wilson- Anthony Burgess
    *Bir Son Duygusu- Julian Barnes
    *Kefaret-IAN MCEWAN
    *Denemeler –Montaigne
    *Le Cid- Pierre Corneille
    *Fablla- Jean de La Fontaine
    *MOLİERE
    Cimri
    Kibarlık Budalası
    Hastalık Hastası
    *İskender-Jean Racine
    *JEAN-JACGUES ROUSSEAU
    Toplum Sözleşmesi
    İtiraflar
    *Memoirs of a nun (Bir Rahibenin Anıları)-Denis Diderot
    *Devrimler Üzerne Denemeler-François-Rene de Chateaubrıand
    *LAMARTİNE
    Şairane Duyuşlar
    Graziella
    *STENDHAL – (Marie-Henri Beyle )
    Kırmızı ve Siyah
    Parma Manastırı
    **HONORE DE BALZAC
    Vadideki Zambak
    Goriot Baba
    Eugénie Grandet
    **ALEXANDRE DUMAS (baba DUMAS)
    Monte Kristo Kontu
    Üç Silahşörler
    *ALEXANDRE DUMAS (Oğul DUMAS)
    Kamelyalı Kadın
    **VİCTOR HUGO
    Notre Dame'ın Kamburu
    Sefiller
    İdam Mahkumunun Son Günü
    *Bir Zamane Çocuğunun İtirafları-Alfred de Musset
    *GUSTAVE FLAUBERT
    Madam Bovary
    Bilirbilmezler - Bouvard ile Peuchet
    *CHARLES BAUDELAİRE
    Kötülük (Elem) Çiçekleri
    Yapay Cennetler
    *CONCOURT KARDEŞLER
    Germinie Lacar-teux
    Charles Demailly
    *JULES VERNE
    80 Günde Devri Alem
    Dünya Merkezine Yolculuk
    Denizin Altında 20bin Fersah
    *EMİLE ZOLA
    Meyhane
    Germinal
    *ALPHONSE DAUDET
    Değirmenimden Mektuplar
    Pazartesi Hikayeleri
    *Hirodias-Stephane Mallarme
    *Zühal Şiirleri-Paul verlaine
    *GUY DE MAUPASSANT
    Ay Işığı
    Tombalak
    *ARTHUR RİMBAUD
    Cehennemde bir mevsim
    Tanrısal Esinler
    *ADRE GİDE
    Ayrı Yol
    Pastoral Senfoni
    Kalpazanlar
    **MARCEL PROUST
    *Kayıp Zamanın İzinde
    1) Swann'ların Tarafı
    2) Çiçek Açmış Genç Kızların Gölgesinde
    3) Guermantes Tarafı
    4) Sodom ve Gomorra
    5) Mahpus
    6) Albertine Kayıp
    7) Yakalanan Zaman
    *LOUİS ARAGON
    Paris Köylüsü
    Elsa’nın Gözleri
    *RENE DESCARTES
    Yöntem Üzerine Konuşma
    Felsefenin İlkeleri
    Ruhun Tutkuları
    *ALEKSANDR PUŞKİN
    Maça Kızı
    Yüzbaşının Kızı
    *NİKOLAY VASİLYEVİC GOGOL
    Ölü Canlar
    Palto
    Bir Delinin Hatıra Defteri
    *Zamanımızın Bir Kahramanı-Mihail Lermontov
    *İVAN TURGENYEV
    Rudin-İlk Aşk
    Babalar ve Oğullar
    *FYODOR MİHAYLOVİÇ DOSTOYEVSKİ
    İnsancıklar
    Ölüler Evinden Anılar
    Yeraltından Notlar
    Suç ve Ceza
    Budala
    Karamazov Kardeşler
    *LEV NİKOLAYEVİC TOLSTOY
    Savaş ve Barış
    İnsan Ne ile Yaşar
    İvan İlyiç'in Ölümü
    Anna Karenina
    Kreutzer Sonat
    Diriliş
    *ANTON ÇEHOV
    Martı
    Vişne Bahçesi
    *Oblomov-İvan Gonçarov
    *MAKSİM GORKİ
    Ana
    Artamonov Ailesi
    *İVAN ALEKSİYEVİÇ BUNİN
    Teneke kaplı İvan
    Mitya’nın Aşkı
    *ANDREY BELY
    Petersburg
    *BORİS PASTERNAK
    Doktor jivago
    İnsanlar ve Haller
    *MİCHAEL BULGAKOV
    Usta ile Margarita
    Kol Manşetinde Notlar
    *Sönüyor Al Kanları Günbatımının- Sergey Yesenin
    * Ve Durgun Akardı Don-Mihail Şolohov
    *İvan Denisoviç’in Bir Günü-Aleksandr Soljenitsin
    *JOHANN WOLFGANG VON GOETHE
    Wilhelm Meister'in Çıraklık Yılları
    Genç Werther'in Acıları
    Faust
    Gönül Yakınlıkları
    Pandora
    *SİCHİLLER
    Haydutlar
    Wilhelm Tell
    Don Carlos
    Mutluluk Şarkısı
    *Romantizm Okulu-Heinrich Heine
    *Danton’un Ölümü-Karl Georg Büchner
    *THOMAS MANN
    Buddenbrook Ailesi
    Venedik’te Ölüm
    Büyülü Dağ
    *Orpheus’a Soneler-Rilke
    *HERMANN BROCH
    Kader Ağıtları
    Vergilius'un Ölümü
    *HERMANN HESSE
    Siddhartha
    Bozkırkurdu
    Boncuk Oyunu
    *Niteliksiz Adam – Robert Musil
    *STEFAN ZWEİG
    Satranç
    Amok Koşucusu
    Bir Kadının Hayatından 24 Saat
    Bilinmeyen Bir Kadının Mektubu
    Geçmişe Yolculuk
    *FRANZ KAFKA
    Dönüşüm
    Dava
    Şato
    Milena’ya Mektuplar
    *ELİAS CANETTİ
    Marakeş'te Sesler
    Körleşme
    *Teneke Trampet-Günter Grass
    *EDGAR ALLAN POE
    Öyküler
    Kuyu ve sarkaç
    *Tom Amca'nın Kulübesi-Harriet Beecher Stowe
    *Moby Dick -Herman Melville
    *MARK TWAİN
    Tom Sawyer’in Maceraları
    Huckleberyry Finn’in Maceraları
    Mississippi’de Hayat
    JACK LONDON
    Martin Eden
    Beyaz Diş
    Demir Ökçe (Distopya-ütopya)
    *THOMAS STEARNS ELİOT
    Çorak ülke
    Boş Adamlar
    Edebiyat Üzerine Düşünceler
    *JOHN STEİNBECK
    Kenar Mahalle,Bitmeyen Kavga
    Fareler ve İnsanlar
    Gazap Üzümleri
    *SAUL BELLOW
    Boşlukta Sallanan Adam
    *DAN BROWN
    Da Vinci Şifresi
    Dijital Kale
    Melekler ve Şeytanlar
    *JORGE LUİS BORGES
    Kum Kitabı
    *MİLAN KUNDERA
    Varolamanın Dayanılmaz Hafifliği
    *ROBERT LOUİS STEVENSON
    Define Adası
    Dr jekyll ve bay Hyde
    Kara Ok
    *URSULA K. LE GUİN
    Mülksüzler
    Yerdeniz Üçlemesi
    Lavinia
    *JRR TOLKİEN
    Yüzüklerin Efendisi
    Silmarillion
    *JOSEPH CONRAD
    Nostromo
    Karanlığın Yüreği
    *HENRY FİELDİNG
    Tom Jones (İlk basımı 1749 - Dünyada yazılmış ilk romanlardan biri)
    Joseph Andrews
    *WİLKİE COLLİNS
    Beyazlı Kadın
    Aytaşı
    *MARCEL ALLAİN-PİERRE SOUVESTRE
    Fantoma 1 : Suç Dehası
    Fantoma 2: Boş Tabut
    *EDUARDO GALEANO
    Yaratılış /Ateş Anıları 1
    Yüzler ve Maskeler / Ateş Anıları: 2
    Rüzgarın Yüzyılı / Ateş Anıları: 3
    *GEORGES PEREC
    Kayboluş
    ŞEYLER
    w ya da bir çocukluk hatırası
    Yaşam Kullanma Kılavuzu
    *PAUL AUSTER
    New York Üçlemesi
    Ay Sarayı
    Şans Müziği
    *MARK TWAİN
    Tom Sawyer'ın Maceraları
    Huckleberry Finn ‘in Maceraları
    *JAMES JOYCE
    Ulysses
    *ITALO CALVİNO
    Bir kış gecesi eğer bir yolcu
    *ITALO SVEVO
    Senilita Yaşlılık i
    *PATRİCK SÜSKİND
    Güvercin
    Koku

    ****************************************
    *Don Kişot -Miguel de Cervantes
    *Zorba-Nikos Kazancakis
    *Tiffany’de Kahvaltı- Truman Capote
    *Uyanış - Kate Chopin
    *Şeker Portakalı -José Mauro de Vasconcelos
    *Çavdar Tarlasında Çocuklar -Jerome David Salinger
    *Pal Sokağı Çocukları -Ferenc Molnár
    *Genc Bir Köy Hekimi -Mihail Bulgakov
    *Küçük Prens -Antoine de Saint-Exupéry
    *Fahrenheit 451 -Ray Bradbury
    *Gora -Rabindranath Tagore
    *Rüzgâr Gibi Geçti -Margaret Mitchell
    *Kuzey ve Güney -Elizabeth Gaskell
    *Bülbülü Öldürmek -Harper Lee
    *Küçük Kadınlar -Louisa May Alcott
    *Zen ve Motosiklet Bakım Sanatı -Robert M. Pirsig
    *İki Büyük Dünya Sistemi Hakkında Diyalog -Galileo Galilei
    *Muhteşem Gatsby -F. Scott Fitzgerald
    *Özgür İnsanlar -Halldor Laxness
    *İnsanlık Durumu -Andre Molraux
    *Sofi’nin Dünyası - Jestein Gaarde
    *Tatar Çölü -Dino buzzati
    *Oyunun kuralı-Leonardo Sciascia
    *Yetenekli Bay Ripley- Patricia Highsmith
    *Şemsiye -Will Self
    *Mezhaba Beş -Kurt Vonnegut
    *Devlet -Platon
    *Prens -Niccola Machiavelli
    *Martı Jonathan Livingston -Richard Bach
    *Küçük Kara Balık -Samed Behrengi
    *Yüreğinin Götürdüğü Yere Git-Susanna Tamaro
    *Nietzsche Ağladığında- Irvin D. Yalom
    *Böyle Buyurdu Zerdüşt -Friedrich Nietzsche
    *Nehirler Kızıl Akar - Jean Christophe Grange
    *Düşlerin Yorumu-Sigmund Freud
    *Sevgili- Marguerite Duran
    *Gülün Adı-Umberto Eco
    *Beydeba -Kelile ve Dimne
    *Yüzüklerin Efendisi- John Ronald Reuel Tolkien
    *Huzursuzluğun Kitabı -Fernando Pessoa
    *Otostopçunun Galaksi Rehberi (Edebiyat serisi) -Douglas Adams, Eoin Colfer
    *Dorian Gray'in Portresi -Oscar Wilde
    *Carmen -Prosper Merimee
    *Ekmekçi Kadın -Xavier de Montepin
    *Sol Ayağım - Christy Brown
    *Kızıl Ölümün Maskesi - Edgar Allan Poe
    *Gecenin Sonuna Yolculuk -Louis-Ferdinand Celine
    *Beyaz Zambaklar Ülkesi -Grigory Petrov
    *Michael Kohlhaas -Heinrich von Kleist
    *Operadaki Hayalet -Gaston Leroux
    *Guguk Kuşu -Ken Kesey
    *En Mavi Göz – Toni Morrison
    *Effi Briest – Theodor Fontane
    *Sherlock Holmes-Arthur Conan Doyle
    *Maldoror’un Şarkıları - Comte de Lautréamont
    *Hindistan’da Bir Geçit-Edward Morgan Forster
    *Candide ya da İyimserlik - Voltaire
    *Sırça Fanus - Sylvia Plath
    *Wittgenstein'ın Yeğeni: Bir Dostluk - Thomas Bernhard
    *Tehlikeli İlişkiler - Choderlos de Laclos
    *Kent ve Köpekler - Mario Vargas Llosa
    *Kör Baykuş - Sadık Hidayet
    *Atları da Vururlar - Horace Mccoy
    *Derviş ve Ölüm - Mehmet Selimoviç
    *Piyanist - Elfriede Jelinek
    *Schindler'in Listesi - Thomas Keneally
    *Gün Doğarken Bülbül Susar- Elsa Triolet

    *********************************

    *CENGİZ AYTMATOV
    Gün Olur Asra Bedel
    Selvi Boylum Al Yazmalım
    Cemile
    *OĞUZ ATAY
    Tutunamayanlar (1972)
    Tehlikeli Oyunlar (1973)
    Bir Bilim Adamının Romanı (1975)
    Korkuyu Beklerken (1975)
    Oyunlarla Yaşayanlar (1975)
    Günlük (1987)
    Eylem bilim (1998)
    *YUSUF ATILGAN
    Aylak Adam
    Anayurt Oteli
    *AHMET HAMDİ TANPINAR
    Saatleri Kurma Enstütüsü
    Mahur Beste
    Huzur
    *HALİD ZİYA UŞAKLIGİL
    Aşk-ı Memnu
    Mai ve Siyah
    *SABAHADDİN ALİ
    Kuyucaklı Yusuf
    Kürk Mantolu Madonna
    İçimizdeki Şeytan
    *LATİFE TEKİN
    Sevgili Arsız Ölüm
    Berci Kristin Çöp Masaları
    *ATİLLA İLHAN
    Kurtlar Sofrası
    Ben sana Mecburum
    *AZİZ NESİN
    Zübük
    Yaşar Ne Yaşar Ne Yaşamaz
    *PEYAMİ SAFA
    Dokuzuncu Hariciye Koğuşu
    Fatih Harbiye
    *HALİDE EDİP ADIVAR
    Sinekli Bakkal
    *REŞAT NURİ GÜNTEKİN
    Çalıkuşu
    Yaprak Dökümü
    Dudaktan Kalbe
    Acımak
    *ORHAN KEMAL
    Bereketli Topraklar Üzerinde
    Gurbet Kuşları
    Hanımın Çiftliği
    *YAKUP KADRİ KARAOSMANOĞLU
    Yaban
    Kiralık Konak
    *KEMAL TAHİR
    Devlet Ana
    Esir Şehrin İnsanları
    *YAŞAR KEMAL
    İnce Memed
    Yer Demir Gök Bakır
    Orta Direk
    Binboğalar Efsanesi
    *SAİT FAİK ABASIYANIK
    Medarı Maişet Motoru
    Alemdağ'da Var Bir Yılan

    **************************************

    *MEVLANA -Mesnevi
    *YUNUS EMRE-Divan
    *EVLİYA ÇELEBİ-Seyahatname
    *Dede Korkut Kitabı
    *Üç İstanbul - Mithat Cemal Kuntay
    *Eylül - Mehmet Rauf
    *Yılanların Öcü - Fakir Baykurt
    *Puslu Kıtalar Atlası -İhsan Oktay Anar
    *Şu Çılgın Türkler – Turgut Özakman
    *Kendi Gök Kubbemiz -Yahya Kemal Beyatlı
    *Ben Ol da Gör -Seyit Göktepe
    *47’liler, Füruzan
    *Gölgesizler, Hasan Ali Toptaş
    *Sultan Hamid Düşerken – Nahid Sırrı Örik
    *Ağır Roman, Metin Kaçan
    *İstanbul Hatırası – Ahmet Ümit
    *Mel’un – Selim İleri
    *Araba Sevdası Recaizade Mahmud Ekrem
    *Küçük Ağa-Tarık Buğra
    *Fikrimin İnce Gülü-Adalet Ağaoğlu
    *Safahat -Mehmet Akif Ersoy
    *Çile-Necip Fazıl Kısakürek
    *Memleketimden İnsan Manzaraları – Nazım Hikmet
    *Otuzbeş Yaş (Bütün Şiirleri)-Cahit Sıtkı Tarancı
    *Drina’da son gün-Faik Baysal
    *Gazoz Ağacı- Sabahattin Kudret Aksal
    *Gülistan -Sadi-i Şirazi
    *Kutadgu Bilig- Yusuf Has Hacib
    *Sergüzeşt- Samipaşazade Sezai
    *Kuyruklu Yıldız Altında Bir İzdivaç-Hüseyin Rahmi Gürpınar
    *Ömer Seyfettin (Kaşağı-Falaka-Ferman-Külah-Perili Köşk-Yalnız Efe-Yüksek Ökçeler)
    *Kültürden İrfana - Cemil Meriç
    *Şah ve Sultan - İskender Pala
    *Yalnız Seni Arıyorum - Orhan Veli
    *Zeytindağı - Falih Rıfkı Atay
    *Sevda Sözleri - Cemal Süreya
    *Aganta Burına Burınata –( Halikarnas Balıkçısı- Cevat Şakir Kabaağaçlı

    *************************************
    NOBEL EDEBİYAT ÖDÜLÜ ALAN TÜM YAZARLAR VE YAZARLARIN ÖNEMLİ ESERLERİ :

    1901
    Sully Prudhomme (16 Mart 1839, Paris, Fransa – 6 Eylül 1907)
    1902
    Theodor Mommsen (30 Kasım 1817, Garding, Almanya – 1 Kasım 1903)
    1903
    Bjørnstjerne Bjørnson (8 Aralık 1832, Kvikne, Norveç – 26 Nisan 1910)
    1904
    Frédéric Mistral (8 Eylül 1830, Provence, Fransa – 25 Mart 1914)
    José Echegaray y Eizaguirre (19 Nisan 1832, Madrid, İspanya – 14 Eylül 1916)
    1905
    Henryk Sienkiewicz (5 Mayıs 1846, Polonya – 15 Kasım 1916) – Türkçeye çevrilen kitabı: “Ateş ve Kılıç”
    1906
    Giosuè Carducci (27 Temmuz 1835, Pietrasanta, İtalya – 16 Şubat 1907)
    1907
    Rudyard Kipling (30 Aralık 1865, Mumbai, Hindistan – 18 Ocak 1936) – “Dilek Evi”
    1908
    Rudolf Christoph Eucken (5 Ocak 1846, Almanya – 15 Eylül 1926) – Alman felsefeci. “Hayatın Anlamı’’
    1909
    Selma Lagerlöf (20 Kasım 1858, Mårbacka, İsveç – 16 Mart 1940) – İsveçli kadın yazar. Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Küçük Nils Holgersson’un Yaban Kazlarıyla Maceraları”, “Nils Holgersson’un Serüvenleri”
    1910
    Paul Heyse (15 Mart 1830, Berlin, Almanya – 2 Nisan 1914) – Türkçeye çevrilen kitabı: “Andrea Delfin”
    1911
    Count Maurice Maeterlinck (29 Ağustos 1862, Gent, Belçika – 6 Mayıs 1949,) – Türkçeye çevrilen kitabı: “Mavi Kuş”
    1912
    Gerhart Hauptmann (15 Kasım 1862, Polonya – 6 Haziran 1946) – “Atlantis”
    1913
    Rabindranath Tagore (7 Mayıs 1861, Kalküta, Hindistan – 7 Ağustos 1941) – “Gora”,
    1914
    Bu sene kimseye ödül verilmemiştir.
    1915
    Romain Rolland (29 Ocak 1866, Fransa – 30 Aralık 1944) – “Yaşama Sevgisi”
    1916
    Verner von Heidenstam (6 Temmuz 1859, Olshammar, İsveç – 20 Mayıs 1940)
    Henrik Pontoppidan (24 Temmuz 1857, Danimarka – 21 Ağustos 1943)
    1917
    Karl Adolph Gjellerup (2 Haziran 1857, Danimarka – 13 Ekim 1919)
    1918
    Bu sene kimseye ödül verilmemiştir.
    1919
    Carl Spitteler (24 Nisan 1845, İsviçre – 29 Aralık 1924)
    1920
    Knut Hamsun ( 4 Ağustos 1859, Lom, Norveç – 19 Şubat 1952) –: “Açlık”
    1921
    Anatole France (16 Nisan 1844, Paris, Fransa – 12 Ekim 1924) – Kırmızı Zambak”
    1922
    Jacinto Benavente (12 Ağustos 1866, Madrid, İspanya – 14 Temmuz 1954)
    1923
    William Butler Yeats (13 Haziran 1865, İrlanda – 28 Ocak 1939) – “Dibbuk”
    1924
    Wladyslaw Reymont (7 Mayıs 1867, Polonya – 5 Aralık 1925)
    1925
    George Bernard Shaw (26 Temmuz 1856, Dublin, İrlanda – 2 Kasım 1950) “Ölümsüzlüğün Sırrı”
    1926
    Grazia Deledda (28 Eylül 1871, İtalya – 15 Ağustos 1936)
    – İtalyan kadınyazar. “Sardinya Efsaneleri”
    1927
    Henri Bergson (18 Ekim 1859, Paris, Fransa 4 Ocak 1941) – “Madde ve Bellek”
    1928
    Sigrid Undset (20 Mayıs 1882, Danimarka – 10 Haziran 1949) – Norveçli kadın yazar. Türkçeye çevrilen kitabı: “Her Kadın Gibi”
    1929
    Thomas Mann (6 Haziran 1875, Lübeck – 12 Ağustos 1955) – Alman yazar. Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Venedik’te Ölüm”, “Buddenbrooklar / Bir Ailenin Çöküşü”, “Büyülü Dağ”, “Yusuf ve Kardeşleri”
    1930
    Sinclair Lewis (7 Şubat 1885, Minnesota, ABD – 10 Ocak 1951) – Türkçeye çevrilen kitabı: “Vahşi Aşk”
    1931
    Erik Axel Karlfeldt (20 Temmuz 1864, Karlbo, İsveç – 8 Nisan 1931,)
    1932
    John Galsworthy (14 Ağustos 1867, Kingston, Birleşik Krallık – 31 Ocak 1933)
    1933
    Ivan Alekseyevich Bunin (22 Ekim 1870, Voronej, Rusya – 8 Kasım 1953) – Türkçeye çevrilen kitabı: “Mitya’nın Aşkı”
    1934
    Luigi Pirandello (28 Haziran 1867, Agrigento, İtalya – 10 Aralık 1936) – “Gölge Adam
    1935
    Bu sene kimseye ödül verilmemiştir.
    1936
    Eugene O’Neill (16 Ekim 1888, Longacre Square – 27 Kasım 1953) – ABD’li oyun yazarı. Türkçeye çevrilen kitabı: “Allahın Ayısı”
    1937
    Roger Martin du Gard (23 Mart 1881, Fransa – 22 Ağustos 1958) – “Thibault’lar
    1938
    Pearl Sydenstricker Buck (26 Haziran 1892, Batı Virginia, ABD – 6 Mart 1973) – Nobel edebiyat ödülünü alan ilk Amerikalı kadın. “Sürgün
    1939
    Frans Eemil Sillanpää (16 Eylül 1888, Finlandiya – 3 Haziran 1964) – Türkçeye çevrilen kitabı: “Taşra Kızı”
    1940 –1941-1942- 1943
    Bu yıllar arasında kimseye ödül verilmemiştir.
    1944
    Johannes Vilhelm Jensen (20 Ocak 1873, Danimarka – 25 Kasım 1950,) – Türkçeye çevrilen kitabı: “Kralın Düşüşü”
    1945
    Gabriela Mistral (7 Nisan 1889, Vicuña, Şili – 10 Ocak 1957) – Asıl adı Lucila de María del Perpetuo Socorro Godoy Alcayaga. Kadın şair, eğitimci, diplomat. Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Gabriela Mistral Şiirlerinden Seçmeler”
    1946
    Hermann Hesse (2 Temmuz 1877, Calw, Almanya – 9 Ağustos 1962) – “Bozkırkurdu”, Siddhartha”,“Boncuk Oyunu”
    1947
    André Gide (22 Kasım 1869, Paris, Fransa – 19 Şubat 1951) – “Pastoral Senfoni”, “Kalpazanlar”, “Ayrı Yol
    1948
    Thomas Stearns Eliot (26 Eylül 1888, St. Louis, Missouri, ABD – 4 Ocak 1965) – ”, “İhtiyar Farenin Kediler Kılavuzu”
    1949
    William Faulkner (25 Eylül 1897, New Albany, Mississippi, ABD – 6 Temmuz 1962) – “Ses ve Öke”, “Köy’’
    1950
    Bertrand Russell (18 Mayıs 1872, Birleşik Krallık – 2 Şubat 1970) – “Eğitim Üzerine”, “İnsanlığın Yarını
    1951
    Pär Lagerkvist (23 Mayıs 1891, İsveç – 11 Temmuz 1974) – “Yeryüzü Sürgünü”
    1952
    François Mauriac (11 Ekim 1885, Bordeaux, Fransa -1 Eylül 1970) –”, “Yılan Düğümü”
    1953
    Winston Churchill (30 Kasım 1874, Birleşik Krallık – 24 Ocak 1965) – Politikacı.
    1954
    Ernest Hemingway (21 Temmuz 1899, Illinois, ABD – 2 Temmuz 1961) – Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Çanlar Kimin İçin Çalıyor”, “Yaşlı Adam ve Deniz”
    1955
    Halldór Laxness (23 Nisan 1902, Reykjavík, İzlanda – 8 Şubat 1998) – “Özgür İnsanlar”
    1956
    Juan Ramón Jiménez (24 Aralık 1881, Moguer, İspanya – 29 Mayıs 1958) –”, “Ruhsal Sone”
    1957
    Albert Camus (7 Kasım 1913, Fransız Cezayiri – 4 Ocak 1960) – “Yabancı”, “Veba”, “Düşüş, “Yaz”
    1958
    Boris Pasternak (10 Şubat 1890, Moskova, Rusya – 30 Mayıs 1960) – Boris Pasternak, Sovyetler Birliği Hükümeti’nin baskısı üzerine bu ödülü reddetmek zorunda kalmıştır. “İnsanlar ve Haller
    1959
    Salvatore Quasimodo (20 Ağustos 1901, İtalya – 14 Haziran 1968) Türkçeye çevrilen önemli kitapları: “Güngünüstüne”
    1960
    Saint-John Perse (31 Mayıs 1887, Guadeloupe – 20 Eylül 1975) – Fransız şair ve diplomat. Türkçeye çevrilen eserleri: “Sözcükler Denizi”
    1961
    Ivo Andric (9 Ekim 1892, Travnik, Bosna-Hersek – 13 Mart 1975) – Türkçeye çevrilen kitapları: “Drina Köprüsü”, “Travnik Günlüğü”
    1962
    John Steinbeck (27 Şubat 1902, Kaliforniya, ABD – 20 Aralık 1968) -“Fareler ve İnsanlar”, “Gazap Üzümleri
    1963
    Giorgos Seferis - (13 Mart 1900 – 20 Eylül 1971) – Urla doğumlu Yunan şair. Daha çok Yorgos Seferis olarak bilinir. “Üç Kırmızı Güvercin”
    1964
    Jean-Paul Sartre (Reddetti) (21 Haziran 1905, Paris, Fransa – 15 Nisan 1980) – Kendisine verilen diğer tüm resmi ödülleri reddettiği gibi Nobel Edebiyat Ödülünü de reddetmiştir. Türkçeye çevrilen önemli kitapları: “Bulantı”, “Varoluşçuluk”, “Varlık ve Hiçlik”, “Akıl Çağı
    1965
    Mihail Şolohov (24 Mayıs 1905, Vyoshenskaya, Rusya – 21 Şubat 1984) – “Durgun Don
    1966
    Shmuel Yosef Agnon (17 Temmuz 1888, Buchach, Ukrayna – 17 Şubat 1970) –
    “Tılsım”
    Nelly Sachs (10 Aralık 1891, Schöneberg, Almanya – 12 Mayıs 1970) – Alman asıllı İsveçli kadın yazar ve şair. “Akkor Bilmeceler
    1967
    Miguel Ángel Asturias (19 Ekim 1899, Guatemala – 9 Haziran 1974) – “Kasırga”
    1968
    Yasunari Kawabata (11 Haziran 1899, Osaka, Japonya – 16 Nisan 1972) –Karlar Ülkesi
    1969
    Samuel Beckett (13 Nisan 1906, Foxrock, İrlanda – 22 Aralık 1989) – Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Üçleme”, Üçleme 2″,Üçleme 3” Godot’ yu Beklerken
    1970
    Aleksandr Soljenitsin (11 Aralık 1918, Kislovodsk, Rusya – 3 Ağustos 2008) –”, “İvan Denisoviç’in Bir Günü’’
    1971
    Pablo Neruda (12 Temmuz 1904, Parral, Şili – 23 Eylül 1973) – “Sevdiğime Seslenir Gibi”
    1972
    Heinrich Böll – (21 Aralık 1917, Köln, Almanya – 16 Temmuz 1985) – “Fotoğrafta Kadın da Vardı”, “İlk Yılların Ekmeği”, “Katharina Blum’un Çiğnenen Onuru”, “Dokuz Buçukta Bilardo”, “
    1973
    Patrick White – (28 Mayıs 1912, Londra, Birleşik Krallık – 30 Eylül 1990) – “Çöl”
    1974
    Eyvind Johnson (29 Temmuz 1900, İsveç – 25 Ağustos 1976) – “Yaşamak Dediğin”
    Harry Martinson (6 Mayıs 1904, İsveç – 11 Şubat 1978)
    1975
    Eugenio Montale (12 Ekim 1896, Cenova, İtalya – 12 Eylül 1981) – Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Xenia”
    1976
    Saul Bellow (10 Haziran 1915, Lachine, Kanada – 5 Nisan 2005) – Türkçeye çevrilen önemli kitapları: ‘’ Boşlukta Sallanan Adam’’
    1977
    Vicente Aleixandre (26 Nisan 1898, Sevilla, İspanya – 14 Aralık 1984) – Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Kılıçtan Keskin Dudaklar”
    1978
    Isaac Bashevis Singer (21 Kasım 1902, Leoncin, Polonya – 24 Temmuz 1991) – Polonya kökenli Amerikalı yazar. “Toplu Öyküler”
    1979
    Odysseas Elytis (2 Kasım 1911, Kandiye, Yunanistan – 18 Mart 1996) – Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Övgüler Olsun Sana”
    1980
    Czeslaw Milosz (30 Haziran 1911, Litvanya – 14 Ağustos 2004) – Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Tutsak edilmiş Akıl”
    1981
    Elias Canetti (25 Temmuz 1905, Rusçuk, Bulgaristan – 14 Ağustos 1994) – Eserlerini Almanca yazmıştır. Türkçeye çevrilen önemli kitapları: “Körleşme’’, İnsanın Taşrası,
    1982
    Gabriel García Márquez (6 Mart 1927, Kolombiya – 17 Nisan 2014) – Türkçeye çevrilen önemli kitapları: “Yüzyıllık Yalnızlık”, “Kolera Günlerinde Aşk”,
    1983
    William Golding (19 Eylül 1911, Newquay, Birleşik Krallık – 19 Haziran 1993) – “Sineklerin Tanrısı”
    1984
    Jaroslav Seifert (23 Eylül 1901, Žižkov, Çek Cumhuriyeti – 10 Ocak 1986)
    1985
    Claude Simon (10 Ekim 1913 – 6 Temmuz 2005) – Fransız yazar. Türkçeye çevrilen önemli kitapları: “Tramvay”
    1986
    Wole Soyinka – 13 Temmuz 1934, Abeokuta, Nijerya doğumlu.
    1987
    Joseph Brodsky (24 Mayıs 1940, St. Petersburg, Rusya – 28 Ocak 1996) – Rus asıllı Amerikalı şair.
    1988
    Necip Mahfuz (11 Aralık 1911, Kahire, Mısır – 30 Ağustos 2006) “Ezilenler
    1989
    Camilo José Cela (11 Mayıs 1916, İspanya – 17 Ocak 2002)– Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Arı Kovanı
    1990
    Octavio Paz (31 Mart 1914, Meksika – 19 Nisan 1998) – “Öteki Ses
    1991
    Nadine Gordimer (20 Kasım 1923 – 13 Temmuz 2014) – Güney Afrikalı kadın yazar. “Başka Dünyalar"
    1992
    Derek Walcott - (23 Ocak 1930, Saint Lucia – 17 Mart 2017) – Saint Lucialı şair, yazar ve ressam.
    1993
    Toni Morrison – 18 Şubat 1931, Ohio doğumlu ABD’li kadın yazar. “En Mavi Göz”
    1994
    Kenzaburo Oe – 31 Ocak 1935, Japonya doğumlu yazar. “Kişisel Bir Sorun”
    1995
    Seamus Heaney – (13 Nisan 1939, Castledawson – 30 Ağustos 2013), İrlandalı yazar. Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Kuzey”
    1996
    Wislawa Szymborska (2 Temmuz 1923, Kórnik – 1 Şubat 2012) Polonyalı kadın yazar. Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Başlıksız Olabilir”.
    1997
    Dario Fo -(24 Mart 1926, Sangiano, İtalya – 13 Ekim 2016), İtalyan yazar. “Sıradan Bir Gün ve Diğer Oniki Komedi”
    1998
    José Saramago (16 Kasım 1922 – 18 Haziran 2010) – Portekizli yazar. “Görmek”, “Körlük
    1999
    Günter Grass – 16 Ekim 1927, Gdansk, Polonya doğumlu Alman yazar. Teneke Trampet
    2000
    Gao Xingjian – 4 Ocak 1940, Ganzhou, Çin doğumlu yazar, çevirmen, eleştirmen ve ressam. Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Ruh Dağı”, “Yalnız Bir Adamın Kitabı”
    2001
    Vidiadhar Surajprasad Naipaul – 17 Ağustos 1932, Trinidad doğumlu Britanyalı yazar. “Büyülü Tohumlar”
    2002
    Imre Kertész – 9 Kasım 1929, Budapeşte, Macaristan doğumlu. “Kadersizlik
    2003
    John Maxwell Coetzee – 9 Şubat 1940, Güney Afrika doğumlu yazar ve akademisyen. “Utanç
    2004
    Elfriede Jelinek – 20 Ekim 1946, Avusturya doğumlu, kadın feminist oyun yazarı ve romancı. “Piyanist
    2005
    Harold Pinter – 10 Ekim 1930, Londra doğumlu İngiliz oyun yazarı, senarist, şair, tiyatro yönetmeni ve aktör. “Ay Işığı”
    2006
    Orhan Pamuk – 7 Haziran 1952, İstanbul doğumlu. Nobel Edebiyat ödülünü alan ilk Türk yazar. Kitapları: “Kara Kitap”, “Kar”, “Cevdet Bey ve Oğulları”, “Yeni Hayat”, “Beyaz Kale”
    2007
    Doris Lessing – 22 Ekim 1919, Kirmanşah, İran doğumlu Britanyalı kadın yazar (İngiltere/Britanya). “Son Aydınlık Yaz”
    2008
    Jean-Marie Gustave Le Clézio – 13 Nisan 1940, Nice, Fransa doğumlu. “Çöl”
    2009
    Herta Müller – 17 Ağustos 1953, Romanya doğumlu Alman kadın yazar.“Keşke Bugün Kendimle Karşılaşmasaydım’’
    2010
    Mario Vargas Llosa – 28 Mart 1936, Peru doğumlu. “Yeşil Ev”
    2011
    Tomas Gösta Tranströmer – 15 Nisan 1931, Stockholm, İsveç doğumlu şair, psikolog ve çevirmendir. “Hüzün Gondolu”, “İzmir Saat Üç”
    2012
    MoYan (Guan Moye) – 17 Şubat 1955, Gaomi, Çin doğumlu. Gerçek adı Guan Moye’dir, ancak Çince “sakın konuşma!” anlamına gelen Mo Yan mahlasını kullanır. Sürekli sansürlenen ve eserleri korsan yollarla çoğaltılan Çinli yazarlar arasında en meşhurudur. “Kızıl Darı Tarlaları”
    2013
    Alice Munro – 10 Temmuz 1931, Kanada doğumlu kadın yazar. “Sevgili Hayat”
    2014
    Patrick Modiano – 30 Temmuz 1945, Boulogne-Billancourt, Fransa doğumlu. Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “En Uzağından Unutuşun”
    2015
    Svetlana Aleksiyeviç – 31 Mayıs 1948, İvano-Frankivsk, Ukrayna doğumlu kadın yazar. Kızıl İnsanın Sonu”
    2016
    Bob Dylan – 24 Mayıs 1941, ABD doğumlu. Asıl adı: Robert Allen Zimmerman.
    2017
    Kazuo Ishiguro – 8 Kasım 1954, Japonya doğumlu İngiliz romancı. Türkçeye çevrilen önemli eserleri: “Beni Asla Bırakma”, “Günden Kalanlar”
    2018
    Olga Tokarczuk- 29 Ocak 1962 Polonya – ‘’Koşucular
    2019
    Peter Handke - 6 Aralık 1942- Avusturya - ‘’Hiçkimse Koyu'nda Bir Yıl’’


    ***************************************************************************
  • Orhun (1943-1944) kapatıldıktan sonra Sabahattin Ali, Atsız aleyhinde bir hakaret davası açtı. 3 Mayıs günü
    Ankara’da birkaç bin Türkçü gencin nümayişinden sonra 2. Dünya Savaşı’nda Almanların mağlûp olacağı,
    Sovyetlerin ise galip geleceği neredeyse kesinleştiği için devlet ve hükûmet eliyle Türkçülere karşı büyük bir hareket başlatıldı. Bu hadiselerin neticesi meşhur Irkçılık-Turancılık davasıydı. Tafsilat için şu kaynaklara müracaat edilebilir: İlhan E. Darendelioğlu, Türk Milliyetçiliği Tarihinde Büyük Kavga, Oymak Yayınları, İstanbul 1976;
    Mustafa Müftüoğlu, Millî Şef Döneminde Çankaya’da Kâbus (1944 Turancılık Davası), Başak Yayınları, İstanbul
    2005;
    Yavuz Bülent Bâkiler, 1944-1945 Irkçılık Turancılık Davasında Sorgular Savunmalar, Türk Edebiyatı Vakfı
    Yayınları, İstanbul 2010;
    Hayri Yıldırım, 3 Mayıs 1944 Irkçılık Turancılık Davası, Togan Yayıncılık, İstanbul 2015;
    Günay Göksu Özdoğan, “Turan”dan “Bozkurt”a: Tek Parti Döneminde Türkçülük (1931-1946), s. 89-124. Hükûmet yanlısı yazılar için bkz. Irkçılık-Turancılık, Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Yayınları, Ankara 1944. Bununla beraber bu mesele hakkındaki en önemli kaynaklardan biri Orkun (1950-1952)’da Nejdet Sançar tarafından yazıldığı tahmin edilen “1944-1945 Irkçılık-Turancılık Davası” adlı tefrikadır. Tefrika derginin 3-61. sayıları arasında toplam 42 sayıda yayınlanmıştır. Neredeyse bütün Atsız biyografilerinde Atsız’a ait olarak gösterilen bu tefrika, Fethi Tevetoğlu’na göre Nejdet Sançar’a aittir ve Tevetoğlu, Sançar’a ait 10 adet defterin Reşide Sançar tarafından kendisine verildiğini söylemektedir. (Fethi Tevetoğlu, “Türkçü Dergiler IX,” s. 42). Bu tefrikanın kim tarafından yazıldığı gerçekten de ilginç bir konudur. Burada kısaca bu konuya değinmekte fayda var. Tefrika, Orkun (1950- 1952)’da yayınlanmaya başlandığında Türkçülerin davalar sırasında tuttukları notlar karşılaştırılarak elde edildiği, toplamda 1000 sayfayı geçebileceği ve ileride kitap olarak yayınlanacağı yazmaktadır ([Nejdet Sançar], “1944-1945 Irkçılık-Turancılık Davası,” Orkun (1950-1952), I/3 (20 Ekim 1950), s. 10). Başka bir yerde de tefrikanın Türkçülerden toplanan notlarla hazırlandığı, bazı notların çok uzaklardan geldiği yazıyordu ([Nejdet Sançar], “1944-1945 Irkçılık-Turancılık Davası,” Orkun (1950-1952), I/39 (29 Haziran 1951), s. 15). Atsız’ın mektuplarında da benzer yönde bir ibare vardı. O, İsmail Hakkı Yılanlıoğlu’na yazdığı 9 Mart 1951 tarihli bir mektupta Yılanlıoğlu’ndan davalar sırasında orduda yapılan duyurular hakkında belgeler göndermesini istiyordu (Atsız’ın Mektupları, s. 48). Derginin 7. sayısında tefrikanın bölüm bölüm farklı kişiler tarafından yazılacağı ve giriş kısmının Atsız tarafından yazıldığı belirtiliyordu (“Ülküdaşlarla Başbaşa,” Orkun (1950-1952), I/7 (17 Kasım 1950), s. 16). 12-19. sayılar arasında tefrika yayınlanmamıştır. 19. sayıda bunun sebebi olarak tefrikayı hazırlayan heyet arasında bulunan Atsız’ın rahatsızlığı gösterilmektedir (Orkun (1950-1952), I/19 (9 Şubat 1951), s. 9). Gerçekten de bu tarihlerde Atsız, dizanteri sebebiyle rahatsızdır (Atsız’ın Mektupları, s. 45). Atsız’ın iyileşmesini müteakip 20. sayıyla tekrar başlayan tefrika 61. sayıda son defa yayınlanarak kesilmiştir. Tefrikanın yayınının durdurulmasına sebep olarak tefrikayı hazırlayanların zaman bulamaması gösterilse de asıl sebebin başka bir mesele olduğunu tahmin
    ediyoruz (Orkun (1950-1952), II/61 (30 Kasım 1951), s. 16). Tefrikanın yayınlandığı dönemde Türkçüler arasında
    Atsız’ın ve çevresindekilerin bu tefrikayla kendi reklamlarını yaptıkları hakkında bir dedikodu çıkmıştı. Atsız da
    mektuplarında bundan yakınıyordu. Tefrika, Atsız mektuplarında bu söylentiden ilk defa bahsettiği 19 Kasım 1951
    tarihli mektubundan hemen sonra Orkun (1950-1952)’un 30 Kasım 1951 tarihli sayısıyla son buldu. (Atsız’ın
    Mektupları, s. 49-50). Aslında tefrikanın neşrine henüz yeni başlandığı sıralarda da bu söylentinin, yahut Türkçüler
    arasında bir rahatsızlığın olduğu anlaşılıyor. Mustafa Mete adlı bir okurun mektubuna verilen cevapta tefrikanın
    Türkçüler ibret alsınlar diye yayınlandığı ve tefrikada bahsi geçen şahısların cesaret veya fedakârlıklarının göze
    batmaması gerektiği yazılmaktadır (“Ülküdaşlarla Başbaşa,” Orkun (1950-1952), I/11 (15 Aralık 1950), s. 16).
    Anlaşıldığı kadarıyla tefrika, yayınlanmasa da üzerinde çalışılmaya devam edilmiştir. Ötüken’in Ocak 1969 tarihli
    sayısında bu hususta kısa bir pasaj bulunmaktadır. Nejdet Sançar tarafından hazırlandığı belirtilen kitap, 4 veya 5 cilt olarak düşünülmekte ve tutuklamalar, tebliğler, duruşmalar, savunmalar, temyiz kararları gibi konuları içermektedir (“1944 Irkçılık-Turancılık Davası,” Ötüken, VI/61 (Ocak 1969), s. 7). Tefrika hakkında en geniş malûmatı Nejdet Sançar’la 10 Kasım 1973’te yapılan bir mülâkatta bulmak mümkündür...
    Bu mülâkatta Sançar, tefrika hakkında ayrıntılı bilgi vermektedir. İsmet İnönü İle Hesaplaşma adlı kitabından bahsederken Irkçılık-Turancılık davasının
    kitabını hazırladığını söyleyen Sançar, davalar sırasında elle tuttuğu notlardan oluşan eserin yayınlandığında 3, 4
    veya 5 cilt olacağını söylemektedir. Sançar, anlattığına göre, duruşmalar sırasında notlar tutmuş, cezaevine geldiğinde ise bunları temize çekmiştir. Sançar’ın defterlerinin içeriğinde davaya giden yol, sorgular, işkenceler, duruşmalarda
    yaşananlar, mahkemeye verilen dilekçeler, savunmalar vs. gibi konular vardır (“İsmet İnönü İle Hesaplaşma
    Hakkında Nejdet Sançar’la Konuşma,” Ötüken, X/119-120 (Kasım-Aralık 1973), s. 11-12). Nejdet Sançar, Hamza
    Sadi Özbek’in vefatı üzerine kaleme aldığı bir yazıda da bu kitaba değinmektedir. Buna göre Özbek, Sançar’ı her
    ziyaretinde kitabın tamamlanıp tamamlanmadığını sormaktaydı. Ayrıca Özbek, davanın kendisiyle ilgili bölümünü de
    hazırladığını söylüyordu (Nejdet Sançar, “Rahmetli Özbek,” Ötüken, XI/131 (Kasım 1974), s. 14). Özbek’in
    hazırladığı bu bölümün varislerinde olması kuvvetle muhtemeldir. Sançar’ın bu yazısının tarihi 7 Ekim 1974’tür.
    Atsız, 28 Kasım 1974 tarihinde Muzaffer Eriş’e yazdığı bir mektupta aynı eser üzerine çalıştığını ifade etmekte ve
    Eriş’ten bu hususta kendisi, Cihat Savaş Fer ve Fehiman Tokluoğlu hakkında bilgi istemektedir. Atsız’ın
    mektuplarını yayına hazırlayan Yücel Hacaloğlu’na göre Atsız, hayatının son dönemlerinde bu eseri tamamlamak
    için çaba göstermişse de kitabın hazırlanmasıyla büyük ölçüde Sançar meşgul olmuştur. Hacaloğlu ayrıca, Sançar’ın
    vefatından sonra Reşide Sançar’ın tamamlanmış halde bulunan bu kitabın basılması için imkân aradığını da
    söylemektedir (Atsız’ın Mektupları, s. 328-329). Sançar’ın vefatı, bu konunun Atsız’ın dergilerinde tekrar gündeme
    gelmesini sağlamıştır. Onun hakkında imzasız yayınlanan bir biyografide vefat etmeden evvel hazırladığı kitaplar
    arasında Irkçılık-Turancılık davasının kitabı da sayılmaktadır (“Nejdet Sançar’ın Hayatı ve Eserleri,” Ötüken,
    XII/135 (Mart 1975), s. 6). Ötüken’in Sançar’a hasredilen bu sayısında Mustafa Hacıömeroğlu da, onun hazırladığı
    kitaplar arasında bahsi geçen eserin de olduğunu yazmaktadır (Mustafa Hacıömeroğlu, “Kaynak Adam Nejdet Sançar
    Göçtü,” Ötüken, XII/135 (Mart 1975), s. 15). Bu konu hakkında ayrıntılı bilgi verenlerden biri de İsmet Tümtürk’tür.
    Ona göre Sançar, davalar sırasında durmadan not tutardı. Duruşmalar bitip koğuşlara dönüldüğünde bu notları hemen
    temize çeker, eksik yerleri duruşmalara katılanlara sorarak tamamlardı. Bunu yapmaktaki amacı duruşmalardaki
    tutanakların kasten yanlış tutuluyor olmasıydı (İsmet Tümtürk, “Nejdet Sançar’dan Hatıralar,” Ötüken, XII/135 (Mart 1975), s. 11). Anlaşıldığı kadarıyla Sançar bu notları tutarak davaların gerçek bir tarihini yazmayı planlıyordu. Konu, hakkında fikir bildiren yazarlardan biri de Necmeddin Sefercioğlu idi. Ona göre tefrika Atsız ve Sançar tarafından yazılmıştı (Türkçü Dergiler, s. 39). Görüldüğü üzere Irkçılık-Turancılık davasıyla ilgili belki de en önemli kaynağı
    teşkil edecek olan bu eseri kimin yazdığı yüzde yüz olarak belli değildir. Fakat yukarıda yazdıklarımızı
    değerlendirecek olursak, başta Atsız olmak üzere birçok Türkçü’nün yardım ettiği bu eserde en büyük emeğin
    Sançar’a ait olduğunu söylemek mümkün olacaktır. Bu sebeple biz de tefrikayı Nejdet Sançar ait olarak kabul ettik.
    Nejdet Sançar’ın vefatından sonra Reşide Sançar’a kalan bu defterlerin akıbetinin ne olduğu sorusu akıllara gelebilir.
    Daha evvel de söylediğimiz gibi, Fethi Tevetoğlu defterlerin kendisinde olduğu yazmıştı. Yavuz Bülent Bakiler,
    davadaki sorgu ve savunmaları yayınladığı kitabında bu belgeleri Nejdet Sançar’ın eşi Reşide Sançar’dan aldığını
    söylemektedir (Yavuz Bülent Bakiler, a.g.e., s. 7). Reşide Sançar tarafından Bakiler’e verilen bu belgeler Nejdet
    Sançar’ın hazırladığı kitabın bir kısmı mıdır, bilmiyoruz. Fakat aldığımız son bilgilere göre Sançar tarafından
    hazırlanan defterler şu an Ahmet Bican Ercilasun’un elinde ve yayınlanmak üzere hazırlanmaktadır. Umuyoruz ki bu kitabın yayınlanmasıyla Türkiye’deki Türkçülüğün tarihine ait çok önemli bir hadise büyük oranda aydınlanacaktır.
  • 6 Ekim 1945

    Bulutlar geçiyor : haberlerle yüklü, ağır.

    Buruşuyor hâlâ gelmeyen mektup avucumda.

    Yürek kirpiklerin ucunda

    uzayıp giden toprak uğurlanır.

    Benim bağırasım gelir : - «P î r â y e ,

    P î r â y e !...» - diye...
  • Gurbetin Şairi:
    CZESLAW MİLOSZ

    30 Haziran 1911- 14 Ağustos 2004
    “Herhangi bir insanı inciten sizler,
    kendinizi asla güvende hissedemezsiniz.”

    "Gücü kim kullanırsa dili de o kontrol eder ve bunu yalnızca sansür uygulayarak yapmaz, kelimelerin anlamlarını da değiştirir." (Milozs'un nobel konuşmasından) (1)
    1951'de ülkesinin yönetimiyle ters düştüğü için sürgüne gönderilen, bu süre zarfında Fransa ve Amerika'da yaşayan, 80'lerde ülkesine geri dönen, totaliter rejimin her zaman karşısında yer almış bir Şair.

    Polonyalı şair ve deneme yazarı. Czeslaw Milosz 30 Haziran 1911'de Sateiniai (Litvanya) 'da doğdu, 14 Ağustos 2004'te Krakov'da öldü. Dünyanın bir felakete sürüklendiği savunan Katastrofistler denilen bir grubun önderiydi.
    1911 yılında günümüzde Litvanya sınırları içinde bulunan Šeteniai adlı köyde bir malikanede doğdu. Polonya'nın seçkin sınıf ailelerinden birine mensuptur. Çocukluğunun bir bölümü babasının inşaat mühendisi olarak çalıştığı Çarlık Rusyası'nda geçti.1917 yılında Rżew kentinde Ekim Devrimi'ne yakından tanık oldu. Ailesi I. Dünya Savaşı'ndan sonra Polonya'ya döndü. Vilnius Üniversitesi'nde hukuk öğrenimi gördü. İlk şiirleri üniversite dergisinde yayımlandı.
    Vilnius'ta 1931-1934 yılları arasında faaliyet gösteren Żagarylar adlı şair grubuna dahil oldu. Ülkedeki ekonomik kriz, faşizm, otoriter eğilimler nedeniyle grubun diğer şairleri gibi Miłosz da iyimserlik ve umuttan uzak eserler verdi. İlk şiir kitabı "Donmuş Zaman Şiiri (Poemat O Czasie Zastygłym) 1933'te yayımladı. 1934 yılında hukuk öğrenimini tamamladı; ulusal kültür fonuyla burslu olarak Paris'e gitti. Ertesi yıl ülkesine döndü ve Polonya Radyosu'nda çalışmaya başladı ancak liberal görüşleri ve olayları değerlendiriş biçimi yüzünden bir yıl sonra radyodaki işinden uzaklaştırıldı. 1936'da yayımladığı "Üç Kış" (Trzy Zimy) adlı kitabı büyük ilgi gördü ve şair Polonya edebiyatında önemli bir yer edindi.
    1939'da ülkesinin Nazi Almanyası ve Sovyet Rusya tarafından işgali üzerine Varşova'da direniş hareketinin içinde yer aldı. İşgal yıllarında Jan Syruc takma adıyla gizlice yazılar ve kitaplar yayımladı. "Şiirler" (Wierszy) adlı kitabı, Varşova'da basılan ilk yer altı şiir kitabı oldu. 1942 yılında yayımladığı "Özgür Şarkı" (Pieśń Niepodległa) ise o dönemki vatansever şiirler arasında en popüler olan ve "Yeraltı Varşovası" için çok önemli olan şiirlerin bir derlemesi idi. Şair, direniş hareketinin içinde yer almasına rağmen Varşova ayaklanmasına katılmamış bu yüzden sertçe eleştirilmiştir. Ayaklanmanın başarısızlıkla sonuçlanmasından sonra Krakov'a yerleşti. Aylık "Twórczość" dergisinin redaktörlerinden biri oldu ve "Kurtuluş" adlı şiir kitabını yayımladı. Bu eser, Polonya Halk Cumhuriyetinin ilk yıllarındaki en büyük şiirsel olayı değerlendirilir.
    1946-1949 yılları arasında Washington'da, 1950 yılında Paris'te kültür ateşesi olarak görevlendirildi. İnsanın tarihine karşı olan sorumluluklarından bahseden "Ahlaki Tez" adlı kitabını 1948'de yayımladı. 1951'de Dışişleri'ndeki görevini bırakıp Fransa'dan siyasal sığınma talep etti ve hayatını mülteci olarak sürdürdü.
    "Tutsak Edilmiş Akıl" (1953) adlı deneme kitabında kaçışının nedenlerini ve totalarizmin entelektüel kesim üzerindeki etkilerini anlattı. Bu önemli eserinde, totalitarizmin Polonya toplumu, özellikle de entelektüel kesim üzerindeki etkilerini ele aldı. Totalitarizmin karşısında hayatı boyunca mücade verdi.
    1960 yılına kadar yaşamını Paris'te çevirmen ve serbest yazar olarak sürdürdü. Sosyalist ve komünist sisteme yapılan bir saldırı olarak kabul edilen "Esir Akıl" (Zniewolony Umysł) başlıklı kitabı 1953'te yayımlandı. Bunu "Gün Işığı" (Światło Dzienne) başlıklı şiir kitabı ve "İktidarı Kazanmak" (Zdobycie Władzy) başlıklı romanı ile n "Issa Vadisi" (Dolina Issy) ve "Şiirsel Tez" (Traktat Poetycki) adlı kitapları izledi. Eserleri ülkesinde yasaklandı.
    1960'ta Kaliforniya Üniversitesi, Berkeley'de edebiyat dersleri vermek üzere ABD'ye gitti. Slav Dilleri ve Edebiyatları bölümünde profesör oldu. Ders verdiği dönemin bir ürünü olarak 1969'da "Polonya Edebiyat Tarihi" adlı kitabını yayımladı. Çağdaş Amerikan kültürünü inceledi ve bu konudaki denemelerini "San Francisco Körfezi'nde Gördüklerim" (1969) adlı kitapta topladı. 1970 yılında ABD vatandaşı oldu. O güne kadar Polonya'da "deneme yazarı" olarak tanınmış olan Miłosz, 1973'te şiirlerini "Seçilmiş Şiirler" (Selected Poems) başlığıyla İngilizce olarak yayımladı.
    Pek çok uluslararası ödül kazanan sanatçı, 1980 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'ne layık görüldü. Uluslararası başarısı sayesinde otuz yıllık aradan sonra 1981 yılında ülkesine gitti; Varşova'daki Edebiyat Müzesi'nde özel bir karşılama töreni ile karşılandı. Lublin'de işçi önderi Lech Wałęsa'yla toplantıya katıldı. 1981-1982 döneminde Harvard Üniversitesi'nde dersler verdi.
    1990 yılında Polonya'ya döndü. Son yıllarını yoğun bir çalışma ile geçirdi; satış rekoru kıran kitaplar yazdı. 14 Ağustos 2004'te Krakov'daki evinde hayatını kaybetti. (2)

    MUTLU BİR HAYAT

    Bereketli hasatların olduğu yıllara rastladı yaşlılığı.
    Ne depremler vardı, ne kuraklık, ne de sel baskınları.
    Sanki bir düzene girmişti mevsimlerin değişmesi,
    Yıldızlar daha parlak, güneş daha güçlüydü.
    En uzak illerde bile savaşlar sürmüyordu artık.
    Birbirleriyle dost geçinen kuşaklar yetişmişti.
    Alay konusu olmaktan çıkmıştı insanın akılcı yanı.

    Acı geliyordu ona böyle yenilenmiş bir dünyaya veda etmek.
    Utanç ve kıskançlık duyuyordu kuşkusundan,
    Yaralı belleği de kendisiyle yok olacak diye mutluydu.

    Ölümünden iki gün sonra bir kasırga kavurdu kıyıları.
    Yüz yıldır sönmüş duran yanardağlardan dumanlar tüttü.
    Lavlar yayıldı ormanlara, bağlara, kasabalara.
    Ve savaş başladı adalardaki bir çatışmayla. (3)


    Türkçeye çevrilen Şiirlerinden bazıları
    • Bir Barış Şarkısı
    • Düşüş
    • İthaf
    • Karşılaşma
    • Mutlu Bir Hayat
    • Sunu
    • Şiir Sanatı
    • Yirminci Yüzyılın Portresi (4)
    DÜŞÜŞ
    Bir insanın ölümü, güçlü bir ulusun düşmesi gibidir:
    Geçmişte kalmıştır yiğit orduları, kaptanları, yalvaçları,
    Görkemli limanları, denizlerde egemen gemileri,
    Ama artık o ulus, kuşatılmış kentleri kurtaramaz,
    Antlaşma yapamaz başka uluslarla;
    Kentleri boşalmıştır, halkı darmadağın,
    Devedikeni kaplamıştır eskiden ekin dolu topraklarını,
    Ülküsü unutulmuş, dili yitip gitmiştir:
    Bir köy ağzı kalmıştır ta yükseklerde, dağ başlarında. (5)

    YAPITLARI
    • Poemat o czasie zastyglym (Donmuş Zamanın Şiiri, 1933)
    • Piesn niepodlegla (Yenilmez Şarkı, 1942)
    • Ocalenie (Kurtuluş, 1945)
    • Bells in Winter (Kış Çanları, 1978)
    • Tüm lehçe şiirleri. https://poezja.org/wz/Miłosz_Czesław/ (6)

    Hazırlayan: Dr. Ahmet AYDIN
    KAYNAKÇA:
    1. https://eksisozluk.com/czeslaw-milosz--174053
    2. http://www.turkcewiki.org/wiki/Czesław_Miłosz
    3. Czeslaw MILOSZ /Çeviri Deniz Aloğlu
    4. https://siir.alternatifim.com/sair/czeslaw-milosz
    5. https://www.antoloji.com/czeslaw-milosz/ Çeviri: Talât Sait HALMAN
    6. https://poezja.org/wz/Miłosz_Czesław/
  • YOLDAŞ JOSEF STALİN



    18 Aralık 1879 - 5 Mart 1953 yılları arasında yaşamıştır.

    Nisan 1922– 5 Mart 1953 tarihleri arasında Sovyetler Birliği Komünist Partisi Genel Sekreteridir.

    Vladimir İlyiç Lenin’den sonra Parti lideridir.

    Yakov Cugaşvili, Vasili Yosifoviç Stalin, Svetlana Alliluyeva adında çocukları olmuştur.

    Askeri hizmeti; bağlılığı, Kızıl Ordu. Branşı, Kara Kuvvetleri. Hizmet yılları; Rus İç Savaşı: 1917-1922, II. Dünya Savaşı: 1941-1945, Kore Savaşı: 1950-1953.
    Çatışma/savaşları; Rus İç Savaşı, II. Dünya Savaşı, Kore Savaşı.

    Yoldaş Stalin 18 Aralık 1879 Gori, Tiflis Guberniyası’nda (Gürcistan) doğmuştur.

    Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin en önemli kurucularındandır.

    1922-1953 Sovyet mareşalliği yapmıştır.

    Sovyetler Birliği Komünist Partisi Genel Sekreteri Yoldaş Lenin’inden sonra bu görevi uzun yıllar Yoldaş Stalin üstlenmiştir.

    Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nde Marksist-Leninist ideoloji uygulamıştır.

    Yoldaş Stalin, Ekim Devrimi'ni planlayan ve zafere ulaştıran liderlerdendir.

    Yoldaş Stalin, Rus İç Savaşı'nda cephe komutanlığı ve II. Dünya Savaşı'nda muzaffer olan Kızıl Ordu'nun başkomutanlığını yapmıştır.

    Yoldaş Stalin, 1930'lu yıllarda Sovyet ekonomisindeki büyük kalkınmayı ve II. Dünya Savaşı'ndaki zaferi gerçekleştirmiştir.

    Yoldaş Stalin, Gürcistan’da 10 yaşında rahip okuluna devam etti, 16 yaşında Gürcü Ortodoks Rahip Okuluna gitmeye hak kazandı ancak daha o yıllarda Devrimci Sosyalist Komünist lider özellikleri sayesinde burada otoriteye karşı başkaldırır ve 1899 yılında okuldan atılır.

    Yoldaş Stalin, o yaşlarda Yoldaş Lenin'in eserlerini okuyup ve Marksist bir Devrimci Sosyalist Komünist olmaya karar verir.


    Tiflis'teki RSDİP (Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi)’ne katılır.

    1901 yılında Tiflis'te Yoldaş Stalin’inin liderliğinde örgütlenen 1 Mayıs gösterileri Çarlık askerleri tarafından bastırılmasının ardından Yoldaş Stalin Batum’a geçer.



    Burada Yoldaş Stalin petrol işçilerinin örgütlenme faaliyetlerine başlar.

    Mart 1902'de petrol işçilerinin greve gitmesini örgütler.

    Yoldaş Stalin 1903 yılında Bolşeviklere katıldı.

    Yoldaş Stalin, Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi II. Kongresi’nde kararlı ve Devrime Sosyalizme Komünizme destek veren tavrıyla Yoldaş Lenin'in dikkatini çeker.
    Daha sonra RSDİP'in ve Bolşeviklerin Kafkas bölge temsilcisi konumuna gelir.

    Ohranka (Rus çarlığına bağlı Gizli polis servisi), Yoldaş Stalin’i devamlı izlese de onun profesyonel devrimci olarak illegal parti faaliyetlerini yürütmesini engelleyemezler.

    Özellikle Kafkaslar bölgesinde parti çalışmaları, propaganda, grev örgütleme, banka soygunu gibi alanlarda en üst seviye de faaliyetler sürdürür.

    Yoldaş Stalin, 1905 Devrimi sırasında Tiflis'deydi.

    S. Petersburg'da Aralık ayı öncesi yapılması planlanan ancak sonradan Finlandiya'ya alınan Bolşevik Konferansına delege seçildi.
    Ayrıca 24 Aralık 1905 günü Tampere'de yapılan toplantıya katıldı.

    Yoldaş Stalin, Tiflis'e döndüğünde Çarlık askerlerinin ve Karayüzlerin devrimi bastırdığını ve çok şiddetli katliamlar yaptığını gördü.

    Tiflis de yapılan bu katliamlar sonrası Çarlık Ordusu komutanı General Fyodor Griyazanov'a Yoldaş Stalin tarafından cezalandırılmıştır.

    Nisan 1906’da Stockholm'de Partinin 4. Kongreye katıldı.

    Yoldaş Stalin bu kongrede sonradan birlikte çalışacağı Kliment Voroşilov, Feliks Dzerjinski, Grigori Zinoviev, Aleksey İvanoviç Rikov ile tanıştı ve Mihail Kalinin ve Stepan Şaumyan ile yeniden buluştu.
    Yoldaş Stalin, Yekaterina Svanidze ile 15-16 Temmuz 1906 akşamı evlendi.

    İlk oğlu Yakov dünyaya geldi.

    Bir süre sonra Bakü’ye geçti.

    Bakü’de illegal faaliyetlerini sürdüren Yoldaş Stalin, Çarlık taraftarlarına karşı örgütlenmeyi çok daha ileriye götürdü.

    27 Nisan (10 Mayıs) 1907 günü Stepan Şaumyan ile birlikte İngiltere’de 5. Kongreye katıldı.
    Yoldaş Stalin, Bakü'de özellikle Müslüman işçiler arasında örgütlenme faaliyeti gösterdi.

    Bakü'de Çarlık yanlısı Karayüzler örgütüne karşı en zor koşullarda mücadele etti.

    Bolşevikler için zengin petrol madeni sahibi zenginlerin gasp ettiklerini işçilerin ve müttefiklerin çıkarları için el koydu.

    O yıllarda Kafkasya'daki parti tabanında Yoldaş Lenin’den sonra en etkili kişi oldu.

    İlk kez 1911 yılında Bolşeviklerin büyük örgütlerinin bulunduğu Moskova veya St. Petersburg'a gitmeye karar verdi.

    Gelir gelmez 1911 Eylül ayında S. Petersburg örgütüne katıldı.

    Yoldaş Stalin, Ocak 1912'de yapılan ve Bolşeviklerin ayrı bir parti olduklarını açıkladıkları ilk toplantı olan Prag Parti Konferansında, ilk kez Merkez Komitesine seçildi.

    Çarın ajanları bu dönemde Bolşeviklerin önde gelenleri yakalandı.

    S. Petersburg’da Nisan 1912’de Pravda’nın yayınlanmasında görev aldı.

    Bundan sonra yazılarında ve parti içinde Rusça “çelik adam” anlamına gelen Stalin mahlasını kullanmaya başladı.

    Yoldaş Stalin, Temmuz ayında tutuklandı ve Sibirya'daki Narym kasabasına sürgün edildi. Ve çok geçmeden oradan kaçtı.

    Yoldaş Stalin Polonya’daki Kraków'daki Yoldaş Lenin’in yanına gitti.

    Oradan Viyana’daki Bolşeviklerin yanına geçti.

    Viyana’da Mart 1913'de yayınlanacak ünlü eseri Marksizm ve Ulusal Sorunu yazdı.

    S. Petersburg'a Şubat 1913'de döndü ve tutuklanıp 4 yıl sürecek olan Kuzey Kutup dairesindeki Turhansk bölgesi küçük Kureika köyüne sürgün edildi.

    I.Dünya Savaşından zor durumdaki Çarlık rejimi tarafından 1916 yılının Aralık ayında orduya alınmak üzere tüm siyasi sürgünlerle birlikte çağrıldı.

    Şubat 1917'de çocukluğundan beri sakat olan sol kolundan dolayı askere alınmadı.
    Şubat Devrimi'den özgür kaldı ve 12 Mart günü S. Petersburg'a geldi. (devam edecek)

    YOLDAŞ JOSEPH STALİN
    SÖZLER

    Kapitalistleri astığımızda, halatları bize onlar satacaklar.
    *
    Yazarlar insan ruhunun mühendisleridir.
    *
    Hitler gelir ve gider, ama Almanya ve Alman halkı kalacaktır.
    *
    İpek eldivenlerle devrim yapamazsınız.
    *
    Savaşta hainlere ve korkaklara yer yoktur.
    *

    Savaşları yok etmek için; emperyalizmi yıkmak gerekir.
    *
    Suçlanması gereken, ezilen halk değil; kapitalist sistem ve onun aygıtı devlettir!
    *
    Sovyet ordusunda geri çekilmek ileri gitmekten daha çok yürek ister.
    *
    Ben gittiğimde, kapitalistler sizi kör kedi yavruları gibi boğacak.
    *
    Demek adı herif öldü! çok kötü; onu canlı ele geçiremedik. (Nisan 1945. hitler'in intihar ettiğini duyunca.)
    *
    Proletarya diktatörlüğü, burjuvaziye karşı zor kullanmaya dayanan devrimci bir iktidardır.
    *
    Bir insanın ölümü trajiktir, on insanın ölümü dramatiktir, bir milyon insanın ölümü ise sadece bir istatistiktir.
    *
    Bizler gelişmiş ülkelerin 50 ya da 100 yıl gerisindeyiz ve bunu 5 yıl içinde düzeltmeliyiz. Ya bunu yaparız ya da bizi yok ederler.
    *
    Yahudi karşıtlığı, ırkçı şovenizmin aşırı bir türü olarak, yamyamlığın en tehlikeli eseridir.
    *
    Savaşların kaçınılmazlığını yok etmek için, emperyalizmi yeryüzünden silmek gerekir!
    *
    Fikirler silahlardan daha güçlüdür. Biz düşmanlarımızın silah sahibi olmalarına izin vermedik, neden fikir sahibi olmalarına izin verelim ki.
    *
    O yüzden şovenist çığlıklar atmak yerine; gerçekten barışı istiyor ve ölümlerin durmasını arzuluyorsak, bilimsel sosyalizmin yolunda ilerlemeliyiz.
    *



    Eğer kapitalistler teslim olursa, her şey iyi ve olması gerektiği gibidir. Eğer teslim olmayı reddediyorsalar, onları biz teslim oldurtmalıyız.
    *
    Nefret söylemleriyle ezilen halka kin kusanlar, kime hizmet ettiklerini bir kere daha düşünmek zorundadırlar. Zira bu savaş keyfiyetten değil zorunluluktan, bir halkın özgürleşme isteminden doğmuştur.
    *
    Eğer sermaye, Sovyetler Cumhuriyeti'ni dağıtmakta başarılı olursa ne olacak? Bütün kapitalist ve koloni ülkelerde karanlık bir karşı saldırı çağı başlayacak, işçi sınıfının ve ezilenlerin boğazlarına yapışılacak ve uluslararası komünizmin bütün cepheleri kaybedilecektir.
    *
    Bu savaş başka türlü bir savaştır (ikinci dünya savaşı ya da soğuk savaştan bahsediyor). Herkes sistemini ordularının erişebildiği yere kadar empoze eder. Bu başka türlü de olamaz. Eğer şu anda Paris'te Komünist bir hükümet yoksa bunun sebebi 1945 yılında Sovyet ordusunun oraya erişecek kadar güçlü olmamasıdır.
    *



    ANARŞİZM Mİ? SOSYALİZM Mİ?

    SUNUŞ

    1905-06 kışında, Prens Peter Kropotkin'in izleyicilerinden olan Gürcistan'daki bir grup anarşist, Kafkasya'da, Marksistlere karşı şiddetli bir ideolojik kampanyaya girişti. Bu grup, şimdi, Tbilisi olan Tiflis'te birkaç gazete yayınladı. Anarşistler, işçi sınıfı arasında hiç bir desteğe sahip değillerdi, ama sınıf-dışı (declassed) ve küçük-burjuva gruplar arasında bazı başarılar elde ettiler.

    Stalin, anarşistlere karşı "Anarşizm mi? Sosyalizm mi?" genel başlığı altında, Gürcüce bir dizi makale yazdı; bu kitapçık bu makalelerden oluşmaktadır.

    İlk dört makale, Haziran-Temmuz 1906'da (20 Hazirandan 14 Temmuza kadar), Tiflis'te, Josef Stalin'in (sayfa 7) yönetimi altında yayınlanan günlük Bolşevik gazetesi Akhali Çovreba'da ("Yeni Yaşam") orijinal haliyle yayınlandı. Gazete yetkili makamlarca kapatıldığından dizi devam edemedi. Makaleler, Aralık 1906 ve Ocak 1907'de, biraz düzeltilmiş bir biçimde, 14 Kasım 1906'dan, Tiflis valisinin emriyle 8 Ocak 1907'de kapatılana kadar Tiflis'te yayınlanan haftalık bir sendika dergisi olan Akhali Droyeba'da ("Yeni Zamanlar") yayınlandı. Editöre ait bir açıklamada şöyle deniyordu:

    "Geçenlerde, Hizmet İşçileri Sendikası bize bir mektup yazarak, sosyalizm, anarşizm ve benzeri sorunlar üzerine makaleler yayınlamamızı önerdi. ...Diğer bazı yoldaşlar da aynı istekte bulunmuşlardı. Bu istekleri hoşnutlukla karşılıyor ve makaleleri yayınlıyoruz. Bu makalelere gelince, bazılarının, Gürcistan basınında zaten yayınlanmış olduğunu belirtmemiz gerekiyor, (ama yazarın elinde olmayan nedenlerden ötürü bunlar tamamlanmamışlardır). Gene de, bütün makalelerin tamamını yayınlamayı gerekli gördük ve yazardan, onları halkın daha iyi anlayacağı bir biçimde, yeniden yazmasını istedik ve o da bunu severek yaptı."

    Tiflis Bolşevik günlük basınında dizilerin yayını sürdürüldü: bunlar, Şubat 1907'den -"aşırı eğilimi" yüzünden- 6 Mart 1907'de kapatılmasına kadar Çıveni Çovreba'da ("Yaşamımız") ve sonra da Nisan 1907'de Dro'da ("Zaman") yayınlandı.

    Ancak, dizi hiç bir zaman tamamlanamadı. 1907 ortalarında, Stalin, Bakü'ya gitmek üzere Tiflis'ten ayrıldı, birkaç ay sonra da orada tutuklandı. Eşyaları aranırken son bölümlere ait notları kaybolmuştur. (sayfa 8) (devam edecek)
    Kaynak: Anarşizm mi? Sosyalizm mi? – Josef Stalin
  • 7
    İkinci Dünya Savaşı’na giden yol ve savaşın kronolojisi:

    18 Eylül 1931: Japonya Mançurya’yı işgal etti.

    Ekim 1935- Mayıs 1936: Faşist İtalya Etiyopya’yı işgal etti.

    1 Kasım 1936: Roma-Berlin Mihveri ilan edildi.

    25 Kasım 1936: Nazi Almanyası ve Japonya Anti-Komintern Paktı’nı imzaladılar.

    Bu tarihlerde İtalya, Almanya ve Japonya’nın yayılmacı politikalar paylaşarak dünyada faşist bir kutup oluşturdukları açıkça görülüyordu. Bu üç devletin anlaşmalarında baş düşman olarak Sovyetler Birliği gösteriliyordu.

    7 Temmuz 1937: Japonya Çin’i işgal eder. Bu tarih, İkinci Dünya Savaşı’nın Pasifik’teki başlangıcıdır.

    Mart 1938: Almanya Avusturya’yı topraklarına katar.

    29 Eylül 1938: Almanya, İtalya, Büyük Britanya ve Fransa Münih Anlaşması’nı imzaladılar. Anlaşmada İngiltere ve Fransa, Nazi Almanyası’nın Çekoslovakya’nın bir bölümünü işgal etmesine izin veriyordu.

    Mayıs-Temmuz 1939: Japonya, Moğolistan'a sürekli taciz saldırılarında bulunur ve topraklarını işgal eder. Kızıl Ordu Moğollar'ın yardımına gider, Khalkha Nehri savaşı sonucunda Japonya geri çekilmek zorunda kalır.

    Bu tarihe kadar Sovyetler Birliği, İngiltere ve Fransa’yı faşizme karşı ortak mücadeleye ikna etmeye uğraşır. Ancak hem İspanya İç Savaşı sırasındaki tutumları, hem de Münih Anlaşması’nda Çekoslovakya’nın Almanya tarafından yutulmasına göz yummaları, İngiltere ve Fransa’nın, Almanya’yı Sovyetler Birliği’ne saldıracak ve “komünizm belasını” temizleyecek güç olarak gördüklerini ortaya koyar.

    23 Ağustos 1939: Nazi Almanyası ve Sovyetler Birliği saldırmazlık anlaşması imzalarlar. Nazi Almanyası batıya yönelirken, Sovyetler Birliği kaçınılmaz güne hazırlanmak için çok değerli bir zaman kazanmıştır.

    1 Eylül 1939: Almanya Polonya’yı işgal eder, İkinci Dünya Savaşı başlar.

    Almanya Polonya’nın ardından önce Danimarka ve Norveç’i işgal eder, sonra da batıya dönerek Fransa, Hollanda, Belçika ve Lüksemburg’u işgal eder. Fransa’da işbirlikçi Vichy hükümeti kurulur.

    Sovyetler Birliği savunma hattını Polonya'nın, Finlandiya’nın, Romanya’nın bir kısmını ve Baltık devletlerini içerecek şekilde genişletir.

    1940 sonbaharından 1941 yazına kadar faşistler, Arnavutluk, Slovakya, Macaristan, Romanya, Bulgaristan, Yugoslavya ve Yunanistan’ı ele geçirir.

    22 Haziran 1941: Nazi Almanyası Sovyetler Birliği’ne saldırır. Finlandiya da saldırıya katılır. Almanlar birkaç ayda hızla ilerler, Leningrad’ı kuşatırken Moskova önlerine kadar gelirler.

    6 Aralık 1941: Sovyet karşı saldırısı Almanları Moskova önlerinden süpürür.

    7 Aralık 1941: Japonya Pearl Harbor’a saldırır, ertesi gün ABD savaşa katılır.

    Haziran-Eylül 1942: Almanya Sovyetler Birliği’ne ve merkezi olarak Stalingrad’a karşı yeni bir topyekün saldırı başlatırlar.

    Ekim 1942: İngiliz birlikleri Mısır’daki El Alamein’de Alman güçleri yenilgiye uğratır. Kasım’da İngiliz ve Fransızlar Kuzey Afrika’ya çıkarma yapar.

    23 Kasım 1942- 2 Şubat 1943: Kızıl Ordu karşı saldırıya geçer. Stalingrad’ın iki tarafından ilerleyen Kızıl Ordu, Almanlar’ın Altıncı Ordu’sunu çembere alır ve teslim olmaya zorlar. Bu karşı saldırı, tüm savaşın dönüm noktasıdır.

    13 Mayıs 1943: Tunus’taki Mihver güçleri teslim olur, faşistlerin Kuzey Afrika kampanyası yenilgiyle sonuçlanır.

    5 Temmuz 1943: Naziler Kursk’ta büyük bir tank saldırısı başlatır. Sovyetler bir hafta içerisinde saldırıyı boşa çıkarır ve Kızıl Ordu karşı saldırıya geçer.

    6 Kasım 1943: Kızıl Ordu Kiev’i kurtarır.

    4 Temmuz 1944: Müttefikler Roma’yı ele geçirir.

    6 Haziran 1944: İngiliz ve ABD birlikleri, Sovyet Cephesi’nde savaşın kaderinin belli olmasının ardından Normandiya’ya çıkarma yaparak sonunda İkinci Cephe’yi açarlar.

    22 Haziran 1944: Kızıl Ordu Belarus üzerinden büyük bir karşı saldırıya girişir. Ağustos’ta Polonya’ya ulaşır.
    Ağustos 1944: Müttefik güçleri Paris’e ulaşır.

    23 Ağustos 1944: Kızıl Ordu’nun gelişi Romanya’da hükümetin devrilmesini tetikler. Bu olay, hızla Naziler’in Balkanlar’dan sökülmesini getirir. 8 Eylül’de Bulgaristan teslim olur, Ekim’de Almanlar Yunanistan, Arnavutluk ve Güney Yugoslavya’dan çekilir.

    12 Eylül 1944: Finlandiya Sovyetler Birliği’yle ateşkes imzalar.

    12 Ocak 1945: Kızıl Ordu yeniden karşı saldırıya girişir. Ocak ayı içinde Varşova ve Krakow kurtarılır, Şubat’ta Budapeşte ele geçirilir. Nisan’da faşistler Macaristan’ı terk eder, 4 Nisan’da Bratislava, 13 Nisan’da Viyana Kızıl Ordu tarafından kurtarılır.

    Nisan 1945: Tito önderliğindeki Yugoslav partizanları Zagreb’i ele geçirerek ülkedeki işbirlikçi hükümeti devirirler.

    30 Nisan 1945: Hitler intihar eder.

    7 Mayıs 1945: Sovyetler Birliği’ne teslim olmak istemeyen Naziler, batıya teslim olurlar.

    9 Mayıs 1945: Almanya Sovyetler Birliği’ne teslim olur.

    6-9 Ağustos 1945: ABD, Hiroşima ve Nagazaki’ye atom bombaları atar.

    2 Eylül 1945: Japonya teslim olur.