Umut Fırat
@AsparMordem
Ege Üniversitesi
Kaybolmuş dilde isyan çığlığıydı.
Tek istediğiyse yok olmakta olan Halkına değer katmaktı.
Mamosteyé Zanînén Cıvaki
Merhabalar uzun bir aradan sonra inceleme yazma ihtiyacı duyduğumu belirtmek isterim. Bu kitabı yakın bir zamanda hakkında açılan bir davadan dolayı öğrendim. Devlet yasaklıyorsa kesin iyi bir romandır diyerek içeriğine bakmadan aldım. Ve yanılmadım.
Batmanlı bir ailenin yaşadıkları ve çevresinde cereyan eden olaylar silsilesi üzerine şekillenen kitap 90'lı yılların mücadelesini ve direnişini oldukça sade ve halk diliyle propagandaya düşmeden, doğallığında yazılmış. Ancak belirtmek gerekir ki bazı söylem ve üsluplar eksik ve yetersizdir tabi bunu Türkiye şartlarını gözeterek yazdığını düşünürsek göz ardı edebiliriz. Baş karakter İsmail ailenin büyük çocuğudur. Küçük kardeş Yusuf ise hayatını mücadeleye adayarak yolunu yükseklere çevirir.. Baba ise Yusuf'a özel sevgi besler, mücadeleye katılımını İsmail'i suçlayarak ve kovarak içini boşaltır. İsmail ise 58 günlük işkenceden sağ çıkıp Avrupa'ya çıkar. 19 yıllık özlem sonucunda kendi cenneti Batman'a döner ve her tehlikeye karşı kardeşinden haber almak için arayışa başvurur. Haber de alır güzel bir haberdir. Ve kitap sonlandıktan sonra son sayfada Barış'a diye not düşürülür. Oldukça anlamlı bulduğumu 12 yıl önce de yazılsa günümüze ışık tuttuğunu söylemek isterim. Şunu da demesem olmaz Batman sanat konusunda oldukça ilerlemiş durumda Mehtap Ceyran, Ramazan Çeper ve daha nicelerinin yanına Yavuz Ekinci de eklendi. Batman'daki gelişmeyi kutluyor ve her biji batman diyorum:)
Bir solukta okuyacağınız merakla takip edeceğiniz bir kitap. Kaçırmayın aman yasaklanmadan:))
Bazı hikâyeler tam tahmin ettiğin gibi ilerler. Bazılarıysa son sayfada tüm bildiklerini sorgulatır. 🤯
Ters köşeleri seviyorsan, seni sonuna kadar merakta bırakacak 3 kitap önerisini keşfetmeye hazır ol!
Kiraz ağaçları Japon kültüründe umut demekmiş.. öyleyse umut her zaman olacaktır bazen taşıması da yük olsa da Pandora ve yalancı tanrıların dahi yok edemediği en kutsal duygudur umut...
Tevfik Kalkan'ı çok eski arkadaşlarından tanırım yer yer ortak anılarını dinleyince tanımak istemiştim. 32 yılın ardından fiziki özgürlüğüne kavuşunca her insan gibi ben de çok mutlu oldum. Kitabını çıktığı günden itibaren heyecanla bekliyordum ki buna değdi. Son zamanlarda okuduğum en gerçekçi ve içten kitaptı. Bazı yerleri elimden gelse 3-4 sayfa aralıksız alıntı yapıp buraya eklemek isterdim. O denli yoğun ve etkileyici. Gözlem ve eleştirileri de zamanın "eksik ve yetmez" anlayışlarını hem teşhir ediyor ve eleştiriyor. 32 yıl bir fiil kapalı tecrit ortamında kendisini bu denli koruması oldukça başarılı.
Biraz da içeriğine değinmek gerekirse Dersimli Hüseyin'in göç ettirildiği İstanbul'da kendi hakikatiyle buluşup, erkenden hakikat savaşçılığına yükselmesi ve ailesinin yaşadıkları.. kız kardeşi Zerife ana karakter gibi gözükse de her karakter ana karakter ve özne diyebilirim. Zerife okulu bırakıp Gazeteci olup Abisi heval Şiyar'ın akıbetini öğrenmeyi ister. Bu yolda ilerlerken kendi yanlış anlayışlarını keşif eder. Beni en çok etkileyen ise geç ulusallaşan Dersimlilerin yani bizlerin aile yapısını, sosyolojisini bu kadar iyi ele alınması.. sanki nenem ve dedem romanın içinden çıkacak gibi bekledim. Zerife abisinin arkadaşlarını bulur bazıları direk sisteme yedeklenmiş, bazıları ise korkudan sinmiş tipler... Gerçek arkadaşı Arif ise Şehadete kadar abisinin yanında olan arkadaştır ve her şeyi anlatır.. Arif karakteri ve Siyabend'in yaptığı tartışmalar güncel siyasi hattımızın dahi bugün anlayamadığı komünal ekonomi üzerine öğretici bir tartışma içerir benim de en çok hoşuma kısım bu
Daha önce Kazım Öz'ün filmlerini hep ilgiyle izledim. Son filminin kitabıdır bu. O kadar merak ettim ki normalde huyum değildir önce okur sonra izlerdim. Ama sabredemedim ve değdi.
Trabzonlu bir kadın ve Hakkarili erkeğin aşkıyla beraber toplumsal sorunların işlendiği, büyülü Dersim toprağında bittiği kitap...
Okuduğum nadir senaryo kitaplarından biri oldu.
İnanıyorum ki görüntü ve sanat kalitesiyle daha da etkileyici olacak..
Merhabalar. Murat Aslan 33 yaşında siyasi bir tutsak. 33 sayısı kendisi için oldukça maneviyat yüklü bir sayı. Çünkü 33 yıl cezaya çarptırılmış. Ve 33 şiir yazarak her yılın intikamını almak istemiş sanki. Kendisiyle çok az bir süre beraber kalma fırsatı yakaladım. F Tipi kapısından içeri girdiğim gibi ayakta kocaman pos bıyıklı, yüzünde güven veren gülüşüyle "Xêr Hatî" demişti. Zindan benim gibi şehirde büyümüş, ekonomik ve sosyal anlamda zorluk çekmemiş insanlar için çok zordur. Ama Murat arkadaşın yardımıyla kaldığımız günler hem çok rahat ve yoğun geçiyordu. 17 eseri hazırdı. Edebiyatın her alanında üretiyordu. Bu yüzden ona Profesör Doktor Her Şey diyordum. Şiirlerini ise okumamızı istememişti. Yayınlanınca okursunuz diyordu... Şimdi ise şiirlerini okuyunca çok beğendim. Her şiir kendi içerisinde derin ve umut verici. Tarihsel öğeleri öyle güzel yedirmiş ki okuyunca diyorsunuz ki "Telmih" sanatı baştan tanımlanmalı. Bunların yanı sıra güncelliği de şartlarına göre oldukça iyi takip etmiş." teslim alınamayanlara" şiiri buna örnektir. Aşkını ve sevdasını sömürge toprağımızın özgürlük ateşine o kadar ince benzetmiş ki yaşamayan anlayamaz diyebilirim. 20 yaşından 28 yaşına kadar yazdığı bu şiirleri okurken gençlikten olgunluğa geçişinin ruhsal dönüşümlerini çok iyi anladığımı düşünüyorum... Her şiiri oldukça başarılı olsa da benim için en iyisi " kötülük yağmurlarının şemsiyesi aşk" şiiriydi. Bu şiirin bestelenmesi bile mümkün.. Ailesine yazdığı şiirler de ise özlem duygusu o kadar içten ki buna engel olan herkes gün yüzü görmesin diyorum. okuyucusunun çok olması ve bir an önce özgürlüğüne kavuşması dileğiyle..
Dostça eleştiri ve duygularınızı bekliyorum..
Öncelikle herkese merhaba!
Demirtaş ve Bener bir araya gelmeden çok uyumlu bir iş çıkarmış bunu belirtmek çok önemlidir. Yine daha önce eş yazarlık sanırım duyulmamış bir şey çünkü ben ilk defa duydum. Bu da Özgürlük Mücadelesinin hayatımıza ve edebiyata ne kadar sirayet ettiğinin göstergesidir. 1K uygulamasının da eş yazarlığa uygun formatta alıntı ve inceleme paylaşımlarını ayarlaması gerekecek,yine onlara iş çıkardık:)
İçerik olarak ise bir Emekli general ve "eski solcu" avukat babanın üzerinden ilerliyor. Yaşananları sırayla bir ondan bir bundan diliyoruz. Evet dinliyoruz çünkü edebi dil öyle ki sanki bizimle sohbet ediyorlar. Merak konusu ise hangi yazarın hangi kısmının yazdığının belli olmaması:)
Ayvaz emekli generaldir. Yalnız kalmış ve kamp yaparken Can ve Berfinin yaptığı trafik kazasıyla olay örgüsü başlar. Can bizim eski solcu avukat Sinan'ın oğludur. Sinan oğluna sahip çıkmaya çalışırken Ayvazla yolları kesişir. Ayvaz ise 1980 darbesinde Sinanla yolları kesişir. İşkenceci bir komutandır. Daha sonra ise karşılıklı konuşmalarından geçmiş, bugün ve geleceğin muhasebesi yapılır. Bu kısımlar ise başlı başına sosyolojik inceleme konusu olabilir. O kadar ki donanımlı. Berfin ise Ezidi'dir ve mülteci... Kürt olmanın her türlü zorluğunu görmüş ve yaşamıştır. En çok sevdiğim karakter Berfin oldu:) bu kadar az üzerinde durulmasını ise hoş bulmadım.
Hatta kitabın sonunda Berfine ne olduğunu düşünüp duruyorum. O kadar düşündüm ki eş yazarlığa bir hamle yapıp 3. Yazar olabilirim:)
Olay örgüsü sonlara doğru öyle bir ilerliyor ki gerçekten de "Sherlock Holmes" tadında oluyor ve muhteşem şaşırtıcı bitiyor. Kıvrak zeka muazzam...spoiler olmaması için içerik kısmı bu kadar tutuyorum.
Kapak tasarımı içerikle o kadar uyumlu ki olayı resmen kafamızda betimliyor. Yazar isimleri