Dikim nakim te ji bîr nakim
Bi şev bi roj qet xew nakimm
Bi sitran û bi pîtên xwe
Nikarim pesna te bidim
Çiqas wesfan li te bikim
Nikarim pesna te bidim
önce ben yerine önce sen diyebilmek
kendinden önce onu
onun mutlulugunu düşüne bilmektir
onun yanında huzur duymak
güven duymak
her ne olursa olsun yanında olacagını
seni sevecegini bilerek kendin olmaktır
Başardıklarıyla Geliştiricilerini Bile Korkutan Yapay Zeka Yazılımı: Alphago Zero
AlphaGo, gezegenin en üstün yapay zeka yazılımlarından birisi ve Uzak Doğu kökenli gelişmiş oyun Go üzerine programlanmış makine öğrenimi mimarilerinden. Uzun süre önce bir insanı mağlup ettiğinde gündeme gelen yazılım, sonrasında bir Go şampiyonu tarafından alt edilmişti. AlphaGo Zero adıyla güncellenen yazılım, insanlardan destek almadan Go oyununu öğrenebilecek düzeye getirildi ve ilk rakipleri karşısında ezici üstünlükler sağladı.
Oyunu sıfırdan öğrenip dünya şampiyonlarını ipe dizmeye başladı. Go oyunu satrançtan daha karmaşık hamlelere sahip olmasıyla biliniyor.
İnsanların oynadıkları yüzlerce ileri düzey Go karşılaşmasından veriler toplayan yapay zeka, Google’ın ana şirketi Alpahabet’in yan kuruluşu DeepMind tarafından hayata geçirildi. İşin ilginç ve büyüleyici tarafı, AlphaGo Zero’nun destek almadan bunu nasıl gerçekleştirdiğinde saklı.
AlphaGo Zera, boş bir Go tahtasında temel oyun hamlelerini ve kurallarını öğrenerek işe başladı. Ardından insanlar tarafından oynanan oyunlardan aldığı verileri analiz etti ve kendine karşı milyonlarca oyun oynadı. Bu süre içerisinde milyarlarca kombinasyon ve hamleyi test eden yazılım, tam bir Go profesyoneli haline geldi.
Testin orjinalinde, bir kral yeni vezirini seçmek için ülkedeki en zeki üç adamı huzuruna çağırır. Yarışma adil olacaktır. Kral, her bir adamın kafasına mavi ya da beyaz bir şapka koyar. Ardından ayağa kalkarak şapkasının rengini bilebilecek ilk adamı yeni veziri yapacağını ve içlerinden en az bir kişinin mavi şapka taktığını söyler. Adamların her biri karşısındaki kişinin şapkasını görür ve her birinin birbiriyle konuşması yasaktır.
ÜÇ ROBOTTAN BİRİ KENDİ VARLIĞININ FARKINDA
RPI araştırmacılarından Selmer Bringsjord, buna benzer bir testi üç robotla gerçekleştirdi. İki robotun konuşma yeteneğini kapatan araştırmacılar üç robota da aynı soruyu sordu: “Aranızdan hangisi hâlâ konuşabiliyor?” İki robot da bu soruya “Bilmiyorum” yanıtını verirken sadece bir tanesi bunu başarabildi. Kendi sesini duyunca hâlâ konuşabildiğini anlayan robot, “Tamam, şimdi biliyorum” dedi.
Bir insan için çok basit gibi görünen bu durum, bir robot için oldukça zor. Robot soruyu dinlemeli, anlamalı, ardından kendi sesinin ‘bilmiyorum’ deyişini duymalı, diğer robotların sesinden farklı bir ses olduğunu anlayarak bunu tanımalı, ardından orijinal soruyla bağlantıyı kurarak sonuca varmalı ve hâlâ konuşabildiğini anlamalı.
MAKRO FELSEFİ PROBLEMLERİ ÇÖZEBİLİR
Robotlarla yapılan bu testin sonucu, insanlar için umut vaadediyor. Buna göre, yıllarca çözülmeyi bekleyen felsefi problemlerin robotlar tarafından çözülebileceği öngörülüyor. Sonoma State Üniversitesi’nden John Sullins, bunun çok doğru bir adım olacağı kanısında.
Geçtiğimiz yıl Rus ve Ukraynalı iki bilgisayar mühendisinin geliştirdiği yazılım, Turing testini geçen ilk yapay zeka olmuş ve Eugene Goostman karakteriyle sorulara verdiği yanıtlar sonucu kendisinin 13 yaşında bir insan olduğuna ikna etmişti.