“Evet, büyük adam bir kahramandır,
bir yıldırımdır. Ama halk kitlesi ne kil
tabakası, ne de saman yığını değildir. O,yıldırımı meydana getiren milletin
kendisidir. Ne zaman bulut kümesi
elektrik oluşturursa yıldırım da
kendiliğinden oluşur. Eğer bulutlar
elektrikle yüklü değilse, hiçbir zaman
şimşek veya yıldırım oluşmaz, yalnızca
bulut nemli bir buhar hâlinde kalır.
“Halk kütlesi, yerde hareketsiz yatan
ve çürüyen bir saman çöpü gibidir.
Büyük adamlar ve kahramanlar ise samanları tutuşturan, kitleleri
canlandıran ve harekete geçiren, gökten
düşen bir yıldırım gibidir.”
Tarih, halk yığınlarının bir hayvan
sürüsü hâlinden ya da çalışkan bir
karınca yuvası (Ameisenvölker)
şeklinden çıkarılarak, akılcı ve neşeli bir yaşam üreten milyonlarca sanatçı ve
üreticiye dönüştürmenin çözümlerini,
devlet hayatının nasıl güçlendirileceğini,
toplumun nasıl eğitileceğini gösteren bir
bilimdir.
Tarih bazı milletlerin ve devletlerin
feci sonlarını yazdığı gibi, bazı
devletlerin ve milletlerin ilerleme ve
yükselmesini yazmak için de parlak
sayfalar açmaktadır.