Ecrin Karan
@Karan_E
Bir damla kötülük en soylu varlığı
Lekeler ve yıkar bile bazen.
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
— Bu düşünce akla yakın görünüyor, dedi Kebes. Ancak demin konuştuğumuz gibi tanrının bakımımızdan sorumlu olması ve bizim onun malları olduğumuz doğruysa, az önce filozofların ölmeye itirazları olmayacağına dair söylediklerin mantıksız görünüyor. İnsanların en bilgilerinin, mümkün olabilecek en yetkin bakıcıların, yani tanrıların vesayetinden hiç itiraz etmeden ayrılmak istemelerini bir türlü anlayamıyorum. İnsanlar özgür kaldıklarında kendilerine daha iyi bakabileceklerine inanmıyorlardır herhalde. Şüphesiz akılsız biri kaçıp kurtulmak isteyerek iyi bir efendiden kaçmanın doğru olmadığını, tam tersine onun yanında mümkün olduğunca fazla kalmak gerektiğini, gitmenin akılsızlık olacağını düşünmeyebilir. Akıllı bir insan ise kendisinden daha iyi olan birinin yanında sürekli kalmak isteyecektir. Ancak Sokrates, bütün bunlardan az önce konuştuklarımızın tam tersi çıkıyor. Yani akıllı insanlar ölürken üzülmeli, akılsızlar ise sevinmelidir.
SOKRATES - Doğru konuşuyorsun Kriton ve her şeyde bu böyledir, hepsini ayrı ayrı incelememize gerek yok. Üzerinde konuştuğumuz doğru ve yanlış, güzel ve çirkin, iyi ve kötü hakkında ne yapmalıyız peki? Çoğunluğun düşüncesine uymalı ve ondan çekinmeli miyiz, yoksa bir uzmanın düşüncesine önem vermeli, başka herkesten çok ondan mı çekinip utanmalıyız? Eğer uzmanın düşüncelerine değer vermezsek, doğru davranışlarla daha iyi olan ve kötü davranışlarla bozulan parçamıza zarar verir, onu yok ederiz. Yoksa bunun hiç mi önemi yok?
KRİTON - Bence önemi var Sokrates.
SOKRATES - Öyleyse sağlıklı yaşamla daha iyi olan, hastalıkla da bozulan şeyi bu işten anlamayanların görüşüne uyarak yok edersek, o yok olduktan sonra yaşayabilir miyiz? Bu şey de bedendir, öyle değil mi?
KRİTON - Evet.
SOKRATES - Peki, zarar görmüş ve tükenmiş bir bedenle yaşanabilir mi?
KRİTON - Hiçbir şekilde yaşanamaz.
...
SOKRATES - Demek ki sevgili dostum, el âlem bizim için ne diyor diye o kadar kaygılanmamalı, sadece doğrulardan ve yanlışlardan anlayan uzmanın ve onun sözlerinde ifade edilen gerçeğin diyeceklerine önem vermeliyiz. Bu durumda çoğunluğun doğru, güzel, iyi ve bu değerlerin karşıtlarıyla ilgili düşüncelerine önem vermeliyiz derken, pek de doğru bir öneride bulunmuyorsun. Yine de biri çıkıp, "iyi ama çoğunluk bizi ölüme mahkûm edebilecek güçtedir," diyebilir.
SOKRATES - Kriton, keşke çoğunluk en büyük kötülükleri yapabilseydi, o zaman en büyük iyilikleri de yapabilirdi. Ne iyi olurdu! Aslında ne birini, ne de diğerini başarabiliyor. Çoğunluk bir insanı bilge yapmadığı gibi, aptal da yapmıyor, rastgele davranmakla yetiniyor.
Artık ayrılma vakti geldi çattı, ben ölmeye, sizlere de yaşamlarınızı sürdürmeye gidiyorsunuz. Hangisinin daha iyi olduğunu sadece tanrı bilebilir.