Hayatı seviyor musun?
-Öyleyse zamanı çarçur etme, çünkü hayat ondan ibarettir.
Sen zamanını boşa harcarsan gün gelir zaman seni harcar!
En ağır silleleri vursa da kader,
Ezilir belki ama eğilmez başım.
(JACK LONDON)
Bu açıdan, tüm buluşlar, iradenin eseridir. Newton, evrensel kütle çekim yasasını, aynı şeyi sürekli düşünmesi sayesinde buldu. Dehanın, sonsuz bir sabır sürecinden ibaret olduğundan kuşkulananlar kaldıysa Darwin'in şu sözlerine kulak verebilirler: "Düşünmek ya da okumak için sadece bana bildiklerimi hatırlatan veya muhtemelen yakında öğreneceğim konuları seçiyordum... Bilim alanındaki katkılarımı yapabilmemi sağlayanın da bu disiplin olduğundan eminim.” Oğlu da şunu ekliyor: "Babam, belli bir konuyu çok uzun yıllar boyunca aklında tutup asla unutmama gibi bir güce sahipti.”
İşte size çok karşılaşılan bir tembel türü: Genç adam hayat dolu, neşeli, enerjiktir. Nadiren hiçbir şey yapmadan oturur. Mesela bugün birkaç jeoloji incelemesi ve Brunetière'in Racine hakkındaki bir makalesini okudu, birkaç gazeteye göz gezdirdi, birkaç notu yeniden okudu, bir tez planı hazırladı, İngilizceden birkaç sayfa çeviri yaptı. Bir an dahi boş kalmadı. Arkadaşları onun çalışma azmine ve meşgalelerinin çeşitliliğine hayranlık besliyorlar. Ne var ki biz bu genç adamı tembel olarak yaftalamak zorundayız. Psikoloğa göre bu çalışma çeşitliliği içinde henüz istençli bir dikkate dönüşmemiş belli bir zenginliğin, spontane bir dikkatin ipucundan başka bir şey yok. Değişken çalışmanın bu sözde gücü büyük bir irade zayıflığından başka bir şeye tanıklık etmiyor. Bu öğrenci oldukça sık rastlanan ve dağınık tip adını vereceğimiz bir tembel türüne güzel bir örnek teşkil ediyor. Bu "zihin gezintisi"'nin çok keyifi olduğuna hiç kuşku yok, ama netice itibarıyla eğlencelik bir gezintiden öte bir şey değil. Nicole faydasızca oraya buraya konan bu tür tembellere "sinek zihinler" adını veriyor. Fénelon'un güzelim imgesini hatırlatacak olursak onlar "rüzgâra açık bir yerde yakılmış bir mum gibidir".
Madde için yer çekimi ne ise, insan doğası için de aynı etkiye sahip dirençsizlik, boş vermişlik, sefahat gibi sözcükler, evrensel tembelliğin özüne işaret ediyor