Elif Özge YILMAZ
@eliffozge
Şu anda okuduğu kitaplar
Tümdengelim kesinlik vaat eder, tümevarım ise olasılık.
Reklam
Sonucun her şart altında doğru olup olmadığını test etmek için kullandığımız en yaygın metot, bir karşı örnek bulmaya çalışmaktır. Çünkü tek bir karşı örnek dahi, o argümanı ve aynı biçime sahip tüm argümanları çürütmeye yeterli. Bir başka ifadeyle, sonuç tesadüfen doğru olabilir, ama yanlışın tesadüfü olmaz.
Bunun gibi başını, sonunu, öncülünü, ardılını açık seçik görebildiğimiz akıl yürütme örneklerine argüman deniyor. Sıradan düşünce biçimleriyle kıyaslarsak özellikleri şunlardır:
• Sistematik biçimde inşa edilir.
• Laf olsun torba dolsun diye söylenmez, bir ikna amacı taşır.
• Amaca yönelik olmayan tüm fazlalıklarından arınmıştır.
Akıl yürütmemizin geçerliliği de basit bir soruya bağlı: Başlangıç noktamızın doğru olduğunu varsayarsak, vardığımız sonuç doğru olmak zorunda mı?
Biçimsel mantık (formal logic), adı üstünde, düşünce akışımızın içeriğiyle değil, biçimiyle ilgilenir. Biliyorum, çocukluğunuzdan beri önemli olanın iç güzelliği olduğunu duydunuz ama akıl yürütmede durum tersi: Şekil ve şemail düzgün değilse gerisi önemsiz.
Reklam