Martin Eden Jack London'ın otobiyografik esintiler taşıyan mayhoş tatta bir eseri. Hem tatlı hem ekşi yani klişe olacak ama hayat gibi. Bir çırpıda okuduğumu söyleyemem ancak her gün 50-60 sayfa derken 10 gün kadar sürede bitirdim. Kitap oldukça akıcı sıkıldığım yerleri yok denecek kadar az. Sadece kitabın %60-75 arası bana göre hafiften durgunlaştığı Martin'in yaşadığı o hayal kırıklıklarının şahsen içimi bunalttığı yerleriydi. Jack Landon'ın kalemi okumaya yeni başlayanlar için baba klasiklere geçmeden önce modern klasiklere baktığımızda en tatlı olandır.
Buradan sonrası spoiler içerebilir.
Martin Eden aslında hayatımın güzel bir noktasında okuduğum bir eser. Çünkü ben de Martin'inki gibi bir sebebim olmasa da sınıf atlama ve içinde bulunduğum mevcut sistemde yükselmek gibi hedeflerim için çaba sarf ediyorum. Sanki bunları gerçekleştirince her şeyin daha güzel olacağına dair bir inanç varken içimde Martin'in o hep içinde bulunmayı arzuladığı burjuvaların arasına girdikten sonra yaşadığı hayal kırıklığı bende birtakım aydınlanma yaşattı diyebilirim. Belli bir sınıf içinde doğuyoruz hepimiz. Yükselebilirsin, sınıf atlayabilirsin ancak buna alışmak ve bu hedefi gerçekleştirdikten sonraki süreç her zaman hayal ettiğimiz gibi olmaz.
Kitabın sonlara doğru biraz politik meselelere de değiniyor olması ABD'nin o zamanki dönemlerinde sosyalizmin ismi geçtiği anda insanların tavırlarının buz kesmesi gibi noktaların da okuyucuya güzel yansıtıldığını ve kapitalizmin ana vatanı Amerika'da o zamanlardaki yaşama da ayna tutulduğu aşikar. Peki Martin Eden bir sosyalist miydi yoksa kitap boyunca savunduğu gibi bireyci miydi?
Levent Cinemre youtube'da İş Bankası Kültür Yayınları'nda yayınlanan bir videoda Jack London üzerine konuşurken kendisinin aslında ciddi bir sosyalist olduğunu söylemişti. Bu bilgiden sonra Martin Eden'da neden özellikle bireyciliği savunduğunu bir süre düşündüm. Yine bir yerde Martin Eden üzerine konuşulurken Jack London'ın Martin Eden'i intihara sürüklemesinin sebebinin onun bireyci anlayışı olduğunu ya da buna benzer bir durumdan söz edildiğini anımsıyorum.
Martin çok güçlü ve mücadeleciydi evet ancak istediği şeyleri gerçekleştirdikten sonra o gözünün açılmasını o boşluğu kaldıramadı. Belli bir yerden sonra da o yola yürüdüğünü bilerek okuyorsunuz zaten romanı. Gerçi ben son sayfaları yine de yırtıp atmak istedim. İstemeye istemeye okudum o satırları. Kitabın içine girebilsem Martin'e söylerdim sanırım o meşhur atasözümüzü: "Davulun sesi uzaktan hoş gelir." :))
Elbette böyle bir eser bu söz kadar basit değil. İçinde aşk da var mücadele de var. Çok sevdim bu kitabı çok. En sevdiğim kitaplar arasına girdi.
·
19 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.