Merhabalar
Bugün ilk kez bir tiyatro oyunu değerlendireceğiz. Öncelikle William Shakespeare hakkında birkaç bilgi vermek istiyorum. Tarih boyunca taklit edilmeye çalışılan bir İngiliz yazar olan Shakespeare’ın gerçekte yaşayıp yaşamadığı konusunda her ne kadar tartışmalar söz konusu olmuşsa da bu düşünce birçok araştırmacı tarafından çürütülmüş ve İngiliz edebiyatı profesörü Mine Urgan iddia ile ilgili “Bu tür iddiaları ileriye sürenlerin ya şarlatan ya bilgisiz ya da delirmiş olduklarını kabul etmek zorundayız” demiştir. Shakespeare, çok belirgin bir biyografisi olmamakla birlikte dünya tarihinin en iyi oyun yazarı kabul edilmiştir.
Gelelim Romeo ve Juliet’e. Özünde kurgusal olarak bir kavuşamama (aşk) hikayesi olduğu herkesin malumu. -Zira Aşık Veysel ne demiş.. “Seversin kavuşamazsın aşk olur.”- Eserin repliklerine birçoğumuz az-çok hakimiz. Ben de eseri ve içeriğini biraz biliyordum ancak sonunu hiç okumadığımı yahut sonu hakkında bilgim olmadığını okuyup bitirdikten sonra fark ettim. Peki bunca aşk hikayesi varken Romeo ve Juliet’i bu kadar popüler ve farklı yapan ne? Buna da değineceğiz ama evvela eserin Türkçe’ye aktarılmasındaki hassasiyet sebebiyle İş Bankası Yayınları ve eserin çevirmeni Özdemir Nutku’ya çok şey borçlu olduğumuzu söyleyebilirim. Ortaya konan çalışma oldukça profesyonel, okurken hiçbir dil karmaşası, mecazları anlama zorluğu yahut akıcılıkta en ufak bir problem hissettirmiyor. Malum bir eser ne kadar iyi yazılırsa yazılsın eğer çeviride sorun varsa yapılan eleştiri çevirmen dikkate alınmaksızın direkt yazara karşı yapılıyor ve bu da önyargı oluşturuyor. Teşekkür kısmını da geçtiğimize göre artık gelelim oyunumuza. -SPOILER BAŞLANGICI- Eserin başında aşık olduğu bir kadından sanatsal cümlelerle söz eden Romeo bir davet vesilesiyle -bu davete aşık olduğu kadından daha muhteşem bir kadın olamayacağını görmek için gittiğini söylüyor- Juliet’i görür ve ona aşık olur -ki bu kitaptaki en muhteşem(!) mantık hatası- ancak ikisinin aileleri düşmandır. Juliet de Romeo’ya vurulmuştur, ailelerinin düşmanlığı her ikisini de çaresizliğe düşürmekle birlikte kavuşma hayaliyle yanıp tutuşurlar. Fakat bu sırada Juliet’in ailesi kızlarını soylu ve varlıklı buldukları bir bey ile evlendirme isteğindedirler. Bu arada görüşmeye başlayan Romeo ve Juliet de ailelerinin izin vermeyeceğini düşünerek gizlice evlenirler. Juliet ailesinin bir başka adamla evlenmesi için yaptığı baskıdan kurtulabilmek için bir rahibe danışır ve onun verdiği fikirle evliliğe razı gibi görünerek törenin önceki gecesinde onu 1.5-2 gün ölü gibi gösterecek ve o hale sokacak bir ilaç içer. Bu esnada Romeo ise şehirden sürülmüş, rahibin plan ile bilgi vermek için yazdığı mektup da kendisine ulaşmamıştır. Juliet’in ölüm haberiyle Romeo şehre döner ve mezarlığa gider, orada ailesinin Juliet’e uygun gördüğü soylu zengini görür ve önce onu hançerler, sonra da eczaneden aldığı bir zehri içer ve kendini öldürür. Bu sırada uyanıp mezarından çıkarılan Juliet yerde ölü olarak yatan Romeo’yu görünce onu öper ve hançerini kullanarak kendisini öldürür. -SPOILER SONU-
Eserin dili gerçekten çok sanatsal, okurken yer alan kişilerden her biri zihinde bir şekle bürünüyor ve orada gerçekten bir oyun oynuyorlar. Destansı bir havada konuşanlar mı ararsınız, her cümlesinden hüzün dökülenler mi.. Erkeksilik de kadınsılık da etkileyici bir biçimde sunulmuş. Olay örgüsünde saçma bulduğum ve eserin etkileyici havasına zarar verdiğini düşündüğüm tek nokta şu oldu ki, Romeo bir kadına aşıkken ve bu aşk onu gün be gün yerken nasıl oldu da bir anda Juliet’e bu denli büyük hisler beslemeye başladı? Ayrıca o diğer kadın kimdi ki Romeo bu kadar ümitsizdi? Ya da Romeo şıpsevdi bir tavrı başta gösterirken sonuna kadar nasıl Juliet’e ve aşkına sadık kaldı? Bu tarz mantık hataları ve soru işaretleri bırakmakla birlikte gerçekten çok tadında ve muhteşem bir okuma süreciydi. Eğer tiyatro oyunu deneyiminiz yoksa ve bu şekilde sanatsal metinlerden hoşlanıyorsanız mutlaka okumalısınız.
Bir alıntı bırakarak bitirelim:
Sevgi güç verir, zamansa imkan,
Büyük engellerde bulur, büyük hazzı insan.
Buraya kadar geldiyseniz, yorumu okuduysanız hiçbir çabam boşa değil demektir, teşekkür ederim
·
20 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.