Kendilerince aklı meselelerde derinleşip, sonrada görüşleri netice itibari ile kainatın Rabbi ve sebeplerin yaratıcısı olan zatın kainatta olup bitenlerle ilgili bir bilgisi olmadığına varan felsefeci topluluğu karşısında akıl sahibi şaşıp kalmasında ne yapsın! Bu Zatın, kendini bilmekten başka ölüden ne farkı kaldı? Kendinden başka birşey bilmeyip, yalnız kendini bilmekten ibaret olan kemal nasıl bir kemal?
Allah, sınırı aşmış olanların söylediklerinden kat kat yücedir, münezzehtir.
.
Bilindiği üzere felsefe menfi ve müsbet olmak üzere ikiye ayrılır. Menfi felsefe insanın akıl nimetini ifrat derecesinde kullanmasına sebebiyet verir. İnsanı hissizleştiren düşüncelere sevkeder. Hakikati göremez.
Müspet felsefe ise insanı vahiy ile aydınlatılan akıl ile tefekküre götürmeye sevkeden felsefedir. Hak ile batılı ancak vahiy ile aydınlatılmış akıl ayırabilir. Yoksa hak hesabına değil nefsi hesabına düşünür.
.
Kitapta da Gazzali bu iki ayrımı, bu iki farklılığı anlatmaktadır. Filozoflar din üzerine bir konu hakkında fikir öne sürüyorlar ve bunu delillere dayandırıyorlar. Fakat bu deliller mantıksız bir mantık çerçevesine dayanarak kurdukları teorilerle oluşturdukları asılsız deliller. Gazzali filozofların bir konu hakkında teorilerini önce bize aktarıyor sonra onların teorilerindeki çelişkileri göstererek çürütüyor.
.
Çok ağır bir eserdi bu eseri yavaş yavaş, aralıklarla okumak gerektiğini ve tam olarak anlamak için İslami terminolojiyi bilmek, bu alan da biraz da olsa birikime sahip olmak gerektiğini düşünüyorum.
Tehafüt geleneği İslam düşüncesi eserlerinde şah damar gibidir. Gazzaliyi ve eserini incelemek haddime değil çünkü o donanımda değilim. Fakat şunu söyleyebilirim bu eserin yıkıcı bir etkisi olmadığını, tartışma ortamını sıcak ve yönlendirici devam ettirdiğini bilin. Hayatımın başka bir döneminde bu konularda daha bilgi birikimine sahipken yeniden okuyacağım bu eseri. Belirli bir birikime sahip değilken okurları tarafından eleştirilip yok sayılacak kadar değersiz bir kitap kesinlikle değil.
Konuya ilgi duyanlara tavsiyemdir
·
659 Gösterim
1 Yorum
Lütfen giriş yapınız.
kitap ibni sina'nın görüşlerine karşı yazılmış bildiğim kadarıyla... ibni sina... avicenna.. şeyhül reis...
anladığım bu 20 mesele içerisinde sadece 3 maddede felsefecileri kafir ilan ediyor. diğerlerinde gaflet, hata, eksiklik vb olarak yorumluyor.
daha sonra felsefeciler bir tahafüt daha yazmış... kendilerini savunmuş. onu da okuma imkanınız oldu mu?