Öncelikle bu kitabı salt bir Stalin eleştirisi olarak değerlendirmenin büyük bir haksızlık olacağını ifade etmek isterim. Günümüzde hala güncelliğini koruduğunu ve okurlarca böyle beğenildiğini düşündüğümüzde kitabın Stalin eleştirisinden çok daha derin ve çok daha kapsamlı olduğunu görürüz. Burada anlatılan dünya ilk bakışta bize uzak gibi görünse de aslında okudukça anlatılanlara pek çok yönden yabancı olmadığımızı üzülerek fark ediyoruz. İnsanların evlerine yerleştirilen ve her an onları izleme imkanına sahip tele ekranlar, sürekli partinin çıkarları doğrultusunda güncellenen geçmiş, sınırlandırılarak değiştirilen kelimeler ve bunların düşünceye etkisi, en ön saflarda bağlılıkla parti için çalışıyor görünen ve hatta Seks Karşıtı Öğrenci Birliğine üye olan ancak kendi içinde partiden ve Büyük Birader’den nefret eden, her fırsatta Winston ile buluşup onunla birlikte olan Julia karakteri, her şeyin bilincinde olan ancak çiftdüşün yöntemi ile düşünce suçu işlemekten kaçınma becerisine sahip O’Brien, içinde bulunduğu düzeni sorgulamaya başladığı andan itibaren en affedilemez olan düşünce suçunu işleyen, kendisi gibilerin varlığına ve kurtuluşun olduğuna inanarak her gün bu suça kendini daha fazla kaptıran ve nihayet sistemin buharlaştırdığı Winston… Bütün bunlar üzerine biraz düşündüğümüzde günümüzde yaşanan bazı gerçeklerle ne denli örtüştüğünü görüyoruz. İşte tam bu nedenle, böyle yakın hissediyor olmakla belki de bu kitaba olan beğeni duygumuz yakından ilişkili. Anlatılan toplum bizlere yabancı olsaydı belki de kitabı saçma bulup bir önem taşımadığı değerlendirmesinde bulunabilirdik. Fakat Orwell, ABD’deki bir sendikacıya yazdığı mektupta, “Anlattığım toplumun bir gün mutlaka gerçek olacağına inandığımı söyleyemesem de, ona benzer bir toplumun gerçek olabileceğine inandığımı söyleyebilirim” diyordu. Kim bilir kitabın yazımının tamamlandığı 1948 yılından bugüne belki bizler Orwell’ın benzer olarak nitelendirdiği topluma daha fazla yaklaşmışızdır ve bu yüzden 1984 artık bizler için farkındalığımız tamamen tükenmeden önceki son çıkış kapısıdır.
·
283 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.